Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
Đề tài:
NNG CAO CHT LNG GI THC HNH TIN HC 7

A.lí do chọn đề tài
Nhân loại đang đứng trớc sự phát triển nh vũ bão của khoa học công
nghệ, Việt Nam nói chung và ngành giáo dục đào tạo nói riêng phải đầu
t phát triển về mọi mặt, đặc biệt là nguồn nhân lực tức là phải đào tạo ra
một thế hệ trẻ năng động, sáng tạo, nắm vững tri thức khoa học công
nghệ để làm chủ trong mọi hoàn cảnh công tác và hoạt động xã hội nhằm
đáp ứng đợc nhu cầu trong thời kì công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc.
Để đáp ứng đợc các yêu cầu trên, môn Tin học đã đợc đa vào giảng
dạy ở các trờng phổ thông với vai trò là môn học tự chọn.
Môn tin học tự chọn ở trờng phổ thông hiện hành có nhiệm vụ trang bị
cho học sinh những hiểu biết cơ bản về công nghệ thông tin và vai trò
của nó trong xã hội hiện đại. Môn học này, giúp học sinh bớc u làm
quen với phơng pháp giải quyết vấn đề theo quy trình công nghệ và kĩ
năng sử dụng máy tính phục vụ học tập và cuộc sống.
Từ năm học 2006-2007, môn tin học ở cấp THCS là môn học tự chọn
cho những trờng có điều kiện với thời lợng 2 tiết/tuần ở tất cảc các lớp ở
cấp học. Là môn học mới đa vào trờng phổ thông và có những đặc thù
riêng nh liên quan chặt chẽ với sử dụng máy tính, cách suy nghĩ và giải
quyết vấn đề theo quy trình công nghệ, coi trọng làm việc theo nhóm.
Đặc trng của môn Tin học là kiến thức đi đôi với thực hành, đặc biệt ở
lứa tuổi THCS phần thực hành còn chiếm thời lợng nhiều hơn.
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 1
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
Qua thời gian trực tiếp giảng dạy môn Tin học nói chung, Tin học 7
nói riêng bản thân tôi nhận thấy rằng nhiều học sinh còn yếu về kĩ năng
thực hành trên máy. Thậm chí còn có một số học sinh còn ngại thực hiện
các thao tác trên máy mà chủ yếu là quan sát các học sinh khác trong

cập tin học trong nhà trờng,
- Chỉ thị số 03/2007CCT-UBND ngày 16/8/2007 của UBND tỉnh Quảng
Bình về việc đẩy mạnh ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin trên
địa bàn tỉnh Quảng Bình
- Đề án đa tin học vào nhà trờng của Sở GD&ĐT Quảng Bình và của
phòng GD-ĐT Lệ Thủy
Đặc trng của môn Tin học là khoa học gắn liền với công nghệ, do vậy
một mặt trang bị cho học sinh kiến thức khoa học về Tin học, phát triển
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 3
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
t duy thuật toán, rèn luyện kĩ năng giải quyết vấn đề, mặt khác phải chú
trọng đến rèn luyện kĩ năng thực hành, ứng dụng, tạo mọi điều kiện để
học sinh đợc thực hành, nắm bắt và tiếp cận những công nghệ mới của
Tin học phục vụ học tập và đời sống. Nội dung chơng của môn Tin học
tự chọn hiện hành ở các trờng phổ thông đã đáp ứng đợc những yêu cầu
trên.
II. Cơ sở thực tiễn
Thực tế qua những năm trực tiếp giảng dạy bộ môn cũng nh qua
trao đổi với đồng nghiệp tôi nhận thấy: hầu nh mọi học sinh đều rất hứng
thú với môn học, đợc nhà trờng tạo mọi điều kiện thuân lợi cả về CSVC
trang thiết bị, kế hoạch và con ngời phục vụ công tác đa tin học vào nhà
trờng. Tuy nhiên chất lợng bộ môn qua các năm học cha cao, đặc biệt là
kĩ năng thực hành trên máy của học sinh còn yếu, thậm chí một số học
sinh còn rất ngại khi sữ dụng máy để rèn luyện các kĩ năng, bởi đây là
một môn học mới.
Cùng với chơng trình đa tin học vào nhà trờng từ năm học 2004-2005,
năm học 2006-2007 Bộ GD&ĐT có công văn hớng dẫn về việc dạy Tin
học tự chọn ở cấp THCS bắt đầu từ lớp 6. Nh vậy ở một số trờng học
sinh đợc học Tin học ở cả 2 chơng trình: Chơng trình tự chọn Tin học
của Bộ GD&ĐT và chơng trình chính khoá môn tin học của Sở GD&ĐT

