SKKN: Một số kinh nghiệm đổi mới PPDH môn Toán lớp 2
I. Đặt vấn đề.
Trong công cuộc nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nớc ngành giáo dục - đào
tạo đợc đảng và nhà nớc ta quan tâm hàng đầu. Mỗi quốc gia trên thế giới,
quốc gia nào cập nhật đợc nhiều khoa học kỹ thụât tiên tiến vào đời sống
thực tiễn của mình thì quốc gia đó có nền kinh tế phát triển và ngợc laị .
Hiện nay trên thế giới khoa học kỹ thuật đang phát triển mạnh mẽ, khoa
học và công nghệ đang có những bớc nhảy vọt. Kinh tế tri thức chiếm vị trí
ngày càng lớn, trong quá trình phát triển. Để theo kịp các nớc phát triển
trên thế giới, đất nớc ta đang đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, xây
dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, đa đất nớc ta thành một nớc công nghiệp.
Đại hội IX của Đảng đã khẳng định mục tiêu tổng quát các chiến lợc phát
triển kinh tế xã hội giai đoạn 2001 2010 là : Đa đất nớc ta ra khỏi tình
trạng kém phát triển, nâng cao đời sống vật chất, văn hoá, tinh thần của
nhân dân, tạo nền tảng đến năm 2020 nớc ta trở thành một nớc công
nghiệp hoá - hiện đại hoá.
Muốn vậy cần có sự đổi mới thật sự trong sự nghiệp giáo dục và đào
tạo, giáo dục và đào tạo phải xây dựng nội dung, chơng trình giáo dục toàn
diện cho thế hệ trẻ. Một trong những yếu tố quyết định thành công của sự
nghiệp đào tạo thế hệ trẻ chính là đội ngũ giáo viên. Trong sự nghiệp đổi
mới giáo dục đòi hỏi ngời giáo viên phải năng động sáng tạo, tim tòi phơng
pháp dạy học tối u nhất để đào tạo ra ngời lao động có kiến thức văn hoá,
có kỹ năng, năng động, sáng tạo để đáp ứng với sự phát triển ngày càng cao
của xã hội. Vì thế, việc đổi mới phơng pháp dạy học ở bậc tiểu học, nhất là
đôi với học sinh lớp 2, nhiều năm thực hiện nội dung, chơng trình SGK mới,
Lê Thị Hoài Tiểu học Hng Lam
1
đã trở thành một nhiệm vụ hết sức cấp thiết và phải đợc thực hiện ở tất cả
các môn học đặc biệt là bộ môn Toán. Đó là một trong những môn góp
phần tích cực vào việc thực hiện mục tiêu giáo dục tiểu học trong giai đoạn
mới. Để đáp ứng với trình độ nhận thức của lớp 2 đầu thế kỷ 21, tiếp cận

Học sinh yếu Học sinh TB Học sinh khá giỏi
SL Tỷ lệ SL Tỷ lệ SL Tỷ lệ
29 12 41% 12 41% 5 17%
Từ các kết quả khảo sát trên tôi thấy.
* Về phía học sinh :
- Phần đa các em con thụ động trong giờ học, cha chú ý lắng nghe.
Một số học sinh cha quen với các thao tác trên đồ dùng học tập nên thao
tác còn chậm cha linh hoạt.
- Các kiến thức Toán các em còn nắm rất mơ hồ . Số học sinh đạt
trung bình còn thấp.
- Có một số em không nhớ còn lẫn lộn cách tính giữa có nhớ và
không nhớ. Trình độ t duy cũng nh vốn kiến thức cơ bản ở lớp dới các em
nắm không chắc dẫn đến thói quen học vẹt. Ghi nhờ bảng cộng trừ còn máy
móc.
* Về phía phụ huynh:
- Phần đa lớp tôi con em sống bằng nghề nông, cuộc sống của họ còn
nhiều khó khăn thiếu thốn, nên không có điều kiện chăm lo con cái học
hành. Sách vở một số em cha đầy đủ. Nhất là đối với học sinh vùng vận tải
(Xóm 9) của xã tôi. Con cái gửi lại cho ông bà già yếu, bố mẹ đi làm ăn, các
Lê Thị Hoài Tiểu học Hng Lam
3
em thích thì đi học không thích thì nghỉ. Các em cha ý thức đợc học để làm
gì, điều này ảnh hởng rất lớn đối với các em.
* Về phía giáo viên:
- Một số giáo viên cha hiểu hết ý đồ của SGK. Thứ tự các bài tập
trong SGK đợc sắp xếp từ dễ đến khó mà giáo viên vẫn còn đảo thứ tự các
bài tập. Bắt học sinh phải hoàn thành tất cả các bài tập ở SGK, cha nắm kỹ
phần giảm tải nên tiết dạy quá nặng nề dẫn dến học sinh chán học.
- Một số giáo viên giảng dạy còn nói nhiều, còn nói thay và làm thay
học sinh nên học sinh tiếp thu kiến thức mới một cách máy móc thụ động,

