MỞ ĐẦU
Trong lịch sử nước ta,vấn đề tôn giáo đã từng bị chủ nghĩa đế quốc tìm cách lợi dụng
phục vụ cho âm mưu xâm lược và chống phá cách mạng Việt Nam. Hiện nay trong âm
mưu DBHB chống phá sự nghiệp xây dựng CNXH ở Việt Nam, các thế lực thù địch mà
đứng đầu là đế quốc Mỹ vẫn coi tôn giáo là con bài hết sức lợi hại. Wyliam Colby
(Nguyên giám đốc CIA) đã từng nói: ”Muốn đi vào Châu Á phải bằng hai con đường:
bánh mỳ và tôn giáo”.
Với âm mưu chia rẽ sự đoàn kết lương giáo, chia rẽ các tôn giáo với nhau, tách các
tôn giáo ra khỏi khối đại đoàn kết toàn dân, tách các tôn giáo ra khỏi phong trào, sự
nghiệp cách mạng chung của cả dân tộc. Các thế lực thù địch đã sử dụng các thủ đoạn:
Xuyên tạc tình hình tôn giáo Việt Nam, xuyên tạc chính sách tôn giáo của Đảng và Nhà
Nước ta, vu cáo chính quyền đàn áp tôn giáo….
Từ đó ta thấy rằng để làm tốt công tác tôn giáo, ta phải làm tốt công tác vận động
quần chúng, vì thực sự công tác tôn giáo là cuộc chiến giành quần chúng nhân dân của ta
và địch! Hiểu và nhận thức sâu sắc vấn đề trên có ý nghĩa to lớn trong công cuộc đấu
tranh bảo vệ an ninh quốc gia trên lĩnh vực tôn giáo.
Xuất phát từ lý do trên và để phục vụ cho việc học tập môn:” Đấu tranh với hoạt động
lợi dụng tôn giáo xâm phạm ANQG” _Bộ môn NVIII, em xin mạnh dạn thực hiện đề tài:
Quán triệt quan điểm của Đảng được ghi nhận trong nghị quyết 25 hội nghị lần thứ
bảy Ban chấp hành TƯ Đảng khoá IX, ngày 12/3/2003:”Nội dung cốt lõi của công tác
tôn giáo là công tác vận động quần chúng”, trên cơ sở đó vận dụng vào giải quyết 3 vụ
việc ở giáo xứ Mông Sơn – Yên Bái, giáo xứ Hoà Khánh – Đà Nẵng, giáo xứ Đồng
Chương – Sơn Dương – Tuyên Quang.
Đề tài được bố cục thành 2 phần :
Phần I: Nhận thức chung về quan điểm của đề tài.
Phần II: Vận dụng quan điểm vào giải quyết 3 vụ việc ở các giáo xứ:Mông Sơn
– Yên Bái,Hoà khánh – Đà Nẵng, Đồng Chương – Tuyên Quang.
1
1
NỘI DUNG

1.2 Cơ sở khoa học đưa ra quan điểm: “ Nội dung cốt lõi của công
tác tôn giáo là công tác vận động quần chúng”.
1.2.1 Cơ sở lý luận:
Quan điểm trên được xây dựng dựa trên sự nhận thức của Đảng ta về quần chúng
và tôn giáo.
Thứ nhất ta phải nói đến sự nhận thức đúng đắn của Đảng về tôn giáo và chức
năng của tôn giáo đối với con người, xã hội!
Chủ nghĩa Mac – Lênin đã chỉ ra rằng: Chức năng cơ bản của tôn giáo là cân
bằng, xoa dịu nỗi khổ của trần gian, là hương thơm cho trần gian lộn ngược. Thế giới cực
lạc mà tôn giáo chỉ ra tuy chỉ là hư ảo, ảo tưởng song trong con người không vẹn toàn, xã
hội không vẹn toàn, trong cái không vẹn toàn đó có lúc, có nơi một bộ phận cần tôn giáo!
Về mặt đạo đức: Không một tôn giáo chân chính nào lại xúi bẩy con người ta
làm điều xấu, điều ác.Thậm chi trong một chừng mực nào đó nó còn ngăn chặn con
người làm điều ác, mặc dù nó hướng về thế giới bên kia! Hạn chế của tôn giáo đối với
đạo đức là sự vâng lời không cần chứng minh, vâng lời bất chấp. Điều đó làm cho tín đồ
mê muội và mất tính năng động.
Không chỉ vậy tôn giáo còn tác động rất lớn tới văn hóa và khoa học.Tất nhiên
sự tác động này cũng có tính hai mặt: Hoặc tích cực hoặc tiêu cực!
Trong quan hệ với xã hội tôn giáo là động lực, là yếu tố cố kết cộng đỗng xã hội.
