SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
" MỘT SỐ BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC
SINH LỚP 1A QUA MÔN ĐẠO ĐỨC"
PHẦN MỞ ĐẦU
I-LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
I.1.1- CƠ SỞ LÝ LUẬN:
Bác Hồ nói “ Có tài mà không có đức là vô dụng
Có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó”
Ghi nhớ lời dạy của Bác Hồ. Đảng ta khi đánh giá một con người luôn lấy đức làm
gốc. Một con người không có đức dù tài cán đến đâu cũng không thể làm nổi việc gì có
ích cho dân, cho nước. Xuất phát từ thực tiễn xã hội hiện nay, tác động của ngoại cảnh có
ảnh hưởng lớn đến tư tưởng đạo đức của học sinh ngay từ khi bước vào trường học. Đối
với học sinh lớp Một khi cắp sách tới trường, tất cả mọi hoạt động, các mối quan hệ với
các em còn mới mẻ. Do vậy việc hình thành cho các em những chuẩn mực hành vi là rất
quan trọng. Chuẩn mực đạo đức xã hội bao gồm những hành vi thói quen đạo đức, mối
quan hệ giữa con người với con người trong xã hội. Gần gũi với các em nhất là mối quan
hệ gia đình, nhà trường, cộng đồng và môii trường tự nhiên.
Nhân cách đạo đức của các em khi đến trường rất trong sáng ngây thơ, chưa có khả
năng nhận biết phân tích, chưa hiểu sâu, hiểu rõ mọi tình huống vấn đề. Nếu người thầy
không uốn nắn tốt thì như cây thiếu ánh sáng sẽ phát triển cong vẹo.
Xuất phát từ mục tiêu môn học. Dạy học đạo đức là dạy học sinh những hành vi
ứng xử phù hợp với các chuẩn mực đạo đức xã hội và quyền trẻ em trong các tình huống
đơn giản cụ thể của cuộc sống hàng ngày. Nội dung của môn học đạo đức kết hợp giữa
giáo dục quyền với giáo dục trách nhiệm bổn phận của học sinh. Hơn nữa môn đạo đức
không chỉ giáo dục bổn phận, trách nhiệm của học sinh đối với gia đình, nhà trường, xã
hội và môii trường tự nhiên, mà còn giáo dục trách nhiệm của các em đối với chính bản
thân mình.
I.1.2-CƠ SỞ THỰC TIỄN.
Tất cả các môn học ở tiểu học đều có mối quan hệ mật thiết với nhau, hỗ trợ cho
nhau. Trong 8 môn học bắt buộc ở lớp Một. Nhiều giáo viên, nhiều cơ sở chỉ chú tâm hai

dạy của mình nhằm nâng cao chất lượng cho học sinh do tôi đảm nhận.
Khi nghiên cứu đề tài này, tôi mong muốn sau một năm học lớp Một có thể trang bị
cho các em một số hiểu biết ban đầu về một số chuẩn mực, hành vi đạo đức và pháp luật
phù hợp với lứa tuổi trong mối quan hệ của các em với bản thân, gia đình, nhà trường,
cộng đồng và ý nghĩa của việc thực hiện theo các chuẩn mực đó. Từng bước hình thành
kỹ năng nhận xét, đánh giá hành vi của bản thân và những người xung quanh theo các
chuẩn mực đã học, kỹ năng lựa chọn và thực hiện các hành vi ứng xử phù hợp trong các
mối quan hệ và tình huống đơn giản, cụ thể của cuộc sống, biết nhắc nhở bạn bè cùng
thực hiện, hình thành thái độ tự trọng, tự tin, yêu thương, tôn trọng con người, yêu cái
thiện, cái đúng, cái tốt, không đồng tình với cái ác, cái sai, cái xấu.
Giúp cho các em có vốn kinh nghiệm sống phong phú, tự nhận biết các hành vi đạo
đức từ thực tế xung quanh các em qua các bài học, tranh ảnh, tiểu phẩm, sắm vai, vận
dụng vốn kinh nghiệm đó vào cuộc sống thực tế hàng ngày.
Giúp giáo viên say mê với công việc, yêu nghề mến trẻ.
I.3- THỜI GIAN VÀ ĐỊA ĐIỂM.
I.3 .1- THỜI GIAN:
- Đăng ký đề tài: 9/2007.
- Tìm hiểu thực trạng: 9/2007.
- Lập đề cương: 10/2007.
- Đề xuất ý kiến: 11/2007.
