“ MỘT VÀI BIỆN PHÁP GIÁO DỤC
HỌC SINH CÁ BIỆT TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM
LỚP ”

A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
Hiền, dữ phải đâu là tính sẵn
Phần nhiều do giáo dục mà nên.
Theo quan niệm của Hồ Chí Minh, con người ta khi mới sinh ra vốn bản
chất là tốt, nhưng chỉ sau do ảnh hưởng của giáo dục và môi trường sống cùng
sự phấn đấu, rèn luyện của mỗi cá nhân mà hình thành những con người thiện,
ác khác nhau. Để xã hội có được những công dân tốt trong tương lai, nhiệm vụ
của nhà trường THPT là Giáo dục - Đào tạo học sinh trở thành lớp người có
nhân cách, có tri thức, có ích cho đất nước.
Là một giáo viên có 13 năm làm công tác chủ nhiệm ở ba khối lớp khác
nhau, tôi luôn tự vấn với lòng mình làm thế nào để : “ Giáo dục học sinh cá
biệt trong công tác chủ nhiệm lớp? ”. Giúp các em bị “ sa ngã ” do thiếu nghị
lực sớm nhận ra lỗi lầm, tu dưỡng nhân cách để hoàn thiện chính mình, tiếp tục
thực hiện nhiệm vụ học tập mà ngay từ cuối cấp THCS các em và gia đình đã
lựa chọn. Đó chính là điều suy tư trăn trở và những việc làm mà tôi muốn gửi
gắm trong bài viết này.
B. NỘI DUNG
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN:
Sự nghiệp Giáo dục - Đào tạo hiện đang được toàn Đảng toàn dân quan
tâm. Vai trò của người giáo viên trong nhà trường gắn liền với hai nhiệm vụ:
vừa giảng dạy vừa làm công tác chủ nhiệm, nhằm mục đích giáo dục những học
sinh vừa có kiến thức văn hóa, vừa có nhân cách làm người. Theo Quy chế :
Đánh giá. Xếp loại học sinh THCS và THPT ( Ban hành kèm theo Quyết định
số: 40/2006/QĐ – BGDĐT Ngày 05 tháng 10 năm 2006 của Bộ trưởng Bộ
Giáo dục và Đào tạo).
“ Người giáo viên chủ nhiệm phải đánh giá chất lượng giáo dục toàn diện đối
với học sinh sau mỗi học kì, mỗi năm học nhằm thúc đẩy học sinh rèn luyện,

- Giờ học mệt mỏi không tập trung, ghi chép qua loa đến không ghi bài, nói
chuyện làm việc riêng. (gọi và nghe di động, nghe phôn )
- Gian lận trong học tập, thi cử ở nhiều môn học.
Về ý thức tổ chức kỉ luật:
- Hay vắng học, vắng các buổi lao động, những sinh hoạt tập trung.
- Nghỉ học không có giấy xin phép của phụ huynh. Tự ý viết giấy phép
giả.
- Hiện tượng học sinh (chơi theo nhóm có thể trong một lớp hoặc khác lớp)
hẹn nhau cúp giờ bỏ tiết la cà quán xá, Internet hoặc tổ chức đi chơi trong suốt
buổi học
- Tác phong đến trường không theo quy định. Văng tục chửi thề.
- Lén hút thuốc. Nghiêm trọng hơn là các vụ lập băng nhóm gây gỗ đánh
nhau giữa các trường, đua đòi ăn diện, trộm cắp máy tính trong lớp và xe đạp
của các bạn…
Những biểu hiện vừa nêu là rất phổ biến ở đối tượng HS cá biệt trong
trường tôi. Nếu thầy, cô giáo chủ nhiệm chúng ta không bám sát học sinh, thiếu
đi sự quan tâm kịp thời sẽ dẫn đến tình trạng sai lầm có hệ thống trong chính
các em. Và hậu quả nghiêm trọng là điều khó có thể tránh khỏi.
III. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU:
Năm học 2010 – 2011, tôi được nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 10C4.
Qua tiếp xúc với các em trong những buổi họp mặt đầu năm, tôi linh cảm tính
không ổn định. Đúng là khối lớp ở giai đoạn đầu cấp THPT, các em không còn
trẻ con nữa, cũng chưa hẳn là người lớn. Ở chỗ : nó là thời kỳ chuyển tiếp từ
tuổi thơ sang tuổi trưởng thành và được phản ánh bằng những tên gọi khác
nhau như: “ thời kỳ quá độ ”, “ tuổi khó bảo ”, “ tuổi khủng hoảng”, “tuổi bất
trị ” ( Tâm lí học. )
Là lứa tuổi có bước nhảy vọt về thể chất lẫn tinh thần, các em đang tách dần
khỏi thời thơ ấu để tiến sang giai đoạn phát triển cao hơn (người trưởng thành)
tạo nên nội dung cơ bản và sự khác biệt trong mọi mặt phát triển : thể chất, trí
tuệ, tình cảm, đạo đức… Vậy nên dễ sa ngã, rất có nguy cơ rơi xuống học sinh

