B GIO DC V O TO
TRNG I HC KINH T TP HCM
NGUYN TH XUN TRANG PHÂN
TíCH MộT Số NHÂN Tố
ảNH
HƯởng đến rủi ro tín dụng
Tạ
i ngân hàng đầu tƯ và phát triển
t
p cần thơ
Chuyờn ngnh: Kinh t ti chớnh Ngõn hng
Mó s: 60.31.12
LUN VN THC S KINH T
*****
Bng 1.1 : Din gii các bin đc lp s dng trong mô hình
Bng 2.1 : C cu tính đim xp hng tín dng
Bng 2.2: Xp loi khách hàng theo thang đim
Bng 2.3: Bng tng hp ngun vn huy đng qua các nm (2007-2009)
Bng 2.4: Bng c cu ngun vn huy đng
Bng 2.5: Bng tng hp d n cho vay thi k 2007-2009
Bng 2.6: Bng tng hp d n cho vay phân theo thi hn cho vay
Bng 2.7: Bng tng hp d n cho vay phân theo thành phn kinh t
Bng 2.8: Bng tng hp d n phân theo ngành kinh t
Bng 2.9: Bng tng hp d n phân theo nhóm n:
Bng 2.10: Kt qu hot đng kinh doanh 03 nm (2007-2009)
Bng 2.11: C cu mu chia loi hình kinh t
Bng 2.12: C cu mu chia thi gian cho vay
Bng 2.13: C cu mu chia theo ngành kinh t
Bng 2.14: C cu mu chia theo mc đích s dng vn
Bng 2.15: C cu mu chia theo s ln kim tra
Bng 2.16 : Mt s đc đim khác ca mu nghiên cu
Bng 2.17: Kt qu mô hình xác sut
DANH MC S
*****
Hình 1.1: Mô hình ri ro phát sinh trong quá trình cp tín dng.
1.2.2. Phân lai ri ro tín dng 6
1.2.3. Phân loi n 7
1.2.4. Các du hiu ca khan vay có th dn đn n quá hn 9
1.2.5. Nhng thit hi do ri ro tín dng Ngân hàng gây ra 11
1.2.5.1. Thit hi đi vi Ngân hàng 11
1.2.5.1. Thit hi đi vi nn kinh t 11
1.2.6. Nguyên nhân gây ra ri ro tín dng 12 1.2.6.1. Nguyên nhân t phía ngi vay 12
1.2.6.2. Nguyên nhân t phía Ngân hàng 13
1.2.6.3. Nguyên nhân t th trng 16
1.2.6.4. Các nguyên nhân khác 17
1.3. Phng pháp nghiên cu và thu thp s liu 17
1.3.1. Phng pháp nghiên cu: 17
1.3.1.1. Nghiên cu đnh lng 18
1.3.1.2. Nghiên cu đnh tính 21
1.3.2. Phng pháp thu thp s liu 21
1.4. Kt lun…… 22
CHNG 2: THC TRNG HAT NG TÍN DNG TI CHI NHÁNH
NGỂN HÀNG U T & PHÁT TRIN TP CN TH 23
2.1. Tng quan v Ngân hàng T&PT Vit Nam Chi nhánh TP Cn Th 23
2.2. H thng xp hng tín dng ni b ca BIDV 24
2.3. Tình hình hot đng ca ngân hàng 26
2.3.1. Tình hình huy đng vn qua 3 nm 2007-2009 26
2.3.1.1. Tng ngun vn huy đng qua các nm 26
2.3.1.2. C cu ngun vn huy đng 2007-2009 26
2.3.2. Tình hình cho vay qua 3 nm 2007-2009 28
2.3.2.1. Tng d n tín dng qua các nm 28
2.3.2.2. D n phân theo thi hn cho vay 29
2.4.6.10. Các nguyên nhân khác 47
2.5. Kt lun……………… 48
CHNG 3: MT S GII PHÁP VÀ KIN NGH NHM HN CH RI
RO TÍN DNG TI CHI NHÁNH NGỂN HÀNG T&PT TP CN
TH…………… 49
3.1. Gii pháp đi vi Chi nhánh Ngân hàng u t & Phát trin Vit Nam . 49
3.1.1. inh hng chin lc kinh doanh phù hp 49
3.1.2. Chp hành nghiêm chnh quy ch tín dng, quy trình cho vay 49 3.1.3. Yêu cu vn t có phù hp vi tng ngành ngh 50
3.1.4. Gii pháp v con ngi 50
3.1.4.1. Nâng cao phm cht đo đc ca cán b 50
3.1.4.2. Nâng cao nng lc chuyên môn đi vi lãnh đo và cán b làm
công tác tín dng 51
3.1.4.3. Phát huy vai trò ca cán b quan h khách hàng 52
3.1.5. Nâng cao vai trò công tác qun lỦ ri ro 52
3.1.5.1. Tng cng công tác kim tra, kim soát 52
3.1.5.2. Nâng cao cht lng thm dó ý kin khách hàng 53
3.1.6. Không nên quá coi trng tài sn đm bo n vay 53
3.1.7. S dng các công c bo him 53
3.1.8. Gii pháp v x lỦ ri ro 54
3.2. Kin ngh………………. 55
3 55
3.2.2. Kin ngh vi Ngân hàng Nhà nc Vit nam 55
3.2.3. Kin ngh vi c quan qun lỦ nhà nc 57
3.2.3.1. Kin ngh B k hoch đu t, B tài chính 57
3.2.3.2. Kin ngh vi các cp chính quyn đa phng 57
Ngân hàng u t và Phát trin TP Cn Th trong nhng nm qua chính là tn tht
t hot đng tín dng. Xut phát t lỦ do trên tôi đã mnh dn chn đ tài: “Phân
tích mt s nhân t nh hng đn ri ro tín dng ti Chi nhánh Ngân hàng
u t và Phát trin TP Cn Th” nhm tìm ra nhng nguyên nhân chính nh
hng đn ri ro tín dng, t đó đ xut nhng gii pháp phù hp đ phòng nga và
hn ch ri ro tín dng, góp phn nâng cao hiu qu hot đng kinh doanh và v th
ca Chi nhánh Ngân hàng u t và Phát trin TP Cn Th.