- Khi học sinh là xong các bài tập có thể cho các em tự đổi chéo bài
nhau để đánh giá bài làm của bạn.
- ở cuối tiết học, tổ chức cho học sinh chơi trò chơi học tập giúp các
em cũng cố lại bài học một cách hứng thú hơn.
Sau đây tôi xin trình bày một số ví dụ theo tinh thần đổi mới.
Ví dụ : Bài 8 cộng với một số 8 + 5
Giáo viên tiến hành giờ dạy dới hình thức tổ chức các hoạt động dạy
học sau:
* Hoạt động 1:
+ Giáo viên lệnh cho học sinh lấy 8 que tính (Bộ đồ dùng học Toán
của học sinh ) (Lần 1)
+ Lấy tiếp 5 que tính nữa (Lần 2)
Giáo viên hỏi: Có tất cả bao nhiêu que tính.
Lê Thị Hoài Tiểu học Hng Lam
5
Học sinh trả lời : 13 que tính.
Giáo viên hỏi: Làm thế nào để biết đợc 13 que tính?
Học sinh 1 trả lời: Gộp 8 que tính với 5 que tính rồi đếm lần lợt từ 1 đến hết
đợc 13 que tính.
Học sinh 2 trả lời: Lấy 5 que tính trong 8 que tính đợc 10 que tính, bó lại
thành một chục que tính, một chục que tính với 3 que tính là bằng 13 que
tính.
Học sinh 3 trả lời: Lấy 2 que tính trong 5 que tính gộp với 8 que tính đợc
10 que tính. Bó lại thành một chục que tính, một chục que tính với 3 que
tính là bằng 13 que tính.
- Giáo viên nhận xét: Tất cả các cách đều làm đúng. Cách thứ 3 đơn
giản va nhanh nhất, vậy ta nên làm theo cách thứ 3.
- Giáo viên cho vài học sinh nhắc lại cách làm thứ 3 giáo viên thao tác
trên bộ đồ dùng ( GV) cho cả lớp theo dõi.
ở tiết học này học sinh đã huy động kiến thức đợc học ở lớp 1 để tự

Giáo viên hớng dẫn tổ chức cho các em làm các bài tập 1 ,2, 4 . Bài 3
giảm vì bài đó quá tải đối với học sinh lớp 2.
Bài 1: Gọi một học sinh nêu yêu cầu đề bài cho cả lớp cùng làm vào
vở.
Hai học sinh lên bảng làm bài.
Giáo viên chữa bài cùng học sinh.
H? Em có nhận xét gì về các cột tính 8 + 4 = 4 + 8 .
Lê Thị Hoài Tiểu học Hng Lam
7
Học sinh trả lời : Khi đổi chỗ các số hạng trong phép tính thì tổng
không thay đổi.
Vậy bài tập này cũng cố lại kiến thức gì ?
Giáo viên chốt lại bài 1 chuyển tiếp sang bài 2.
Bài 2: Tơng tự phơng pháp nh bài tập 1 nhng giao viên lu ý cho học
sinh viết các chữ số thẳng cột (đơn vị với đơn vị, chục với chục).
Bài 4: Yêu cầu học sinh đọc kỹ đề bài sau đó mới làm bài.
Giáo viên uốn nắn học sinh yếu cách giải.
H? Bài này yêu cầu ta phải tìm gì?
Giáo viên chữa bài và chốt lại bài giải của học sinh.
* Hoạt động 4 : Trò chơi ai nhanh ai đúng.
Giáo viên ra bất kỳ một phép tính nào trong bảng cộng 8 cộng với
một số vừa học. Học sinh nối tiếp nhau trả lời nhanh kết quả của các phép
tính đó.
Ví dụ: Khi dạy bài 36 cộng 15
A. Bài cũ: Hai học sinh đọc lại bảng cộng 6 cộng với một số.
Giáo viên nhận xét cho điểm:
B. Dạy bài mới.
Hoạt động 1: Giới thiệu phép cộng 36 cộng 15 .
Giáo viên nêu : Có 36 que tính thêm 15 que tính nữa. Hỏi có tất cả bao
nhiêu que tính nữa?