Những cộng đồng tôn giáo như: Cộng đồng thiên chúa, cộng đồng phật giáo…Khi cộng
đồng đó hòa nhập với xã hội thì đó là yếu tố cố kết cộng đồng xã hội, cái cố kết được
hiểu theo hai nghĩa tốt hoặc xấu.Nếu tôn giáo trong sáng điều đó sẽ có lợi cho xã hội. Vì
vậy trong mối quan hệ với xã hội, tôn giáo trách nhiệm của chúng ta là phát huy điểm tốt
và hạn chế cái tiêu cực, điều xấu!
Thứ hai là sự nhận thức của Đảng ta về quần chúng: Quần chúng là lực lượng đông
đảo, là nền tảng cho một nước, là gốc rễ của một dân tộc, là động lực chính để thúc đẩy
sự phát triển của xã hội.
Theo chủ nghĩa Mac – Lênin: Quần chúng nhân dân là người sang tạo ra lịch sử, là
chủ thể của lịch sử. Quần chúng nhân dân là người trực tiếp sản xuất ra của cải vật chất
và của cải tinh thần phục vụ lợi ích cá nhân, lợi ích tập thể và lợi ích xã hội. Họ còn là

ngày 3 tháng 2 năm 1930 thực sự đã đánh dấu một bước phát triển vĩ đại của cách mạng
Việt Nam.Từ đây quần chúng nhân dân được tập hợp, đồng sức, đồng lòng đứng dưới lá
cờ tất thắng của chủ nghĩa Mac – Lênin.
4
4
Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Bác Hồ nhân dân ta đã đoàn kết một lòng, cam chịu
mọi hy sinh, gian khổ làm nên hai chiến thắng thần kỳ, đánh bại hai kẻ thù hùng mạnh
nhất là thực dân Pháp và đế quốc Mỹ.
Trong cuộc kháng chiến của dân tộc đã có rất nhiều quần chúng giáo dân và chức
sắc tôn giáo tham gia kháng chiến theo lời kêu gọi của Đảng và Bác Hồ.Nhiều người đã
lập nên những công trạng và được nhà nước ghi nhận.
Tuy vậy cũng có không ít đồng bào tôn giáo bị các thế lực thù địch lợi dụng mà có
những hoạt động chống lại lợi ích và sự nghiệp chung của dân tộc.Ngay từ khi mới xâm
lược Việt Nam Pháp đã biến tôn giáo thành chỗ dựa cho mình. Đến giai đoạn (1945 –
1954) Pháp đã dùng bọn tay sai phản động trong tôn giáo biến nhà thờ thành đồn bót,
tuyển mộ ngụy quân cho Pháp, lập các đội vệ sĩ, các khu công giáo tự trị vũ trang chống
cách mạng. Sau năm 1954 Mỹ nhảy vào Việt Nam lập chính phủ Ngô Đình Diệm, Diệm
đã từng thực hiện kế hoạch “ tôn giáo hóa toàn miền nam” lấy thiên chúa giáo làm quốc
đạo, biến các vùng tôn giáo đặc biệt là thiên chúa giáo thành “phòng tuyến chống cộng”. .
.
Cho đến nay đất nước đã hoàn toàn độc lập, tự do, sau mấy chục năm được cách
mạng tuyên truyền giáo dục, phần lớn giáo dân được giác ngộ nhưng vẫn còn một bộ
phận quần chúng bị kẻ địch lợi dụng tham gia các hoạt động chống phá cách mạng. Có
thể nói chừng nào còn tôn giáo, còn các thế lực thù địch thì sẽ còn hoạt động lợi dụng tôn
giáo chống phá cách mạng. Và cách phòng ngừa đấu tranh có hiệu quả nhất chính là việc
để quần chúng tự phòng ngừa, tự đấu tranh với các hoạt động và âm mưu của các thế lực
thù địch lợi dụng tôn giáo.
Quan điểm “ nội dung cốt lõi của công tác tôn giáo là công tác vận động quần
chúng” được Đảng đưa ra dựa trên cơ sở thực tiễn và cơ sở lý luận rất khoa học.Thấm
nhuần sâu sắc quan điểm của Đảng, biến nó thành hành động thực tiễn góp phần giải

chính trị, văn hoá, xây dựng con người mới. Đảng phải phát huy mọi khả năng
cách mạng của đồng bào có đạo.Muốn vậy phải có chính sách đúng đắn, vừa đúng
về khía cạnh quần chúng nói chung và khía cạnh tôn giáo tín ngưỡng nói riêng.
Công tác vận động quần chúng phải được tiến hành thường xuyên, liên tục.
Bằng nhiều hình thức phong phú, đa dạng khác nhau tùy vào điều kiện, hoàn cảnh.