- Viết đề tài lần1: 3/2008.
- Viết đề tài lần 2: 4/2008
- Hoàn thành đề tài: 5/2008.
I.3.2- ĐỊA ĐIỂM.
Trường tiểu học Thị Trấn Tiên Yên - Tiên Yên – Quảng Ninh.
I.3.3- PHẠM VI ĐỀ TÀI:
I.3.3.1- Giới hạn đối tượng nghiên cứu:
“Một số biện pháp rèn kỹ năng sống cho học sinh
lớp 1A. Trường tiểu học thị trấn Tiên Yên”.
I.3.3.2- Giới hạn về địa bàn nghiên cứu.

kế hoạch bồi dưỡng cho các em. Giáo viên phải yêu nghề mến trẻ là tấm gương sáng cho
học sinh noi theo.
II - PHẦN NỘI DUNG.
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN
Một số vấn đề lý luận về “ Rèn kỹ năng sống cho học sinh lớp Một qua môn Đạo
đức”.
II.1.1- CƠ SỞ LÝ LUẬN.
Biện pháp rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh lớp Một qua môn đạo đức.
Rèn kỹ năng
Kỹ năng sống
Rèn kỹ năng sống cho học sinh lớp 1A qua môn Đạo đức.
*Kỹ năng:Tức là qua các bài học xây dựng các chuẩn mực hành vi đạo đức, các chuẩn
đó được vận dụng vào thực tế cuộc sống và nó trở thành thói quen đạo đức của mỗi
người.
* Kỹ năng sống: Vận dụng nhữngchuẩn mực đạo đức đã học vào cuộc sống thực tế hàng
ngày như đi học về chào ông chào bà, lễ phép chào hỏi thầy cô khi gặp v.v… Tức là các
điều học được vận dụng vào những tình huống cụ thể trong cuộc sống.
* Rèn kỹ năng sống cho học sinh lớp 1 A qua môn Đạo đức: là thông qua các bài học
cung cấp các hành vi đạo đức cho các em. Các hành vi đó được luyện tập thực hành và
trở thành thói quen đao đức là vốn kinh nghiệm sống cho các em học sinh lớp 1 A.
CHƯƠNG II
NỘI DUNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
II.2.1 Thực trạng của học sinh lớp1A
-Để biết được vốn kinh nghiệm sẵn có của các em tôi bắt tay vào tìm hiểu tình hình
học sinh lớp 1A.
Tổng số học sinh trong lớp là 29 em : Trong đó có 1 em bố mẹ là công chức nhà nước , 3
em bố hoặc mẹ là công chức nhà nước . Còn lại 87% phụ huynh trong lớp không có nghề
nghiệp ổn đinh , mải lo việc mưu sinh ít có điều kịên quan tâm đến các em . Phần lớn các
em chưa được gia đình chú ý quan tâm bồi dưỡng vốn kinh nghiệm trong giao tiếp nên
đến lớp các em thường hay nhút nhát . Khi tôi nhận lớp , đã sau một tháng học nhưng vẫn

quan tâm đến học tập của các em càng hạn chế hơn. phụ huynh chưa nhận thức được tầm
quan trọng của việc giáo dục đạo đức cho các em, trách nhiệm của mình trong việc học
tập của con em còn phó thác cho giáo viên.
* Giáo viên.
- Nhà trường là môii trường giáo dục quan trọng nhất trong việc hình thành và phát
triển nhân cách học sinh, nhưng nhiều cơ sở chưa chú tâm đầu tư mới chỉ hoàn thành theo
mục tiêu môn học, chưa nghiên cứu phương pháp dạy nhằm mục đích giáo dục cao nhất.
Giáo viên chưa xác định được kĩ năng cần rèn qua từng bài học. Chưa chú ý kiểm tra kỹ
năng hành vi đạo đức đã học của học sinh.
- Việc rèn kĩ năng sống cho học sinh chưa thường xuyên liên tục nên các hành vi đạo
đức chưa trở thành thói quen, các em chóng quên. hành vi đó chưa có giá trị thực tế cao.
* Nhà trường, đoàn đội.
- Chưa tổ chức được nhiều hoạt động ngoại khoá: Như thi kể chuyện đạo đức,học tập
tấm gương người tốt việc tốt để học sinh được thưc hành hành vi đã học vào những tình
huống cụ thể trong cuộc sống.
- Nội dung sinh hoạt chưa được rút kinh nghiệm, thay đổi nội dung sinh hoạt theo từng
tháng.
