ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA SƯ PHẠM
NGUYỄN THỊ THƯỜNG BIỆN PHÁP QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC
HỆ ĐẠI HỌC TẠI TRUNG TÂM GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN
TỈNH VĨNH PHÚC TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 60 1405 Luận văn thạc sĩ quản lý giáo dục
Người hướng dẫn khoa học: GS.TS. Nguyễn Đức Chính
Hà Nội - 2008
LỜI CẢM ƠN Tập luận văn này được hoà thành là kết quả của sự cố gắng của bản thân
cùng sự giúp đỡ của quý thầy cô và bạn bè. Tác giả xin trân trọng cảm ơn
GS.TS Nguyễn Đức Chính, người trực tiếp hướng dẫn cho tác giả hoàn thành
luận văn. Xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới các Giáo sư, Phó giáo sư tiến sĩ Khoa
KCQ : Không chính quy
THCS :Trung học cơ sở
THPT : Trung học phổ thông
THCN : Trung học chuyên nghiệp
ĐH : Đại học
HV : Học viên
ĐHSP : Đại học sư phạm
ĐHQG : Đại học quốc gia
GD : Giáo dục
GD&TĐ : Giáo dục và thời đại
GD - ĐT : Giáo dục - Đào tạo
QL : Quản lý
QLGD : Quản lý giáo dục
KT-XH : Kinh tế – Xã hội
CNH – HĐH : Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá
KHCN : Khoa học công nghệ
CB – CC : Cán bộ - Công chức
XHCN : Xã hội chủ nghĩa
TCVN : Tiêu chuẩn Việt Nam.
CSVC&TTB : Cơ sở vật chất và trang thiết bị
MỤc lỤc
Trang
MỞ Đầu
1. Lý do chọn đề tài 1
2. Mục đích nghiên cứu 3
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu 3
Tiểu kết chương 1……………………………………………… …………… 36
Chương 2: Thực trạng công tác quản lý quá trình dạy
học hệ Đại học tại Trung tâm Giáo dỤc thường xuyên tỉnh Vĩnh
Phúc…………………………… ………….………………… 37
2.1. Tình hình Kinh tế - Xã hội và Giáo dục- Đào tạo tỉnh Vĩnh
Phúc……………37
2.1.1. Tình hình Kinh tế- Xã hội 37
2.1.2. Tình hình Giáo dục - Đào tạo 39
2.2. Vài nét khái quát về Trung tâm Giáo dục thường xuyên tỉnh Vĩnh Phúc 42
2.2.1. Tiến trình phát triển, chức năng và nhiệm vụ 42
2.2.2. Cơ cấu tổ chức 43
2.3. Thực trạng hoạt động dạy học hệ Đại học tại Trung tâm Giáo dục thường
xuyên tỉnh Vĩnh Phúc 45
2.4. Thực trạng quản lý quá trình dạy học hệ Đại học tại Trung tâm Giáo dục
thường xuyên tỉnh Vĩnh Phúc…………………………………………………….54
2.5. Những điểm mạnh và hạn chế trong công tác quản lý hệ Đại học tại
Trung tâm Giáo dục thường xuyên tỉnh Vĩnh Phúc………………………… … 66
2.5.1. Những điểm mạnh……………………………………………………… 66
2.5.2. Hạn chế 67
2.5.3. Nguyên nhân của những hạn chế 68
Tiểu kết chương 2 68 Chương 3: Biện pháp quản lý nâng cao chất lượng dạy học hệ Đại học tại
Trung tâm Giáo dỤc thường xuyên tỉnh Vĩnh
Phúc 69
3.1. Các nguyên tắc để xây dựng biện pháp…………………….…………… …69
3.2. Biện pháp quản lý nâng cao chất lượng dạy học hệ Đại học tại Trung tâm
Giáo dục thường xuyên tỉnh Vĩnh Phúc 69
3.2.1. Biện pháp 1: Quy hoạch nguồn nhân lực có trình độ Đại học đáp ứng
(Hoàn chỉnh kiến thức, liên thông).Trong những năm qua, Đào tạo không
chính quy đặc biệt là hình thức liên kết đào tạo đã góp phần vào việc đáp ứng
yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực tại địa phương góp phần nâng cao dân trí, đào
tạo nhân nguồn nhân lực. Tuy nhiên, với tốc độ gia tăng qui mô trong khi điều
kiện đáp ứng của các cơ sở đào tạo không tương thích, người học với mục
đích hoàn thiện bằng cấp, việc quản lý ở một số cơ sở đào tạo còn lúng túng…
khiến chất lượng đào tạo còn có những bất cập gây dư luận không tốt đối với
hình thức giáo dục này, khoảng cách chất lượng giữa hệ chính quy và không
chính quy bị “Phân biệt đối xử”.
