TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHệ MINH
KHOA KINH T PHÁT TRIN
CHUYểN NGÀNH K HOCH VÀ U T
 TÀI KHÓA LUN TT NGHIP
QUN Lụ VÀ S DNG VN ODA TRONG XÂY DNG
C S H TNG  THÀNH PH H CHệ MINH
ậ THC TRNG VÀ GII PHÁP

Ging viên hng dn : Nguyn Khánh Duy
Sinh viên thc hin : Lê HoƠng c
Lp : DT02 ậ K34
MSSV : 108207211

Lê Hoàng c
Trang ii

NHN XÉT CA C QUAN THC TP
Trang iii

NHN XÉT CA GIÁO VIểN HNG DN
1.6 ụ ngha đ tài 3
1.7 B cc đ tài 3
CHNG 2: TNG QUAN V ODA 4
2.1 Vn ODA 4
2.1.1 Khái nim vn ODA 4
2.1.2 c đim ca ngun vn ODA 4
2.1.3 Các hình thc ODA 6
2.2 Vai trò ca ODA 7
2.2.1 i vi nc xut khu vn (các nhà tài tr) 7
2.2.2 i vi các nc tip nhn 8
2.3 Nhân t nh hng ti s dng vn ODA 10
2.4 ODA đi vi xây dng kt cu h tng 11
2.4.1 Khái nim v c s h tng 11
2.4.2 Mt s đc đim ch yu ca đu t cho c s h tng k thut 11
2.4.3 Vai trò ca đu t cho c s h tng k thut 13
2.5 Bài hc s dng ODA trong phát trin h tng k thut ca các quc gia 16
2.5.1 Bài hc thành công 16
2.5.2 Bài hc tht bi 16
CHNG 3:THC TRNG QUN LÝ VÀ S DNG VN ODA CHO
PHÁTTRIN C S H TNG K THUT THÀNH PH H CHÍ MINH . 18
3.1 Quy trình qun lý d án ODA ti Phòng Qun lý d án ODA thuc s K
hoch-u t Thành ph H Chí Minh 18
3.1.1 Gii thiu v phòng Qun lý d án ODA 18
3.1.2 Quy trình qun lý d án ODA 19

Trang v

3.2 Tình hình qun lý và s dng vn ODA trong xây dng c s h tng k thut
 Thành ph H Chí Minh. 21
3.2.1 Tình hình tip nhn và thc hin các khon vay ODA trong phát trin c

4.2.2 V sinh môi trng và cp thoát nc 48
4.2.3 Quy hoch phát trin đô th đn 2025 49

Trang vi

4.3 Mt s gii pháp nâng cao hiu qu qun lý và s dng ngun vn ODA
trong phát trin c s h tng ti Thành ph H Chí Minh. 50
4.3.1 Mt s gii pháp ca chính ph v thu hút và s dng ngun vn ODA
giai đon 2011-2015. 50
4.3.2 Mt s gii pháp nâng cao hiu qu qun lý và s dng ngun vn ODA
trong phát trin c s h tng ti Thành ph H Chí Minh 52
KT LUN 58
PH LC 59
TÀI LIU THAM KHO 62

Trang vii

DANH SÁCH BNG BIU VÀ HÌNH V

Bng biu
Bng 1: Tình hình kí kt ngun vn ODA ti Tp. H Chí Minh
giai đon 2006-2010
Bng 2: Tình hình ký kt vn ODA theo c cu vn
Bng 3: Tình hình ký kt s dng ngun vn ODA theo đi tác
Bng 4: Tình hình gii ngân ODA ti Tp H Chí Minh giai đon 2006-2011
Bng 5: Mt s d án đánh giá hiu qu ca chng trình chung Vit Nam ậ Nht
Bn nm 2007-2008

Hình v
Hình 1: Hình thc phân loi ODA


Ngh đnh -Chính ph
4
WB
World Bank
Ngân hàng Th gii
5
ADB
Asian Development
Bank
Ngân hàng phát trin Châu Á
6
OECD
Organisation for
Economic Cooperation
and Development
T chc hp tác và phát trin
kinh t
7
SSA
South of Shahara Africa
Các nc  phía nam sa mc
Shahara Châu Phi
8
UBND

y ban nhân dân
9
TP.HCM



Ngân hàng Tái thit c
16
EIB
European Investment
Bank
Ngân hàng đu t Châu Âu
17
DAC
Development assistance
committee
y ban h tr phát trin
18
GNP
Gross National Product
Tng sn lng quc gia
19
ICOR
Incremental Capital -
Output Rate
H s s dng vn