2. Mc tiêu nghiên cu:
2.1. Mc tiêu chung:
Mc tiêu chung ca đ tài này là phân tích các nhân t nh hng đn ri ro
tín dng, trên c s đó đ ra các gii pháp nhm hn ch ri ro tín dng ti Chi
nhánh Ngân hàng u t và Phát trin TP Cn Th 2
2.2. Mc tiêu c th:
Mc tiêu 1: Phân tích hiu qu hot đng tín dng ti Ngân hàng u t &
Phát trin TP Cn Th.
Mc tiêu 2: Phân tích các nhân t nh hng đn ri ro tín dng.
Mc tiêu 3: xut các gii pháp nhm phòng nga và hn ch ri ro tín
dng ti Chi nhánh Ngân hàng u t và Phát trin TP Cn Th.
3. i tng vƠ phm vi nghiên cu:
3.1. i tng nghiên cu:
i tng nghiên cu ca đ tài này là nguyên nhân dn đn ri ro tín dng
và các gii pháp nhm hn ch ri ro tín dng.
3.2. Phm vi nghiên cu:
tài nghiên cu thc trng, phân tích mt s yu t nh hng đn ri ro
tín dng ca Chi nhánh Ngân hàng u t và Phát trin TP Cn Th.
25/04/2007 ca Ngân hàng Nhà nc Vit Nam.
Chng 3: Trên c s phân tích các nguyên nhân gây ra ri ro tín dng, đ
tài s đa ra mt s gii pháp nhm hn ch ri ro tín dng ti Chi nhánh Ngân
hàng u t và Phát trin TP Cn Th và đ xut nhng kin ngh nhm thc hin
các gii pháp đã đ ra.
Kt lun: ánh giá cô đng kt qu thu đc ca đ tài.
6. Lc kho các nghiên cu có liên quan:
Nh đã trình bày, tín dng là hot đng ch yu ca các NHTM Vit Nam
hin nay, nó mang li ngun thu đáng k cho Ngân hàng. Tuy nhiên, bn thân tín
dng li cha đng rt nhiu ri ro nên các Ngân hàng luôn tìm cách nhm kim
soát và hn ch đn mc thp nht ri ro tín dng. ã có rt nhiu nghiên cu v
vn đ này, chúng tôi xin trình bày mt s tài liu có liên quan đn đ tài nghiên
cu.
- Trn c Tun (2001) da vào s liu th cp, Ủ kin cán b Ngân hàng và
nhng thông tin t báo chí, t đó u ra mt s nguyên nhân gây ra ri ro
tín dng ca các NHTM Nhà nc ti Cn Th là: Ngân hàng ch quan trong cho
vay, cán b tín dng thiu thông tin và nng lc phân tích thông tin, do hot đng
sn xut kinh doanh ca khách hàng gp thiên tai tài cng đã đ ra mt s bin
pháp nhm kim soát ri ro tín dng ca các NHTM Nhà nc . 4
- Trn Quang Phng (2000) đã nêu ra mt s nguyên nhân gây ra ri ro tín
dng đi vi các NHTM tnh Cn Th là: Công tác qun lỦ ca Ngân hàng yu,
Ngân hàng thiu thông tin v khách hàng, Ngân hàng thc hin không nghiêm quy
ch tín dng Trên c s phân tích, đánh giá đ tài cng đ ra mt s gii pháp
nhm hn ch ri ro tín dng.
