PHÒNG GD & ĐT HUYỆN LỤC NGẠN
TRƯỜNG THCS TÂN SƠN
Họ và tên: Nguyễn Thúy Quỳnh
Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị: Trường THCS Tân Sơn
Trình độ chuyên môn: Đại học SP Văn
ĐỀ TÀI:
MỘT SỐ GIẢI PHÁP TỔ CHỨC THỰC HIỆN PHONG TRÀO:
“XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC”
TẠI TRƯỜNG THCS TÂN SƠN GIAI ĐOẠN 2008- 2013 I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
“Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” là một chủ trương lớn được lãnh
đạo Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm, nhắc nhở toàn ngành giáo dục và đào tạo thực hiện
ngay từ những ngày đầu năm học 2008-2009. Ngày 15 tháng 5 năm 2008 GS-TS Nguyễn
Thiện Nhân, Phó thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo đã phát động
phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” với mong muốn
động viên khuyến khích các thầy giáo, cô giáo, cán bộ quản lý giáo dục các cấp và toàn thể
học sinh cùng với các lực lượng ngoài xã hội tích cực chủ động tham gia xây dựng môi
trường giáo dục thân thiện, an toàn hình thành và phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo
của học sinh trong học tập và tu dưỡng đạo đức.
Có thể nói khái niệm “Trường học thân thiện,học sinh tích cực” mới xuất hiện nhưng
nội dung của phong trào này đã và đang được các trường thực hiện với nhiều cách thức khác
1nhau: “Trường ra trường, lớp ra lớp thầy ra thầy, trò ra trò”; “Dạy thật, học thật”;
“Trường học bạn hữu trẻ em”, “Phương pháp dạy học lấy học sinh làm trung tâm”, “Mỗi
- Do khó khăn về nguồn kinh phí nên vẫn chưa tổ chức cho học sinh đi tham quan các
khu di tích lịch sử của địa phương.
III. NỘI DUNG ĐỀ TÀI:
1. Cơ sở lý luận:
Trong một tài liệu của UNICEF giới thiệu năm 2000: Trường học có hiệu quả là
trường học dựa trên quyền trẻ em và thân thiện với trẻ.
Trường học thân thiện với trẻ là một tầm nhìn về giáo dục được xác định bởi nhiều từ:
tham gia, phù hợp, chào đón, dân chủ, an toàn, lành mạnh – đảm bảo sức khỏe, hiệu quả,
hòa nhập,nâng cao khả năng, hỗ trợ tốt. UNICEF cũng đã định nghĩa trường học thân thiện
với trẻ là một trường học “coi lợi ích tốt nhất hiện tại và trong tương lai của học sinh là điểm
trọng tâm”, đó là một trường học dựa trên “ sự tham gia”, là một trường học “mở cửa chào
đón mọi học sinh, an toàn cho trẻ, tạo thuận lợi cho việc tổ chức các hoạt động dân chủ vì
quyền lợi của tất cà trẻ em” , “ là một tổ chức học tập đại diện cho nền giáo dục hòa nhập và
hiệu quả”
Như vậy trường học thân thiện là trường học mà ở đó học sinh được tạo điều kiện để sống
khỏe mạnh, vui vẻ, tích cực học tập và tham gia các hoạt động khác, được giáo viên nhiệt
tình giảng dạy, yêu thương tôn trọng; được gia đình và cộng đồng tạo điều kiện phát huy hết
tiềm năng của mình trong môi trường an toàn và thuận lợi, quyền được đi học của học sinh
được đảm bảo. Nơi mà nhà trường hoạt động không riêng lẻ mà trong sự phối hợp liên thông
giữa các môi trường giáo dục là gia đình, nhà trường và cộng đồng cùng hướng tới việc giúp
học sinh nhận ra rằng các em cũng có quyền được hưởng nền giáo dục có chất lượng mà còn
3
có nhiều quyền khác nữa- giúp trẻ học những gì các em cần để đối mặt với những thách thức
trong thời đại thế kỷ mới; tăng cường chăm sóc sức khỏe cho trẻ em, che chở và bảo vệ cho
trẻ, bảo đảm cho các em có được môi trường an toàn để học tập, một môi trường không có
bạo lực và lạm dụng; nâng cao nhiệt huyết của giáo viên, có tinh thần và động cơ làm việc
với học sinh và vận động sự hỗ trợ của cộng đồng cho nền giáo dục.