Trong vận động quần chúng không được ngại khó, ngại khổ. Có vậy mới có thể
làm cho quần chúng giáo dân hiểu được chính sách tôn giáo của Đảng và Nhà
nước ta, mới cơ thể tranh giành quần chúng với các thế lực thù địch lợi dụng tôn
giáo.
Công tác vận động quần chúng làm nền tảng cho các mặt công tác khác ở
vùng giáo. Các hoạt động nhằm giải quyết các vấn đề an ninh trật tự ở vùng giáo
phải bắt đầu từ việc vận động quần chúng giải quyết các vấn đề đạo đức, nếp sống,
hoà giải những mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân, lấy hiệu quả các vấn đề đó để
thu hút sự ủng hộ của quần chúng giáo dân, khơi dậy lòng nhiệt tình của họ, tập
6
6
hợp quần chúng. Công tác vận động quần chúng giúp chúng ta tiến hành công tác
trấn áp các phần tử phản cách mạng ở vùng giáo, trong công tác tranh thủ các chức
sắc tôn giáo, trong thực hiện chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước…
1.3.2 Nội dung của công tác vận động quần chúng?
Yêu cầu chung với công tác vận động quầm chúng tín đồ tôn giáo là làm cho
quần chúng giáo dân ngày càng tin tưởng gắn bó với Đảng,với chế độ nhà nước
XHCN, hiểu, tuân thủ, hăng hái thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và
Nhà nước,nhất là các chính sách có liên quan đến công tác tôn giáo.Thường xuyên
nâng cao giác ngộ,nhận thức chính trị cho quần chúng,”giải toả nọc độc”của chủ
nghĩa đế quốc và các phần tử phản động lợi dụng tôn giáo.Làm cho quần chúng
thấy được âm mưu thủ đoạn thâm độc của chủ nghĩa đế quốc và bọn phản động lợi
dụng tôn giáo. Từ đó để quần chúng đứng lên phê phán những biểu hiện tiêu cực
trong xã hội,chống lại bọn lợi dụng tôn giáo đưa hoạt động của giáo hội vào khuôn
khổ pháp luật nhà nước.

trong giáo hội Việt Nam cũng còn có những phần tử tay sai phản động công khai
hay ngấm ngầm chống phá.Quần chúng giáo dân phải có ý thức cảnh giác không
để bị kẻ địch lôi kéo, lợi dụng vào các hoạt động chính trị phản động.Họ phải thấy
được: những hoạt động núp bóng giáo hội chống nhà nước không những gây hậu
quả trực tiếp cho nhà nước , cho cách mạng mà còn ảnh hưởng đến uy tín vị thế
của giáo hội, gây ảnh hưởng đến sinh hoạt bình thường của quần chúng giáo dân.
Chỉ đến khi quần chúng hiểu rõ chính sách của Đảng và nhà nước , thấy rõ được
những âm mưu của các thế lực thù địch lợi dụng tôn giáo thì lúc đó họ mới đồng
tình ủng hộ các chủ trương , biện pháp đấu tranh của ta. họ tự giác đứng lên đấu
tranh với những hành vi sai trái của các đối tượng vi phạm
Chăm lo giải quyết những lợi ích thiết thân trong đó có quyền tự do tín
ngưỡng.
Chủ nghĩa Mác Lênin cho rằng:con người - một thực thể thống nhất của cái
sinh vật và cái xã hội.Tức là con người nói chung theo ý nghĩa đầy đủ của nó. vừa
là sản phẩm của xã hội vừa là sản phẩm của tự nhiên.Con người là sản phẩm của
hoàn cảnh môi trường sống xung quanh.Khi điều kiện sống thay đổi thì nhận thức
con người cũng dần dần thay đổi theo. Sự áp bức của các lực lượng thiên nhiên và
xã hội làm nảy sinh trong con người những cảm giác bất lực hèn yếu. Trong cuộc
sống nghèo khổ, con người luôn bám lấy những ảo tưởng để tự an ủi, những hứa
hẹn tốt lành phi thực tế sẽ đến ở thế giới bên để bằng lòng với cuộc sống hiện thực
trong xã hội có các giai cấp đối kháng. Chừng nào còn có sự khổ ải trong đời sống
hiện thực thì chừng ấy còn có sự khổ ải trong tôn giáo và còn niềm tin đối với tôn
giáo.
Vì vậy chỉ khi nào chúng ta quan tâm và chăm lo tới việc nâng cao dân trí, đời
sống văn hoá, tinh thần và từng bước cải thiện đời sống vật chất cho quần chúng
giáo dân - tức là làm cho họ thấy “Một thiên đường trên mặt đất” trước khi họ có
“thiên đường trên trời” thì khi đó công tác vận động quần chúng mới đạt được
hiệu quả, mang tính toàn diện và vững chắc.
