SƠ LƯỢC LÝ LỊCH CÁ NHÂN
I. THÔNG TIN CÁ NHÂN:
1. Họ và tên: NGUYỄN …
2. Ngày tháng năm sinh: 16 – 05 – 1980
3. Giới tính: Nữ
4. Địa chỉ: Trung tâm Giáo dục thường xuyên thành phố….
5. Điện thoại: 097 2300460
6. Chức vụ: Giáo viên môn Địa lí
7. Đơn vị công tác: Trung tâm Giáo dục thường xuyên thành phố…
II. TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO:
- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Cử nhân.
- Năm nhận bằng: 2003.
- Chuyên ngành đào tạo: Cử nhân Địa lí trường ĐH Sư phạm Tp.HCM.
III. KINH NGHIỆM KHOA HỌC:
- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Giảng dạy.
- Số năm kinh nghiệm: 09 năm.
- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:
DÙNG POWER POINT HƯỚNG DẪN HỌC VIÊN LỚP 10 VẼ MỘT
SỐ DẠNG BIỂU ĐỒ
1
RÈN LUYỆN KĨ NĂNG SỬ DỤNG ATLAT ĐỊA LÍ CHO HỌC
VIÊN LỚP 12 – GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Trong quá trình dạy học, để phát huy tính tích cực của học viên thì việc sử
dụng thiết bị dạy học là không thể thiếu. Đối với học viên lớp 12, Atlat địa lí Việt
Nam (Atlat) là một phương tiện dạy và học rất cần thiết và quan trọng. Trong điều
kiện trang bị bản đồ của Trung tâm còn thiếu thốn, Atlat không chỉ có tác dụng
minh hoạ nội dung bài học mà còn là nguồn cung cấp kiến thức mới cho học tập
trong nhà trường, trong học tập và cả trong lao động sản xuất.
Atlat giúp giáo viên đổi mới phương pháp dạy học, hỗ trợ học viên tự học,
tự nghiên cứu, chuyển từ ghi nhớ máy móc sang học hiểu, đặc biệt đối với các môn

kĩ năng đọc và phân tích bản đồ cũng như đọc hiểu bảng số liệu, biểu đồ còn nhiều
hạn chế.
Trong cấu trúc đề kiểm tra học kỳ, thi tốt nghiệp THPT, riêng câu hỏi dành
cho kĩ năng sử dụng Atlat đã chiếm 2 điểm, chưa kể đến học viên có thể dùng Atlat
cho các câu hỏi khác. Vì vậy, việc sử dụng Atlat không hiệu quả là một thiệt thòi
lớn đối với học viên.
Dưới đây là số liệu thống kê bài kiểm tra khi chưa thực hiện đề tài:
Đề bài 1: Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam, anh chị hãy kể tên các dãy núi,
đỉnh núi, cao nguyên của vùng núi Tây Bắc và Đông Bắc.
Thực hiện tại hai lớp 12N
1
và 12N
2
năm học 2011-2012 với tổng số học viên
tham gia làm bài là 52.
Kết quả thu được: có 3 học viên kể đúng tên các dạng địa hình dãy núi, đỉnh
núi, cao nguyên của hai vùng núi trên; 21 học viên còn nhầm lẫn giữa dãy núi và
đỉnh núi; 25 học viên xác định không đúng giới hạn của vùng, kể luôn cả hai cao
nguyên của nước Lào là Xiêng Khoảng và Hủa Phan; kể tên các đỉnh núi của hai
vùng trên còn lẫn lộn với nhau.
Đề bài 2: Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam, anh chị hãy nêu sự phân bố của
một số cây công nghiệp lâu năm ở Tây Nguyên theo bảng sau:
Cây công nghiệp Tỉnh
Cà phê
Chè
Cao su
Tiêu
3
Thực hiện tại hai lớp 12C
1