Từ những thực trạng trên việc rèn kỹ năng sống cho học sinh lớp Một là rất cần thiết,
tạo tiền đề cho các em phát triển khả năng giao tiếp và học tập tốt các môn học.
CHƯƠNG III
Một số biện pháp rèn kỹ năng sống cho học sinh lớp 1A qua môn đạo đức.
II.3.1. Các biên pháp cụ thể.
Xuất phát từ quan điểm chung Dạy – học môn Đạo đức được tiếp cận theo hướng đi
từ quyền đến trách nhiệm, bổn phận của học sinh. Cách tiếp cận đó sẽ giúp cho việc Dạy
– học môn Đạo đức trở nên nhẹ nhàng, sinh động hơn, tránh được tính chất nặng nề, áp
đặt trước đây.
Dạy – học Đạo đức chỉ đạt được hiệu quả khi học sinh hứng thú và tích cực, chủ
động tham gia vào quá trình dạy học. Dạy – học Đạo đức phải là quá trình giáo viên tổ
chức, hướng dẫn học sinh hoạt động, Phát huy vốn kinh nghiệm và thói quen đạo đức, tự
khám phá và chiếm lĩnh tri thức mới, kỹ năng mới.

- Giáo viên cần có những hành vi thể hiện rõ chủ đề đã học với học sinh.VD: Cô cảm
ơn em, cô xin lỗi
Bài:"Gọn gàng, sạch sẽ".Giáo viên luôn ăn mặc gọn gàng sạch sẽ. Đồ dùng của giáo
viên cũng như trong lớp học luôn gọn gàng, ngăn nắp.
Biện pháp 3: Nghiên cứu kỹ năng sống cần rèn qua từng bài đạo đức .
- Giáo viên nghiên cứu chương trình môn học, mục tiêu cần đạt qua từng bài, xác định
kỹ năng cần rèn cho học sinh.
Bài 1: Em là học sinh lứop Một rèn kỹ năng tự giới thiệu họ tên, quyền đựơc đi học
của mình, kỹ năng giao tiếp trong cuộc sống.
Bài 2: Gọn gàng sạch sẽ: Rèn kỹ năng biết ăn mặc gọn gàng sạch sẽ, biết gữ vệ sinh cá
nhân đầu tớc quần áo gọn gàng trong mọi lúc mọi nơi.
Biện pháp 4: Thông qua các giờ học trên lớp cung cấp từng hành vi đạo đức cho các
em.
Việt Nam tham gia hội nhâp WTO nền kinh tế rất phát triển keo theo nhiều biến đổi
trong xã hội. Tệ nạn xã hội ngày càng gia tăng, đạo đức xuống cấp. Nên việc giáo dục
đạo đức cho học sinh ngay tư khi bước vào trường học là vô cùng quan trọng. Chính vì
thế môn học đạo đức cung cấp cho các em những hiểu biết ban đầu về các kỹ năng giao
tiếp, ứng xử lễ phép trong cuộc sống hàng ngày, đó là những kỹ năng sống cần thiết cho
mỗi con ngưòi, góp phần phát triển hoàn thiện nhân cách mai sau.
- Giáo viên cần nghiên cứu mục tiêu cần đạt của giờ học chú trọng cung cấp
kỹ năng phù hợp với từng nội dung bài dạy.
- Lựa chọn các phương pháp dạy thích hợp với từng bài dạy gây hứng thú học tập
cho học sinh. Không dập khuôn máy móc, không áp đặt tình huống, cần sáng tạo theo
từng tiết dạy. Qua từng bài tập trò chơi, kể chuyện theo tranh, quan sát tranh và trả lời
câu hỏi, đánh giá và tự đánh gái hành vi của bản thân và những người xung quanh, các
bài tập tô màu, đóng vai theo tranh theo tình huống v.v Học sinh tự khám phá và chiếm
lĩnh kiến thức mới, kỹ năng mới giáo viên kết luận hành vi đạo đức đúng.
- Hướng dẫn các em thự hiện hành vi qua các trò chơi, sắm vai, đố vui, nêu ý kiến
của mình để củng cố ghi nhớ hành vi đã học. Giáo viên khuyến khích những em tính cách
nhút nhát tham gia vào trò chơi.

