Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
PHẦN MỞ ĐẦU
1. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong lịch sử dựng nước và giữ nước, phụ nữ Việt Nam giữ một vai trò
và vị trí quan trọng. Giải phóng và phát triển toàn diện phụ nữ là một trong
những mục tiêu của cách mạng Việt Nam, có ảnh hưởng trực tiếp và lâu dài
đến sự phát triển của đất nước. Bồi dưỡng lực lượng phụ nữ, phát huy sức
mạnh và chăm lo sự phát triển mọi mặt của phụ nữ là nhiệm vụ thường xuyên,
rất quan trọng của Đảng trong mọi thời kỳ cách mạng.
Từ khi thành lập, Đảng luôn quan tâm lãnh đạo phát huy vai trò của Hội
Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, để Hội thực sự là tổ chức đoàn kết các tầng lớp
phụ nữ, phát động và hướng dẫn các phong trào cách mạng của phụ nữ.
Hiện nay, cả nước ta đang phấn đấu thực hiện thắng lợi công cuộc đổi
mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hoá đất nước. Đổi mới là một cuộc
vận động cách mạng toàn diện và sâu sắc, diễn ra trên tất cả các lĩnh vực của
đời sống xã hội, tạo ra những điều kiện, những cơ hội để phát huy mọi tiềm
năng của mọi gia đình, mọi thành viên trong xã hội. Trong số các vấn đề xã
hội hiện nay, quan tâm đến các chính sách nhằm giải phóng phụ nữ, phát huy
vai trò người phụ nữ trong gia đình và trong xã hội được coi là vấn đề hết sức
cơ bản và cấp bách.
Xuất phát từ thực tế đó, Đại hội Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam toàn
quốc lần thứ IX, đã xác định mục tiêu phong trào phụ nữ hướng tới trong giai
đoạn hiện nay, đó là sự thay đổi tích cực của chính bản thân người phụ nữ,
nâng cao chất lượng cuộc sống của phụ nữ và bình đẳng giới trong xã hội. Để
thực hiện được mục tiêu đề ra, Đại hội đã xác định sáu chương trình trọng tâm
của công tác Hội, trong đó chương trình II - “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế”
được xem là chương trình thiết thực cải thiện đời sống vật chất và tinh thần
của chị em, nâng cao vị trí xã hội của phụ nữ.
Trang 1
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang trong quá trình
2. MỤC ĐÍCH VÀ NHIỆM VỤ
2.1. Mục đích
- Nghiên cứu vai trò của Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An
Giang với chương trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế” từ năm 2001 đến
năm 2006.
- Đề xuất một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện chương
trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế” ở huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
trong những năm sắp tới.
2.2. Nhiệm vụ
- Nghiên cứu lý luận về phụ nữ và vai trò của Hội Liên hiệp Phụ nữ với
phong trào phụ nữ
- Nghiên cứu thực tế triển khai thực hiện chương trình “Hỗ trợ phụ nữ
phát triển kinh tế” của Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
từ năm 2001 đến năm 2006 để làm rõ những đóng góp tích cực của chương
trình đối với đời sống các tầng lớp phụ nữ trong huyện .
- Đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm góp phần nâng cao hoạt động
của Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang thực hiện chương
trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế” trong những năm sắp tới.
3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
3.1. Đối tượng
Nghiên cứu vai trò của Hội Liên hiệp Phụ nữ triển khai thực hiện chương
trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế”.
3.2. Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu vai trò Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
trong triển khai thực hiện chương trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế” từ
năm 2001 đến năm 2006.
Trang 3
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Khoá luận sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lênin và tư
2.1. Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh An Giang với phong trào phụ nữ trong 30
năm xây dựng và phát triển (1975 – 2005).
2.1. Vai trò của Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
trong triển khai thực hiện chương trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển
kinh tế” từ năm 2001 đến năm 2006.
2.2.1. Thực trạng đời sống phụ nữ huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang.
2.1.1.1. Vài nét về vị trí địa lý và tình hình kinh tế - xã hội huyện Chợ
Mới.