kiến thức. Bên cạnh đó, cần thiết rèn luyện cho học viên tính cẩn thận, tỷ mỉ,
không chủ quan khi làm bài.
Để đọc được Atlat hiệu quả hơn, theo tôi, giáo viên chú ý vào một số kĩ
năng, đó là kĩ năng đọc bản đồ, biểu đồ, xử lý phân tích số liệu và đánh giá mối
quan hệ giữa các nội dung với nhau.
4
2.1. Rèn luyện kĩ năng đọc bản đồ:
Đây là kĩ năng quan trọng nhất khi sử dụng Atlat. Giáo viên nên rèn luyện kĩ
năng này từ đơn giản đến phức tạp, từ thấp lên cao thể hiện qua các nội dung:
a. Rèn luyện kĩ năng nhận biết, đọc tên các đối tượng địa lí trên bản đồ:
Các đối tượng địa lí được biểu hiện trên bản đồ gồm các yếu tố tự nhiên và
kinh tế xã hội.
Các yếu tố tự nhiên có: phân tầng địa hình, độ cao, độ sâu, hang động, đèo,
sông, thác, kênh đào, san hô, đầm lầy, dòng biển, khoáng sản.
Các yếu tố công nghiệp: quy mô trung tâm công nghiệp, khai thác khoáng
sản, các ngành công nghiệp.
Các yếu tố nông nghiệp: Vùng trồng cây lương thực thực phẩm, cây công
nghiệp, rừng, nuôi trồng đánh bắt thuỷ sản, các loại cây trồng, vật nuôi.
Các yếu tố khác: đơn vị hành chính, biên giới, ranh giới vùng miền.
Giáo viên cần thiết rèn luyện kĩ năng này cho học viên trước tiên vì đây là
cơ sở để rèn luyện kĩ năng khác một cách dễ dàng hơn. Những nội dung này được
thể hiện rõ ở bảng chú giải nên trước khi sử dụng Atlat giáo viên hướng dẫn học
viên xem trang Các kí hiệu chung - trang đầu tiên - để nhận biết các ký hiệu, nhớ
một số ký hiệu thường gặp như khoáng sản, cây trồng, vật nuôi, ranh giới vùng…,
hình thành cho học viên các biểu tượng địa lí, ví dụ tên tỉnh là chữ màu nâu đỏ,
đồng bằng màu xanh, khoáng sản sắt hình tam giác, than hình vuông…. Khi đã có
kĩ năng này học viên dễ dàng tìm ra các nội dung cần thiết mà không cần phải lật
lại trang chú giải mỗi khi sử dụng Atlat, bên cạnh đó hạn chế được một số lỗi
thường gặp như nhầm lẫn ranh giới các vùng miền, kể sai sự phân bố của đối
tượng địa lí…

viên sẽ dễ nhớ, đặc biệt là ranh giới tự nhiên, ví dụ:
- Sông Hồng là ranh giới giữa hai vùng núi Đông Bắc và Tây Bắc;
- Sông Cả là ranh giới giữa Tây Bắc và Trường Sơn bắc;
- Dãy Bạch Mã là ranh giới giữa Trường Sơn bắc - Trường Sơn nam, giữa
hai miền khí hậu Bắc - Nam, giữa hai miền tự nhiên Tây Bắc và Bắc Trung bộ -
Nam Trung bộ và Nam bộ.
Ngoài ra, cần chú ý hướng dẫn học viên phân biệt ranh giới vùng tự nhiên
với vùng kinh tế, ví dụ:
- Vùng núi Tây Bắc: từ hữu ngạn sông Hồng đến sông Cả.
- Tiểu vùng kinh tế Tây Bắc: Xác định theo ranh giới của bốn tỉnh Điện
Biên, Lai Châu, Sơn La, Hoà Bình.
6
d. Rèn luyện kĩ năng xác định phân bố đối tượng địa lí:
Đây là kĩ năng quan trọng nhất khi đọc Atlat. Để xác định phân bố đúng
lãnh thổ yêu cầu, giáo viên cần giúp học viên phân biệt được đối tượng địa lí đó là
tự nhiên hay kinh tế xã hội; nhìn rõ yêu cầu nêu phân bố ở vùng núi, miền tự
nhiên, miền khí hậu, vùng kinh tế hay vùng kinh tế trọng điểm, tỉnh, trung tâm
công nghiệp, giáo viên nên hướng dẫn học viên liệt kê theo trình tự từ Bắc xuống
Nam, hoặc từ Đông sang Tây.v.v… để khỏi bỏ sót.
Sự phân bố đối tượng địa lí theo miền tự nhiên gồm: yếu tố khí hậu, địa
hình, sông ngòi, khoáng sản, động – thực vật.v.v…; phân bố theo vùng kinh tế và
tỉnh gồm: cây trồng, vật nuôi, tài nguyên tự nhiên, tài nguyên nhân văn, tài nguyên
du lịch, trung tâm công nghiệp, giao thông vận tải.v.v…
e. Rèn luyện kĩ năng đánh giá mối quan hệ giữa các bản đồ trong Atlat:
Các bản đồ trong Atlat được sắp xếp theo trình tự phù hợp với tiến trình bài
học trong sách giáo khoa. Tuy nhiên, không phải mỗi bản đồ chỉ được dùng cho
một bài duy nhất, mà nội dung mỗi bản đồ có thể sử dụng cho nhiều bài.
Ví dụ:
- Bản đồ hành chính có thể sử dụng cho các bài trong phần Địa lí các vùng
kinh tế (các đơn vị hành chính).