nhất phải làm đợc những việc sau:
- Xác định đợc mục tiêu trọng tâm của bài học về kiến thức, kĩ năng thái
độ tình cảm. Tìm ra đợc những kĩ năng cơ bản dành cho học sinh yếu
kém và kiến thức, kĩ năng nâng cao cho học sinh khá giỏi.
- Tham khảo thêm tài liệu để mở rộng và đi sâu hơn vào bản chất của đơn
vị kiến thức, giúp giáo viên nắm một cách tổng thể, để giải thích cho
học sinh khi cần thiết.
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 5
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
- Nắm đợc ý đồ của sách giáo khoa để xây dựng và thiết kế các hoạt động
học tập phù hợp với tình hình thực tế của đối tợng và trình độ học sinh,
điều kiện dạy học.
- Chuẩn bị tốt phòng thực hành, các thiết bị dạy học
- Cuối cùng làm hoàn chỉnh tiến trình của một giờ dạy học với đầy đủ các
hoạt động cụ thể.
Nếu thực hiện tốt những việc này xem nh giáo viên đã chuẩn bị tốt tâm thế
để bớc vào giờ dạy và đã thành công bớc đầu.
1.2. Điều hành tổ chức hoạt động của học sinh trên lớp.
Việc thiết kế tốt một bài dạy và phù hợp với từng đối tợng học sinh xem
nh đã thành công một nữa nhng đó chỉ là xem nh bớc khởi đầu cho một tiết
dạy còn khâu quyết định thành công chính là ở khâu tổ chức điều khiển các
đối tợng học sinh trên lớp.
Trong điều kiện CSVC của trờng, với một giờ thực hành, việc quan trọng
đầu tiên là chia nhóm thực hành. Với việc cho học sinh thực hành theo
nhóm, học sinh có thể trao đổi hỗ trợ lẫn nhau - bài học trở thành quá trình
học hỏi lẫn nhau chứ không chỉ là sự tiếp nhận thụ động từ giáo viên.
Tuy nhiên để việc thực hành theo nhóm có hiệu quả đòi hỏi giáo viên phải
lựa chọn nội dung đa vào thực hành phù hợp với nhiều đối tợng học sinh
Cách chia nhóm: Chia nhóm 2-3 học sinh/máy (nhóm ngẫu nhiên với nhiều
đối tợng học sinh để hỗ trợ cho đối tợng học sinh yếu trong quá trình thực

điều hành - nhận xét về kĩ năng, thái độ học tập của các bạn trong nhóm
+ Giáo viên tổng kết, nhận xét, bổ sung kiến thức
Giáo viên cũng nên có nhận xét ngắn gọn về tình hình làm việc của các
nhóm để kịp thời động viên, khuyến khích các nhóm thực hành tốt và rút
kinh nghiệm đối với các nhóm cha thực hành tốt.
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 7
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
2. Ví dụ minh hoạ về thiết kế và điều hành tổ chức các hoạt động
của tiết thực hành
Bài thực hành 4: Bảng điểm của lớp em (T1)
1)Thiết kế bài học
a/ Xác định mục tiêu trọng tâm của bài:
+ Học sinh biết nhập các công thức và hàm vào ô tính
+ Biết sử dụng một số hàm cơ bản Average, Max, Min.
Xác định các kĩ năng, kiến thức các đối tợng học sinh cần đạt:
+ Đối tợng học sinh yếu: Nhập đợc công thức để tính điểm trung bình,
sử dụng đợc một số hàm để tính toán ở mức đơn giản.
+ Đối tợng học sinh khá-giỏi: Sử dụng khá thành thạo công thức, hàm
để tính toán
b/ Chuẩn bị phòng máy, thiết bị dạy học, sao chép một số tệp bảng tính
của các bài thực hành trớc có liên quan đến bài thực hành (tệp Danh sach
lop em, So theo doi the luc)
2)Thiết kế và điều hành tổ chức hoạt động học tập của học sinh trên lớp.
Hoạt động 1: Lập công thức tính điểm trung bình
Mục tiêu: Học sinh lập đợc công thức để tính điểm trung bình
Hoạt động theo nhóm, u tiên đối tợng học sinh yếu
Sau khi đã phân nhóm thực hành phù hợp, giáo viên tiến hành các bớc
- Nêu nội dung và các yêu cầu của hoạt động 1
- Hớng dẫn học sinh thảo luận theo nhóm với yêu cầu của bài tập 1 trớc
khi bắt tay vào thực hành tính toán bằng các câu hỏi sau:

trung bình, c bn s dng c cỏc hm Max, Min.
Với đối tợng học sinh khá - giỏi: sử dụng đợc các hàm AVERAGE, MAX,
MIN để tính toán với phần tham số của hàm đa dạng
Tổ chức hoạt động:
- Nêu nội dung và các yêu cầu của hoạt động 2
- Hớng dẫn học sinh thảo luận theo nhóm với yêu cầu của bài tập với các
câu hỏi sau:
? Sử dụng hàm nào để tính điểm trung bình
? Để xác định điểm trung bình cao nhất, thấp nhất ta sử dụng những
hàm nào
? Các thành phần trong tham số của hàm có thể là những đối tợng nào
- Tổ chức hớng dẫn cho các nhóm thực hành:
+ Đối tợng học sinh yếu thao tác sử dụng hàm Average để tính điểm
trung bình của các bạn trong lớp trong cột Điểm trung bình , tính điểm
trung bình của cả lớp và ghi vào ô cuối cùng của cột Điểm trung bình. Cơ
bản sử dụng đợc các hàm Max, Min để xác định đợc điểm trung bình cao
nhất, thấp nhất
+ Đối tợng học sinh khá -giỏi: Thao tác tính điểm trung bình cho các
học sinh trong danh sách, tính điểm trung bình của cả lớp bằng hàm thích
hợp. Yêu cầu học sinh phải biết sử dụng địa chỉ của các ô, khối trong phần
tham số của các hàm để tính toán.
Xác định đợc điểm trung bình cao nhất và thấp nhất theo yêu cầu của bài
tập 3.
Trong quá trình này, đối tợng học sinh yếu quan sát và thực hiện lại một số
thao tác theo yêu cầu của giáo viên
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 10
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
- GV quản lí, giám sát học sinh thực hành theo nhóm, nhắc nhở, điều
chỉnh kịp thời các nhóm thực hành không hiệu quả
- Nhận xét đánh giá kết quả hoạt động 2.

13 36,
1
8 22,2 0 0
2 7B 34 6 17,
6
11 32,4 13 38,
2
6 17,
6
0 0
Tổng 70 11 15, 21 30,0 26 37, 14 20,0 0 0
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 11
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lợng giờ thực hành Tin học 7
7 1
Kết quả kiểm tra học kì I lớp 7 năm học 2008-2009 (phần thực hành)
sau khi áp dụng đề tài
TT
Lớ
p
Sĩ
số
Kết quả kiểm tra
Giỏi Khá TB Yếu Kém
SL % SL % SL % SL % SL %
1 7A 38 7 18,
4
12 31,
6
13 34,2 6 15.
9

giáo viên phải tìm toi, đổi mới phơng pháp dạy học phù hợp, hiệu quả.
Trong quá trình dạy học áp dụng việc tổ chức hoạt động nhóm phù hợp với
các đối tợng học sinh trong giờ thực hành tôi nhận thấy rằng các em thực
hiện các kĩ năng cơ bản trên máy thành thạo hơn, tích cực tự giác trong các
giời học và các em áp dụng đợc nhiều kiến thức đợc học vào cuộc sống
hàng ngày.
Nếu áp dụng phơng pháp dạy học này trong những giờ thực hành của các
khối lớp khác tôi tin chắc rằng nó sẽ góp phần không nhỏ trong việc nâng
cao chất lợng bộ môn
Trên đây là một số kinh nghiệm của bản thân rút ra đợc trong quá trình
dạy hc, rất mong nhận đợc sự góp ý của quý cấp lãnh đạo, bạn bè đồng
nghiệp để tôi có thể hoàn chỉnh hơn đề tài này, góp phần nâng cao chất lợng
dạy và học.
Lộc Thủy, ngày 10 tháng 2 năm 2009
Ngời viết:
Nguyễn Thị ái Nhung
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị ái Nhung Trờng THCS Lộc Thủy 13
S¸ng kiÕn kinh nghiÖm: N©ng cao chÊt lîng giê thùc hµnh Tin häc 7
Ngêi thùc hiÖn: NguyÔn ThÞ ¸i Nhung Trêng THCS Léc Thñy 14