- Ở trọ: + Thuê: (số tiền / tháng; Họ tên chủ trọ; Địa chỉ; Số DĐ nhà trọ)
+ Quen: ( Địa chỉ; Số DĐ; Họ tên chủ nhà)
- Đời sống kinh tế:
+ Nghèo: (ghi cụ thể có xác nhận của phòng LĐTBXH, hoặc xác nhận của
địa phương)
+ Khó khăn: (ghi cụ thể có xác nhận của địa phương)
+ Tạm đủ:
+ Khá:
- Xếp loại TNTHCS: Hạnh kiểm: Học lực:
- Điểm xét tuyển: Điểm tuyển sinh Văn: Toán:
- Năng khiếu: (các môn học, văn nghệ, tin học, hội hoạ…)
- Các chức danh đã làm ở THCS:
- Nguyện vọng:
Như vậy sau khi mỗi em nộp phiếu này kết hợp với BẢNG THỐNG KÊ
CHẤT LƯỢNG HỌC LỰC HỌC SINH do nhà trường triển khai, tôi có được
những thông tin ban đầu cần thiết để phân loại đối tượng học sinh.
3. Phân loại học sinh “ cá biệt ”
Qua phản ảnh của lớp, của GV bộ môn và Học bạ THCS tôi chia đối tượng
này thành hai loại:
- Học sinh cá biệt về học tập: Dựa trên kết quả học tập 4 tuần đầu năm và
Bảng thống kê, lớp 10c4 có nhiều học sinh chưa có ý thức trong học tập. Cụ thể
là các em: Nguyễn Xuân Hùng, Nguyễn Văn Khóa, Nguyễn Quang Tây, Huỳnh
Ngọc Tuấn, Phạm Đắc Vinh, Nguyễn Minh Vũ. Các học sinh đã xuất hiện hành
vi: Lười biếng trong học tập, đến lớp hay tập trung chơi theo nhóm; giờ học
hay ngủ gật, mệt mỏi; Không có SGK, thiếu dụng cụ học tập, không có cặp
sách…
- Học sinh cá biệt về đạo đức, lối sống: Cũng là danh sách những em vi
phạm nêu trên. Những biểu hiện ở hành vi này như lừa dối cha mẹ để xin tiền
nói là nộp cho lớp, không trung thực với thầy cô bạn bè; thường trốn tránh
những hoạt động tập thể như: lao động, sinh hoạt Đoàn, bỏ tiết chào cờ. Có một