9
- Cả lớp làm vào vở, 2 em lên bảng.
- Giáo viên và học sinh chữa bài.
- Giáo viên chốt lại bài. Bài tập 1 cũng cố lại kiến thức gì các em vừa
học .
Bài 2: Gọi học sinh nêu yêu cầu bài tập.
- Cả lớp làm vào bảng con để giáo viên kiểm soát đợc toàn bộ cả lớp.
- Giáo viên chữa bài cùng học sinh. (Chốt lại cách đặt tính và tính)
Bài 3: Yêu cầu học sinh quan sát hình vẽ.
- Học sinh nêu bài toán dựa theo hình vẽ ở SGK .
- Giáo viên khuyến khích học sinh đặt đề Toán hay phù hợp với hình
vẽ.
- Một học sinh khá lên bảng giải cả lớp giải vào vở.
- Giáo viên uốn nắn học sinh yếu.
H? Bài toán cho biết gì? Hỏi gì?
- Muốn tìm số kg ngô và gạo ta làm thế nào?
Học sinh đổi chéo vở nhận xét bài của nhau.
Giáo viên chốt lại bài giải của học sinh.
* Hoạt động 3: Cũng cố dặn dò.
Chơi trò chơi xây nhà .
Chuẩn bị hĩnh vẽ 2 ngôi nhà trên bảng phụ.
Các mảnh giấy có ghi tổng tơng ứng với các tổng ghi trên mái nhà.
Lê Thị Hoài Tiểu học Hng Lam
10
Cách chơi : Chọn 2 đội chơi , mỗi đội có 5 em. Khi chơi các em phải nhẩm
nhanh kết quả các phép tính trên ngôi nhà, tìm mảnh giấy có kết quả tơng
ứng và gián vào đúng vị trí . Đội nào gián đúng, xong trớc là đội thắng cuộc.
Kết quả: Khi gián xong sẻ đợc hình ngôi nhà có mái đỏ, tờng vàng,
cửa xanh. Dặn học sinh về nhà làm các bài tập còn lại ở tiết học.
IV. Kết quả.

chiếm lĩnh và vận dụng kiến thức mới trong học tập và đời sống) giúp học
sinh hứng thú và tự tin hơn trong học và hành . Qua giờ học Toán ngoài các
kiến thức và kỹ năng cơ bản học sinh còn đợc khuyến khích và rèn luyện
cách diễn đạt, cách suy nghĩ linh hoạt, góp phần phát triển ngôn ngữ và
trình độ t duy của học sinh qua môn Toán lớp 2.
Dạy học vừa là khoa học, vừa là nghệ thuật, là công việc khó khăn,
dạy học ở tiểu học càng khó khăn hơn, đòi hỏi ngời giáo viên không ngừng
học hỏi, không ngừng rèn luyện, tìm tòi sáng tạo nhiều thủ pháp, biện pháp
mới để nghệ thuật này ngày càng phong phú hoàn thiện.
Trên đây là một vài suy nghĩ về việc tổ chức các hoạt động học tập
cho học sinh của bản thân tôi qua việc dạy học môn Toán theo tinh thần đổi
mới. Rất mong đợc sự đóng góp ý kiến của lãnh đạo , HĐKH các cấp và
đồng nghiệp để đề tài này ngày càng hoàn thiện hơn, áp dụng thực tiễn có
hiệu quả hơn.
Xin chân thành cảm ơn
Hng Lam, ngày 22 tháng 5 năm 2009
Lê Thị Hoài Tiểu học Hng Lam
12
Ngêi viÕt
Lª ThÞ Hoµi
Lª ThÞ Hoµi TiÓu häc Hng Lam
13