2.2.1.2.Thực trạng đời sống phụ nữ huyện Chợ Mới.
2.1.2. Thực tế triển khai thực hiện chương trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển
kinh tế” tại huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang từ năm 2001 đến năm
2006.
2.1.2.1. Mục tiêu của chương trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế”
từ năm 2001 đến năm 2006.
2.1.2.2. Nội dung của chương trình “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế”
từ năm 2001 đến năm 2006.
2.1.2.3. Một số kết quả và hạn chế của thực hiện chương trình “Hỗ
trợ phụ nữ phát triển kinh tế” từ năm 2001 đến năm 2006.
2.2. Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện chương trình
“Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế” ở huyện Chợ Mới, tỉnh An
Giang trong những năm sắp tới.
2.2.1. Tập trung huấn luyện cán bộ Hội phụ nữ về kiến thức và kỹ năng
cần thiết để hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế.
Trang 5
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
2.2.2. Tiếp tục vận động các nguồn vốn trong nước và quốc tế để tăng nguồn
vốn vay cho phụ nữ. Ưu tiên hỗ trợ vốn thực hiện xóa đói giảm nghèo,
phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ có khả năng thu hút lao động
2.2.3. Tăng cường phối hợp với ngành Lao động - Thương binh và xã
hội, các ban ngành liên quan củng cố, nâng cao chất lượng công tác
phong trào nổi dậy của quần chúng bị áp bức bóc lột. Từ khi xã hội phân chia
thành giai cấp đến nay, lịch sử luôn luôn chứng kiến cuộc đấu tranh giai cấp
giữa những người lao động bị bóc lột với chủ bóc lột. Phụ nữ lao động là
những người bị bóc lột nhiều nhất, nên rất hăng hái tham gia đấu tranh giải
phóng bản thân mình cũng như nhân loại.
Trang 7
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
Lịch sử đấu tranh của giai cấp vô sản còn ghi lại gương chiến đấu kiên
cường của những người phụ nữ Công xã Pari năm 1871. Trong cuộc đấu tranh
vũ trang đầu tiên này của giai cấp vô sản, hàng vạn phụ nữ đã sát cánh cùng
nam giới bảo vệ Công xã. Trong cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười
Nga năm 1917, phụ nữ công nông Nga và phụ nữ nhiều nước khác đã đứng lên
cùng chồng con, cha anh để bảo vệ nước Nga Xô - viết.
Như vậy, từ xưa đến nay, xét bất cứ mặt nào của đời sống xã hội (sản
xuất vật chất, hoạt động tinh thần, đấu tranh giai cấp), phụ nữ mà chủ yếu là
phụ nữ lao động có vai trò rất to lớn. Chính phụ nữ cùng đông đảo người lao
động khác là người sáng tạo chân chính ra lịch sử. Bên cạnh đó, phụ nữ còn
có chức năng cao quí là chức năng làm mẹ, phụ nữ đóng vai trò rất quan
trọng trong việc bảo tồn nòi giống, giáo dục và bồi dưỡng thế hệ mai sau góp
phần quan trọng vào sự phát triển đất nước.
Với vai trò quan trọng như vậy, phụ nữ phải được tôn trọng và có địa vị
xứng đáng trong xã hội, nhưng trong tất cả các xã hội có giai cấp đối kháng,
phụ nữ luôn bị khinh rẻ và mất quyền bình đẳng, không những trong xã hội mà
trong cả gia đình.