- Học sinh lớp: Năm học:
Sau khi được GVCN phổ biến “Những điều quy định đối với HS” vào ngày
21 / 8 / 2010, bản thân em đã ý thức được trách nhiệm cần thực hiện. Mục đích
để hướng tới việc hoàn thành tốt hai nhiệm vụ: Học tập và Giáo dục trong năm
học 2010 – 2011.
Vậy nay em viết giấy cam đoan với cô chủ nhiệm hứa sẽ thực hiện tốt 5
điều quy định (có văn bản kèm theo)
Nếu trong quá trình học tập tại trường có vi phạm vào Những điều quy định,
bản thân em sẽ xin chịu các mức kỉ luật của nhà trường.
Ý kiến và chữ kí của PHHS (Phụ huynh ghi rõ họ tên: cha, mẹ)
Ví dụ mẫu 2: Dạng biên bản dùng khi GVCN mời phụ huynh có con vi
phạm đến họp, GVCN báo cáo hành vi sai trái cụ thể của học sinh, phụ huynh
sẽ trình bày lí do xuất phát từ những biểu hiện tại gia đình của con em và cam
kết giáo dục. Dạng biên bản này là cơ sở để GVCN định mức Hạnh kiểm từng
học sinh trong từng học kì và cả năm học. Nhất là với đối tượng học sinh “cá
biệt” sẽ được mời họp nhiều lần. Tuy nhiên, nếu xét thấy học sinh có biểu hiện
cầu tiến, GVCN ghi nhận và linh hoạt trong đánh giá.)
Trường THPT Lê Quý Đôn Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
====== Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

BIÊN BẢN CUỘC HỌP (Lần )
Hôm nay, lúc giờ ngày tháng năm 20
Tại Trường THPT Lê Quý Đôn, GVCN lớp có gặp
PHHS ( Họ tên học sinh vi phạm) nhằm trao
đổi những thông tin sau:
Tinh thần thái độ học
tập:

điều khiển nhằm kích thích tính năng động, khả năng tự thể hiện như: Hoạt
động chào mừng các ngày kỉ niệm: 20 / 10, 20 / 11, 8 / 3…Nhất là các tiết
SHTT vào chiều thứ bảy hàng tuần. Tôi thiết kế các hoạt động cho BCS và để
BCS điều hành. Sau nội dung “ Đố vui tự học ” theo từng tuần và chủ đề từng
tháng là tiết mục văn nghệ. Tôi nhận ra sự nhanh nhẹn, năng khiếu văn nghệ,
đặc biệt là khả năng tổ chức những hoạt động có quy mô nhỏ ở các em rất tốt.
Thành công với tôi là các em có điều kiện hòa đồng với tập thể, gần gũi thân
thiện với cô giáo nên dễ bộc bạch tâm sự.
- Và điều quan trọng nhất, theo tôi người GVCN đối với học sinh nhiều lúc
phải như “ cha mẹ “ trong cách giáo dục.
+ Rất nghiêm khắc trước vi phạm sai trái của học sinh nhưng sẵn sàng vị tha
nếu các em biết nhận lỗi.
+ Học sinh cá biệt tính tình rất ngang bướng và bảo thủ và xấc xược, ta cũng
nên mềm dẻo và có sách lược linh hoạt để tránh những “ bức xúc ” không tích
cực có thể xảy ra.
+ Không tiếc gì những lời tâm huyết để khuyên nhủ học sinh như mẹ bảo
ban con, trước những vi phạm lần đầu nên gặp riêng học sinh để nhắc nhở tránh
các em dễ nảy sinh tính tự ái, sĩ diện (mặc dù các em sai trái !).
+ Theo dõi sát những biểu hiện vi phạm của học sinh để cùng phụ huynh
ngăn chặn kịp thời.
+ Không nên “ cô lập ” học sinh, vì như vậy các em sẽ có suy nghĩ mình bị
bỏ rơi, bị xa lánh và việc đến trường hàng ngày trở nên chán nản.
+ Nhân cách. Vâng tôi muốn nói rằng: Trước tập thể học sinh và nhất là đối
tượng học sinh “ có vấn đề về đạo đức ”, mỗi thầy cô giáo làm công tác chủ
nhiệm chúng ta phải công tâm, phân minh “công – tư ”, phải có uy tín, và mẫu
mực. Có tình thương đối với các em, nhìn thấy sự tiến bộ nhỏ nhất của đối
tượng học sinh này để nâng niu, phát triển.
IV. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU:
Qua một năm học làm công tác chủ nhiệm lớp 10c4. Bằng tất cả sự quan
tâm và tinh thần trách nhiệm. Tập thể lớp 10c4 vẫn nằm trong tốp tập thể xếp

vậy.
Đầu năm, được sự phân công của nhà trường tôi đã quyết tâm “cải tạo” đối
tượng học sinh này bằng những gì có thể và kết quả đã không phụ lòng. Khi
viết bài này, học sinh của tôi chưa đến ngày Bế giảng, nhưng bằng niềm tin và
linh cảm
tôi hi vọng tập thể lớp và nhất là các em học sinh “cá biệt” sẽ ý thức rõ ràng
hơn nhiệm vụ cho thời gian sắp đến.
D. KIẾN NGHỊ
Công tác chủ nhiệm lớp là một trong hai nhiệm vụ quan trọng đối với thầy
cô giáo ở trường phổ thông. Phải bằng những “kế hoạch khoa học” để “sản
phẩm” đào tạo của chúng ta đáp ứng với nhu cầu hiện nay của xã hội là có
được những học sinh toàn vẹn cả Đức và Tài. Trong một năm suy nghĩ và áp
dụng đề tài này, bản thân tôi thấy được kết quả nhất định bên cạnh những tác
động tích cực trong đường lối chỉ đạo từ BGH, từ sự nhiệt tình của Đoàn
trường, và sự hỗ trợ đắc lực của thầy cô giáo bộ môn. Song tôi cũng mạnh dạn
có vài kiến nghị như sau:
- Thành tích trong năm học của nhà trường có đạt hay không là một phần ở
công tác Giáo dục, vì vậy các thầy cô giáo chủ nhiệm của chúng ta cần “đều
tay” khi thực hiện nhiệm vụ.
- Đoàn trường nên có hướng hoạt động một cách thường xuyên và nghiêm
khắc hơn nữa đối với những học sinh “cá biệt”. Không nên làm việc theo “thời
vụ”.
- BGH chỉ đạo Đoàn trường trong công tác thi đua: Nên chăng thường
xuyên cập nhật con số học sinh cá biệt ở từng khối và kết quả giáo dục từ Đoàn
trường, từ GVCN và gia đình để kịp thời động viên, tuyên dương các em trong
tiết Chào cờ hàng tháng.
E. TÀI LIỆU THAM KHẢO:
- Quyết định số 40/2006/QĐ- BGDĐT về việc ban hành quy chế đánh giá
xếp loại học sinh THCS và học sinh THPT.
- Quyết định số 07/2007/QĐ-BGDĐT về việc ban hành điều lệ trường

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
PHIẾU ĐÁNH GIÁ, XẾP LOẠI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Năm học: 2009 - 2010
I. Đánh giá xếp loại của HĐKH Trường THPT Lê Quý Đôn
1. Tên đề tài: “Một vài biện pháp giáo dục học sinh cá biệt trong công tác chủ
nhiệm lớp”
2. Họ và tên tác giả: Huỳnh Thị Hoa Lài
3. Chức vụ: Giáo viên - Tổ: Ngữ Văn
4. Nhận xét của Chủ tịch HĐKH về đề tài:
a)
Ưu điểm:
.

b) Hạn
chế:
tài: - Họ và tên tác
giả:

- Đơn
vị:
- Điểm cụ thể:

Phần Nhận xét
của người đánh giá xếp loại đề
tài
Điểm tối đaĐiểm đạt được
1. Tên đề tài
2. Đặt vấn đề

1

3. Cơ sở lý luận1

4. Cơ sở thực tiễn
tả1

Tổng cộng

20đ
Căn cứ số điểm đạt được, đề tài trên được xếp loại :
Người đánh giá xếp loại đề tài:
(Ký, ghi rõ họ tên)