- Tổ chức họp phụ huynh thông báo đặc điểm tình hình của lớp, nêu tầm quan trọng
của việc giáo dục đạo đức cho học sinh , tính cấp bách của vấn đề kỹ năng sống cho học
sinh qua môn Đạo đức. Thống nhất cùng phụ huynh phương pháp giáo dục đạo đức ở
nhà. Phụ huynh được tập huấn, nghiên cứu chương trình học, kỹ năng qua từng bài đạo
đức. Phụ huynh có nhiệm vụ nhắc nhở con em mình thực hiện hành vi đã học ở nhà.
Hướng dẫn phụ huynh nhắc nhở con em mình thực hiện hành vi theo từng bài học và thời
khoá biểu quy định. Đó là những kỹ năng giao tiếp trong cuộc sống thể hiện đúng và lễ
phép với người trên như: Đi học và học về biết chào ông, bà, bố, mẹ, anh, chị, em, cách
chào đúng khoanh tay nói vừa đủ nghe lễ phép. Biết tự giới thiệu họ tên của mình, họ tên
bố mẹ, người thân. Đầu tóc, quần áo gọn gàng. Biết lễ phép
vâng lời ông bà, cha mẹ, nhường nhịn em nhỏ, đi bộ đúng quy định, đi học đúng giờ.
- Mỗi phụ huynh lập bảng theo dõi hành vi đạo đức ở nhà của học sinh, hàng tháng nộp
lại để giáo viên theo dõi xếp loại cho từng em.
Biện pháp 7: Tổ chức ngoại khoá để thực hành hành vi đạo đức đã học.
- Trong chương trình học buổi 2, ba tuần có một tiết thực hành kiến thức môn Đạo đức.
Tôi đã tổ chức cho các em luyện tập thực hành kỹ năng hành vi đã học dưới hình thức tổ
chức trò chơi như sắm vai, đố vui, hái hoa dân chủ . . . Song phổ biến vẫn là trò chơi sắm
vai. Trong trò chơi sắm vai, học sinh được sắm vai các nhân vật - các nhân vật này sẽ ở
trong các tình huống khác nhau và phải biết ứng xử sao cho đúng, cho hợp với từng hoàn
cảnh.
VD: Thực hành bài cảm ơn xin lỗi.
Sắm vai tình huống:
- Em quên hộp màu ở nhà, bạn cho em mượn.
- Em bị ngã bạn đỡ em dạy.
- Em sơ ý làm rơi hộp bút của bạn.
Giáo viên chia lớp thành 6 nhóm giao nhiệm vụ cho các nhóm.
Nhóm 1 - nhóm 3 sắm vai tình huống 1.
Nhóm 2 - nhóm 5 sắm vai tình huống 2.
Nhóm 4 - nhóm 6 sắm vai tình huống 3.
Các nhóm chuẩn bị.

Tuần 24: THKN đi bộ đúng quy định, thực hiện tót an toàn giao thông.
Tuần 25: THKN giữa kỳ II.
Tuần 26: THKN biết cảm ơn khi được giúp đỡ.
Tuần 28: THKN chào hỏi khi gặp mặt, tạm biét khi chia tay.
Tuần 30: THKN bảovệ hoa và cây xung quanh trường, nơi công cộng.
Giáo viên chủ nhiệm tham mưu với phụ trách sao của lớp thống nhất nội dung hình thức
sinh hoạt để từng hành vi đạo đức được thực hành trongcác tình huống cụ thể gần gũi với
cuộc sống của các em.
Biện pháp 9: Kết hợp với đoàn thanh niên xã, khu phố tổ chức các hoạt động cho
các em trong dịp hè.
- Đưa ý kiến đề xuất với nhà trường, đoàn thanh niên, đội thiếu niên nhà trường ý kiến
tham mưu với đoàn thanh niên xã, khu phố tổ chức nhiều hoạt động trong dịp hè để các
em được tham gia như văn nghệ, lao động dọn vệ sinh khu phố, đường làng, quét dọn
nghĩa trang, nhà bia tưởng niệm liệt sỹ. Đó là hình thức giáo dục đạo đức cho các em
trách nhiệm với địa phương nơi cư trú.
Biện pháp 10: Rèn kỹ năng thương xuyên liên tục.
- Việc rèn kỹ năng sống cho học sinh lớp Một, đòi hỏi giáo viên phải đầu tư thời gian,
kiên trì, chú tâm nhắc nhở hướng dẫn các em thực hiện hành vi đúng, sửa chữa uốn nắn
những hành vi chưa chuẩn. Tất cả những hành vi đó phải làm thường xuyên liên tục vì
các em rất chóng quên. Giáo viên cần chú ý từng việc làm, cử chỉ, lời nói của các em ở
mọi lúc, mọi nơi, ở trường, ở nhà để các em ghi nhớ và thực hiện theo hành vi đúng để
trở thành thói quen đạo đức tốt cho các em.
