TRƯỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG
KHOA KINH TẾ - QUẢN TRỊ KINH DOANH
ĐỖ THỊ THÚY
KIỀU
ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG NGUỒN VỐN
KINH DOANH TẠI CÔNG TY XI MĂNG
HÀ TIÊN II
Chuyên ngành: KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Long Xuyên, tháng 5 năm 2006

TRƯỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG
KHOA KINH TẾ QUẢN TRỊ KINH DOANH
KHOÁ LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG NGUỒN VỐN KINH
DOANH TẠI CÔNG TY XI MĂNG HÀ TIÊN II
Chuyên ngành: KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP
Sinh viên thực hiện: ĐỖ THỊ THÚY KIỀU
Lớp: DH3KT - Mã số SV: DKT021270
Người hướng dẫn: Ths.HUỲNH PHÚ THỊNH
Long Xuyên, tháng 5 năm 2006

LỜI CÁM ƠN

Kiến thức chuyên môn luôn cần và không thể
thiếu để có thể hoàn thành tốt công việc mà mình phụ
trách.
Qua 4 năm, được học tập tại trường ĐHAG,
được sự nhiệt tình giảng dạy của quý thầy cô trường
ĐHAG, em đã được trang bị những kiến thức vô cùng
quý báu về các lĩnh vực: chính trị, văn hoá, xã hội và

Người chấm, nhận xét 2:
Luận văn được bảo vệ tại hội đồng chấm bảo vệ luận văn
Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh ngày 10 tháng 06 năm 2006
NHẬN XÉT CỦA CƠ QUAN THỰC TẬP
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
Kiên Giang, ngày…. tháng… năm…..
Trưởng phòng Kế toán

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................

..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
..........................................................................................................................................
Long Xuyên, ngày…. tháng… năm…..
Giáo viên phản biện

MỤC LỤC
Trang
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG NGUỒN VỐN
KINH DOANH.................................................................................................................1
1.1. Lý do chọn đề tài........................................................................................................ 1
1.2. Mục tiêu nghiên cứu................................................................................................... 1
1.3. Phương pháp nghiên cứu............................................................................................ 2
1.4. Phạm vi nghiên cứu.................................................................................................... 2
Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN ........................................................................................3
2.1. Khái quát về vốn kinh doanh......................................................................................3
2.1.1. Khái niệm về vốn kinh doanh............................................................................. 3
2.1.2. Đặc điểm của vốn kinh doanh........................................................................3
2.1.3. Phân loại vốn kinh doanh............................................................................... 3
2.1.3.1. Vốn lưu động..........................................................................................3
2.1.3.2. Vốn cố định............................................................................................ 5
2.2. Đánh giá hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh............................................................... 6
2.2.1. Khái niệm về hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh.................................................6
2.2.2. Phương pháp đánh giá hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh.................................. 7
2.2.2.1. Tình hình nguồn và sử dụng nguồn vốn .....................................................7
2.2.2.2. Tính cân đối giữa tài sản và nguồn vốn...................................................... 7
2.2.2.3. Khả năng đảm bảo nguồn vốn và mức độ đảm bảo nợ............................... 9

4.3.2. Biểu kê nguồn vốn và sử dụng vốn năm 2004..................................................33
4.3.3. Biểu kê nguồn vốn và sử dụng vốn năm 2005..................................................34
4.4. Phân tích tính cân đối giữa tài sản và nguồn vốn..................................................... 35
4.4.1. Xét tính trang trải của vốn chủ sở hữu cho các loại tài sản dùng vào hoạt động
sản xuất kinh doanh và đầu tư......................................................................................... 35
4.4.2. Xét tính trang trải của vốn chủ sở hữu và vốn vay đầu tư vào hoạt động kinh
doanh của công ty............................................................................................................35
4.5. Phân tích khả năng đảm bảo nguồn vốn và mức độ đảm bảo nợ............................. 36
4.5.1. Khả năng đảm bảo tổng vốn............................................................................. 36
4.5.2. Khả năng tự tài trợ tài sản cố định.................................................................... 36
4.5.3. Tỷ số đảm bảo nợ..............................................................................................37
4.6. Phân tích khả năng thanh toán..................................................................................38
4.6.1. Khả năng thanh toán......................................................................................... 38
4.6.2. Khả năng thanh toán lãi vay..............................................................................39
4.7. Hiệu quả sử dụng vốn...............................................................................................39
4.7.1. Phân tích hiệu quả sinh lời................................................................................39
4.7.1.1. Tỷ suất sinh lợi trên doanh thu (ROS)...................................................... 39
4.7.1.2. Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản (ROA)................................................... 40
4.7.1.3. Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE)............................................. 41
4.7.2. Hiệu quả sử dụng tổng vốn............................................................................... 42
4.7.2.1. Hệ số vòng quay tài sản............................................................................ 42
4.7.2.2. Phân tích khả năng chuyển đổi thành tiền của các khoản phải thu........... 42
4.7.2.3. Phân tích khả năng chuyển đổi thành tiền của hàng tồn kho.................... 43
4.7.2.4. Phân tích hiệu quả sử dụng vốn lưu động................................................. 44
4.7.2.5. Phân tích hiệu quả sử dụng vốn cố định....................................................45
4.8. Hiệu quả và hạn chế..................................................................................................46
4.8.1. Hiệu quả............................................................................................................46
4.8.2. Mặt hạn chế.......................................................................................................47
Chương 5: MỘT SỐ BIỆN PHÁP & KIẾN NGHỊ ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ
SỬ DỤNG NGUỒN VỐN KINH DOANH Ở CÔNG TY XMHT II........................ 48

Bảng 20: Tỷ suất lợi nhuận so với doanh thu.................................................................. 40
Bảng 21: Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản...................................................................... 41
Bảng 22: Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu................................................................42
Bảng 23: Số vòng quay tài sản........................................................................................ 44
Bảng 24: Khả năng chuyển đổi thành tiền của các khoản phải thu.................................44
Bảng 25: Hệ số vòng quay của hàng tồn kho của công ty xi măng Hà Tiên II và của nhà
máy xi măng An Giang....................................................................................................45
Bảng 26: Hiệu quả sử dụng vốn lưu động....................................................................... 46
Bảng 27: Hiệu quả sử dụng vốn cố định..........................................................................47
DANH MỤC BIỂU ĐỒ
TÊN BIỂU ĐỒ Trang
Biểu đồ 1: Kết cấu tổng vốn theo tỷ lệ % của công ty.................................................... 18
Biểu đồ 2: Kết cấu vốn lưu động theo tỷ lệ % của công ty............................................. 19
Biểu đồ 3: Kết cấu vốn cố định theo tỷ lệ % của công ty................................................20
Biểu đồ 4: Kết cấu nguồn vốn theo tỷ lệ % của công ty..................................................21
Biểu đồ 5: Kết cấu nợ phải trả theo tỷ lệ % của công ty................................................. 21
Biểu đồ 6: Kết cấu vốn chủ sở hữu theo tỷ lệ % của công ty..........................................22
Biểu đồ 7: Tốc độ tăng trưởng của ROA qua 3 năm...................................................... 42
Biểu đồ 8: Tốc độ tăng trưởng của ROE qua 3 năm.......................................................43
GIẢI THÍCH CÁC TỪ VIẾT TẮT
CNH – HĐH Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa
TPHCM Thành phố Hồ Chí Minh
TSCĐ Tài sản cố định
TSLĐ Tài sản lưu động
UBND Ủy ban nhân dân
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ
SỬ DỤNG NGUỒN VỐN KINH DOANH
1.1. Lý do chọn đề tài
Hoà vào xu thế hội nhập của nền kinh tế Thế Giới với nhiều cam go và thử thách,

 Đánh giá hiệu quả sử dụng vốn tại công ty.
 Tìm ra những tồn tại trong quá trình sử dụng vốn tại công ty.
 Đề ra một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 1
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
1.3. Phương pháp nghiên cứu
 Phương pháp thu thập số liệu: thu thập số liệu tại công ty thông qua các báo cáo
tài chính, các sổ sách chứng từ khác tại công ty. Phỏng vấn các nhân viên của
công ty. Ngoài ra còn cập nhật thông tin từ bên ngoài trên các phương tiện thông
tin như: sách, báo, internet, …
 Phương pháp xử lý số liệu: dùng phương pháp so sánh liên hoàn các số liệu, các
tỷ số tài chính đồng thời liên hệ với tình hình hoạt động kinh doanh của công ty
qua các năm để đánh giá.
1.4. Phạm vi nghiên cứu
 Đề tài tập trung nghiên cứu vào vấn đề vốn của công ty Xi Măng Hà Tiên II
như: tình hình vốn, vấn đề phân bổ, tài trợ, huy động vốn, khả năng thanh toán
và hiệu quả sử dụng vốn.
 Số liệu phân tích được thu thập trong 3 năm: 2003, 2004 và 2005.
 Do không có số liệu ngành và không so sánh được hiệu quả của việc sử dụng
nguồn vốn của công ty với các công ty tương xứng cùng ngành, nên một số chỉ
tiêu của đề tài chỉ được so sánh với các chỉ tiêu của nhà máy Xi Măng An
Giang.
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 2
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ ĐÁNH GIÁ HIỆU
QUẢ SỬ DỤNG NGUỒN VỐN KINH DOANH

kỳ sản xuất kinh doanh, người ta chia vốn sản xuất kinh doanh thành hai loại:
vốn cố định và vốn lưu động. Dưới đây, chúng ta sẽ nghiên cứu hai loại vốn này.
2.1.3.1. Vốn lưu động
 Khái niệm về vốn lưu động
Vốn lưu động là một số vốn ứng trước về đối tượng lao động và tiền lương, tồn tại
dưới hình thái nguyên vật liệu dự trữ, sản phẩm đang chế tạo, thành phẩm, hàng hoá và
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 3
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
tiền tệ. Vốn lưu động luân chuyển giá trị toàn bộ ngay trong một lần và hoàn thành một
vòng tuần hoàn sau một chu kỳ sản xuất kinh doanh.
Vốn lưu động là công cụ phản ánh và kiểm tra quá trình vận động vật tư. Vốn lưu
động vận chuyển nhanh hay chậm còn phản ánh số vật tư sử dụng tiết kiệm hay không,
thời gian nằm ở khâu sản xuất và lưu thông có hợp lý không. Do vậy, thông qua tình
hình luân chuyển vốn lưu động còn có thể kiểm tra việc cung cấp, sản xuất và tiêu thụ
của doanh nghiệp. (Nguồn: PGS.PTS. Nguyễn Thị Diễm Châu. 1999. Tài chính doanh
nghiệp. Đại học quốc gia TP. HCM. NXB: Tài chính)
 Phân loại, kết cấu và nội dung vốn lưu động
* Phân loại
Vốn lưu động và tính chất sử dụng của nó có quan hệ với những chỉ tiêu hoạt
động cơ bản của doanh nghiệp. Nếu doanh nghiệp sử dụng tiết kiệm, quản lý tốt vốn lưu
động thì đạt hiệu quả kinh tế.
Để quản lý tốt vốn lưu động, có nhiều cách để phân loại. Tùy thuộc vào tính chất
hay mục đích sử dụng, phân loại vốn lưu động: theo vai trò trong quá trình sản xuất,
theo hình thái biểu hiện hay theo nguồn hình thành. Ở đây dựa vào hình thái biểu hiện
vốn lưu động được chia thành:
 Vốn vật tư hàng hoá: nguyên vật liệu, vật liệu phụ, vốn sản phẩm đang chế tạo,
vốn thành phẩm, vốn hàng hoá mua ngoài,….Các khoản vốn này nằm trong lĩnh
vực sản xuất và lĩnh vực lưu thông và luân chuyển theo một quy luật nhất định.

sản của doanh nghiệp bị các đơn vị khác chiếm dụng. Các khoản phải thu giảm,
được đánh giá là tích cực, vấn đề đặt ra là phải xem xét tính hợp lý của số vốn bị
chiếm dụng.
 Hàng tồn kho: hàng mua đang đi trên đường, nguyên vật liệu tồn kho, công cụ,
dụng cụ trong kho, chi phí sản xuất kinh doanh, thành phẩm, hàng hoá tồn kho,
hàng gửi bán. Hàng tồn kho tăng do quy mô sản xuất mở rộng, nhiệm vụ sản
xuất tăng lên nhưng các định mức dự trữ phải hợp lý.
 Vốn lưu động khác: tạm ứng, chi phí trả trước, chi phí chờ kết chuyển, tài sản
thiếu chờ xử lý, các khoản cầm cố, ký quỹ, ký cược ngắn hạn.
2.1.3.2. Vốn cố định
 Khái niệm vốn cố định
Vốn cố định là số vốn ứng trước về những tư liệu sản xuất chủ yếu mà đặc điểm
của nó là luân chuyển dần dần từng bộ phận giá trị vào sản phẩm mới cho đến khi tư
liệu lao động hết thời hạn sử dụng thì vốn cố định mới hoàn thành một vòng luân
chuyển.
Các tài sản dùng vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp được gọi là tài sản
cố định khi và chỉ khi tài sản đó thoả mãn đồng thời tất cả 4 tiêu chuẩn:
Một là: chắc chắn thu được lợi ích kinh tế trong tương lai từ việc sử dụng tài sản
đó.
Hai là: nguyên giá tài sản phải được xác định một cách đáng tin cậy.
Ba là: có đủ tiêu chuẩn giá trị theo quy định hiện hành( từ 10 triệu đồng trở lên).
Bốn là: thời gian sử dụng ước tính trên một năm.
(Theo: Chuẩn mực số 03 – Thông tư số 89/2002/TT–BTC ngày 9/10/2002 – Quyết
định 206/2003/QĐ-BTC).
Tài sản cố định của doanh nghiệp còn bao gồm những tài sản không có hình thái
hiện vật và chuyển dịch vào sản phẩm mới cũng tương tự như loại tài sản có hình thái
hiện vật.
Tài sản cố định và vốn cố định có sự khác nhau. Lúc mới hoạt động, giá trị vốn cố
định bằng giá trị nguyên thuỷ của tài sản cố định. Về sau, giá trị vốn cố định thường là
thấp hơn giá trị nguyên thuỷ của tài sản cố định do khoản khấu hao đã trích.

 Các khoản phải thu dài hạn: phải thu nội bộ dài hạn, phải thu dài hạn khác, dự
phòng phải thu dài hạn khó đòi.
 Tài sản cố định: tài sản cố định hữu hình, tài sản cố định thuê tài chính và tài
sản cố định vô hình. Tài sản cố định tăng về số tuyệt đối lẫn tỷ trọng sử dụng
được đánh giá là tích cực khi sử dụng tối đa công suất của nó.
 Các khoản đầu tư tài chính dài hạn: đầu tư vào công ty con, đầu tư vào công
ty liên kết, liên doanh, đầu tư dài hạn khác. Để đánh giá hợp lý sự gia tăng này
cần xem xét hiệu quả của đầu tư, hiệu quả đầu tư gia tăng là biểu hiện tốt.
 Chi phí xây dựng cơ bản dở dang: tăng thêm do xây dựng thêm và sửa chữa
lớn, đây là biểu hiện tốt nhằm tăng cường năng lực hoạt động của máy móc thiết
bị.
 Tài sản dài hạn khác: chi phí trả trước dài hạn. Khoản mục này tăng lên được
đánh giá là không tốt.
 Ký quỹ, ký cược dài hạn: các khoản này biến động do thu hồi các khoản ký
cược, ký quỹ hết thời hạn hoặc thực hiện thêm những khoản ký quỹ mới.
2.2. Đánh giá hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh
2.2.1. Khái niệm về hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh
Hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh là một phạm trù kinh tế phản ánh trình
độ sử dụng các nguồn nhân tài, vật lực của doanh nghiệp sao cho lợi nhuận đạt được là
cao nhất với tổng chi phí thấp nhất. Đồng thời có khả năng tạo nguồn vốn cho hoạt động
kinh doanh của mình, đảm bảo đầu tư mở rộng sản xuất, đổi mới trang thiết bị và có
hướng phát triển lâu dài, bền vững trong tương lai. (Nguồn: Lê Thị Hương Lan. 2005.
Luận văn tốt nghiệp. Trường Đại học An Giang. Khoa Kinh tế - QTKD).
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 6
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
Để đánh giá chính xác, có cơ sở khoa học về hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh
doanh của doanh nghiệp, cần phải xây dựng hệ thống chỉ tiêu phù hợp, bao gồm các chỉ
tiêu tổng quát và các chỉ tiêu chi tiết. Các chỉ tiêu đó phải phản ánh được sức sản xuất,

2.2.2.2. Tính cân đối giữa tài sản và nguồn vốn
 Vốn chủ sở hữu
Vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp thường được sử dụng để trang trải cho các loại
tài sản, cho hoạt động sản xuất kinh doanh và đầu tư của doanh nghiệp đó. Đôi khi vốn
chủ sở hữu không đủ để đảm bảo hoặc dư thừa khi tài trợ cho các hoạt động và đầu tư
của công ty. Do đó, ta phải xem xét tính cân đối của việc tài trợ này để từ đó có thể thấy
được vốn chủ sở hữu của công ty có đủ để đảm bảo cho hoạt động của công ty không?
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 7
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
Hay sử dụng không hết và bị các đơn vị khác chiếm dụng? Từ đó, ta sẽ xem xét tính
hợp lý của việc đi chiếm dụng hay bị chiếm dụng đó.
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 8
Đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn kinh doanh tại công ty Xi Măng Hà Tiên II
Bảng thể hiện tính cân đối của tài sản và vốn chủ sở hữu
1
Chỉ tiêu
Năm
Vốn chủ
sở hữu
[I +II +IV + (mục
2&3)V + VI]A.Tài sản
+ [I + II + III] B.Tài sản
Vốn đi
chiếm
dụng
Vốn bị

Vốn bị
chiếm
dụng
Năm 1
Năm 2
Năm 3
Các trường hợp thường gặp trong thực tế là:
* Trường hợp 1
Nguồn vốn chủ sở hữu và vốn vay không đủ trang trải cho hoạt động của doanh
nghiệp, doanh nghiệp đi chiếm dụng vốn, số vốn đi chiếm dụng lớn hơn bị chiếm dụng:
[(3 8)I + III]A.Nguồn vốn > [III + (1 + 4 + 5)V]A.Tài sản + IV B.Tài sản.
* Trường hợp 2
Nguồn vốn chủ sở hữu và vốn vay chưa sử dụng hết, bị các đơn vị khác chiếm
dụng, số vốn đi chiếm dụng nhỏ hơn bị chiếm dụng:
[(3 8)I + III]A.Nguồn vốn < [III + (1 + 4 + 5)V]A.Tài sản + IV B.Tài sản.
1

Ghi chú: Số I, II, … là các mục tương ứng trong bảng tổng kết tài sản – xem phần thông tin tài chính của công ty(phần phụ lục).
GVHD: Ths. Huỳnh Phú Thịnh
SVTH: Đỗ Thị Thuý Kiều
Trang 9

Trích đoạn Khả năng tự tài trợ tài sản cố định Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE)

---