Cuộc cách mạng khoa học - công nghệ, sự ra đời của nền kinh tế tri
thức, xã hội thông tin và sự toàn cầu hóa đã và đang tác động trực tiếp đến mọi
lĩnh vực của đời sống xã hội trong đó có giáo dục và đào tạo. Trước tình hình
ấy nhiều quốc gia đã đề ra chiến lược phát triển giáo dục để đào tạo và nâng
cao chất lượng lao động lên ngang tầm với các tiến bộ của Khoa học và Công
nghệ. Chiến lược phát triển giáo dục quốc gia 2001-2010 ở nước ta nhấn
mạnh: “Phát triển giáo dục KCQ như là một hình thức huy động tiềm năng
của cộng đồng để xây dựng xã hội học tập, tạo cơ hội cho mọi người, ở mọi
trình độ, mọi lứa tuổi, mọi nơi có thể học tập suốt đời, phù hợp với hoàn cảnh
và điều kiện của mỗi cá nhân, góp phần nâng cao dân trí và chất lượng nguồn
nhân lực”. 2
Xây dựng “xã hội học tập” là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước ta
trong xã hội hiện đại. Trong “xã hội học tập” đó, GDTX như là một hiện diện
tất yếu và có sức sống mạnh mẽ, GDTX đã tự khẳng định vị trí, vai trò của
mình trong hệ thống giáo dục quốc dân. Luật giáo dục được nước cộng hòa
XHCN Việt Nam thông qua ngày 14/06/2005, có hiệu lực từ 1/1/2006 đã
khẳng định: “ Hệ thống giáo dục quốc dân gồm giáo dục chính quy và giáo
dục thường xuyên”. “GDTX giúp mọi người vừa làm vừa học, học liên tục, học
23/02/208). Để khắc phục bất cập về chất lượng, Bộ GD &ĐT yêu cầu thời gian
tới phải tăng cường quản lý chặt chẽ, chuẩn bị các điều kiện tương xứng với
quy mô đào tạo, quy trình đào tạo mềm dẻo Với những vẫn đề nóng bỏng đó,
vai trò của các Trung tâm GDTX cấp Tỉnh, đơn vị có chức năng và nhiệm vụ hỗ
trợ, liên kết đào tạo cũng đặt ra nhiều vấn đề cần phải trăn trở. Việc tìm ra các
biện pháp quản lý nâng cao chất lượng dạy học là một vấn đề cấp thiết đối với
các cơ sở liên kết đào tạo hiện nay. Mười năm xây dựng và trưởng thành, với
chức năng , nhiệm vụ được UBND tỉnh giao, Trung tâm GDTX tỉnh Vĩnh Phúc
đã duy trì ổn định quy mô đào tạo, song chất lượng Dạy học chưa được nâng
cao . Là người quản lý tại cơ sở liên kết đào tạo tại địa phương (Trung tâm
GDTX tỉnh Vĩnh Phúc), tôi càng nhận thấy trách nhiệm của mình trong việc
quản lý nâng cao chất lượng và hiệu quả đào tạo nguồn nhân lực, đáp ứng với
yêu cầu phát triển KT- XH của tỉnh Vĩnh Phúc trong giai đoạn mới, bởi vậy
việc tìm ra các biện pháp nâng cao chất lượng Dạy học hệ Đại học theo hình
thức liên kết là rất cần thiết.