Trang 1
CHNG 1: PHN M U

1.1 t vn đ
u t có vai trò ht sc quan trng đi vi s tng trng ca mt nn kinh

hiu qu ca Thành ph. Do đó vic phân tích, đánh giá thc trng s dng vn ODA
cho phát trin kt cu h tng c s  thành ph H Chí Minh, đ tìm ra nhng tn ti,
khó khn, có bin pháp kp thi tháo g gii quyt là ht sc cn thit.
Mc đích ca đ tài này là làm rõ thc trng qun lý và s dng và đánh giá
hiu qu s dng ngun vn ODA trong xây dng c s h tng k thut Thành ph
H Chí Minh hin nay. T đó đa ra nhng kin ngh gii pháp nhm nâng cao hiu
qu trong công tác qun lý và s dng ngun vn ODA.
1.2 Mc tiêu nghiên cu
- Phân tích, đánh giá tình hình qun lỦ và s dng ngun vn ODA trong
xây dng c s h tng ti Thành ph H Chí Minh .
- ánh giá tình hình các gii pháp hin ti trong qun lỦ và s dng vn
ODA. T đó đ xut các gii pháp nhm nâng cao hiu qu s dng vn ODA trong
xây dng c s h tng ti Thành ph H Chí Minh cho thi gian ti.
1.3 Cơu hi nghiên cu
- Quy trình qun lỦ và s dng vn ODA ti Thành ph H Chí Minh nh
th nào?
- Cách thc đánh giá hiu qu ca mt d án nh th nào?
- Thc trng qun lỦ và s dng vn ti Thành ph H Chí Minh din ra nh
th nào?
- Làm th nào đ nâng cao hiu qu qun lỦ và s dng vn ODA trong xây
dng c s h tng  Thành ph H Chí Minh?
1.4 i tng vƠ phm vi nghiên cu
 i tng nghiên cu: Nghiên cu thc trng s dng, nhng thành tu
đt đc và nhng khó khn trong qun lỦ và s dng ngun vn ODA trong xây
dng c s h tng ti Thành ph H Chí Minh.
 Phm vi nghiên cu: Các d án s dng ngun vn ODA trong xây dng
c s h tng ti Thành ph H Chí Minh.

Trang 3


2.1.1 Khái nim vn ODA
ODA là tên gi tt ca ba ch ting Anh: Official Development Assistance, có
ngha là H tr phát trin chính thc hay còn gi là vin tr phát trin chính thc.
V thc cht, ODA là s chuyn giao mt phn thu nhp quc gia t các nc
phát trin sang các nc đang và chm phát trin. Liên hip quc, trong mt phiên
hp toàn th ca i hi đng vào nm 1961 đã kêu gi các nc phát trin dành 1%
GNP ca mình đ h tr s nghip phát trin bn vng v kinh t và xã hi ca các
nc đang phát trin.
Theo Quy ch qun lỦ và s dng ngun vn h tr phát trin chính thc ban
hành kèm theo Ngh đnh 131/2006/N-CP ngày 09/11/2006 ca Chính Ph thì ODA
đc đnh ngha nh sau: “H tr phát trin chính thc (gi tt là ODA) đc hiu là
hot đng hp tác phát trin gia Nhà nc hoc Chính Ph nc Cng hoà xã hi
ch ngha Vit Nam vi Nhà tài tr là Chính ph nc ngoài, các t chc tài tr song
phng và các t chc liên quc gia hoc liên Chính ph”.
Mt cách khái quát, chúng ta có th hiu ODA bao gm các khon vin tr
không hoàn li, vin tr có hoàn li, hoc tín dng u đãi ca các Chính ph, các t
chc liên Chính ph, các t chc phi Chính ph, các t chc thuc h thng Liên hp
quc (United Nations -UN), các t chc tài chính quc t dành cho các nc đang và
chm phát trin.
2.1.2 c đim ca ngun vn ODA
- Vn ODA là ngun vn có tính u đãi ca các nc phát trin, các t chc
quc t đi vi các nc đang và chm phát trin.
Vi mc tiêu tr giúp các nc đang và chm phát trin, vn ODA mang tính
u đãi hn bt c ngun tài tr nào khác. Th hin:
+ Vn ODA có thi gian cho vay (hoàn tr vn) dài, có thi gian ân hn dài
(ch tr lãi, cha tr n gc). Ví d: Vn ODA ca ngân hàng th gii (WB) có thi