b.Rèn luyện cho học viên xác định được mối quan hệ giữa biểu đồ và bản
đồ: Nếu bản đồ thể hiện đối tượng địa lí “ở đâu” thì biểu đồ cho ta biết tình hình
phát triển của đối tượng địa lí đó, hay nói cách khác, trả lời được câu hỏi “như thế
nào”.
Thông thường, học viên chỉ chú ý đến bản đồ mà ít khi để ý đến biểu đồ.
Trong quá trình dạy học, giáo viên rèn luyện cho học viên vừa đọc bản đồ vừa sử
dụng biểu đồ trong Atlat để làm rõ kiến thức, điều này giúp cho học viên chuyển từ
học thuộc lòng sang học hiểu. Biểu đồ cung cấp hệ thống số liệu và bất cứ học viên
nào cũng sợ phải nhớ, vấn đề là phải biết lấy số liệu nào từ biểu đồ nào.
Ví dụ: Khi muốn tìm số liệu về cơ cấu GDP phân theo khu vực kinh tế nước
ta, học viên phải biết lật trang Atlat Kinh tế chung – biểu đồ miền; hoặc khi muốn
biết số liệu về dân số nước ta, cơ cấu lao động thì học viên sẽ tìm đến trang Dân số
trong Atlat.v.v…
III. HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI:
Sau một thời gian dài thực hiện đề tài, áp dụng vào các lớp 12 của Trung
tâm, số liệu thống kê từ bài kiểm tra có nội dung sử dụng Atlat, so với đầu năm
cho thấy học viên đã sử dụng Atlat hiệu quả hơn.
8
Đề bài 1: Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam, anh chị hãy kể tên tỉnh, thành phố
trực thuộc trung ương của ba vùng kinh tế trọng điểm.
Thực hiện tại các lớp 12C
1
, 12C
2
và 12C
3
năm học 2011 - 2012 với tổng số
học viên tham gia làm bài là 139.
Kết quả thu được: còn 12 học viên còn nhầm lẫn giữa thành phố và tỉnh,
thành phố thuộc địa phương và thành phố thuộc trung ương, số còn lại trả lời chính

trong quá trình dạy học, kính mong nhận được sự đóng góp ý kiến của quý thầy cô
để đề tài hoàn thiện hơn, tôi xin chân thành cảm ơn!
NGƯỜI THỰC HIỆN
10
V. TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Rèn luyện kĩ năng Địa lí – Mai Xuân San – NXB Giáo dục – 1999.
2. Hướng dẫn giải các dạng bài tập địa lí 12 theo chủ đề – PGS.TS Nguyễn
Minh Tuệ – NXB ĐHQG Tp.HCM – 2008.
3. Hướng dẫn ôn tập Địa lí lớp 12 – Nguyễn Việt Hùng – Điêu Thị Thuỷ
Nguyên – Lê Mỹ Phong – NXB Giáo dục – 2010, 2011,2012.
11
MỤC LỤC
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

trang

2
II. TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

2
1. Cơ sở lý luận

2
2. Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài

4
2.1. Rèn luyện kĩ năng đọc bản đồ

4
2.2. Rèn luyện kĩ năng đọc biểu đồ