Tổ chức, s ư dơng hiệu quả vµ b¶o qu¶n tốt TBDH VËt lÝ Trần Thò Thanh Thúy - THCS Hòa Hiệp
PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO XUYÊN MỘC
TRƯỜNG THCS HÒA HIỆP
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
A- Phần chung :
-Tên sáng kiến kinh nghiệm :
Tổ chức, sử dụng hiệu quả và bảo quản tốt thiết bò dạy học môn vật lý.
-Họ , tên người viết : Trần Thò Thanh Thúy , Chức vụ : Gi¸o viªn.
-Đơn vò : Trường THCS Hòa Hiệp, Năm học : 2010 – 2011.
I- Lý do chọn đề tài :
§Êt níc ta ®ang bíc vµo thêi k× c«ng nghiƯp ho¸, hiƯn ®¹i ho¸, x©y dùng x·
héi c«ng b»ng, d©n chđ, v¨n minh. Víi mơc tiªu sím ®a níc ta trë thµnh mét níc c«ng
nghiƯp ph¸t triĨn theo híng hiƯn ®¹i, ngµnh Gi¸o dơc ®· vµ ®ang ®øng tríc yªu cÇu
míi: cÇn ph¶i ®µo t¹o con ngêi míi n¨ng ®éng, cã kiÕn thøc, cã n¨ng lùc t duy, cã kÜ
n¨ng c¬ b¶n cÇn thiÕt ®¸p øng cho yªu cÇu ®ỉi míi ®Êt níc. §Ĩ ®¹t mơc tiªu ®ã, nhiƯm
vơ quan träng lµ ph¶i ®ỉi míi ph¬ng ph¸p gi¸o dơc trong hƯ thèng gi¸o dơc phỉ th«ng
th«ng qua ®ỉi míi s¸ch gi¸o khoa, ®ỉi míi ph¬ng ph¸p d¹y häc ë tÊt c¶ c¸c m«n häc -
trong ®ã cã m«n VËt lÝ.
VËt lÝ lµ bộ m«n khoa häc thùc nghiƯm cung cÊp nh÷ng kiÕn thøc vËt lÝ phỉ
th«ng c¬ b¶n, cã hƯ thèng vµ t¬ng ®èi toµn diƯn. Theo yªu cÇu ®ỉi míi, mçi Thầy,
Cô ph¶i suy nghÜ lµm thÕ nµo ®Ĩ qua mçi tiÕt häc, mçi kiÕn thøc míi c¸c em häc
sinh ®ỵc x©y dùng trªn c¬ së c¸c thao t¸c thÝ nghiƯm ®Ĩ t×m ra nguyªn nh©n, t×m ra
c¸ch xư lÝ c¸c t×nh hng, c¸c th«ng tin, ghi nhí kiÕn thøc vµ vËn dơng vµo thùc tÕ.
Cã nh vËy tiÕt häc míi phong phó vµ chÊt lỵng. Qua ®ã rÌn lun kh¶ n¨ng t duy
chÝnh x¸c, rÌn lun trÝ th«ng minh, ãc s¸ng t¹o, tÝnh cÇn cï vµ ph¬ng ph¸p lµm
viƯc khoa häc cho líp ngêi lµm chđ t¬ng lai.
Tuy nhiên, khi d¹y VËt lÝ ph¶i bè trÝ phßng häc nh thÕ nµo cho khoa häc? Ph¶i
sư dơng và hướng dẫn sử dụng thiÕt bÞ d¹y häc sao cho hiƯu qu¶ nhÊt ? Ph¶i b¶o qu¶n
thiÕt bÞ ra sao ®Ĩ chÊt lỵng ®å dïng dạy học được bền lâu ? §ã lµ vÊn ®Ị t«i ®· vµ
®ang quan t©m, xin tr×nh bµy ®Ĩ quý Thầy, Cô ®ång nghiƯp cïng trao ®ỉi, gãp ý, x©y
dùng để có thể áp dơng cho phßng häc TN VËt lÝ các trường bạn.
§ỵc sù quan t©m, u ®·i cđa §¶ng vµ nhµ níc víi gi¸o dơc ®· cã sù ph¸t triĨn vµ
cã nh÷ng thµnh tùu ®¸ng kĨ. C¬ së vËt chÊt trêng líp ®· ®ỵc n©ng cÊp, c¸c thiÕt bÞ, ®å
dïng d¹y häc ®ỵc cÊp ph¸t t¬ng ®èi ®Çy ®đ. §éi ngò gi¸o viªn ®ỵc chn ho¸, cã tr×nh
®é chuyªn m«n và say mª vµ g¾n bã víi nghỊ. Sè häc sinh yªu thÝch m«n VËt lÝ ngµy
cµng nhiỊu h¬n, nhiỊu em ®¹t ®ỵc c¸c gi¶i cao trong c¸c k× thi häc sinh giái bé m«n.
Song, cã mét thùc tÕ tån t¹i lµ:
-HÇu hÕt ®éi ngò gi¸o viªn cã tr×nh ®é, t©m hut víi nghỊ nhng kinh nghiƯm
cßn h¹n chÕ dÉn ®Õn gi¶i qut c¸c vÊn ®Ị bµi häc cha linh ho¹t.
-Đå dïng ®ỵc cÊp ph¸t t¬ng ®èi ®Çy ®đ song chÊt lỵng cßn cha ®¸p øng ®ỵc
yªu cÇu cđa bµi häc.
-HÇu hÕt c¸c trêng cha cã phßng häc dµnh riªng cho bé m«n (Phßng häc bé
m«n) nªn viƯc sư dơng gỈp ph¶i khã kh¨n .
-Trong qu¸ tr×nh sư dơng thiÕt bÞ d¹y häc thêng bÞ h háng vµ mÊt m¸t do ý
thøc häc sinh cßn thÊp vµ tr¸ch nhiƯm nhiỊu ThÇy C« cha cao. ThiÕt bÞ vËn chun tõ
kho ®Õn líp häc cã thĨ x¶y ra sù cè r¬i, vë, mÊt m¸t.
-ThiÕt bÞ thí nghiệm h háng kh«ng ®ỵc bỉ sung hoặc sửa chữa kòp thêi, sÏ
gây ¶nh hëng ®Õn chÊt lỵng việc dạy - häc cđa nh÷ng n¨m häc sau.
Qua gi¶ng d¹y VËt lÝ, t«i nhËn thÊy r»ng häc sinh rÊt yªu thÝch c¸c giê häc
thùc hµnh. Qua c¸c thao t¸c thùc hµnh, häc sinh kh¾c s©u vµ ghi nhí kiÕn thøc tèt h¬n.
§Ĩ cã mét tiÕt thùc hµnh hiƯu qu¶ th× gi¸o viªn ph¶i mÊt rÊt nhiỊu thêi gian chn bÞ
®å dïng, lµm c¸c thÝ nghiƯm ®Ĩ kiĨm tra møc ®é thµnh c«ng tríc khi cho häc sinh tiÕn
- 2 -
Tổ chức, s ư dơng hiệu quả vµ b¶o qu¶n tốt TBDH VËt lÝ Trần Thò Thanh Thúy - THCS Hòa Hiệp
hµnh. Song cã trêng hỵp lóc thùc hµnh thư th× thµnh c«ng nhng lóc thùc hµnh trong giê
d¹y l¹i thÊt b¹i. ThÝ nghiƯm thµnh c«ng g©y høng thó cho häc sinh ph¸t huy ®ỵc kh¶
n¨ng t×m tßi s¸ng t¹o cđa c¸c em. ThÝ nghiƯm kh«ng thµnh c«ng sÏ ¶nh hëng rÊt lín
®Õn kÕt qu¶ häc tËp cđa c¸c em v× kiÕn thøc ®a ra kh«ng cã c¬ së khoa häc dÉn tíi sù
ch¸n nản trong việc häc sinh khi tiÕp thu kiÕn thøc.
Trong thùc tÕ, t«i cßn thÊy ®å dïng d¹y häc m«n VËt lÝ ®· ®ỵc trang bÞ cho c¶
cÊp häc song chÊt lỵng mét sè ®å dïng rÊt kÐm, mét sè l¹i kh«ng phï hỵp. VÝ dơ :
Cã ngêi nãi: “ D¹y häc lµ nghƯ tht gióp häc sinh t×m ra ch©n lÝ”. V× vËy,
mçi giê häc cã sù chn bÞ chu ®¸o cđa gi¸o viªn cïng víi viƯc sư dơng linh ho¹t c¸c
- 3 -
Tổ chức, s ư dơng hiệu quả vµ b¶o qu¶n tốt TBDH VËt lÝ Trần Thò Thanh Thúy - THCS Hòa Hiệp
thiÕt bÞ d¹y häc, th× sÏ kÝch thÝch häc sinh tÝch cùc, chđ ®éng t×m tßi, lµm thÝ nghiƯm
thu ®ỵc kÕt qu¶ cã tÝnh thut phơc cao nh t×m ra ch©n lÝ vËy.
§Ĩ sư dơng ®å dïng ®¹t hiƯu qu¶, c¸c gi¸o viªn vËt lý ph¶i chn bÞ chu ®¸o
cho tiÕt häc, ph¶i dµnh thêi gian cho viƯc l¾p r¸p, tiÕn hµnh, nghiªn cøu hiƯn tỵng x¶y
ra, dù kiÕn c¸c t×nh hng n¶y sinh.
a/. §¨ng ký mỵn ®å dïng vµo sỉ theo dâi sư dơng thiÕt bÞ:
§¨ng ký mỵn ®å dïng vµo sỉ theo dâi sư dơng thiÕt bÞ
Sau khi mỵn ®å dïng, gi¸o viªn l¾p r¸p vµ tiÕn hµnh thÝ nghiƯm. ThÝ nghiƯm
nµo kh«ng thµnh c«ng ph¶i t×m ra nguyªn nh©n nh:
- Do chÊt lỵng ®å dïng thiÕt bÞ.
- Do tr×nh tù thùc hiƯn cha ®óng hc l¾p sai.
- Do ¶nh hëng ®é Èm cđa kh«ng khÝ, thêi tiÕt.
Khi ®· t×m hiĨu ®ỵc nguyªn nh©n, gi¸o viªn sÏ t×m ra híng kh¾c phơc:
Do chÊt lỵng ®å dïng ph¶i t×m c¸ch thay thÕ. Do tr×nh tù cha ®óng th× th¸o ra
thùc hiƯn l¹i c¸c thao t¸c. Do tiÕp xóc kÐm th× ph¶i xiÕt l¹i c¸c èc vÝt. BiÕn thÕ kh«ng
®óng ®iƯn ¸p ®Çu ra ph¶i qn l¹i, kiĨm tra c¸ch ®iƯn an toµn.
b/. §¨ng ký tiÕt d¹y, bµi d¹y, líp d¹y t¹i phßng häc.
(Ghi vµo sỉ b¸o gi¶ng cđa phßng häc bé m«n theo c¸c cét)
3. VÊn ®Ị b¶o qu¶n thiÕt bÞ, ®å dïng d¹y häc :
NÕu chØ chó ý ®Õn viƯc sư dơng ®å dïng cho thµnh c«ng cđa tiÕt häc mµ kh«ng
cã ý thøc b¶o qu¶n vµ tu bỉ th× dơng cơ sÏ bÞ mai mét ®i, ®Õn n¨m häc sau kh«ng ®đ
thiÕt bÞ cho d¹y-häc n÷a. NÕu chØ b»ng c¸ch mua míi ®Ĩ thay thÕ th× ®iỊu nµy cßn phơ
thc ng©n s¸ch cđa trêng vµ kh«ng cã ®Þa chØ mua ®å ®óng quy c¸ch, chđng lo¹i. Do
®ã viƯc b¶o qu¶n thiÕt bÞ phơc vơ cho d¹y - häc rÊt cÇn thiÕt. Yªu cÇu mçi gi¸o viªn
d¹y häc VËt lÝ ph¶i cã ý thøc sưa ch÷a, bỉ sung nh÷ng thiÕt bÞ h háng. Nªn ch¨ng cïng
®Ị ra c¸c quy ®Þnh chung cho c¸c gi¸o viªn d¹y häc VËt lÝ t¹i phßng bé m«n nh : Sau
- Gi¸o viªn ph¶i cã sù chn bÞ chu ®¸o cho thÝ nghiƯm v× cã nh vËy gi¸o viªn
sÏ trun thơ kiÕn thøc tèt h¬n, bµi häc thu ®ỵc kÕt qu¶ cao h¬n.
- Gi¸o viªn vµ häc sinh cÇn n©ng cao ý thøc gi÷ g×n, b¶o qu¶n thiÕt bÞ nh tµi
s¶n cđa chÝnh m×nh th× ®å dïng míi ®ỵc sư dơng bỊn l©u h¬n.
- Víi häc sinh, nªn t¹o sù chđ ®éng trong viƯc lÜnh héi kiÕn thøc, t¹o thãi quen
thùc hiƯn nghiªm tóc néi quy thùc hµnh, h×nh thµnh ý thøc b¶o vƯ cđa c«ng, kh«ng tù ý
lµm tr¸i hc cè t×nh lµm háng thiÕt bÞ.
Lµm ®ỵc nh÷ng ®iỊu trªn, thiÕt bÞ VËt lÝ sÏ ®ỵc dïng hiƯu qu¶ h¬n.
Trªn ®©y lµ mét sè kinh nghiƯm ®ỵc rót ra tõ viƯc qu¶n lÝ vµ gi¶ng d¹y t¹i
phßng häc VËt lÝ. Trong qu¸ tr×nh thùc hiƯn, b¶n th©n t«i kh«ng tr¸nh khái nh÷ng
thiÕu sãt vµ h¹n chÕ. RÊt mong nhËn ®ỵc sù ®ãng gãp ý kiÕn cđa c¸c b¹n ®ång
nghiƯp ®Ĩ viƯc tỉ chøc, sư dơng vµ b¶o qu¶n thiÕt bÞ trong d¹y häc VËt lÝ ®¹t hiƯu
qu¶ cao h¬n, cã thĨ ¸p dơng cho c¸c trêng b¹n.
T«i xin ch©n thµnh c¶m ¬n !
Hòa Hiệp, ngµy 3 th¸ng 12 n¨m 2010
Ngêi viÕt
Trần Thò Thanh Thúy
- 5 -
Tổ chức, s ư dơng hiệu quả vµ b¶o qu¶n tốt TBDH VËt lÝ Trần Thò Thanh Thúy - THCS Hòa Hiệp
* ĐÁNH GIÁ CỦA TỔ CHUYÊN MÔN :
……………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
- 7 -