Trang 5

gian hoàn tr là 40 nm và thi gian ân hn là 10 nm, khon vay ca ADB Nht có

1
Trích t ngun:www.na.gov.vn/OpenAttach.asp?idfile=1262
2
Ph lc 1 thông t 04/2007/TT-BKH

Trang 6

thut và t vn (v công ngh, kinh nghim qun lỦ). ng thi, đi tng u tiên ca
các nc cung cp vn ODA cng có th thay đi theo tng giai đon c th.
- Vn ODA thng kèm theo các điu kin ràng buc nht đnh:
Tu theo khi lng vn ODA và loi hình vin tr mà vn ODA có th kèm
theo nhng điu kin ràng buc nht đnh. Nhng điu kin ràng buc này có th là
ràng buc mt phn và cng có th là ràng buc toàn b v kinh t, xã hi và thm chí
c ràng buc v chính tr. Thông thng, các ràng buc kèm theo thng là các điu
kin v mua sm, cung cp thit b, hàng hoá và dch v ca nc tài tr đi vi nc
nhn tài tr. Ngun vn ODA luôn cha đng c tính u đãi cho nc tip nhn và li
ích ca nc vin tr. Các nc vin tr nói chung đu không quên dành đc li ích
cho mình, va gây nh hng chính tr, va thc hin xut khu hàng hóa và dch v
t vn vào nc tip nhn vin tr.
- ODA là ngun vn có kh nng gây n:
Vn ODA không có kh nng đu t trc tip cho sn xut, nht là cho xut
khu trong khi vic tr n li da vào xut khu thu ngoi t. Do đó, các nc nhn
ODA phi s dng sao cho có hiu qu, tránh lâm vào tình trng không có kh nng
tr n.
2.1.3 Các hình thc ODA
Chúng ta có th phân loi ODA theo nhiu tiêu thc khác nhau, đc hình
dung qua s đ 1 sau:
Hình 1: Hình thc phân loi ODA
Vin
tr

sách
Ngun
vn song
phng
Ngun
vn đa
phng
PHÂN LOI ODA

Trang 7

2.2 Vai trò ca ODA
ODA th hin mi quan h đi ngoi gia hai bên cung cp và bên tip nhn.
Tuy vy, đi vi mi bên nó s mang mt Ủ ngha, mc đích khác nhau.
2.2.1 i vi nc xut khu vn (các nhƠ tƠi tr)
Trong quá trình vin tr ODA cho nhng nc đang phát trin, các nhà tài tr
cng theo đui nhng mc tiêu riêng, mu cu nhng li ích riêng cho mình.
Vin tr song phng to điu kin cho các công ty ca bên cung cp hot
đng thun li hn ti các nc nhn vin tr mt cách gián tip. Cùng vi s gia tng
ca vn ODA, các d án đu t ca nhng nc vin tr cng tng theo vi nhng
điu kin thun li, đng thi kéo theo s gia tng v buôn bán gia hai quc gia. Các
nhà tài tr s dng ODA đ mu cu kinh t. Thông thng các quc gia vin tr luôn
có mt điu khon phi mua hàng hóa dch v. Ví d: nh B, c và an Mch yêu
cu khong 50% vin tr phi mua hàng hóa dch v ca mình, Canada yêu cu cao
nht ti 65%; Thy S 1,7%; Hà Lan 2,2%
3
. Bn thân các nc phát trin nhìn thy li
ích ca mình trong vic h tr, giúp đ các nc đang phát trin đ m mang th
trng tiêu th sn phm và th trng đu t. Nht Bn là mt minh chng đy đ v
vic s dng ODA nh là mt công c ngoi giao li hi. Nht Bn là mt quc gia

dân chúng nu không có nhng chính sách kim soát và qun lý cht ch vic s
dng.
iu nguy him nht có th xy ra ca vin tr ODA là các nc cung cp
không nhm ci to nn kinh t - xã hi ca nc đang phát trin mà nhm vào các
mc đích quân s.
Nh vy vin tr ca các nc phát trin không ch đn thun là s tr giúp
hu ngh, mà còn là mt công c li hi đ kim li c v kinh t và tài chính cho
nc tài tr. Nhng nc cp vin tr gò ép các nc nhn phi thay đi chính sách
phát trin cho phù hp vi li ích ca bên vin tr. Khi nhn vin tr các nc cn
cân nhc k lng các điu kin ca các nhà tài tr. Không vì li ích trc mt mà
đánh mt nhng quyn li lâu dài. Quan h h tr phát trin chính thc phi đm bo
tôn trng toàn vn lãnh th ca nhau, bình đng cùng có li, chung sng hoà bình.
2.2.2 i vi các nc tip nhn
Tm quan trng ca ODA đi vi các nc đang và kém phát trin là điu
không th ph nhn. iu này đc th hin rõ qua nhng thành công mà các nc
tip nhn ODA đã đt đc.