Ngược lại với môi trường học thân thiện với trẻ là những điều kiện “không thân
thiện với trẻ” Nhiều trường học thất bại trong việc mang lại cho học sinh môi trường an
tòan, đảm bảo năng lực chuyên môn. Còn quá nhiều phụ huynh không có khả năng tạo ra
+ Họp với các đòan thể và giáo viên trong nhà trường thông qua kế họach thực hiện và
thảo luận 5 nội dung của cuộc vận động- nhất là các giải pháp thực hiện 3 nội dung:” Rèn
luyện kỹ năng sống cho học sinh”, “Tổ chức các họat động tập thể vui tươi, lành mạnh”,
“Học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hóa, cách
mạng ở địa phương”
+ Họp với các tổ trưởng chuyên môn nhằm xây dựng chuyên đề “ Thân thiện trong
giảng dạy và trong công tác chủ nhiệm” để thực hiện tố nội dung thứ hai: ”Dạy và học có
hiệu quả, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi của học sinh ở mỗi địa phương, giúp các em tự tin
trong học tập”
2.2 Tổ chức thực hiện theo 5 nội dung của cuộc vận động:
1. Xây dựng trường lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn:
Nhà trường đã được sự đồng thuận của BĐD Cha mẹ học sinh mỗi năm học giúp nhà
trường tu bổ cơ sở vật chất như: Làm sân trường, trồng cây bóng mát, tăng cường các chậu
hoa, cây cảnh, mua sắm ghế ngồi chào cờ, giao cho ban YTHĐ mua và cung cấp nước uống
cho HS hàng ngày.
5
* Kết quả đạt được:
- Trường có khuôn viên, cây xanh, được quy hoạch đảm bảo thoáng mát, luôn sạch
đẹp .
Tổng số cây trồng mới ( tính từ tháng 9/2008 đến nay ): 245 cây .
- Có công trình vệ sinh xây mới ( tính từ tháng 9 / 2008 đến nay ): 02.
Trường có nhà vệ sinh dùng cho học sinh.
- Trường có đủ phòng học, bàn ghế, điện sáng, nước máy, thiết bị dạy học .
- Thực hiện tốt “3đủ” cho học sinh: đủ ăn, đủ mặc, đủ sách vở khi đến trường. Nhà
trường luôn thực hiện tốt việc đảm bảo “3đủ” cho học sinh, 100% học sinh đảm bảo đủ các
điều kiện đến trường để tham gia việc học tập.
Là một trường vùng cao nên nhà nước thường xuyên cấp đủ sách giáo khoa, vở viết ,
do vậy học sinh đến trường luôn đảm bảo có đầy đủ sách vở và đồ dùng học tập, không có
hiện tượng học sinh thiếu ăn, thiếu mặc khi đến trường.
- Thực hiện tốt nội dung đi học an toàn khi đến trường, do đó trong những năm qua
trình nhà trường triển khai và yêu cầu giáo viên thực hiện nghiêm túc theo kế hoạch ( có
kiểm tra để đánh giá chất lượng ).
- Tăng cường việc tư vấn, hướng dẫn, khuyến khích tính sáng tạo trong đổi mới dạy
học. Việc dự giờ, kiểm tra được duy trì đều đặn.
- Ngoài ra, nhà trường còn tổ chức các hoạt động chuyên đề thao giảng, thi làm đồ
dùng dạy học, khai thác thông tin qua mạng Internet để phục vụ bài giảng và các hoạt động
giáo dục khác.
- Trong năm học qua, nhà trường tổ chức thao giảng cấp trường được 6 tiết dạy theo
nội dung của phong trào thi đua.
7
- Tổ chức 05 chuyên đề : dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng, tích hợp kỹ năng
sống, lồng ghép giáo dục môi trường, năng lượng tiết kiệm, tư tưởng Hồ Chí Minh . . thông
qua các bộ môn Lịch sử, Ngoại ngữ, Vật lý, Sinh học, Ngữ văn.
* Kết quả đạt được:
- Số học sinh bỏ học:
+ Năm học 2008 – 2009 đến nay học sinh của nhà trường tăng dần đặc biệt do BGH
và GVCN làm tốt công tác vận động trong PHHS nên tỉ lệ là tỉ lệ HS bỏ học giữa chừng
giảm xuống rõ rệt
- Tổng số Hiệu trưởng, phó Hiệu trưởng đã dự tập huấn về đổi mới công tác quản lý,
đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới đánh giá kết quả học tập của học sinh ( tính từ hè
2008 đến nay) : 02 người đạt tỷ lệ 100% .
- Tổng số giáo viên đã dự tập huấn về đổi mới, đổi mới pháp dạy học, đổi mới đánh
giá kết quả học tập của học sinh ( tính từ khi phát động phong trào đến nay ) .
Tổng số 43 người, đạt tỷ lệ 100 %.
- Số giáo viên chưa đạt trình độ chuyên môn cấp học: Không
- Số giáo viên đã ứng dụng CNTT trong việc đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới
hoạt động giáo dục cho học sinh: 43/43 người, đạt tỷ lệ 100 %.
* Nhận xét, đánh giá :
-Ưu điểm :
- Dạy học có hiệu quả, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi của học sinh, giúp các em tự tin
dụng điện, phòng chống cháy nổ, điện giật ngay ở trên lớp và ở gia đình. . .
9
+ Kỹ năng hợp tác và làm việc theo nhóm : ứng dụng ngay việc chia nhóm học tập
trên lớp;các yiết dạy bình thường trên lớp hay các giờ hội giảng, giáo viên bộ mônluôn thể
hiện tốt công việc này.
- Giáo dục kỹ năng và rèn ý thức chấp hành an toàn giao thông, từ các biển báo do
giáo viên bộ môn Giáo dục công dân yêu cầu và thông qua các chuyên đề ngoại khóa; Nhân
các dịp lễ, tháng thực hiện ATGT, nhà trường có tổ chức cho các em học luật giao thông, thi
tìm hiểu vè các biển báo, biểm cấm, hoặc diễn kịch sắm vai, làm hoạt cảnh.
- Giáo dục về chống bạo hành, bạo lực trong nhà trường, hiện tượng này vẫn có
nhưng giảm đi rất nhiều.
- Xây dựng và thực hiện một số quy tắc ứng xử thân thiện giành cho giáo viên và học
sinh. Đội TNTP HCM vận động thực hiện các phong trào ứng xử văn hóa trong học sinh như
phong trào :”Gọi bạn xưng mình, xưng tên; đôi bạn cùng tiến…” Rèn luyện sức khỏe, kỹ
năng phòng chống TNGT, đuối nước: Kết hợp CLB Aerobic, đồng thời vận động học sinh
đăng ký tham gia tập luyện, thi đấu…
* Kết quả đạt được:
- Đã xây dựng được Quy tắc ứng xử giữa các thành viên trong nhà trường và có biện
pháp giám sát, kiểm tra đánh giá việc thực hiện quy tắc đó hằng ngày. Kết quả không để xảy
ra các hiện tượng ứng xử bạo lực, thiếu văn hóa giữa các thành viên trong nhà trường.
- Hàng năm nhà trường thường xuyên tổ chức tuyên truyền và cho 100% học sinh ký
cam kết phòng chống các tệ nạn xã hội, CB, GV, học sinh không xảy ra vi phạm các tệ nạn
xã hội.
- Đã tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp với
nội dung giáo dục, rèn luyện các kỹ năng sống, ý thức bảo vệ sức khỏe, phòng chống
các nạn đuối nước, thương tích cho học sinh. Một số câu lạc bộ như đá cầu, cầu lông, bóng
bàn, bóng đá được thực hiện có hiệu quả và mang lại lợi ích thiết thực cho học sinh. Tuy
10
nhiên trong quá trình thành lập các câu lạc bộ vẫn còn những khó khăn do cơ sở vật chất nhà
trường chưa đủ để đáp ứng nhu cầu.
- Nhà trường đã đưa thể dục giữa giờ, bước đầu đưa các trò chơi dân gian vào các hoạt
động cụ thể, hoạt động vui chơi giải trí của học sinh tại trường .
- Đã tổ chức Hội thi văn hóa văn nghệ hoặc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh
vào dịp 22/12, 9/1,8/3,26/03……
* Những thuận lợi và khó khăn trong việc đưa trò chơi dân gian, tiếng hát dân ca
vào trường học.
- Thuận lợi :
Được sự quan tâm , hổ trợ phối hợp của các nhà trường và các Ban ngành Đoàn thể
nên việc đưa trò chơi dân gian và tiếng hát dân ca vào trường học được triển khai tốt hơn,
nhiều hơn mỗi khi phát động các phong trào .
- Khó khăn :
+ Tuy nhiên việc thực hiện các phong trào vẩn còn hạn chế bởi sự phối hợp giữa các
cơ quan chính quyền địa phương còn kém, sự liên kết giữa các đơn vị bạn còn hạn chế chưa
giao lưu thường xuyên mỗi khi tổ chức các hoạt động phong trào .
+ Kinh phí tổ chức còn nhiều hạn hẹp .
+ Qui mô tổ chức nhỏ chưa thực sự thu hút học sinh .
*Một số giải pháp thực hiện:
- Đẩy mạnh hoạt động các phong trào văn hóa, văn nghệ thể dục thể thao trong nhà
trường, mỗi lớp đều thực hiện nghiêm túc chế độ hát tập thể đầu buổi học, thể dục giữa giờ
12
- Mỗi tuần đều tổ chức cho học sinh hoạt động vui chơi tập thể dưới sự quản lý chỉ
đạo của giáo viên tổng phụ trách Đội và các GV chủ nhiệm lớp.
-Thường xuyên tổ chức Hội thi văn hóa văn nghệ hoặc tổ chức các trò chơi dân gian
cho học sinh trong các ngày lễ, ngày hội .
- Làm tốt công tác quản lý học sinh hằng ngày.
- Tạo nguồn kinh phí đủ đáp ứng tổ chức phong trào.
5. Học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử,
văn hóa, cách mạng ở địa phương .
Nhà trường đã đăng ký với UBND xã Tân Sơn cho học sinh chăm sóc bia tưởng
niệm anh hùng, liệt sĩ của xã thuộc thôn Đồng Dau. BGH và phụ trách Đội TNTP phân công
trường học thân thiện, học sinh tích cực” hàng năm theo các nội dung của phong trào.
BGH tập hợp các báo cáo của từng tổ chuyên môn và BCĐ phong trào phối hợp với
BĐD CMHS, đại diện chính quyền địa phương cùng tiến hành đánh giá theo Phiếu đánh giá
cho điểm một cách trung thực đồng thời rút kinh nghiệm những việc chưa làm được hay làm
chưa tốt để phấn đấu cho năm học sau thực hiện tốt hơn.
IV. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC:
Qua gần 5 năm triển khai thực hiện phong trào thi đua: “Xây dựng trường học thân
thiện, học sinh tích cực” Trường THCS Tân Sơn đã đạt được một số kết quả sau:
Bằng những bước đi thích hợp, những việc làm cụ thể sáng tạo , phù hợp với đặc
điểm tình hình của trường ở địa phương phong trào đã được tuyên truyền và triển khai sâu
14
rộng từ nhà trường đến gia đình và xã hội, tạo được sự đồng tình ủng hộ của chính quyền
đòan thể và nhất là BĐD CMHS, giáo viên và học sinh.
- Được sự hỗ trợ của địa phương, các mạnh thường quân, BĐD CMHS cùng nhà
trường thực hiện việc tu sửa làm mới tạo cảnh quan sạch đẹp an toàn, đặc biệt đầu năm học
2012- 2013 cùng với sự hỗ trợ kinh phí của xã và HPHHS nhà trường đã làm được đường
vào trường khanh trang, sạch đẹp thuận lợi cho HS đi lại.
- Nhà trường đã tổ chức cho giáo viên thực hiện phương pháp dạy học tích cực,
khuyến khích học sinh nêu ý kiến, nêu thắc mắc, chủ động tham gia các họat động ngọai
khóa. Thái độ giáo viên trong giờ lên lớp, trong công tác chủ nhiệm đã có sự gần gũi, thân
thiện, thương yêu và tôn trọng học sinh. Các hiện tượng la mắng, trách phạt khi học sinh
phạm lỗi đã được hạn chế ở mức thấp nhất. Nhà trường đã đạt nhiều thành tích trong các
cuộc thi HKPĐ, HSG cấp huyện.
- Học sinh đã có một số kỹ năng ứng xử hợp lý, có văn hóa trước một số tình huống
trong học tập, trong giao tiếp, có thói quen làm việc và họat động theo nhóm. Trong những
năm qua không để xảy ra tai nạn giao thông, đuối nước, thương tích.
- Tổ chức các hoạt động văn nghệ, thể thao một cách thiết thực, khuyến khích sự tham
gia chủ động, tự giác của học sinh. Đưa các trò chơi dân gian và các hoạt động vui chơi giải
trí tích cực khác phù hợp với tâm lí lứa tuổi. Tham mưu nguồn kinh phí từ phụ huynh để làm
phần thưởng cho các trò chơi, các hoạt động. Học sinh đã ham thích các trò chơi dân gian,
đối mới và khó cần có thời gian và đòi hỏi sự kiên trì khắc phục khó khăn và sự vận dụng
linh hoạt các biện pháp để huy động tốt nhất các lực lượng trong và ngoài nhà trường tham
16
gia. Những việc làm được trong các năm qua của Trường THCS Tân Sơn còn rất khiêm tốn,
chưa đạt được những kết quả mong muốn rất mong sự góp ý chân tình của các cấp lãnh đạo
và đồng nghiệp.
Tân Sơn, ngày 28 tháng 11 năm 2012
Người viết
Nguyễn Thúy Quỳnh
17