Giải pháp khắc phục những sai lệch về
hành vi đạo đức của đội viên
Tác giả: Nguyễn ThịKim Anh.
Đơn vị:Trường TH Phước Minh A.
1. Thực trạng hoặc vấn đềđặt ra:
Trong thời đ ại công nghiệp hóa –hiện đại hóa đất nước. Ta đã
mởrộng quan hệngoại giao với các nước trên thếgiới. Chứng tỏ
rằng xã hội ta đang trên đà phát triển, cùng với nền kinh tế
thị trường thì hàng loạt vấn đềmới nảy sinh, đó là sựdu nhập của
những luồng văn hóa không lành mạnh qua các phương tiện
thông tin như phim ảnh, games, Internet…,
không phù hợp với những chuẩn mực đạo đức và đạo lý của dân
tộc ta. Đặc biệt nó tác động không nhỏđến lối s ống của người
dân, đến cách cưxửgiữa người với người trong gia đình và xã
hội, từ đó ảnh hưởng đến hành vi đạo đức của thế hệ thanh thiếu
niên, nhất là học sinh. Từnhững tác động trên đã làm sai lệch
hành vi đạo đức của các em. Nguyên nhân dẫn đến sai lệch hành
vi đạo đức của đội viên là vô cùng phức tạp. Nó xuất phát chủ
yếu từđặc điểm phát triển tâm sinh lý của các em, từsựquan tâm
không đúng mức của gia đình, từphương pháp giáo dục chưa
đúng cách. Gia đình không thểtrút toàn bộnhiệm vụcho nhà
trường, vì gia đình là nơi các em sinh ra và lớn lên, đó là cái nôi
ảnh hưởng nhiều nhất đến sựhình thành những hành vi đạo đức
cho các em. Còn nhà trường là nơi giáo dục chuyên biệt không
chỉcung cấp cho trẻnhững tri thức, kĩ năng, kĩ xảo mà còn phải
hình thành cho học sinh những phẩm chất đạo đức chuẩn mực.
Các tổchức xã hội, ngoài trách nhiệm đối với việc thực thi pháp
luật, còn phải luôn theo dõi đánh giá kết qu ảgiáo dục thanh
thiếu niên, phân tích các nguyên nhân, đềxuất các biện pháp
nhằm nâng cao hiệu quảvà sựphối hợp chặtchẽgiữa các lực
lượng giáo dục, cụthể:Nhà trường thường xuyên tổchức các hoạt

lệch hành vi đạo đức là do những lệch hướng cơ bản trong
sựphát triển tâm lý đã dẫn đến hành vi sai trái.Do hệthống
những động cơ và kích thích chủđạo đối với trẻ.
Những quan hệchủyếu của trẻvới thếgiới xung quanh.
Một sốbiểu hiệnchủyếu:Trẻchống đối (cứng đầu)là có ý khẳng
định bản ngã của mình, cá tính đang mạnh lớn và mỗi lúc
trởthành ý thức của mình. Nó muốn vươn lên một cuộc đời
tựlập.Trẻnói dối: vì sợbịtrừng phạt như trẻlàm b ểcái chén, làm
mất tiền em sợbịrầy, bịđòn. Nói dối vì muốn khoe trương (vì
trẻthấy mình thấp kém mới hay khoe trương, tỏra
mình cũng được như ai, ý muốn người khác chú ý đến nó).
Giảvờbệnh hoạn đểtránh công việc.
Trẻăn cắp:Vì không ý thức được quy ền sởhữu. chẳng hạn: do
cha mẹtrảcông cho con cái đểsai khiến làm việc gì nhưng không
cho chúng quy ền tựdo sửdụng, trong lúc đó
nếu cần cha mẹcứlấy lại mà không kểchúng có bằng lòng hay
không. Trẻdễsinh ra ý nghĩ ăn cắp và giấu giếm vật ăn cắp được.
Ăn cắp vì thói quen: do người lớntập như cha mẹnhặt được của
rơi rồi giữlấy, bắt nhốt con gà hàng xóm lạc vào vườn mình,
bẻmột cành hoa, hái một trái cây trong vườn
hàng xóm, mượn đồkhông trả. Bao nhiêu cửchỉđó mà người lớn
cho là không quan trọng
thì sẽđược trẻem bắt chước làm theo và nghỉrằng vô hại vì người
lớn đã làm.
Ảnh hưởng văn hóa đồi trụy lôi cuốn trẻem mà giáo dục gia
đình và học đường
buông lỏng. đểthỏa mãn nhu cầu vui chơi cần có tiền mà chưa
làm ra do đó trẻnghỉđến
tiền của ngưới khác trước hết là tiền trong túicủa cha mẹ.
Trẻkhó tính: Do sựnuôi nấng không đúng phép vì cha mẹít học.

