1
PHẦN MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài
Tạo hình là một trong những bộ môn quan trọng nhất trong trường mầm
non. Hoạt động tạo hình là một hoạt động học tập mang tính nghệ thuật, là
phương tiện quan trọng trong việc giáo dục thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ, thể lực và
lao động. Nó có tác dụng to lớn trong việc giáo dục, phát triển và hình thành
nhân cách cho trẻ mầm non, giúp trẻ phát triển chức năng tâm lý hình thành ở trẻ
tình yêu đối với con người, yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống, yêu cái đẹp Hình
thành ở trẻ những kĩ năng, kĩ sảo, năng lực quan sát, phát triển trí nhớ, trí tuởng
tượng, sáng tạo, phát triển khả năng tri giác về hình dáng, cấu trúc, màu sắc của
đồ vật bằng mắt một cách có mục đích. Khi tham gia các hoạt động tạo hình trẻ
tái tạo lại bằng hình tượng của đồ vật, hình tượng quen thuộc mà trước đó trẻ đã
tri giác được.
Trong trường mầm non hoạt động tạo hình chính là phương tiện để trẻ
thể hiện mình, thông qua nghệ thuật tạo hình trẻ được thử sức mình trong việc
thể hiện và sáng tạo thế giới riêng theo tư duy của mình, nhất là với trẻ mẫu giáo
lớn "5- 6 tuổi", trẻ có tâm hồn nhạy cảm với thế giới xung quanh, thế giới xung
quanh chứa đựng bao điều mới lạ, hấp dẫn trẻ, trẻ dễ bị cuốn hút trước cảnh vật
đẹp, những bức tranh sinh động hay những con vật ngộ nghĩnh đáng yêu chính
vì vậy hoạt động tạo hình là một trong những hoạt động hấp dẫn nhất đối với trẻ
mẫu giáo lớn, nó giúp trẻ tìm hiểu khám phá và thể hiện một cách sinh động
những gì trẻ nhìn thấy trong thế giới xung quanh, những gì làm trẻ rung động
mạnh mẽ và gây cho trẻ những rung động xúc cảm, tình cảm tích cực.
Hoạt động tạo hình bao gồm nhiều hoạt động như: Vẽ, nặn, xé dán, cắt.
Qua hoạt động tạo hình đã góp phần đáng kể đến việc hình thành ở trẻ những tri
thức, ngôn ngữ của trẻ cũng phát triển hoàn thiện cùng cảm xúc, thẩm mĩ, tính
kiên trì, bền bỉ, khéo léo, giáo dục trẻ có ý thức tập thể, biết tương trợ giúp đỡ
lẫn nhau, cởi mở, hoà đồng, có tinh thần đoàn kết.


tiếp xúc và làm giàu biểu tượng tạo hình; Hình thức, phương pháp tổ chức giờ hoạt
động chung về bộ môn tạo hình và cho trẻ hoạt động tạo hình thông qua các hoạt
động khác trong ngày.
Đề tài lần đầu tiên được nghiên cứu, ứng dụng tại lớp mẫu giáo lớn A1,
Trường mầm non Tân Phong – Thị xã Lai Châu – Tỉnh Lai Châu.
PHẦN NỘI DUNG
I. Cơ sở lí luận
Nghệ thuật tạo hình trong trường mầm non thật hấp dẫn đối với trẻ, trẻ
thích ngắm nhìn những đồ vật, những bức tranh có màu sắc đẹp, những hình thù
ngộ nghĩnh và đa dạng, trẻ luôn có những xúc cảm với những sự vật hiện tượng
xung quanh, nó mang lại cảm xúc và ấn tượng mạnh mẽ đối với trẻ, thôi thúc trẻ
muốn khám phá và sáng tạo ra cái đẹp.
Hoạt động tạo hình phát triển ở trẻ khả năng quan sát, trí tưởng tượng
sáng tạo, khả năng phối hợp giữa tay và mắt, hoàn thiện một số kỹ năng cơ bản
trong các hoạt động (vẽ, nặn, cắt, xé dán)
Giờ học tạo hình mang lại cho trẻ những cảm xúc thực sự, trẻ thích thú và
say mê thực hiện ý tưởng của mình, giờ hoạt động tạo hình còn hình thành ở trẻ
những kỹ năng như: tư thế ngồi ngay ngắn, kỹ năng cầm bút vẽ và tô màu tranh,
kỹ năng nặn (lăn dọc, xoay tròn, ấn bẹt) kỹ năng vẽ, xé dán những kỹ năng đó
rất cần thiết nó giúp trẻ hoàn thiện những sản phẩm nghệ thuật và phát triển các
cơ ngón tay và bàn tay
Hoạt động tạo hình là hoạt động nghệ thuật có tầm quan trọng trong việc
giáo dục thẩm mỹ cho trẻ, giáo dục trẻ biết khai thác, khám phá thiên nhiên cuộc

4
sống con người, cảnh vật biết đánh giá, nhận xét cái đẹp, cái xấu vì vậy trẻ
cần được hướng dẫn tạo hình ngay từ nhỏ, giáo viên cần bồi dưỡng khả năng của
trẻ, tạo môi trường, cơ hội cho trẻ được tri giác, tìm tòi, khám phá thế giới xung
quanh, bồi dưỡng thị hiếu thẩm mỹ, khả năng tư duy sáng tạo cho trẻ, để tạo
được thẩm mỹ trong các hoạt động tạo hình, giáo viên cần tăng cường cho trẻ

Hoạt động tạo hình phải được tổ chức bằng cách kết hợp linh hoạt nhuần
nhuyễn giữa trực quan đàm thoại, trò chơi, giáo viên sử dụng lời nói ân cần, nhẹ
nhàng tươi vui, ngắn gọn, dễ hiểu, dễ hướng dẫn trẻ hoạt động tạo hình, tuyên truyền
trao đổi nội dung hoạt động tạo hình cho các bậc phụ huynh để kết hợp giữa các gia
đình và nhà trường để bồi dưỡng kỹ năng hoạt động tạo hình cho trẻ.
Như vậy khi trẻ tham gia vào hoạt động tạo hình giúp trẻ phát triển khả năng tri
giác màu sắc, phát triển trí tưởng tượng, sáng tạo, phát triển khả năng vận động, sự
khéo léo, linh hoạt của các ngón tay, bàn tay, kỹ thuật tạo hình khiến cho trẻ thích thú.
Khi hoàn thành những tác phẩm, sản phẩm tạo hình trẻ tiếp thu được những tri thức
mới khiến cho trẻ có khả năng lĩnh hội tích cực hơn những tri thức về màu sắc, hình
dạng, đường nét, bố cục, tỷ lệ, không gian nhằm tạo cho trẻ có nhiều biểu tượng đa
dạng, phong phú về thế giới xung quanh.
II. Thực trạng của vấn đề
1. Đặc điểm tình hình của lớp
* Về học sinh
Trong năm học 2012 – 2013 lớp mẫu giáo lớn A1 do tôi phụ trách có
tổng số học sinh là 34 trẻ, trong đó học sinh nam: 18 trẻ; học sinh nữ: 16 trẻ; học
sinh là người dân tộc: 05 trẻ
100% học sinh trong lớp có cùng độ tuổi, tỷ lệ trẻ ra lớp thường xuyên
đạt trên 90 %.

6
* Về giáo viên
Số lượng: 2 giáo viên
Trình độ chuyên môn: 2/2 giáo viên có trình độ cao đẳng
* Thực hiện chương trình: Thực hiện giảng dạy theo chương trình giáo
dục mầm non mới
2. Thuận lợi
Được sự quan tâm chỉ đạo của ban giám hiệu nhà trường, của tổ chuyên
môn và các đồng nghiệp.

Trong những năm học qua giáo viên chưa thật trú trọng đến việc nâng cao
chất lượng cho trẻ 5- 6 tuổi học hoạt động tạo hình như: Trong công tác tự bồi
dưỡng để nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ về dạy trẻ hoạt động tạo hình chưa
được thường xuyên; việc tạo môi trường và làm giàu các biểu tượng tạo hình
cho trẻ chưa được giáo viên quan tâm một cách đúng mức.
Đổi mới hình thức, phương pháp cho trẻ hoạt động tạo hình trong giờ hoạt
động chung chưa thực sự tích cực, giáo viên chưa biết cách gợi mở, chưa có thủ
thuật gây hứng thú để thu hút sự chú ý của trẻ vào giờ học; trong các giờ tổ chức
cho trẻ làm quen với tạo hình, sự chuẩn bị đồ dùng chưa được đa dạng, chưa hấp
dẫn nên chưa tạo được sự hứng thú cho trẻ tham gia vào hoạt động tạo hình.
Giáo viên chưa biết cách rèn và củng cố các kỹ năng tạo hình cho trẻ

8
thông qua các hoạt động khác; Một số trẻ mới ở nơi khác chuyển về, chưa mạnh
dạn còn nhút nhát thiếu tự tin, khả năng cầm bút vẽ và tô màu tranh còn hạn chế.
Công tác tuyên truyền, vận động các bậc phụ huynh quan tâm đến trẻ
trong hoạt động tạo hình đôi khi chưa thực sự hiệu quả, một số phụ huynh không
có điều kiện kinh tế, nhận thức chưa đầy đủ, bận công việc ít có thời gian quan
tâm trong việc rèn kỹ năng tạo hình cho trẻ.
III. Biện pháp giải quyết
1. Tự bồi dưỡng để nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ
Tích cực sưu tầm các loại sách hướng dẫn, tham khảo thông tin trên
mạng các nội dung liên quan đến chuyên đề tạo hình để nghiên cứu nhằm nắm
chắc hơn về nội dung, hình thức, phương pháp tổ chức các hoạt động tạo hình
cho trẻ mầm non. Đồng thời học hỏi cách làm đồ dùng, cách tạo môi trường làm
giàu cảm xúc tạo hình cho trẻ
Thiết kế bài giảng (Mỗi thể loại một bài), lấy ý kiến tham gia của ban
giám hiệu, của tổ chuyên môn
Mời Ban giám hiệu, tổ trưởng tổ chuyên môn dự các hoạt động chung
theo bài giảng đã thiết kế để chỉnh sửa cho hoàn thiện.

rất quan trọng góp phần nâng cao chất lượng tạo hình cho trẻ
3. Tạo điều kiện cho trẻ được tiếp xúc và làm giàu các biểu tượng tạo
hình cho trẻ
Để trẻ có được những kỹ năng, kỹ xảo, có sự hứng thú, tích cực tham gia các
hoạt động tạo hình và thể hiện sự sáng tạo trong khi tạo ra các sản phẩm thì điều trước
tiên cần phải giúp trẻ có được các biểu tượng, có được những xúc cảm về các đối
tượng mà trẻ cần phải tái tạo.
Ví dụ 1: Trước khi cho trẻ vẽ "vườn cây ăn quả", thì trong các ngày trước đó
tôi đều dành thời gian cho trẻ quan sát một số loại cây ăn quả có trong khuôn viên

10

nhà trường, khi cho trẻ quan sát cây ăn quả, tôi đàm thoại với trẻ về thân cây, tán lá,
màu sắc của hoa và những chùm quả từ đó trẻ có biểu tượng về cây ăn quả: thân
cây thường to và xù xì, tán cây xanh thẫm và rộng, những chùm quả sai chĩu có màu
đỏ hoặc màu vàng đồng thời tôi sưu tầm các loại tranh, cây ăn quả nhựa có màu
sắc tươi sáng, đẹp để cho trẻ quan sát trong các giờ đón và trả trẻ
Ví dụ 2: Để trẻ có thể vẽ, nặn hoặc xé dán đàn gà con với các hình ảnh
sinh động và ngộ nghĩnh thì trước đó tôi đã quay phim về đàn gà con đang hoạt
động ngoài sân vườn, với các hình ảnh có chú gà con mỏ đang cắp con giun, có
chú gà con dang hai cánh chạy Khi cho trẻ xem đoạn băng tôi đã quay tôi đặt
câu hỏi để trẻ tập trung vào một số chi tiết như: các con thấy hình dáng của các
chú gà con như thế nào ( Đầu như thế nào, mình như thế nào ) chú gà con này
đang làm gì; khi chạy cánh của chú gà con này như thế nào, trông giống cái gì
Ví dụ 3: Khi tổ chức cho trẻ vẽ hoặc nặn "vườn hoa mùa xuân", tôi cho trẻ tìm
hiểu về các loại hoa, cho trẻ được quan sát, sờ, ngửi, trẻ sẽ có được sự nhận xét về sự
giống và khác nhau về màu sắc, hình dáng giữa các loại hoa như: hoa hồng màu đỏ,
cánh hoa tròn, lá có răng cưa, thân cành có nhiều gai. Hoa cúc màu vàng, cánh hoa nhỏ,
dài các loài hoa đều có cánh, nhuỵ, đài, lá, cành và làm đẹp cho thiên nhiên.
4. Đổi mới hình thức, phương pháp cho trẻ hoạt động tạo hình trong

(Giáo viên đọc nội dung giấy mời cho trẻ nghe) để tạo hứng thú cho trẻ -> Tiếp
đó giáo viên đặt các câu hỏi để trẻ nói lên lời nhận xét của mình về các hình ảnh
mà trẻ vừa được quan sát trên màn hình như: Các con thấy biển như thế nào?
trên biển có phương tiện giao thông gì?, để xé dán được thuyền trên biển thì
chúng mình phải làm những gì?, sau khi gợi ý để trẻ nói lên nhận xét của mình,
giáo viên cho trẻ quan sát một số bức tranh xé dán thuyền trên biển do giáo viên
chuẩn bị rồi mới tiến hành cho trẻ thực hiện các hoạt động tiếp theo.
5. Tổ chức cho trẻ hoạt động tạo hình thông qua các hoạt động khác
Như chúng ta đã biết một ngày của trẻ ở trường mầm non trẻ được tham gia vào
rất nhiều các hoạt động. Thông qua các hoạt động này giáo viên có thể tổ chức cho trẻ

12

tham gia các hoạt động tạo hình. Nhưng để trẻ tích cực tham gia hoạt động tạo hình
trong các thời điểm này thì cần tạo ra một động lực để thúc đẩy trẻ.
Ví dụ 1: Trong giờ hoạt động góc, ở góc tạo hình, giáo viên giao trách nhiệm
cho trẻ chuẩn bị các đồ dùng cho góc xây dựng (nặn cây hoa, nặn cây xanh, nặn các con
vật để các bác xây dựng trồng trong khu công viên, đưa các con vật về nuôi trong trang
trại ) hay nặn, các loại rau, quả, các con vật, xé giấy thành dải làm bánh đa, bún, để làm
thực phẩm; vẽ tranh trang trí cho nhóm chơi gia đình
Ví dụ 2: Trong giờ hoạt động ngoài trời: Sau khi cho trẻ quan sát ông mặt trời,
giáo viên tổ chức một cuộc thi nhỏ trong thời gian từ 1-2 phút (Thi ai là người vẽ ông
mặt trời giống và đẹp nhất) hay sau khi cho trẻ quan sát bông hoa hồng, giáo viên cho
trẻ thi xé giấy mầu tạo ra các cánh hoa hồng với nhiều màu sắc khác nhau
Ví dụ 3: Trong giờ ôn luyện buổi chiều cho trẻ làm tranh tặng mẹ, tặng cô nhân
ngày mùng 8/3; ngày 20/11; tổ chức thi bình chọn họa sĩ tài ba của lớp
6. Thực hiện tốt công tác tuyên truyền, vận động các bậc phụ huynh
Thông qua các buổi họp lớp, trong giờ đón trả trẻ, tôi thực hiện công
tác tuyên truyền tới các bậc phụ huynh để các bậc phụ huynh nhận thức đầy đủ
hơn về ý nghĩa và tầm quan trọng của hoạt động tạo hình đối với sự phát triển và

Trẻ có sản phẩm nặn
đạt yêu cầu trở lên
Trẻ có sản phẩm xé
dán đạt yêu cầu trở lên

Nội dung
Số lượng
(34 trẻ)
Tỷ lệ
(%)
Số lượng
(34 trẻ)
Tỷ lệ
(%)
Số lượng
(34 trẻ)
Tỷ lệ (%)

Trước khi thực
hiện đề tài
15 44,1 17 50,0 7 20,6
Sau khi thực hiện
đề tài
27 79,4 32 94,1 20 58,8
So sánh (+, _ )
+ 12 + 35,3 + 15 + 44,1 + 13 + 38,2

14

Nhìn vào bảng so sánh kết quả trước và sau khi thực hiện đề tài "Một số

hiệu và tổ chuyên môn xếp loại tốt.
3. Đối với phụ huynh học sinh
Đã có sự quan tâm và phối kết hợp tốt với giáo viên trong việc rèn các kỹ
năng và cung cấp học liệu cho trẻ tham gia hoạt động tạo hình, cũng như phối
hợp với giáo viên trong công tác chăm sóc giáo dục học sinh.
PHẦN KẾT LUẬN
I. Những bài học kinh nghiệm
Giáo viên cần tìm tòi nghiên cứu tài liệu, tích cực học hỏi đồng nghiệp để
nắm vững về nội dung, phương pháp và có nhiều kinh nghiệm trong việc cho trẻ
làm quen với hoạt động tạo hình
Giáo viên cần lưu ý phương pháp dạy trẻ từ đơn giản, đến phức tạp, từ dễ
đến khó, cần phải tạo cơ hội để trẻ được tiếp xúc được tích lũy các biểu tượng về
các sự vật hiện tượng xung quanh để trẻ có thể tái tạo lại các hình ảnh thông qua
sản phẩm tạo hình.
Trong quá trình tổ chức cho trẻ tham gia hoạt động tạo hình trong giờ
hoạt động chung giáo viên phải biết sử dụng các thủ thuật để lôi cuốn sự chú ý
của trẻ, phải tạo ra được động lực để trẻ cố gắng và tích cực tạo ra sản phẩm.
Hình thức tổ chức phải nhẹ nhàng, tiết học phải tạo cho trẻ sự thoải mái, tránh
mệt mỏi, trẻ tích cực, hứng thú trong khi học.
Ngoài thời gian tổ chức cho trẻ hoạt động tạo hình trong giờ hoạt động
chung, giáo viên cần phải bố trí, sắp xếp thời gian để rèn kỹ năng, kỹ xảo cho trẻ
thông qua các hoạt động khác
Không dừng lại ở những cái đã làm được, giáo viên cần tích cực, đổi
mới, sáng tạo, tìm tòi những cái mới để tạo ra những sản phẩm đẹp mắt mang

16

tính thẩm mỹ cao và phù hợp với nhận thức của trẻ, thu hút được sự chú ý của
trẻ và tạo nguồn cảm hứng cho trẻ làm theo
Cần nâng cao trình độ tin học để có thể ứng dụng công nghệ thông tin

Người viết SKKN Đào Thị Quyên 18

TÀI LIỆU THAM KHẢO
Hướng dẫn và gợi ý thực hiện chượng trình chăm sóc - giáo dục trẻ mẫu
giáo 5 – 6 tuổi Nhà xuất bản Giáo dục
Tài liệu bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên: Chu kỳ II năm 2004-
2007 của nhiệm vụ giáo dục mầm non.
Tài liệu bồi dưỡng cho cán bộ và giáo viên mầm non. Nhà xuất bản Giáo
dục Việt Nam
Tài liệu tập huấn cho giáo viên mầm non: Hè 2011- 2012, 2012-2013
Tâm lý học trẻ em lứa tuổi mầm non: Năm 2003 của nhà xuất bản Đại
học sư phạm
Phương pháp hướng dẫn hoạt động tạo hình cho trẻ `mẫu giáo – Nhà
xuất bản đại học Quốc gia Hà Nội.
Vẽ và phương pháp hướng dẫn trẻ vẽ. Nhà xuất bản Giáo dục.