II.3.2- KẾT QUẢ THỰC NGHIỆM.
Sau thời gian áp dụng các biện pháp rèn kỹ năng sống qua môn đạo đức tôi thu được
những kết quả sau:
Khi nhận lớp do phần lớn học sinh ở khu Long Châu các em đi thuyền cùng bố mẹ,
93% học sinh trong lớp bố mẹ không có nghề nghiệp ổn định mải kiếm ăn, ít có thời gian
quan tâm chăm sóc con cái, các em đều ở xa Thị Trấn, hầu hết ở khu vực Yên Than, Tam
Thịnh, Tiên Lãng, nên đến lớp các em nhút nhát, có em cô gọi còn thưa “ơi”, cô giáo hỏi
gì không trả lời mà chỉ gật và lắc đầu, chẳng biết “vâng dạ”nói “thưa gửi”, xưng hô với

học “nền” thì lớp Một là “móng”. Nhiệm vụ của giáo viên lớp Một phải “ xây” làm sao
cho cái móng thật chắc, đó là xây dựng một thế hệ con người mới đủ đức, đủ tài, tự tin,
dám nghĩ, dám làm. Nhiệm vụ này vô cùng to lớn và nặng nề với người giáo viên tiểu
học. Là giáo viên lớp Một tôi xác định nhiệm vụ đầu tiên là hình thành cho các em kỹ
năng giao tiếp tốt tức là kỹ năng diễn đạt trôi chảy, giúp các em tham gia các hoạt động
học tập và cuộc sống xung quanh các em. Vì học sinh lớp Một các em bắt đầu làm quen
với hoạt động học tập, các em có kỹ năng nói tốt tạo tiền đề học tốt các môn khác.
Để thực hiện được nhiệm vụ này người giáo viên phải tâm huyết với nghề, thực sự yêu
nghề, mến trẻ, có tinh thần rèn luyện, tinh thần trách nhiệm cao, có ý thức tu dưỡng, rèn
luyện nâng cao chuyên môn nghiệp vụ. đặc biệt là muốn nâng cao lượng giờ đạo đức và
thực hành các kỹ năng hình vi vào cuộc sống thực tế cho học sinh là vấn đề khó đòi hỏi
phải kiên trì, bền bỉ, người thầy phải đầu tư thời gian gần gũi học sinh, nghiên cứu kỹ
mục tiêu bài học, thiết kế tiết dạy hợp lý, kết hợp hài hoà các phương pháp hình thức dạy
học. Chú trọng phương pháp dạy học mới, thầy tổ chức hướng dẫn học sinh hoạt động,
phát huy vốn kinh nghiệm và thói quen đạo đức, tự khám phá và chiếm lĩnh tri thức mới.
Đồ dùng dạy học như tranh ảnh phải đẹp, phù hợp với bài học, giáo viên cần động viên
khen ngợi kịp thời, vì tuổi học sinh lớp Một tuổi hoa, thiên về tình cảm, hoạt độnghọc
chưa được chú trọng, hoạt động chơi vẫn chiếm ưu thế. Sự nhận thức của học sinh còn
đơn giản cho nên quá trình dạy học không kéo dài bất cứ hoạt động nào hoặc đặt hệ thống
câu hỏi quá khó gây cho học sinh nhàm chán căng thẳng mệt mỏi.
Sau mỗi bài dạy, giáo viên cần rút kinh nghiệm những hạn chế tìm nguyên nhân và đề
ra biện pháp khắc phục
- Thường xuyên dự giờ học hỏi kinh nghiệm đồng nghiệp.
- Tìm nguyên nhân và điều tra cơ bản lớp mình phụ trách.
- Đề xuất hướng giải quyết của bản thân, hướng dẫn học sinh học trên lớp, hướng
dẫn học sinh thực hành, hai việc thực hiện song song không coi nhẹ việc nào.
Trên đây là những suy nghĩ của tôi về việc nghiên cứu một số biện pháp rèn kỹ năng
sống cho học sinh lớp Một qua môn Đạo đức. Nhằm giúp các em có vốn kinh nghiệm
sống phong phú. Tuy các em đã có nề nếp thói quen Đạo đức tốt, nhưng tôi rất mong vấn
đề rèn kỹ năng sống cho học sinh qua môn Đạo đức được chú tâm ở tất cả các khối lớp,