Trang 9

u tiên, trong khi các nc đang phát trin đa phn là trong tình trng thiu
vn trm trng. Nên thông qua ngun vn ODA song phng có thêm vn đ phc v
cho quá trình phát trin kinh t - xã hi mang li ngun lc cho đt nc.
Th na, theo các nhà kinh t, vic s dng vin tr  các nc đang phát
trin nhm loi b s thiu vn và ngoi t, tng đu t vn đn đim mà  đó s tng
trng kinh t to điu kin cho các nc này đt đc đn quá trình t duy trì và phát
trin.
To điu kin đ các nc tip nhn có th vay thêm vn ca các t chc quc
t, thc hin vic thanh toán n ti hn qua s giúp đ ca ODA.
ODA còn có th giúp các nc đang lâm vào tình trng phá giá đng ni t có
th phc hi đng tin ca nc mình thông qua nhng khon h tr ln ca các t

t do mà các trung tâm t bn đã sp đt khuyn khích t do hoá kinh t đ m đng
cho t bn nc ngoài tràn vào
2.3 Nhơn t nh hng ti s dng vn ODA
-Th nht: Nhân t v vai trò và bn cht ca vin tr nc ngoài. Tính cht
u đãi ca ngun vn ODA (thi gian, lãi sut) thng làm cho các c quan trong
nc (qun lý tip nhn) có quan nim ht sc d dãi và ch quan v s phân phi và
s dng ngun vn này. H không chú Ủ đn yêu cu hiu qu, b qua yu t chi phí
thi c trong thm đnh, đánh giá d án, cha quan tâm đy đ đn vic xác đnh các
u tiên đu t, vn còn da dm ch yu vào ngun vn nc ngoài và xem nh vn
đi ng ca ngun vn trong nc, trin khai d án chm có khi còn lãng phí, s dng
vn ODA không hiêu qu.
- Th hai: Ph thuc đnh hng a tiên s dng vn ODA ca nc tip
nhn, nu xu hng s dng dàn tri vin tr nc ngoài trên mt din rng bao quát
nhiu lnh vc, ngành hay đa phng thì s dng vn kém hiu qu. Nu trong điu
kin ngun vn hn ch, đ ngun vn phát huy hiu qu nhanh và rng, nên tp trung
đu t vào mt s lnh vc, vùng lãnh th có li th tng đi và có kh nng gây tác
đng phát trin ln.
- Th ba: Kh nng s vn ODA còn ph thuc vào ngun lc đi ng trong
nc. Kh nng hp th vin tr tu thuc vào mc đ đáp ng ca ngun lc trong
nc. Nu các ngun lc trong nc quá yu kém (đc th hin qua ngun vn trong
nc nh bé, nng lc cán b hn ch, các yu t đu vào thiu thn, h thng pháp lý

Trang 11

không rõ ràng, cht ch ) thì s phát sinh hin tng vin tr nc ngoài quá ti và
không đc s dng mt cách có hiu qu.  hp th hoàn toàn và có hiu qu
ngun ODA mà cng đng quc t đã cam kt cn sm khc phc và ci thin nhng
vn đ còn tn ti nêu trên.
- Th t: Ph thuc vào c ch qun lỦ và điu phi vin tr. Vin tr nc
ngoài có liên quan đn nhiu c quan chc nng  trong nc k t lúc vn đng tài