nhau có thểcó các
nguyên nhân khác nhau.
Một vài biện pháp cụthể:
Đối với trẻcứng đầu:Không phải là một hiện tượng bất thường,
một bệnh hoạn, cũng
không phải là một chướng ngại phải đ ảphá, một trạng thái đau
ốm phải chạy chữa. Nó chỉ
là một bản tính cần được khéo hướng dẫn mà thôi, cụthểnhư
sau:
Không nên dùng bạo lực, vì nếu dùng bạo lực là ta đã hủy hoại
sựphát triển cá tính
của trẻcho nên chúng ta đừng giận dữmà phải giữsựbình tĩnh và
nét mặt vui vẽ. Đừng
quan tr ọng hóa cửchỉcứng đầu, đừng lấy đó làm điều lo lắng,
chờnó qua cơn rồi hãy từtừ
giải thích đ ểcác em hiểu. Đừng nhắc lại nh ững cửchỉsai lầm
của các em, coi như không
có gì là hơn. Rồi các em sẽquên nguyên nhân khiến nó cứng
đầu.
Ta nên giữthái độbình tĩnh, đừng tỏra tức giận. Nếu tức giận
trẻcàng muốn tỏra
“anh hùng” hơn; nếu cứđểmặt tỏvẽbình thường thì trẻlại đầu
hàng.
Tốt hơn hết là ta nên hướng dẫn cho các em mà không nên làm
thay, phải tỏra tin cậy
các em, chỉkhuyên răn mà không nênra lệnh, hướng dẫn mà
không ép buộc. Và luôn nhớ
rằng một việc làm vụng mà trẻtựlàm còn quý hơn là việc làm
khéo mà có bàn tay người
khác giúp.

Nếu trong các trường hợp trẻăn cắp ta cần tìm hiểu nguyên nhân
thì ta thấy khó mà
qui lỗi cho trẻđược. Sựtrừng phạt chỉđẩy trẻtừmột hành vivô
thức thành hành vi ý thức,
từmột đứa ăn cắp vặt đ ến kẻtrộm lành nghềmà thôi. Nhưng
hành vi vô thức ban đầu bị
chúng ta nhắc lại trong lúc la rầy chửi m ắn, đánh đập sẽăn sâu
vào tâm khảm trí óc của trẻ
làm cho nó in trong trí mình là kẻăn cắp thực sựkhi phẩm giá đã
bịmất rồi, khi không còn
ai tin cậy nữa trẻcon chỉcòn một cách là đi thẳng vào con đường
sai trái.
Vì vậ y khi biết đư ợc tin trẻăn cắp, ta không vội kết tội trẻ, cần
phải biết chắc trẻcó
ăn cắp không? Nhưng nếu chúng ta chỉnghi ngờ,không nắm
được bằng cớđích thực thì
chúng ta bênh vực nó chống đối lại mọi nghi ngờ. Làm cho
trẻhiểu rằng chúng ta luôn tin
tưởng ởtrẻ, từđó trẻsẽcó ý thức lại hình vi của chúng. Nếu thật
sựtrẻăn cắp thì chúng sẽ
luôn ray rứt và cuối cùng chúng sẽnhận tội. Đồng thời từđây
chúng ta phải chú ý thật
nhiều vào việc dạy dỗtrẻ.
Trong trường hợp khác, chúng ta nắm được bằng cớ, chúng ta
không th ểbày tỏsự
phẩn nộ, bày tỏý kiến hay phê phán các em một cách gây gắt.
Chúng ta cần tỏthái đ ộtin
cậy, khoan dung và độlư ợng khi trao đổi riêng với trẻăn cắp,
dùng những lời nói nhẹ
nhàng phân tích việc làm đúng hay sai ởtrẻ, đồng thời phân tích