Với những lý do đó, tác giả chọn đề tài nghiên cứu: “Biện pháp quản lý
nâng cao chất lượng Dạy học hệ Đại học tại Trung tâm GDTX tỉnh Vĩnh Phúc
trong giai đoạn hiện nay.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất biện pháp quản lý
nâng cao chất lượng Dạy học hệ Đại học tại Trung tâm GDTX tỉnh Vĩnh Phúc
trong giai đoạn hiện nay.
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu 4
Quy trình đào tạo hệ Đại học nói chung và đào tạo hệ Đại học theo hình
thức liên kết nói riêng.
3.2. Đối tượng nghiên cứu
5
7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
7.1. Ý nghĩa khoa học: Đề tài góp phần làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về
công tác quản lý hệ Đại học theo hình thức liên kết.
7.2. Ý nghĩa thực tiễn: Nghiên cứu đề tài sẽ là một cơ hội để tìm hiểu, đánh
giá và đề xuất biện pháp quản lý nâng cao chất lượng dạy học hệ Đại học tại
Trung tâm GDTX tỉnh Vĩnh Phúc nơi mà tác giả đang trực tiếp làm công tác
quản lý. Đề tài này nếu được thông qua và chấp thuận sẽ có ý nghĩa thiết thực
cho hoạt động quản lý của Trung tâm GDTX tỉnh Vĩnh Phúc theo tinh thần
khoa học, góp phần nâng cao chất lượng dạy học hệ Đại học tại Trung tâm
GDTX tỉnh Vĩnh Phúc trong giai đoạn hiện nay.
8. Phƣơng pháp nghiên cứu
Để thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ nghiên cứu đề ra, tôi sử dụng
nhóm phương pháp nghiên cứu sau:
8.1. Nhóm phƣơng pháp nghiên cứu lý luận
Nghiên cứu, phân tích, tổng hợp những tư liệu, các tài liệu, các báo cáo
khoa học có liên quan đến đề tài nghiên cứu.
Nghiên cứu luật giáo dục, các chỉ thị, nghị quyết, văn kiện của Đảng,
Nhà nước, Các quy chế về tổ chức và hoạt động của Trung tâm GDTX của Bộ
Giáo dục và đào tạo, các văn bản hướng dẫn về phương thức hoạt động không
chính quy trên địa bàn Tỉnh Vĩnh Phúc của UBND Tỉnh, các báo cáo và các
văn bản khác có liên quan đến vấn đề nghiên cứu.
8.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Khảo sát điều tra.
- Trưng cầu ý kiến (Phòng Đào tạo và giảng viên các trường ĐH liên
kết, cán bộ quản lý, giáo viên Trung tâm GDTX tỉnh Vĩnh Phúc; Chuyên viên
phòng GDTX – GDCN; Cán bộ quản lý các trường học, các đơn vị có học
viên học; Học viên các khối, ngành đào tạo)
-Thống kê, xử lý số liệu.
-Tổng kết kinh nghiệm.
và phát triển, GDTX mang trong mình một hành trang đầy giá trị, rất phong phú,
đa dạng và tiến bước theo lộ trình xây dựng đất nước. Khởi đầu là phong trào bình
dân học vụ để xoá nạn mù chữ cho hơn 90% dân số khỏi vòng ngu dốt của chế độ
thực dân phong kiến để lại, rồi đến xây dựng hệ thống trường bổ túc văn hoá các
cấp, trường vừa học vừa làm, bổ túc công nông, đến phổ cập giáo dục tiểu học cho
các Xã, Huyện, Tỉnh, tiến đến phổ cập giáo dục THCS và tiến tới phổ cập giáo dục
THPT. Một bước tiến quan trọng mà cũng là khởi nguồn cho GDTX được đưa vào 7
luật giáo dục là việc hình thành hệ thống Trung tâm GDTX từ Huyện, Thị lên
Tỉnh, Thành được tổ chức và hoạt động theo quy chế ban hành từ quyết định số
2461/QĐ-BGD ngày 07/11/1992 đến quyết định số 43/2000/QĐ-BGD&ĐT ngày
25/9/2000 và này là quyết định số 01/2007/QĐ-BGDĐT ngày 02/01/2007 của Bộ
trưởng Bộ GD - ĐT. Từ đây, các hình thức thực hiện của GDTX thực sự đa dạng,
phong phú, linh hoạt, phù hợp và đáp ứng cho phát triển nguồn nhân lực tại địa
phương ở các lĩnh vực: Kinh tế, văn hoá, xã hội , phục vụ đắc lực cho việc phát
triển KT-XH, cho sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước và hội nhập quốc tế.
Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ III (năm 1960) đề ra chủ trương “vừa đào
tạo tập trung, vừa đào tạo Tại chức”.
Thuật ngữ “Đại học Tại chức” được sử dụng với nghĩa là học không tập
trung toàn thời gian, vừa làm vừa học, có các văn bằng Đại học với từ ghi Hệ đào
tạo: Tại chức.
Năm 1975 đất nước được thống nhất. Đại hội IV (năm 1975) của Đảng đã
chỉ rõ: “
Phải tích cực xây dựng hệ thống đào tạo bồi dưỡng tại chức với nhiều
hình thức học tập đảm bảo cho mọi người lao động có thể suốt đời tham gia học
tập, trau dồi nghề nghiệp mở rộng kiến thức
” [8, tr.298].
Công tác đào tạo Đại học Tại chức được phát triển mạnh mẽ và có sự quản
quy, tập trung và bán tập trung
”
[26].
Cơ chế quản lý thay đổi, ngành GD-ĐT thực hiện chủ trương đa dạng hoá
các loại hình trường lớp nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực và bồi dưỡng
nhân tài. Bước chuyển đổi quan trọng của các Trung tâm GDTX cấp Tỉnh giai
đoạn này là: Chuyển từ quan hệ hợp tác, giúp đỡ các trường Đại học, Cao đẳng
trước đây sang quan hệ liên kết đào tạo, thông qua các hợp đồng có tính đến chi
phí. Quá trình chuyển đổi sang quan hệ liên kết đào tạo vừa thể hiện sự bình đẳng,
vừa thể hiện sự gắn kết nghĩa vụ, trách nhiệm giữa địa phương, với đơn vị liên kết
(giữa trung tâm GDTX cấp Tỉnh với các Trường Đại học Trung ương và khu vực).
Ngoài việc liên kết đào tạo Đại học Tại chức, từ những năm 1988-1991 đã
thí điểm đào tạo Đại học không chính quy với những hình thức mới đi đôi với
những tên gọi mới như: Đại học mở rộng, tự học có hướng dẫn, đào tạo Từ xa
(thành lập viện Đại học mở). Đến nay hình thức đào tạo Từ xa đã phát triển rất
nhanh. Theo số liệu thống kê tại Hội nghị tổng kết 10 năm đào tạo Từ xa ngày
27/4/2005 ta thấy thị phần đào tạo Từ xa mang tính tập trung cao tại 3 cơ sở đào 9
tạo là: Đại học Huế, ĐHSP Hà Nội và Viện ĐH mở Hà Nội. Riêng viện ĐH mở
Hà Nội từ 2003-2007 có 30.314 HV theo học hệ ĐH Từ xa.
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng đã chỉ rõ
:
“
Chuyển dần mô hình giáo dục hiện nay sang mô hình mở - Mô hình xã hội
học tập, với hệ thống học tập suốt đời, đào tạo liên tục, liên thông giữa các bậc
học, ngành học, xây dựng và phát triển hệ thống học tập cho mọi người và
những hình thức học tập, thực hành linh hoạt, đáp ứng nhu cầu học tập
thường xuyên, tạo nhiều khả năng, cơ hội khác nhau cho người học, đảm bảo
phố (các Trung tâm GDTX Tỉnh trong cả nước. Mỗi năm tổ chức tại 1 Tỉnh) đã
đề cập rất nhiều tới công tác quản lý nâng cao chất lượng đào tạo các lớp Đại học
theo hình thức liên kết, nhưng hiện nay còn có rất ít công trình nghiên cứu có hệ
thống, có thực nghiệm tại một cơ sở đào tạo cụ thể. PGS-TS. Lê Đức Phúc- Viện
KHGD có bài viết: “ Về đánh giá chất lượng giáo dục Đại học” ( Tạp chí khoa
học giáo dục tháng 5/ 2000 ). Trong cuốn Hội thảo
“
Trung tâm GDTX Tỉnh
trong việc thực hiện Luật giáo dục sửa đổi, nâng cao chất lượng GD& ĐT đáp
ứng tốt hơn nữa nhu cầu nhân lưc cho địa phương
”
được tổ chức tháng 2/2006
tại thành phố Đà Lạt đã có rất nhiều bài viết đề cập đến biện pháp nâng cao chất
lượng các lớp đào tạo liên kết: Thạc sĩ Trần Mạnh Hùng- Trưởng phòng Đào tạo
Trung tâm GDTX tỉnh Bạc Liêu với bài viết “Nâng cao chất lượng và hiệu quả
Đào tạo các lớp liên kết nhìn từ góc độ công tác tuyển sinh và quản lý học viên”.
Thạc sĩ Trần Thị Thanh Bình- Giám đốc Trung tâm Đại học Tại chức Cần Thơ có
đề cập đến “ Đào tạo không chính quy- Giải pháp nâng cao chất lượng Dạy học”.
Thạc sĩ Nguyễn Kim Sơn- Giám đốc Trung tâm GDTX tỉnh Yên Bái với tham
luận “ Những biện pháp để nâng cao chất lương Đào tạo các lớp liên kết tại Trung
tâm GDTX tỉnh Yên Bái”. Luận văn Thạc sĩ QLGD (2006) tại khoa Sư phạm -
ĐHQG Hà Nội của tác giả Đào Thị Lợi với đề tài nghiên cứu: “Những biện pháp
quản lý nhằm nâng cao chất lượng đào tạo bậc Đại học theo hình thức liên kết tại
Trung tâm giáo dục thường xuyên tỉnh Bắc Giang”. Tác giả Đào Văn Hùng- Luận
văn Thạc sĩ chuyên ngành QLGD (2007 ) tại trường ĐHSP Hà Nội nghiên cứu đề tài:
“Một số biện pháp quản lý cơ bản nhằm nâng cao chất lượng dạy học ở Trung tâm
GDTX Thành phố Việt Trì- Tỉnh Phú Thọ”. Tác giả Vân Anh có bài viết “Đào tạo
không chính quy cần đặt ra lộ trình chất lượng” đăng trên báo GD& TĐ số ra ngày
23/2/2008
Trong luận văn này, chúng tôi cố gắng phân tích một cách tương đối toàn
bằng động. Hệ vận động phù hợp, thích ứng và có hiệu quả trong mối tương tác
giữa các nhân tố bên trong (nội lực) với các nhân tố bên ngoài (ngoại lực). Sự
quản lý đưa đến kết quả đích thực bền vững đòi hỏi phải có mưu lược, nghệ thuật
làm cho hai quá trình “quản” và “lý” tích hợp vào nhau. 12
Nói đến quản lý không thể không nhắc đến tư tưởng sâu sắc của Các-Mác.
Ông nhìn nhận vấn đề quản lý dưới ý tưởng phân công và hợp tác trong lao động.
Một cách hình ảnh, Mác đã lột tả bản chất của quản lý là hoạt động lao động để
điều khiển lao động:
“
Một người độc tấu vĩ cầm tự điều khiển lấy mình, còn dàn
nhạc thì cần phải có nhạc trưởng
” [21, tr.480].
Thời Xuân Thu Chiến Quốc, Khổng Tử (551 - 479 TCN) cũng đã xác định
vai trò của người quản lý đó là: Người quản lý mà chính trực thì không cần phải
tốn nhiều công sức mà vẫn có thể chính tâm “Tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên
hạ”.
Có thể nói hoạt động quản lý vừa là một khoa học vừa là một nghệ thuật.
Nó điều khiển một hệ thống động xã hội ở tầm vĩ mô cũng như vi mô. Vì vậy quản
lý được tiếp cận bằng nhiều cách khác nhau.
Cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX vấn đề quản lý theo khoa học mới xuất hiện.
Người khởi xướng là Fredrich Winslow Taylor với cuốn sách “Các nguyên tắc
quản lý theo khoa học”. Theo ông thì người quản lý phải là nhà tư tưởng, nhà lên
kế hoạch chỉ đạo tổ chức công việc [29].
Theo PGS.TS. Nguyễn Thị Mỹ Lộc và TS. Nguyễn Quốc Chí thì: “Quản lý là
quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức
năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra - Bài giảng môn học:
Cơ sở khoa học quản lý” [1].
Quản lý là một quá trình tác động gây ảnh
hưởng của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý nhằm đạt được mục tiêu
chung
”.
1.2.1.2. Biện pháp quản lý:
Theo từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên, biện pháp quản lý là:
“Cách làm, cách thức tiến hành” [35, tr.161].
Biện pháp là cách thức hành động để thực hiện một mục đích, là cách làm,
cách giải quyết một vấn đề cụ thể.
Các nhà nghiên cứu về khoa học quản lý đã đưa ra 4 biện pháp quản lý
chính, đó là: Biện pháp giáo dục, biện pháp quản lý hành chính, biện pháp tâm lý -
xã hội, biện pháp kích thích lợi ích kinh tế. 14
Biện pháp giáo dục: Chủ thể dùng các hình thức, biện pháp tác động trực
tiếp hoặc gián tiếp đến nhận thức, tình cảm, thái độ, hành vi của đối tượng quản lý
nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động, hoàn thành tốt nhiệm vụ của tổ chức giao.
Biện pháp quản lý hành chính: Đó là biện pháp mà chủ thể quản lý dùng
quyền lực trực tiếp đưa ra các mục tiêu, nhiệm vụ, yêu cầu để khách thể quản lý
thực hiện.
Biện pháp này biểu hiện qua các hình thức như: Văn bản thông báo, chỉ thị,
nghị quyết, thông tư, hoặc là những quy chế nội dung, quy định trong nội bộ, thời
khoá biểu, phân công công tác, cũng có thể là chỉ thị bằng lời nói.
Đặc điểm nổi bật tích cực của biện pháp này là có căn cứ pháp lý, trên cơ sở
các văn bản chính xác cụ thể tạo ra sự thống nhất trong tổ chức, làm nên sức mạnh
tập thể. Đồng thời có sự phân công, phân nhiệm, phân cấp, phân quyền giữa các
tổ chức và các thành viên của nó, tác động trực tiếp đến đối tượng, dứt khoát và có
hiệu lực nhanh, có tính bắt buộc phải chấp hành đồng loạt theo nguyên tắc “phục
tùng”. Tuy nhiên nếu lạm dụng tuyệt đối hoá biện pháp này dễ dẫn đến tình trạng
- Ở Việt Nam, Hà Sĩ Hồ trước đây phân chức năng quản lý thành 3 loại:
Chức năng kế hoạch hoá; Chức năng tổ chức; Chức năng kiểm tra.
Theo PGS-TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc và TS. Nguyễn Quốc Chí, quản lý gồm
4 chức năng chủ yếu, cơ bản, kế hoạch hoá (Planning) tổ chức (organizing), chỉ đạo -
lãnh đạo (leading) và kiểm tra (Controlling).
Từ các chức năng khái quát của quản lý, ta thấy QLGD cũng bao gồm 4
chức năng, đó là:
+ Lập kế hoạch: Đây là quá trình dự báo xác định mục tiêu, lựa chọn biện
pháp để đạt mục tiêu.
Vai trò của chức năng lập kế hoạch:
Khởi đầu một quá trình quản lý, quyết định các hoạt động về sau.
Là sơ sở huy động nguồn lực
Là cơ sở cho việc kiểm tra.
Nội dung chủ yếu của việc lập kế hoạch: 16
Xác định mục tiêu
Xây dựng kế hoạch thực hiện mục tiêu:
+ Tổ chức:
Đây là quá trính biến ý tưởng của kế hoạch thành hiện thực, là quá trình thu
nhận, sắp xếp các nguồn nhân lực. Để thực hiện chức năng này, người quản lý phải
xây dựng bộ máy, cơ cấu các bộ phận, quy định chức năng, nhiệm vụ từng bộ
phận, mối quan hệ giữa chúng nhằm thực hiện thắng lợi kế hoạch và mục tiêu tổng
thể của tổ chức.
Các chức năng trên lập thành chu trình quản lý. Trong một chu trình quản lý
cả 4 chức năng trên phải được thực hiện liên tiếp và đan xen vào nhau, phối hợp
bổ sung cho nhau tạo sự kết nối giữa chu trình này sang chu trình kia theo hướng
phát triển, trong đó thông tin luôn là yếu tố xuyên suốt không thể thiếu được trong
việc thực hiện các chức năng quản lý và là cơ sở cho việc ra quyết định trong quản
lý, nếu chu trình trên vận hành hoàn hảo thì nhà quản lý sẽ thành công vì đạt được
mục tiêu xác định. Có thể sơ đồ hoá chu trình quản lý như sau:
(Chu trình quản lý)
1.2.1.4. Quản lý giáo dục
Giáo dục là một hiện tượng xã hội đặc biệt, bản chất của nó là sự truyền đạt
và lĩnh hội kinh nghiệm lịch sử - xã hội của các thế hệ loài người, nhờ có giáo dục
mà các thế hệ nối tiếp nhau phát triển, tinh hoa văn hoá dân tộc, nhân loại được kế
thừa, bổ sung và phát triển. Giáo dục tồn tại, vận động và phát triển với tư cách là
một hệ thống. Theo cách nói của Max thì “dàn nhạc” giáo dục trong quá trình tồn
tại và phát triển tất yếu phải có “nhạc trưởng” là quản lý giáo dục. Về khái niệm
Kiểm tra, đánh giá
Tổ chức
Thông tin
Chỉ đạo
Chức năng
Theo GS. Viện sĩ Phạm minh Hạc thì:
“
Quản lý giáo dục là hệ thống tác
động có mục đích, có kế hoạch hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho
hệ vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện được
các tính chất của nhà trường XHCN Việt Nam mà tiêu điểm hội tụ là quá trình
dạy học, giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục đến mục tiêu dự kiến lên trạng
thái mới về chất
”
[20, 61].
Theo PGS.TS Đặng Quốc Bảo thì:
“
Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng quát
là hoạt động điều hành phối hợp các lực lượng xã hội nhằm thúc đẩy mạnh mẽ
công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển xã hội
” [2, 31].
Theo Nguyễn Ngọc Quang: “
Quản lý giáo dục là hệ thống những tác động
có mục đích, có kế hoạch hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệ
vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện các tính
chất của nhà trường XHCN Việt Nam mà tiêu điểm hội tụ là quá trình dạy học.
Giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục tới mục tiêu dự kiến, tiến lên trạng thái
mới về chất
” [25, 37].
UNESCO định nghĩa QLGD là cách thức điều hành hệ thống giáo dục, nhất
là các quy trình, thủ tục, quy định, quy chế và cách thức vận hành của hệ thống
giáo dục, tất cả các cấu phần hoạt động của hệ thống.
Copyright: Tài liệu đại học ©