Trang 12

lãi sut, điu kin vay vn, thi hn vay, tin đ gii ngân, phng thc hoàn tr đ
tìm ra ngun vn phù hp. ng thi, d tính các ngun cung cp vt t (trong nc,
quc t, đn v cung cp, giá c ), và d tính các ngun lao đng s dng (lao đng
đa phng, chuyên gia trong nc, chuyên gia quc t ). Trong giai đon thc hin
d án phi đm bo trin khai đúng tin đ, rút ngn thi gian thi công, nâng cao hiu
qu s dng vn, lao đng, vt t. Bên cnh đó, phi xem xét khía cnh hu d án: lao
đng hu d án, vt t, thit b hu d án Mt s d án ln (thuc lnh vc giao
thông, cp, thoát nc ) thu hút hàng ngàn lao đng và vô s máy móc, thit b. Sau
khi các d án này hoàn thành cn có k hoch gii quyt vic làm cho s lao đng dôi
d và huy đng máy móc, thit b s dng cho các công trình, d án khác.
- Thi gian thc hin các d án kt cu h tng k thut thng kéo dài. Vì
vy, khâu chun b d án phi tt mi đm bo trin khai d án đc thun li. Phi
lp k hoch đu t theo thi gian và đm bo hoàn thành d án  tng khâu, hng
mc đúng tin đ. Quá trình đu t kéo dài, do đó phi phân k đu t chia thành
nhiu giai đon, hng mc. Công trình, hng mc nào hoàn thành s đa ngay vào s
dng phát huy hiu qu, to tin đ cho công trình, hng mc tip theo trin khai thc
hin.
- Các d án kt cu h tng k thut chu nh hng ca nhiu yu t bt
đnh: lm phát, trt giá, bin đng v t giá Cn phân tích đ nhy cm ca d án,
la chn phng án có tính kh thi cao, hiu qu ngay c khi xy ra bin đng. ng
thi, d tính trc các bin đng (v quy mô, mc đ ) đ có k hoch đi phó, gii
quyt kp thi.
- Tính cht k thut ca các d án thng rt phc tp. Ngay t khi lp d án,
phân tích k thut cn đc nghiên cu vi s tr giúp, t vn ca các chuyên gia k
thut chuyên sâu (trong nc và quc t) v tng khía cnh ca d án. Quyt đnh
đúng đn trong phân tích k thut s loi b các d án không kh thi, gim chi phí, tn
tht, gim ô nhim và kéo dài tui th công trình.
- Các công trình kt cu h tng k thut thng có tui th kéo dài 5-10 nm, Vn đu t cho h tng k thut
Mc tng trng GNP

Trang 14

Hình 2: Mô hình mi quan h gia đu t cho kt cu h tng k thut và
tng trng, phát trin kinh t
P

AS

Y
AD
1
AD
2
Ngun: S dng vn ODA trong xây dng c s h tng k thut  Hà Ni
(thuvienluanvan.com/decuong/19171.doc)
Tng đu t cho kt cu h tng k thut kéo theo tng nhu cu lao đng, vt
t làm tng cu đu t (D1) dn đn làm dch chuyn đng tng cu t AD
1
-AD
2

quyt nhng mt cân đi v phát trin gia các vùng lãnh th (gia nông thôn và
thành th, gia đng bng và min núi), góp phn xóa đói, gim nghèo, nâng cao cht
lng cuc sng nhân dân (thông qua các chng trình xoá đói gim nghèo, chng
trình nc sch nông thôn ) thúc đy phát trin kinh t vùng.
c. Góp phn duy trì s phát trin bn vng.
Phát trin bn vng đc hiu là s phát trin trong đó nhng quyn li c
bn ca con ngi đc bo đm. S phát trin phi tho mãn nhng yu t sau: S
xoá b nghèo đói và bóc lt, s gi gìn và tng cng các ngun tài nguyên, s tng
trng c v kinh t ln vn hoá xã hi và s thng nht gia môi trng sinh thái và
kinh t trong hoch đnh chính sách. u t cho kt cu h tng to ra s tng trng
bn vng đc th hin di các góc đ sau:
- iu tit tc đ tng trng gia các vùng, gim s mt cân đi.
- Gii quyt công n vic làm cho ngi lao đng, tng thu nhp.
- To đng lc cho các ngành khác phát trin.
- Xoá đói, gim nghèo, nâng cao cht lng đi sng nhân dân.
- Gim ô nhim môi trng, gim tình trng quá ti cho h thng c s h tng
hin có  các vùng, min tp trung đông dân c, nhng khu đô th ln, nâng cp và to
mi nhng c s h tng k thut hin đi, thúc đy quá trình đô th hoá.

Trang 16

2.5 BƠi hc s dng ODA trong phát trin h tng k thut ca các
quc gia
2.5.1 BƠi hc thƠnh công
Các nc nh Bostwana, Chi Lê, Hàn Quc, Malaysia, Srilanka đã s dng
có hiu qu ngun vn vay và tài tr nc ngoài, to th và lc, đy nhanh quá trình
phát trin kinh t. S thành công trên bt ngun t nhng nguyên nhân sau: