Mục lục
Trang
Lời mở đầu 1
Phần nội dung
Khái quát về Quốc hội 1
Thực trạng cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội 2
Quy định của Pháp luật về cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt
động của Quốc hội 2
Thực trạng cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội
theo Hiến pháp 1992 cho tới nay. 3
Phương hướng và giải pháp đổi mới 5
Phương hướng và giải pháp đổi mới cơ cấu tổ chức 5
Phương hướng và giải pháp đổi mới hình thức hoạt động 7
Nâng cao chất lượng và hiệu quả của các kì họp Quốc hội 8
Kết luận 9
1
Lời mở đầu
Trước sự thay đổi của nền tảng kinh tế xã hội, những thiết chế kiến trúc
thượng tầng trong đó có Nhà nước và pháp luật cũng cần phải thay đổi theo. Ý
thức sâu sắc về vấn đề này, Hội nghị lần thứ VII BCH Trung ương Đảng khóa
VIII đã đặt ra vấn đề sửa đổi một số quy định của Hiến pháp 1992 về tổ chức bộ
máy nhà nước. Nghị quyết Quốc hội khóa X, kỳ họp khóa VI về chương trình
xây dựng dự án luật, pháp lệnh năm 2001 đã yêu cầu các cơ quan hữu quan
nghiên cứu chuẩn bị đề án sửa đổi bổ sung một số điều của Hiến pháp 1992. Đáp
ứng yêu cầu đó bài viết này xin được trình bày một số vấn đề để đổi mới hoàn
thiện tổ chức và hoạt động của Quốc hôi trong giai đoạn hiên nay.
2
Nội dung
I. Khái quát về Quốc hội nước ta.
Ngày 16 và 17 tháng 8 năm 1945 tại Tân Trào, Quốc dân đại hội đã triệu
tập gồm có 60 đại biểu của các tổ chức đoàn thể cách mạng đã quyết định nhiều

nước ta được xác định là mô hình Quốc hội tập quyền. Về cơ cấu đại biểu Quốc
3
hội thì số đại biểu Quốc hội được tính trên cơ sở dân số của cả nước và được
chia theo các đơn vị hành chính.
Về ban lãnh đạo, theo Hiến pháp 1992 thì Ủy ban thường vụ Quốc hội là
ban lãnh đạo của Quốc hội.
Về các cơ quan khác của Quốc hội cũng như các nước, Quốc hội nước ta
thành lập ra các Ủy ban để giúp Quốc hội thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn trên
các lĩnh vực hoạt động cụ thể.
b. Về phương thức hoạt động:
Quốc hội nước ta hoạt động chủ yếu thông qua các hình thức sau:
- Kỳ họp và các phiên họp Quốc hội.
- Hoạt động của Ủy ban thường vụ Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội.
- Hoạt động của đoàn đại biểu Quốc hội.
- Hoạt động của văn phòng Quốc hội.
- Hoạt động của các đại biểu Quốc hội.
2. Thực trạng cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội theo
Hiến pháp 1992 cho tới nay- Những đổi mới và tồn tại.
a. Những đổi mới và tồn tại về cơ cấu tổ chức Quốc hội:
Hiến pháp 1992 quy định rõ ràng hơn về nhiệm vụ, quyền hạn, đề cao vai
trò của đại biểu Quốc hội nhằm nâng cao năng lực hoạt động của đại biểu Quốc
hội nói riêng và Quốc hội nói chung. Đối với các cơ quan khác của Quốc hội,
Hiến pháp 1992 cơ bản vẫn giữ nguyên quy định về việc thành lập Hội đồng dân
tộc và các Ủy ban Quốc hội và các cơ quan. Nhìn chung không có gì thay đổi lớn
so với Hiến pháp 1980.
- Hiến pháp 1992 đã phân định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan thường trực
với chế định chủ tịch nước.
- Hiến pháp 1992 chú ý tăng cường các chuyên gia pháp luật, kinh tế phù hợp
với việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Quốc hội trong cơ cấu
đại biểu Quốc hội.

động của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội. Cụ thể là:
- Quy định cụ thể cơ cấu tổ chức của Ủy ban thường vụ Quốc hội, Hội
đồng dân tộc và Ủy ban của Quốc hội theo hướng xác định rõ hơn từng chức
năng, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ, chính sách của các chức danh này trên cơ sở
có sự cân đối chung với các chức danh tương ứng trong các cơ quan cấp cao của
nhả nước trung ương.
- Xác định rõ ràng hơn phạm vi hoạt động, thẩm quyền của các cơ quan
của Quốc hội và đại biểu Quốc hội, đặc biệt là các đại biểu Quốc hội chuyên
trách trong các lĩnh vực cụ thể.
- Phân định rõ mối quan hệ của các cơ quan Quốc hội và đại biểu Quốc
hội với các cơ quan nhà nước trong quá trình thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn
của mình.
- Quy định rõ trình tự các bước tiến hành hoạt động của các cơ cấu trong
tổ chức Quốc hội cũng như đại biểu Quốc hội.
- Xác định rõ vị trí, vai trò và cơ cấu tổ chức của Ủy ban thường vụ Quốc
hội.
Trong điều kiện Quốc hội của nước ta hoạt động không thường xuyên, số
đại biểu Quốc hội chuyên trách tỷ lệ chưa cao thì việc xác định rõ hơn vị trí, vai
trò cơ cấu tổ chức của Ủy ban thường vụ Quốc hội là điều cần thiết bảo đảm cho
hoạt động của Quốc hội có hiệu quả. Theo hướng đó bên cạnh việc nghiên cứu,
sửa đổi, bổ sung những quy định về nhiệm vụ, quyền hạn. Cần tăng cường số
lượng và chất lượng thành viên Ủy ban thường vụ Quốc hội.
5