Tuy nhiên, phụ nữ sinh ra vốn không phải ngay từ đầu đã ở vào địa vị bị
áp bức bóc lột và không bình đẳng với nam giới. Trải qua hàng chục vạn năm
trong xã hội cộng sản nguyên thủy, phụ nữ tuy phải sống cuộc đời thấp kém,
vất vả chung của loài người, nhưng họ chưa bị áp bức bóc lột và mất quyền
bình đẳng. Do sức sản xuất còn rất thấp, nên con người phải cùng sống chung,
làm chung và cùng hưởng chung những thứ kiếm được. Sự phân công lao
bằng một nửa. C.Mác đã vạch rõ sự bóc lột lao động phụ nữ trong xã hội tư
bản: “Lao động càng ít cần đến sự khéo tay và sức lực chừng nào, nghĩa là
công nghiệp hiện đại càng tiến, thì lao động của đàn ông càng được thay thế
bằng lao động của đàn bà và trẻ em. Những sự phân biệt già trẻ, trai gái không
còn có ý nghĩa xã hội gì nữa đối với giai cấp công nhân. Tất cả đều là công cụ
lao động, mà giá cả thì thay đổi tùy theo già trẻ và trai gái”[2;29]. Tình trạng
một bộ phận phụ nữ được thu hút vào sản xuất, khiến bọn tư bản có thể dựa
Trang 9
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
vào đó để hạ thấp tiền lương của chồng con họ, làm cho cuộc sống của giai
cấp công nhân càng khó khăn thêm. Mỗi khi có khủng hoảng kinh tế, thì hàng
loạt công nhân bị đẩy ra khỏi nhà máy, phụ nữ lại thường là những người bị
loại trước hết. Tình cảnh đó dẫn phụ nữ đến bước đường cùng, đời sống họ
càng thêm khốn khổ.
Trong gia đình, thân phận của phụ nữ cũng chẳng hơn gì. Quan hệ vợ
chồng của giai cấp tư sản, về thực chất cũng chỉ là quan hệ tiền tài, trong đó
người chồng giữ quyền thống trị, chi phối. Thái độ tôn trọng phụ nữ mà bọn tư
bản thường khoe khoang thật ra chỉ đối với một bộ phận nhỏ phụ nữ trong các
tầng lớp trên của xã hội. Trong các gia đình lao động, dù quan hệ vợ chồng có
xây dựng trên tình yêu giai cấp thì người phụ nữ vừa bị nền sản xuất tư bản
làm cho kiệt sức, vừa phải gánh vác những công việc nội trợ trong gia đình
nên cũng không thể vươn lên bình đẳng cùng nam giới. Bên cạnh đó, còn có
những cách đối xử không bình đẳng như cảnh hành hạ, đánh đập, chửi mắng
vợ con của chính những người lao động do chịu ảnh hưởng tư tưởng của chế
độ bóc lột. V.I Lênin đã nêu lên tình cảnh của người phụ nữ như sau: “…Dưới
chế độ tư bản thì phụ nữ, tức là một nửa nhân loại phải chịu hai tầng áp bức.
Nữ công nhân và nữ nông dân đều bị tư bản áp bức và ngoài ra, họ còn…bị
giam hãm trong cảnh nô lệ gia đình…”[3;38-39]
Từ khi chế độ tư hữu và nạn người bóc lột người xuất hiện, thì vai trò
người phụ nữ bị hạ thấp. Họ là những người bị thiệt thòi nhiều nhất, so với tất
động phụ nữ và ngày càng có xu hướng hòa tan lao động tư nhân của gia đình
trong nền sản xuất công cộng, thì mới có thể thực hiện điều nói trên” [14;241]
Bên cạnh việc giải phóng phụ nữ trong lĩnh vực kinh tế, các nhà kinh
điển của chủ nghĩa Mác - Lênin cũng đánh giá cao vai trò của phụ nữ trong
việc tham gia giải phóng giai cấp, giải phóng toàn nhân loại. V.I.Lênin đã
khẳng định: “Đảng cách mệnh phải làm sao dạy cho đàn bà nấu ăn cũng biết
làm việc nước, như thế cách mạng mới gọi là thành công”[6;288]
Các nhà kinh điển của chủ nghĩa xã hội khoa học đã đánh giá cao vai trò
của phụ nữ trong xã hội, họ cho rằng, việc giải phóng phụ nữ, thực hiện nam
Trang 11
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
nữ bình quyền, là một mục tiêu lớn của cách mạng do Đảng lãnh đạo. Điều
này có thể giải thích tại sao từ năm 1920 thế giới tiến bộ lấy ngày 8/3 là “Ngày
đàn bà con gái”, sau đổi là ngày Quốc tế phụ nữ nhằm đoàn kết các tầng lớp
phụ nữ các nước đấu tranh để giải phóng giới mình, giành quyền bình đẳng về
kinh tế, chính trị và xã hội cho họ. C.Mác đã khẳng định vai trò quan trọng của
phụ nữ: “Ai đã biết lịch sử thì biết rằng muốn sửa sang xã hội mà không có
phụ nữ giúp vào thì chắc chắn không làm nổi. Xem tư tưởng và việc làm của
đàn bà con gái thì biết xã hội tiến bộ ra thế nào”[6;288].