bộphận khác trong nhà
trường không được phân biệt đ ối xửvới những học sinh nhất là
học sinh y ếu kém. Khi trẻ
gây gỗnhau, không nên vội can thiệp, đừng dùng uy qu y ền
chống đứa này bênh đứa kia.
Bình tĩnh tìm hiểu nguyên nhân và phân xửcông bằng. Phải hiểu
tâm lý của trẻ.
Đối với trẻnóng tính:Trẻnóng tính vì đa cảm, vì thiếu thăng
bằng tức là cơ thểsuy
nhược chúng ta cần có mối quan hệtốt với cha m ẹhọc sinh. Tạo
cho trẻmột một hoàn
cảnh thích hợp (cuộc sống thoải mái, yên lành, xa nơi náo nhiệt,
tránh mọi sựcốgây bực
bội). Tạo cơ hội trút bỏhết mọi điều ắm ức trong lòng (cho trẻđi
dạo, du ngoạn, thểdục,
thểthao, cắm trại hoặc âm nhạc, hội họa, nắn tượng, tạo hình,
đan, thêu,…). Những hoạt
động trên giúp trẻdiễn tả, bộc lộnhững tình cảm, ý nghĩ chứa
trong tâm trí của các em và
tâm trí được giải tỏa. Tạo cho trẻmột nếp sống đều đặn
(ngủđúng giờ, đủgiấc), thức ăn
thanh đạm (nhiều rau cải, trái cây). Đối với phụhuynh không
nên quá nghiêm túc gò bó trẻ
và cũng không được nóng tính
Đối với trẻchọc ghẹo:Đừng nên coi hành vi chọc ghẹo là quan
trọng, đừng can
thiệp bằng cách la rầy, trừng phạt, đừng dùng uy quyền đàn áp.
Không nên chọc ghẹo lại
trẻhay chọc ghẹo. Tìm việc vừa sức mà trẻthích thú cho trẻlàm.
Nên cư xửnghiêm khắc

5. Khảnăng và áp dụng cho tới thời điểm hiện tại:
5.1 Vềtính mới và tính sáng tạo:
Nêu lên một sốbiểu hiện sai lệch vềhành vi đạo đức điển hình
của đội viên như: trẻ
chống đối, trẻnói dối, trẻăn cắp, trẻkhó tính, trẻganh tỵ, trẻnóng
tính, trẻchọc ghẹo…và
đềra một sốbiện pháp khắc phục những biểu hiện trên thông qua
việc quan sát đặc điểm
tâm sinh lý, tính tình c ủa từng đội viên đểcó biện pháp giáo dục
phù hợp, nâng cao được
hiệu quảgiáo dục đạo đức cho học sinh. Nguyên nhân của tình
trạng dẫn đến học sinh sai
lệch vềhành vi đạo đức là do sựbất mãn vềmột thành kiến,
sựmặc cảm vềbản thân, sự
bất đồng trong quan hệtình bạn. Một phút không công bằng
ởngười lớn, nhất làthầy cô đã
có thểdẫn các em đi đến con đường bất cần, chán nản rồi tựcô
lập lấy mình.
Đểkhắc phục những sai lệch hành vi đạo đức của đội viên trong
nhà trư ờng chúng ta
cần phải: Nắm vững tình hình học sinh, thường xuyên trao đổi
với các phụtrách chi, với
Ban giám hiệu nhà trường, phụhuynh học sinh và các bộphận
trong và ngoài nhà trường
những biện pháp giáo dục thích hợp cho từng trường hợp.
Chủđộng đềxuất với các phụ
trách chi trong việc bồi dư ỡng những nhân tốyếu kém, tiêu cực.
Kiểm tra kỹ lưỡngqua
từng tiết học, giờsinh hoạt tập thể. Tránh hiện tượng trong lúc
bực bội dùng những lời

nhập vào học sinh.
5.3 Vềtriển vọng áp dụng và triển khai: Với đềtài “Giải pháp
khắc phục những sai
lệch hành vi đạo đức của đội viên” đã và đang áp dụng tại
trường Tiểu học Phước Minh A
trong năm học 2011 –2012 mang tính khảthi. Đềtài có thểáp
dụng cho các Liên đội ở
trường Tiểu học và trường THCS trong toàn huyện nhằm nâng
cao công tác giáo dục đạo
đức của đội viên trong nhà trường hiện nay