SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

GHI BẢNG THEO HƯỚNG PHÁT HUY
TÍNH TÍCH CỰC, CHỦ ĐỘNG, SÁNG TẠO
CỦA HỌC SINH KHI DẠY NHỮNG BÀI
VĂN BẢN – TÁC PHẨM VĂN HỌC TRONG
CHƯƠNG TRÌNH NGỮ VĂN THCS

A. CẤU TRÚC NỘI DUNG

PHẦN I: MỞ ĐẦU
1.Lý do:
Trong thực tế dạy học môn ngữ văn nói chung và dạy học phần văn bản nói riêng
ở cấp THCS, giáo viên chúng ta còn hàng tiếng trong việc trình bày bảng và trình bày
còn chưa đáp ứng ñöôc tinh thần dạy học theo hương tích cực hóa các hoạt động học
của học của học của học sinh.Như vậy, đồng thời chúng ta cũng còn chưa rèn luyện ở
học sinh một trong bốn kĩ năng mà đòi hỏi ở cấp học trung học cơ sở ,nguôøi giáo viên
phải rèn luyện cho các em đó là kĩ năng viết (Bốn kĩ năng :Nghe, nói,đọc, viết). Xuất
phát từ thực tế đó để đáp ứng phần nào tinh thần dạy và học nói trên tôi xin được trình
bày đề tài :”Ghi bảng theo hướng phát huy tính tích cực ,chủ động, sáng tạo của học
sinh khi dạy những bài văn bản - tác phạm Văn học trong chương trình ngữ văn
T.H.C.S.”
2.Nhiệm vụ của đề tài :
Với đề tài này, nhằm góp phần giải quyết một số vấn đề sau:
-Thứ nhất : Sự lúng túng của giáo viên trong khâu ghi bảng.
-Thứ hai : Rèn luyện kĩ năng ghi chép của học sinh (ghi chép theo hướng
tích cực, chủ động, sáng tạo)

một kết quả riêng – không thể có sự thống nhất. Chúng ta từ một tài liệu chung mang
tính pháp lý là sách giáo khoa mà mỗi người cung cấp cho học sinh kiến thức qua hệ
thống ghi bảng ở phần nội dung lại khác nhau. Điều này là không thể chấp nhận cho dù
lấy cái lý
“ Văn chương là một bài toán không đáp số “. Và nếu làm như vày, rõ ràng chúng ta
không đáp ứng được yêu cầu của việc đổi mới phương pháp dạy học là phải phát huy
một cách toàn diện các hoạt động học của học sinh ( như đã nói trên ).
Tâm lí người dạy thường là sợ học sinh không ghi chép được gì, cho nên cứ mà
lo ghi cho đầy bảng để học sinh sao chép lại nột cách máy móc. Từ đó, khi kiểm tra học
sinh chỉ mỗi việc trình bày lại những gì đã ghi chép được là đầy đủ, là đáp được yêu cầu
của người giáo viên.
Với thực trạng như vậy, tôi xin đưa ra một sáng kiến kinh nghiệm nhằm góp
phần cải tiến cách ghi bảng dành cho giáo viên dạy bộ môn Ngữ văn – phần văn bản áp
dụng ngay từ lớp đầu của cấp học ( lớp 6) cho đến lớp cuối cấp ( lớp 9 ) để những giờ
dạy văn bản của chúng ta đạt kết quả như mong muốn.
2/ Nội dung giải pháp mới:
Trong quá trình giảng dạy, chúng ta cần phải thường xuyeân rèn luyện cho học
sinh các kĩ năng như: nghe, đọc, nói, viết. Đây là bốn kĩ năng mà về cơ bản một học
sinh sau khi hoàn thành chương trình Ngữ văn THCS phải có được ( Điều này cũng đã
đề cập trên) ở đây trong phạm vi cho phép của đề tài, tôi chỉ xin được trình bày nội
dung giải pháp có liên quan đến một trong bốn kĩ năng đó – kĩ năng viết của học sinh (
Viết ở đây được hiểu là ghi chép bài vở, tự tạo tư liệu cho mình trên cơ sở định hướng
của giáo viên )
Học sinh chúng ta thường ghi chép những gì mà các em nhìn thấy được. Còn
nghe, nghỉ để ghi chép thì quá yếu. (Ở đây có hai mức ghi chép: “ ghi sao chép” và “
chủ động, linh hoạt, sáng tạo ghi chép” ). Để khắc phục điểm yếu đó của học sinh, bản
thân người dạy cũng cần có sự cải tiến cách ghi bảng để từng bước rèn luyện kĩ năng
“viết” cho học sinh.
Sau đây là cách ghi bảng ở phần nội dung theo hướng phát huy tính tự chủ, tích
cực, sáng tạo ở học sinh qua một số bài văn bản cụ thể.

2)Ba khổ thơ đầu: Tác giả – vầng trăng
-Tác giả – trăng quá khứ?
-Tác giả – trăng hiện tại?
1)Khổ bốn: Tình huống tình cờ gặp lại vầng trăng: Đèn tắt ->……
2)Khổ năm, sáu: cảm xúc, suy ngẫm
-“ Ngửa mặt nhìn mặt” ?
-“ Trăng tròn vành vạnh” ?
-“ Vầng trăng im phăng phắc” ?
-“ Giật mình”?
* Chủ đề bài thơ:
III/ Tổng kết:
1)Nội dung:?
2)Nghệ thuật:?
Ví dụ 3: Nội dung ghi bảng khi dạy truyện ngắn “ Làng” của nhà văn Kim Lân
( Ngữ văn 9; tập 1)
I/ Đọc hiểu chú thích:
1)Tác giả, tác phẩm:
2)Từ khó:
II/ Đọc, kể và tìm hiểu bố cục:
1)Đọc, kể tóm tắt:
2)Bố cục:
III/ Đọc hiểu văn bản:
1)Đọc hiểu nội dung:
a, Dieán biến tâm trạng và hành động của ông Hai khi nghe tin làng
theo giặc:
- Khi vừa mới nghe:?
- Trên đường về nhà: ?
- Về đến nhà: ?
- Máy ngày hôm sau: ?
b, Dieán biến tâm trạng của ông Hai khi tin được cải chính: ?

trỡnh c hiu vn bn.
Vi li ớch nờu trờn, vi ti ny bn thõn tụi thy l s vn dng c trong
tỡnh hỡnh dy hc hin nay. Nhng dự sao thỡ ú cng ch l yự kin ch quan khụng sao
trỏnh khi thiu sút. V c cụng nhn õy l ti cú th ỏp dng c, tụi mong
mun rng quý cp cú thm quyn xem xột v cho phộp tụi c trin khai ti ny./.
Vnh Quang, ngy thỏng nm 2009
Giỏo viờn.

Vng Tn Binh