1.1.2. Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về Phụ nữ.
Trong lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, từ tổ tiên xưa đến
con cháu ngày nay, phụ nữ nước ta đã cùng nhân dân cả nước làm nên lịch sử
vẻ vang của dân tộc, hình thành nên truyền thống tốt đẹp của phụ nữ Việt
Nam. Ở mỗi thời kỳ phát triển của dân tộc, phụ nữ luôn biết lựa chọn chỗ
đứng, lựa chọn đường đi đúng đắn vì lợi ích và hạnh phúc của nhân dân, của
gia đình và của chính bản thân mình. Do đặc điểm sống trong hoàn cảnh đất
nước luôn có giặc ngoại xâm, phụ nữ Việt Nam với truyền thống yêu nước và
ý chí căm thù giặc sâu sắc, luôn là người trực tiếp chiến đấu và phục vụ chiến
đấu, gắn bó quyền lợi của mình với vận mệnh đất nước góp phần tô thắm
những trang sử vẻ vang của dân tộc.
phóng dân tộc, Người đã rút ra kết luận rằng “Xem trong lịch sử cách mệnh
chẳng có lần nào là không có đàn bà con gái tham gia” rồi Người khẳng
định: “An Nam cách mệnh cũng phải có nữ giới tham gia mới thành
công”[6;228-289].
Hồ Chí Minh còn nhấn mạnh phụ nữ chiếm một nửa nhân loại khi nói
đến phụ nữ là nói đến một nửa xã hội, vì vậy, phụ nữ là một lực lượng lao
động rất quan trọng, nếu không giải phóng phụ nữ là xây dựng chủ nghĩa xã
hội chỉ một nửa.
Từ nhận thức đúng đắn về vai trò lực lượng phụ nữ trong sự nghiệp
giải phóng dân tộc, lần đầu tiên trong lịch sử cách mạng Việt Nam có một
chính Đảng thấu hiểu sâu sắc tình hình, đặc điểm phụ nữ và đưa ra được
Trang 13
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
những thuyết sách đúng đắn về lý luận và thực sự phụ nữ đã phát huy vai
trò, khả năng cách mạng, truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam.
Trong Luận cương chính trị đầu tiên của Đảng do Hồ Chí Minh soạn thảo
và được thông qua trong Hội nghị thành lập Đảng 3/2/1930 thì vấn đề nam
nữ bình quyền đã được được đề cập đến. Về mặt Nhà nước, trong bản Hiến
pháp đầu tiên năm 1946, do Bác Hồ chỉ đạo soạn thảo, tại Điều 9 đã ghi:
“Đàn bà ngang quyền với đàn ông về mọi phương diện”[11;9]. Có lẽ đây là
lần đầu tiên quyền bình đẳng nam nữ được ghi trong một văn bản có giá trị
pháp lý cao nhất ở Việt Nam.
Vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin, học tập kinh nghiệm của các
nước xã hội chủ nghĩa và kinh nghiệm của Đảng Cộng sản ở các nước khác.
Từ những năm hai mươi của thế kỉ XX, Hồ Chí Minh đã xác định các Đảng
Cộng sản cần phải xây dựng tổ chức riêng của phụ nữ và thường xuyên chăm
lo xây dựng tổ chức đó vững mạnh để tập hợp, vận động phụ nữ hoạt động
cách mạng, giải phóng dân tộc, giải phóng phụ nữ và đấu tranh vì sự tiến bộ
của phụ nữ. Tổ chức phụ nữ ở mỗi nước phải hoạt động dưới sự lãnh đạo của
Đảng Cộng sản nước đó và chịu sự chỉ đạo của Phụ nữ quốc tế. Người khẳng
Đảng, Nhà nước và các cơ quan hữu quan đã có nhiều văn bản tạo điều kiện
và bảo vệ phụ nữ trên nhiều lĩnh vực, nhằm tạo môi trường tốt cho phụ nữ có
điều kiện phát triển.
Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ VI (12-1986) được gọi là Đại
hội đổi mới, với mục tiêu khai thác mọi tiềm năng của đất nước, giải phóng
năng lực sản xuất, cải thiện đời sống nhân dân, ổn định tình hình kinh tế - xã
hội, phát huy nhân tố con người. Con người được coi là mục tiêu và động lực
phát triển xã hội. Đại hội đánh giá cao vai trò phụ nữ Việt Nam trong sự
nghiệp chung của đất nước. Trong Báo cáo chính trị tại Đại hội đã nêu: “Phụ
nữ nói chung và lao động nữ nói riêng có những đặc điểm cần được chú ý. Để
phát huy vai trò to lớn của phụ nữ trong sự nghiệp cách mạng, cần làm cho
đường lối vận động phụ nữ của Đảng được thông suốt trong cả hệ thống
Trang 15
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
chuyên chính vô sản, được cụ thể hóa thành chính sách, pháp luật….cần có
biện pháp thiết thực tạo thêm việc làm, đào tạo và bồi dưỡng cán bộ nữ, chăm
sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, thực hiện đúng Luật hôn nhân và gia đình. Tạo
điều kiện cho phụ nữ kết hợp được nghĩa vụ của công dân với chức năng làm
mẹ, xây dựng gia đình hạnh phúc” [7;51]
Ngày nay, trong quá trình thực hiện sự nghiệp đổi mới toàn diện của đất
nước trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, trước những thời cơ và thách
thức mới nhằm thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa
đất nước, đòi hỏi phải phát huy cao hơn bao giờ hết tiềm năng, sức sáng tạo,
nghị lực của mọi tầng lớp xã hội, trong đó có vai trò hết sức quan trọng của
các tầng lớp phụ nữ. Nhằm tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác
phụ nữ, tạo điều kiện để phụ nữ phát triển và thúc đẩy bình đẳng giới Bộ
Chính trị đã ban hành Nghị Quyết số 11-NQ/TW “Về công tác phụ nữ thời kỳ
đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”. Nghị quyết tiếp tục khẳng
định quan điểm đúng đắn của Bộ Chính trị về công tác phụ nữ, trong đó nhấn
mạnh đến việc phát huy vai trò, tiềm năng to lớn của phụ nữ trong sự nghiệp
nên biết bao truyền thống, đức tính quý báu cho dân tộc Việt Nam, Đảng và
Nhà nước ta mãi mãi ghi ơn, tự hào vì những đóng góp này. Phụ nữ rất xứng
đáng với lời khen mà Đảng và Nhà nước đã phong tặng “Phụ nữ Việt Nam
trung hậu, đảm đang, tài năng, anh hùng”. Phát huy truyền thống oanh liệt của
Bà Trưng, Bà Triệu, các thế hệ phụ nữ Việt Nam anh hùng, thế hệ phụ nữ Việt
Nam ngày hôm nay cùng với việc Đảng và Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi
cho sự tiến bộ của phụ nữ, tin chắc rằng, họ sẽ tiếp tục phấn đấu vươn lên trở
thành những người phụ nữ có trí tuệ, tài năng và phẩm giá cao đẹp, đáp ứng
được yêu cầu của thời kỳ mới - thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại
hóa đất nước, cùng dân tộc tiến tới mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội
công bằng dân chủ, văn minh”, vì bình đẳng giới - phát triển - hòa bình.
Trang 17
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
1.2. Vai trò của Hội Liên hiệp Phụ nữ với phong trào phụ nữ.
1.2.1. Thời kỳ đấu tranh cách mạng giành độc lập dân tộc dân chủ
nhân dân ở miền Nam và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc.
Đất nước Việt Nam từ bao đời nay với nền văn minh nông nghiệp, dựa
trên nền tảng nghề trồng lúa nước và thủ công nghiệp, lại luôn luôn bị kẻ thù
xâm lược đã hun đúc nên truyền thống của phụ nữ Việt Nam. Họ là những
chiến sĩ chống ngoại xâm kiên cường dũng cảm, là những người lao động trí
óc và lao động chân tay cần cù, sáng tạo, thông minh, người nghệ sĩ bảo vệ,
giữ gìn, phát triển bản sắc và tinh hoa văn hóa dân tộc, là người chủ gia đình
dịu hiền, đảm đang, trung hậu, người sản sinh ra những thế hệ anh hùng của
dân tộc anh hùng.
Dưới chế độ phong kiến và đế quốc, phụ nữ là lớp người bị áp bức bóc
lột, chịu nhiều bất công, nên luôn có yêu cầu được giải phóng và sẵn sàng đi
với cách mạng. Ngay từ những ngày đầu chống Pháp, phụ nữ đã tham gia
đông đảo vào các phong trào như: phong trào Cần Vương của Phan Đình
Phùng nổi tiếng là cô Tám, phong trào Duy Tân của Phan Bội Châu có người
phụ nữ họ Đinh, trong cuộc khởi nghĩa Hoàng Hoa Thám có tài trí tuyệt vời
Đối với từng thời kỳ, từng giai đoạn cách mạng, Hội phụ nữ luôn thể
hiện vai trò là tổ chức tập hợp lực lượng chị em phụ nữ, dẫn dắt phong trào
phụ nữ phát triển đi theo những đường lối chiến lược cách mạng do Đảng và
Nhà nước đề ra.
Từ năm 1930 – 1935: đây là thời kỳ Đảng ta mới thành lập, nên mọi tổ
chức và lãnh đạo phong trào của Đảng hoàn toàn trong bí mật vì phải đương
đầu với chính sách khủng bố cực kỳ dã man của thực dân Pháp. Do đó, hoạt
động của Hội phụ nữ lúc này đi vào phương thức tổ chức các hội giúp đỡ nhau
như: “Hội cấy”, “Hội gặt”, “Hội tương tế” để tranh thủ tuyên truyền, vận động
phụ nữ. Hình thức hoạt động này của Hội phụ nữ đã tập hợp được số đông phụ
nữ tham gia và góp phần quan trọng vào đấu tranh chống lại sự áp bức đối với
phụ nữ. Được Đảng giác ngộ và lãnh đạo, nhiều phụ nữ đã thoát ly gia đình,
tham gia hoạt động cách mạng như rải truyền đơn, in ấn tài liệu, giao thông
Trang 19
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
liên lạc, vận động quần chúng đấu tranh…Năm 1930-1931 đã hình thành tổ
chức “Phụ nữ giải phóng” để thu hút đông đảo phụ nữ tham gia vào các cao
trào đấu tranh cách mạng.
Từ năm 1936 – 1939: đây là thời kỳ vận động dân chủ nên tổ chức phụ
nữ lúc này đã chuyển hướng hoạt động mạnh mẽ trong phong trào dân chủ với
tên gọi “Hội phụ nữ dân chủ”. Phụ nữ đã tham gia đấu tranh công khai, hợp
pháp, tuyên truyền chủ nghĩa Mác – Lênin và đường lối, chủ trương, chính
sách của Đảng ta, tuyên truyền vận động quần chúng phụ nữ tham gia vào các
tổ chức cách mạng.
Từ năm 1940 -1945: đây là giai đoạn chuẩn bị khởi nghĩa giành chính
quyền cho nên mọi hoạt động của Hội phụ nữ đều tập trung vào các cuộc đấu
tranh lớn nhằm thực hiện mục tiêu giải phóng dân tộc. Để phù hợp với tình
hình, Hội lấy tên là “Hội phụ nữ phản đế”. Thời gian này, phụ nữ thoát ly gia
đình, tham gia hoạt động cách mạng ngày càng nhiều, dưới nhiều hình thức
như gây dựng cơ sở cách mạng, nuôi dấu, bảo vệ cán bộ cách mạng, trực tiếp
các tầng lớp phụ nữ đã góp phần thực hiện cải tạo xã hội chủ nghĩa và thực
hiện kế hoạch 5 năm lần thứ nhất (1961 – 1965).
Tháng 3/1965, Mỹ mở rộng chiến tranh đánh phá miền Bắc ác liệt. Ban
chấp hành Trung ương Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam đã phát động phong
trào “Ba đảm đang chống Mỹ cứu nước và xây dựng chủ nghĩa xã hội” với nội
dung: đảm đang sản xuất và công tác; đảm đang gia đình; đảm đang phục vụ
chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu. Từ phong trào “Ba đảm đang” phụ nữ đã có
những đóng góp to lớn trong sản xuất, công tác. Chị em đã tiến bộ vượt bậc về
mọi mặt và trưởng thành nhanh chóng.
Từ hai phong trào thi đua “Phụ nữ năm tốt” và “Ba đảm đang” do Hội
phụ nữ phát động, phụ nữ miền Bắc đã tích cực hưởng ứng và làm việc trên
tinh thần “Mỗi người làm việc bằng hai vì miền Nam ruột thịt”. Cả miền Bắc
lúc ấy sôi động như một công trường xây dựng, vừa xây dựng chủ nghĩa xã
hội, vừa chiến đấu chống phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ, vừa chi
viện sức người, sức của cho miền Nam giết giặc. Trên khắp các nẻo đường đất
Trang 21
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
nước khẩu hiệu “Nhằm thẳng quân thù mà bắn”, nhiều đội nữ du kích đã lập
công lớn bắn hạ máy bay, tàu chiến của Mỹ. Hình ảnh mẹ Suốt trên sông Nhật
Lệ ngày đêm chèo đò dưới làn bom đạn đưa bộ đội, chiến sĩ qua sông là một
minh chứng cho tinh thần đấu tranh kiên cường của phụ nữ Việt Nam. Trên
mặt trận chi viện miền Nam giết giặc, mười cô gái ngã ba Đồng Lộc, mười hai
cô gái Truông Bồn Nghệ An là những cá nhân, tập thể phụ nữ đã không tiếc
máu xương, tô thắm thêm truyền thống anh dũng của phụ nữ Việt Nam.
Phong trào “Ba đảm đang” thắng lợi, đã khẳng định đường lối công tác
phụ vận của Đảng và của Nhà nước xã hội chủ nghĩa là hoàn toàn đúng, vì nó
tạo điều kiện giải phóng phụ nữ. Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đã chỉ đạo cụ
thể và đưa phong trào thu được nhiều kết quả. Hội đã động viên cổ vũ, hướng
dẫn các tầng lớp phụ nữ phấn đấu thực hiện “Ba đảm đang”, nghiên cứu đề
xuất với Đảng và Nhà nước các chế độ chính sách đối với phụ nữ để tạo điều
trào phụ nữ Việt Nam cũng cần được đổi mới về nội dung, phương thức hoạt
động cho phù hợp với tình hình. Tháng 3/1989, Hội đã phát động hai cuộc vận
động: “Phụ nữ giúp nhau làm kinh tế gia đình”, “Nuôi dạy con tốt, góp phần
hạn chế trẻ em suy dinh dưỡng và bỏ học” nhằm phát huy truyền thống tốt đẹp
của phụ nữ là đoàn kết, tương trợ giúp đỡ nhau trong lao động sản xuất và tổ
chức cuộc sống gia đình, khuyến khích chị em, phấn đấu nâng cao trình độ
mọi mặt đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp đổi mới. Đến Đại hội Đại biểu Phụ nữ
toàn quốc lần thứ VII Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ chủ trương tiếp tục
thực hiện hai cuộc vận động lớn với các chương trình công tác trọng tâm. Từ
hai cuộc vận động “Phụ nữ giúp nhau làm kinh tế gia đình”, “Nuôi dạy con
tốt, hạn chế trẻ em suy dinh dưỡng và bỏ học” đã phát triển thành phong trào
mang ý nghĩa sâu rộng trong thời kỳ mới.
Đầu năm 1993, cuộc vận động “Phụ nữ giúp nhau làm kinh tế gia đình”
đã phát triển cả về bề rộng và bề sâu, cả về lượng và về chất. Nhờ có cuộc vận
động này nạn cho vay nặng lãi đã bị đẩy lùi, Hội phụ nữ đã phối hợp với Công
đoàn và các ngành kinh tế kỹ thuật, triển khai các hoạt động chuyển giao kỹ
thuật, tìm việc làm, khôi phục ngành thủ công, phát triển các trung tâm dạy
Trang 23
Khóa luận tốt nghiệp Đại học Sư phạm Svth: Trần Phan Như Ý
nghề đã tạo ra việc làm cho phụ nữ thất nghiệp ở vùng nông thôn, thành phố,
thị xã. Từ đó, đã thật sự góp phần vào công tác xóa đói giảm nghèo của địa
phương, ngày càng có nhiều phụ nữ vượt nghèo thành công, vươn lên làm giàu
chính đáng bằng sức lao động, sáng tạo và nghị lực của chính mình, được
cộng đồng, xã hội tôn vinh.
Cuộc vận động “Nuôi dạy con tốt góp phần hạn chế trẻ em suy dinh
dưỡng và bỏ học” đã được cụ thể hóa trong chương trình với ba mục tiêu giúp
chị em biết tổ chức cuộc sống gia đình, biết chăm sóc sức khỏe cho bản thân
và con cái, thực hiện sinh đẻ có kế hoạch, liên kết phối hợp các ngành, đoàn
thể xã hội chăm sóc bà mẹ và trẻ em, nâng cao chất lượng cuộc sống
Thực hiện hai cuộc vận động này, Hội phụ nữ đã có sự đổi mới vượt bậc
đóng góp của phong trào phụ nữ và hoạt động của các cấp Hội phụ nữ đã góp
phần tích cực vào việc thực hiện các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất
nước.
Để đáp ứng được yêu cầu đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội
nhập quốc tế, các cấp Hội đã đẩy mạnh thực hiện hoạt động tuyên truyền, phổ
biến và vận động phụ nữ thực hiện luật pháp, chính sách, tích cực tham gia
phát triển kinh tế xã hội, xây dựng người phụ nữ Việt Nam thời kỳ công
nghiệp hoá, hiện đại hoá. Với những thành tích đạt được qua phong trào phụ
nữ, báo cáo tại Đại hội Đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ X, đã thống kê qua
nhiệm kỳ “…có 32 đơn vị và cá nhân được nhận giải thưởng Phụ nữ Việt
Nam, 57 nữ doanh nhân được nhận giải thưởng Bông hồng vàng và gần 300
phụ nữ tài năng toàn quốc thời kỳ đổi mới...Đó là những thành tích rất đáng tự
hào của toàn thể cán bộ, hội viên và phụ nữ cả nước” [10;42]
Bên cạnh việc đẩy mạnh phong trào phụ nữ trong nước, Trung ương Hội
Liên hiệp Phụ nữ, đã đẩy mạnh công tác quan hệ ngoại giao với tổ chức phụ
nữ của các nước láng giềng và quốc tế góp phần xây dựng tình đoàn kết , hợp
tác vì hòa bình, nhân đạo và công lý.
Tiếp nối truyền thống phụ nữ Việt Nam, ngày nay trong sự nghiệp đổi
mới, các tầng lớp phụ nữ trong cả nước lại đang tích cực đóng góp tài năng,
Trang 25
Copyright: Tài liệu đại học ©