Đối với những người theo đạo, ngoài “miếng cơm manh áo” thì việc đọc kinh,
đi lễ, xưng tội cũng là những điều không thể thiếu được. Cho nên chăm lo đời

mạng bởi lẽ số lượng quần chúng giáo dân chiếm 1/3 dân số cả nước. Mặt khác
chúng ta không chỉ dừng lại ở thái độ tôn trọng tự do tín ngưỡng của quần chúng
tín đồ giáo dân mà trên cơ sở thoả mãn nguyện vọng tín ngưỡng của họ, ta lôi
cuốn họ vào hoạt động chính trị xã hội vừa có lợi cho đất nước vừa có lợi cho bản
thân họ.
Cần kêu gọi quần chúng “kính chúa” phải thực sự yêu nước, phải thực hiện
mục đích hướng thiện của tôn giáo. Phải đặt nghĩa vụ, trách nhiệm của công dân
9
9
với đất nước. Cần làm cho họ thấy điều kiện tôn giáo tồn tại và phát triển được là
nước nhà độc lập, thống nhất dân tộc, nhân dân được tự do cho nên mọi người
phải gắng công đóng góp xây dựng đất nước và bảo vệ đất nước.
Làm cho quần chúng hiểu và tích cục tham gia vào sự nghiệp cách mạng của
dân tộc là chúng ta đã thực sự giành được quần chúng,cách ly khỏi sự khống chế
của các thế lực phản động lợi dụng tôn giáo. Đồng thời đây còn là điều kiện để ta
hướng cho quần chúng đấu tranh vạch mặt bọn chúng.
Muốn làm tốt công tác vận động quần chúng, đòi hỏi phải có sự tham gia của
cả hệ thống chính trị,bao gồm: Tổ chức Đảng,tổ chức chính quyền và các tổ chức
chính trị xã hội khác của quần chúng.
Mỗi tổ chức có chức năng nhiệm vụ riêng nhưng phải phối kết hợp với nhau
tránh chồng chéo.Tổ chức Đảng là cơ quan lãnh đạo đối với công tác vận động
quần chúng.Có như vậy mới thống nhất hoạt động của các tổ chức chính trị xã hội
khác.Là một bộ phận trong bộ máy nhà nước,cơ quan an ninh có nhiệm vụ thông
qua thực tiễn chiến đấu của mình mà tham mưu cho cấp uỷ đảng,chính quyền địa
phương về chủ trương vận động quần chúng,nội dung vận động hướng dẫn các tổ
chức chuyên môn trong bộ máy nhà nước và các tổ chức quần chúng làm tốt công
tác vận động quần chúng. Đồng thời cơ quan an ninh còn phải trực tiếp tiến hành
công tác vận động quần chúng tín đồ các tôn giáo.
PHẦN II: Vận dụng quan điểm giải quyết 3 điểm nóng ở Mông
Sơn – Yên Bái, Hoà Khánh – Đà Nẵng và Đồng Chương – Tuyên

phần mộ của những người bên lương. Tình hình này làm nảy sinh vấn đề phức tạp về an
ninh trật tự, gây mất đoàn kết nội bộ trong nhân dân. Đây là điều kiện để bọn xấu và các
thế lực thù địch lợi dụng tiến hành chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc, gây mất ổn định, đe
dọa đến an ninh quốc gia (cụ thể là linh mục Thái, Tất và Ban hành giáo đã vu cáo chính
quyền đàn áp tôn giáo, kích động bà con giáo dân tiến hành nhiều hoạt động chống đối).
Trước tình hình đó, Ban chỉ đạo công tác tôn giáo của xã Mông Sơn đã tiến hành giải
quyết bằng cách tuyên truyền, vận động quần chúng giáo dân để tổ chức giải quyết, tổ
chức một cuộc họp hòa giải theo hướng giáo dân trong xã tự hạ cây thánh giá mà họ đã
dựng trái phép. Biện pháp áp dụng để giải quyết là biện pháp cưỡng chế hành chính hạ đổ
cây thánh giá.
Đối với công tác vận động quần chúng, lực lượng tiến hành đã sử dụng hình thức vận
động rộng rãi đối với quần chúng cả đồng bào theo đạo và không theo đạo. Chính quyền
đã tổ chức hòa giải theo hướng vụ việc có liên quan đến Thiên Chúa giáo để cho người
thiên chúa giáo tự giải quyết. Đồng thời cũng đã tổ chức vận động cá biệt đối với linh
mục Thái và các thành viên trong ban hành giáo. Nội dung vận động xoay quanh việc
thuyết phục quần chúng giáo dân tháo dỡ cây thánh giá. Mặc dù việc vận động quần
chúng đã được tiến hành song vẫn không đạt được kết quả.
Nhận xét về công tác vận động quần chúng giải quyết vụ việc này: Ta đã kịp thời tiến
hành công tác vận động quần chúng khi sự việc chớm xảy ra, điều này chứng tỏ ta có sự
11
11
coi trọng vai trò, vị trí và nhận thấy tác dụng to lớn của công tác vận động quần chúng
giải quyết vấn đề liên quan đến tôn giáo. Trong quá trình vận động đã biết kết hợp các
hình thức vận động rộng rãi và cá biệt, đặc biệt là đã chú ý vào vận động quần chúng cá
biệt là linh mục Thái, người có uy tín với giáo dân. Quá trình giải quyết vụ việc đã tiến
hành kết hợp nhiều biện pháp: vận động quần chúng có, mệnh lệnh hành chính có ( việc
thành lập Hội đồng cưỡng chế tiến hành dỡ cây thánh giá đã có thể giải quyết phần nào
vụ việc nếu ta biết kết hợp với vận động quần chúng có tinh thần trách nhiệm cao hơn).
Về mặt tồn tại khi vụ việc xảy ra đã không xem xét sự việc vì sao đồng bào theo đạo
thiên chúa lại dựng cây thánh giá tại nghĩa trang để xác định nội dung tuyên truyền và

Họ là những con người có uy tín đối với quần chúng, lại là người theo đạo nên nếu ta biết
tranh thủ, sử dụng họ để vận động quần chúng giáo dân thì nhất định sẽ đạt kết quả tốt.
Việc bỏ qua không vận động ông Xuân ( phó chủ tịch MTTQ xã) là điều sai sót. Ông
Xuân là người trực tiếp tham gia dựng cây thánh giá tại nghĩa trang. Nếu ta chú ý vận
động ông để từ đó ông vận động bà con giáo dân thì sẽ đạt được hiệu quả phần nào.
Một tồn tại nữa của lực lượng vận động quần chúng là ta đã không chú ý đến vận
động Ban hành giáo và linh mục Thái. Họ đã không hợp tác với ta trong việc giải quyết
vụ việc này (bằng chứng là khi làm việc với họ, họ đều từ chối và cho rằng không phải
trách nhiệm của họ, họ không có quyền giải quyết). Cần chú ý rằng Ban hành giáo và đặc
biết là linh mục Thái có uy tín rất lớn đối với bà con giáo dân ở vùng đó. Linh mục Thái
là người cha đáng kính của họ về mặt tâm linh, mọi lời nói, hành động của ông ta đều chi
phối và ảnh hưởng to lớn đến quần chúng giáo dân. Nếu ta tập trung vận động cá biệt đối
với linh mục Thái, chỉ rõ cho linh mục Thái những lợi hại, phải trái của vụ việc mà ông ta
hợp tác với chúng ta thì vụ việc này chắc chắn sẽ được giải quyết tốt đẹp.
Quá trình vận động quần chúng đã không nắm được tình hình quần chúng giáo dân,
đặc biệt là không nắm được và phân loại được số đối tượng quá khích để chúng lợi dụng
kích động bà con giáo dân gây tình hinh phức tạp. Không có kế hoạch giải quyết khi vụ
việc phức tạp nảy sinh và trong quá trình vận động không có sự phối hợp giữa các lực
lượng mà do Ban chỉ đạo công tác tôn giáo tiến hành "đơn thương độc mã" nên không tạo
ra sức mạnh tổng hợp của quần chúng. Do đó không đạt được kết quả như ý muốn.
Một điểm chú ý nữa là việc cưỡng chế thô bạo, đập vỡ cây thánh giá là việc làm ấu
trĩ, xúc phạm đến tình cảm tôn giáo của quần chúng giáo dân. Đây là việc làm chưa đúng
của ta nên việc ta cho những người tham gia đập cây thánh giá đó đi xin lỗi trước bà con
giáo dân cũng là việc cần thiết nên làm.
2.2 Vụ điểm nóng ở giáo sứ Hòa Khánh - Đà Nẵng
13
13
2.2.1 Tóm tắt khái quát vụ việc.
Giáo sứ Hòa Khánh – Đà Nẵng là một địa bàn phức tạp, nhạy cảm liên quan đến đồng
bào giáo dân: có khoảng 13000 giáo dân. Nhà thờ xứ tại khối Quang Thành phường Hòa

khoét sâu mâu thuẫn giữa chính quyền với giáo dân, gây ra tình trạng khiếu kiện kéo dài.
Nguyên nhân chủ quan trước hết là về phía chính quyền chức quan tâm giải quyết,
nắm bắt tâm tư nguyện vọng của đồng bào giáo dân. Chậm có những biện pháp để giải
quyết kịp thời tình trạng khiếu kiện. Việc giải quyết công việc có liên quan đến vụ việc
này không dứt khoát, triệt để. Công tác đấu tranh trấn áp với các đối tươngj có hoạt động
vi phạm pháp luật chưa kịp thời. Ta lại chưa tạo ra được phong trào quần chúng bảo vệ
an ninh Tổ quốc. Dẫn đến hậu quả là đã để vụ việc trở nên phức tạp hơn, trở thành điểm
nóng, gây ánh hưởng không tốt về chính trị.
Nhận xét về cách thức vận động quần chúng giải quyết vụ việc.
Mặt đạt được: Đã xác định được nội dung cốt lõi gây ra tình trạng bất ổn định trên
địa bàn là việc kích động tuyên truyền xúi giục của linh mục Thông đói với quần chúng
giáo dân. Xác định đúng nguyên nhân của sự việc là do tranh chấp đất đai gữa nhà thờ và
chính quyền. Để giải quyết được vụ việc này cần phải đáp ứng nhu cầu chính đáng của
quần chúng và làm tốt công tác vận động quần chúng giáo dân.
Trên cơ sở xác định đượng những vấn đề trên nên thường trực UBND tỉnh đã giao cụ
thể cho các ngành chức năng và trường Cao đẳng sư phạm chuyển 57 hộ cán bộ công
nhân viên đi nơi khác trong thời gian 6 tháng để sử dụng cơ sở trường Thánh Mẫu vào
mục đích giáo dục, trước mắt cho giáo xứ được mở đường vào cổng chính nhà thờ …. Và
chuẩn bị giao cho chính quyền làm trường PTCS. Do có hướng giải quyết đúng nên tình
hình khiếu kiện tạm thời lắng xuống.
Công tác vận động đã chú ý đến việc sử dụng người có chức vụ có uy tín như đồng
chí Chủ tịch UBND tỉnh.
Mặt tồn tại:
Mặc dù đã xác đinh được nguyên nhân gây ra tình trạng khiếu kiện, căng thẳng ở địa
bàn, song công tác giải quyết của chính quyền địa phương lại chưa triệt để và còn hời hợt,
thiếu sự kiên quyết. Không tập trung xóa vỏ tận gốc rễ nguyên nhân phát sinh vụ việc. Cụ
thể là linh mục Thông đã cùng hội đồng giáo xứ 4 lần gửi đơn đến các cấp ủy chính
quyền đòi trả lại cho nhà thờ toàn bộ khu vực trường thánh mẫu, đồng thời cử người
nhiều lần ra Hà Nội song ta lại không có chủ trương đường lối giải quyết cũng như các
văn bản pháp luật khác có liên quan giải quyết vấn đề đó. Lẽ ra cần phải tổ chức các buổi

này rất bức xúc.
16
16
Ngày 24/7/98 trước tình hình đó, UBND tỉnh Tuyên Quang đã chấp thuận cho tòa
giám mục phong linh mục cho anh Trần Quang Khiêm, nhưng chưa bố trí sắp xếp được
thời gian làm việc với giám mục địa phận Bắc Ninh. Từ 1996 – 1998 tòa giám mục đã hai
kần đề nghị với UBND tỉnh cho anh Đặng Văn Chi đi học đại chủng viện Hà Nội nhưng
UBND tỉnh chưa đồng ý vì anh Chi không thi hành nghĩa vụ quân sự, khai man lý lịch.
Giáo dân không đồng ý vì cách giải quyết đó nên đã gửi đơn, khiếu nại. Trước tình hình
đó, đoàn công tác của tỉnh đã tiến hành tiếp xúc với quần chúng để giải quyết nhưng một
số đối tượng quá khích, cực đoan đã lợi dụng việc này làm cho tình hình trở nên rất phức
tạp, gây khó khăn cho cán bộ ta trong khi làm nhiệm vụ; Giáo dân đã cử người đến Ban
tôn giáo chính phủ khiếu nại. Sau khi được giải thích họ đã ra về. Cuối cùng UBND
huyện ra công lệnh yêu cầu mọi người giải tán. Mọi việc trở lại hoạt động bình thường.
2.3.2 Nhận xét về vụ việc và cách giải quyết trên thực tiễn.
Về tính chất vụ việc: Đây không phải là mâu thuẫn đối kháng mâu thuẫn địch ta mà
là mâu thuẫn do sự hiểu lầm giữa quần chúng giáo dân với chính quyền địa phương. Nhu
cầu có linh mục để phục vụ các hoạt động tôn giáo là một nhu cầu tinh thần hoàn toàn
chính đáng của quần chúng giáo dân. Nhu cầu này càng trở nên bức xúc vì trong một thời
gian dài xứ Đồng Chương này không có linh mục mà từ tháng 6 năm 1998 tòa giám mục
lại không nhờ linh mục làm mục vụ ở đó nữa. Khi quần chúng giáo dân có đơn xin phép
thì chính quyền lại không quan tâm giải quyết triệt để, đáp ứng nhu cầu đó làm cho quần
chúng giáo dân càng bức xúc, dẫn đến mâu thuẫn với chính quyền.
Chính quyền tuy đã cho anh Trần Quang Khiêm được phong linh mục nhưng do anh
được giữ lại Đại chủng viện mà không được cử về làm linh mục xứ ở Đồng Chương nên
nhu cầu của quần chúng giáo dân vẫn chưa được đáp ứng. Khi có sự việc khiếu nại phức
tạp, đông người tham gia, chính quyền tỉnh đã tiến hành công tác vận động quần chúng.
lực lượng tiến hành được chuẩn bị khá chu đáo bao gồm: Chủ tịch UBND, chủ tịch
HĐND, chủ tịch MTTQ …
Về công tác vận động quần chúng: Lực lượng tiến hành đã sử dụng hình thức vận

của quần chúng giáo dân, nhiều vấn đề không được chính quyền giải quyết như xin thành
lập họ giáo mới, xin xây sửa nhà phòng , xin linh mục về làm lễ … Trong quá trình vận
động ta không chú ý đến ác tình hình này (nguyên nhân là do công tác nắm tình hình của
ta còn kém). Do đó ta chưa làm cho quần chúng thấy được sự lợi dụng của các phần tử
quá kích cực đoan để làm rối ren, phức tạp thêm tình hình. Ta lại giải quyết chưa dứt
khoát, không xây dựng được lực lượng nòng cốt để duy trì và củng cố phong trào quần
18
18
chúng bảo vệ an ninh tổ quốc nên khi sự việc xảy ra không có lực lượng nòng cốt trong
quần chúng làm công tác vận động quần chúng hậu thuẫn cho ta.
Việc vận động quần chúng cần phải giải thích rõ cho quần chúng giáo dân là chính
quyền đã tạo mọi điều kiện cho giáo xứ có linh mục đáp ứng nhu cầu tôn giáo cho giáo
dân, bằng chứng là đã chấp thuận cho anh Trần Quang Khiêm (người của giáo xứ) được
phong linh mục. Việc anh Khiêm không được về làm linh mục ở giáo xứ là do Tòa giám
mục giữ lại chứ không phải do chính quyền. Chính quyền cũng sẽ tạo điều kiện cho
người của giáo xứ đi học Đại chủng viện nhưng phải chọn người có đủ tiêu chuẩn, giải
thích rõ điều đó cho bà con giáo dân đồng thời chỉ rõ anh Chi không đủ tiêu chuẩn để
quần chúng hiểu ra và thông cảm với ta.
Quá trình vận động quần chúng cũng không đề cập việc tác động vào chính anh
Nguyễn Văn Chi lẽ ra lực lượng vận động cần phải tác động vào chính anh Nguyễn Văn
Chi, chỉ rõ việc anh ta có những vi phạm rõ ràng như không thi hành nghĩa vụ quân sự,
khai man lý lịch nên không thể cho đi học đại chủng viện được. Thậm chí dùng cả biện
pháp răn đe nếu anh ta cứ một mực đòi đi học. Ta nói rõ cho anh ta biết nếu muốn được
chính quyền cho đi học Đại chủng viện thì phải thi hành nghĩa vụ quân sự, khai lại lý lịch
cho đúng. Ta cũng có thể sử dụng tranh thủ ngững người thân trong gia đình anh Chi,
những người có uy tín đối với anh ta để thuyết phục, vận động để anh ta tự nguyện từ bỏ
việc xin đi học Đại chủng viện … Nếu làm được việc này, chắc chắn vụ việc sẽ được giải
quyết ổn thỏa.
2.4 Ý nghĩa rút ra qua ba vụ việc trên
Qua phân tích về cách giải quyết 3 vụ việc trên ta thấy cơ quan chức năng cũng đã

học, xác định được nội dung, hình thức, phương pháp vận động cho phù hợp với từng đối
tượng vận động, từng địa bàn, từng vụ việc xảy ra.
Phải thu thập mọi tin tức, tài liệu từ nhiều nguồn, bằng nhiều biện pháp khác nhau để
xác định nguyên nhân xảy ra sự việc, xác định tính chất của sự việc. Đặc điệt phải nắm
được tâm tư, nguyện vọng của quần chúng có liên quan đến tôn giáo. Có như vậy công
tác vận động mới có sức thuyết phục, mới có thể đáp ứng được nhu cầu của quần chúng,
giải tỏa căng thẳng và giải quyết vụ việc êm thấm. Trong vụ điểm nóng của giáo xứ
Mông Sơn, do không tìm hiểu nguyên nhân vì sao bà con theo đạo thiên chúa lại dựng
cây thánh giá ở nghĩa trang nên việc vận động chỉ tập trung vào khắc phục, giải quyết hậu
quà mà không bắt nguồn từ nguyên nhân. Ví dụ trên chứng tỏ công tác nắm tình hình ở
các cơ quan chức năng còn yếu kém, chưa được quan tâm đúng mức. Trong vụ giáo xứ
20
20
Mông Sơn, phải tìm hiểu nguyên nhân bà con giáo dân dựng cây thánh giá thì việc vận
động sẽ đạt hiệu quà hơn.
Quá trình vận động quần chúng cần phải biết kết hợp hợp lý giữa vận động rộng rãi
và vận động cá biệt, trong đó phải xác định đầy đủ đối tượng của công tác vận động. Qua
vụ việc ta thấy phải chú ý vận động cá biệt đối với những cán bộ đảng viên theo đạo, với
những chức sắc tôn giáo, những người có uy tín trong giáo dân để họ ngả về ta, giúp ta
làm công tác vận động quần chúng rộng rãi. Những con người này là những cá nhân có
nhận thức chính trị,có khả năng thuyết phục đồng bào, làm được tốt công tác dân vận.
Nếu họ trở thành lực lượng vận động quần chúng cùng ta giải quyết các vụ việc phức tạp
thì thành công là điều tất yếu.
Việc vận động phải xác định đầy đủ các đối tượng của công tác vận động còn biểu
hiện ở chỗ phải vận động rộng rãi cho trong mọi người kể cả theo đạo và không theo đạo
(vì có những điểm nóng xảy ra liên quan đến mâu thuẫn, lợi ích giữa những người theo
và không theo đạo). Ví dụ trong vụ Mông Sơn, Ban chỉ đạo công tác tôn giáo chỉ tập
trung vận động bà con theo đạo ( những người có hành vi sai trái) mà không tiến hnàh
vận động đối với bà con không theo đạo (họ là những người bị xâm phạm quyền lợi) để
họ nhận thức và có cách xử lý đúng đắn, tránh tình trạng "đổ dầu vào lửa", làm bùng phát

phương, ban tôn giáo, mặt trận tổ quốc, các tổ chức xã hội, đoàn thể với chức năng
nhiệm vụ của mình cùng phối hợp tham gia. Lực lượng an ninh có các lợi thế và lực
lượng , phương tiện , biện pháp nghiệp vụ sẽ có khả năng thu thập đầy đủ tình hình, các
loại đối tượng để tham mưu cho các lực lượng khác tham mưu cho các cấp uỷ Đảng ,
chính quyền có các nội dung , biện pháp, hình thức vận động phù hợp. Các tổ chức chính
trị - xã hội, đoàn thể nơi đó cũng không được huy động để tham gia giải quyết như vụ
Mông Sơn( Yên Bái) có cả phó chủ tich mặt trận tổ quốc cũng có hành vi chống đối.
Nguyên nhân của hạn chế này là không thấy được sức mạnh tổng hợp của các lực lượng
trong công tác vận động quần chúng giáo dân.
Trong quá trình vận động quần chúng, tuyệt đối không được thô bạo, xúc phạm đến tình
cảm tín ngưỡng của quần chúng giáo dân.
Ngược lại sẽ dẫn đến phản tác dụng, quần chúng càng tăng thêm ý thức chống đối vì
các giáo dân là người có niềm tin sâu sắc vào tôn giáo mình theo và quyết tâm bảo vệ nó
đến cùng. Do đó, những người làm công tác tôn giáo phải luôn trau dồi kiến thức kinh
nghiệm về cách giải quyết các vụ việc liên quan đến tôn giáo, phải nhận thức đúng về tôn
giáo, am hiểu giáo lý, giáo luật từ đó có các biện pháp vận động giáo dân một cách hợp
lý.
22
22
Công tác vận động quần chúng tín đồ phải gắn liền vói cuộc vận động quần chúng chính
trị, xã hội khác.
Trong đó đặc biệt chú ý tới phong trà xóa đói giảm nghèo, tạo công ăn việc làm cho
người lao động, cải tạo cơ sở hạ tầng, trường học, y tế Chú ý giải quyết những nhu cầu
chính đáng về đời sống và tín ngưỡng của giáo dân như xây sửa cơ sở tôn giáo đào tạo
chức sắc, tổ chức lễ hội tôn giáo.

KẾT LUẬN
Chủ nghĩa Mac – Lênin đã chỉ ra rằng: “Chỉ những kẻ ngu ngốc mới tuyên chiến
với tôn giáo”! Như vậy có nghĩa là trong công tác tôn giáo thì tuyệt đối không bao giờ
được dùng vũ lực để giải quyết các vấn đề đặt ra mà phải dùng tổng hợp các biện pháp