- Trnh Minh Hng (2005) cho rng mt s nguyên nhân gây ra ri ro tín
dng ti Ngân hàng u t và Phát trin Vit Nam là: S thay đi ca môi trng
pháp lỦ, thông tin cha đy đ, tâm lỦ ch cho vay doanh nghip Nhà nc, quyt
các ch th khác), trong đó bên cho vay chuyn giao tài sn cho bên đi vay s dng
trong mt thi gian nht đnh theo tha thun, bên đi vay có trách nhim hoàn tr vô
điu kin vn gc và lãi cho bên cho vay khi đn hn thanh toán.
- Hot đng tín dng là vic t chc tín dng s dng ngun vn t có, vn
huy đng đ cp tín dng.
- Cp tín dng là vic các t chc tín dng tha thun đ khách hàng s dng
mt khon
tin vi nguyên tc có hoàn tr bng các nghip v cho vay, chit khu,
cho thuê tài chính, bo lãnh Ngân hàng và các nghip v khác.
- Cho vay là mt hình thc cp tín dng, theo đó các t chc tín dng giao
cho khách hàng s dng mt khon tin vào mc đích và thi gian nht đnh theo
nguyên tc có hoàn tr c gc và lãi.
1.1.2. Phân lai tín dng:
1.1.2.1. Cn c theo mc đích:
- Cho vay bt đng sn.
- Cho vay công nghip và thng mi.
- Cho vay nông nghip.
- Cho vay các đnh ch tài chính.
- Cho vay cá nhân.
1.1.2.2. Cn c theo thi hn cho vay:
- Cho vay ngn hn.
- Cho vay trung hn.
- Cho vay dài hn.
1.1.2.3. Cn c theo mc đ tín nhim đi vi khách hàng: 6
- Cho vay không đm đm bo.
- Cho vay có đm bo.
+ Ri ro ni ti xut phát t các yu t mang tính riêng bit ca ch th đi
vay hoc ngành kinh t.
+ Ri ro tp trung là mc d n cho vay đc dn cho mt s khách hàng,
mt ngành ngh kinh t hoc mt s loi cho vay hoc mt khu vc đa lỦ.
- Ri ro giao dch gm có 3 thành phn: Ri ro la chn, ri ro đm bo và
ri ro nghip v.
+ Ri ro la chn là ri ro liên quan đn thm đnh và phân tích tín dng.
+ Ri ro đm bo xut phát t các tiêu chun đm bo.
+ Ri ro nghip v là ri ro liên quan đn qun tr hot đng cho vay.
1.2.3. Phân loi n:
Theo quyt đnh 493/2005/Q-NHNN ngày 22/04/2005 và Quyt đnh
18/2007/Q-NHNN ngày 25/04/2007 ca Thng c NHNN Vit Nam thì các
khon cho vay ca các NHTM s đc chia thành 05 nhóm nh sau:
- Nhóm 1 (N đ tiêu chun) bao gm:
+ Các khon n trong hn và các t chc tín dng đánh giá là có kh nng
thu hi đy đ c gc và lãi đúng hn;
+ Các khon n quá hn di 10 ngày và t chc tín dng đánh giá là có kh
nng thu hi đy đ gc và lãi quá hn và thu hi đy đ gc và lãi đúng thi hn
còn li;
+ Các khon n quá hn nhng khách hàng đã tr đy đ phn n gc và lãi
b quá hn và n gc và lãi ca các k hn tr n tip theo trong thi gian ti thiu
sáu (06) tháng đi vi khon n trung và dài hn, ba (03) tháng đi vi khon n
ngn hn, k t ngày bt đu tr đy đ n gc và lãi b quá hn; đng thi có tài
liu, h s chng minh các nguyên nhân làm khon n b quá hn đã đc x lỦ,
khc phc và t chc tín dng có đi c s đánh giá là khách hàng có tr nng tr
đy đ n gc và lãi đúng thi hn còn li.
+ Các khon n đc c cu li k hn tr n nhng khách hn đã tr đy đ
n gc và lãi theo thi hn tr n đc c cu li trong thi gian ti thiu sáu (06)
tháng đi vi khon n trung và dài hn, ba (03) tháng đi vi các khon n ngn
+ Các khon n c cu li thi hn tr n ln đu quá hn 90 ngày tr lên
theo thi hn tr n đc c cu li ln đu; 9
+ Các khon n c cu li thi hn tr n ln th hai theo thi hn tr n
đc c cu li ln th hai;
+ Các khon n c cu li thi hn tr n ln th ba tr lên, k c cha b
quá hn hoc đã quá hn;
+ Các khon n khoanh, n ch x lỦ;
+ Các khon n khác ca cùng mt khách hàng b liên đi.
Nh vy, cht lng các khon vay s đc chia thành nm (05) mc theo
cách phân nhóm n vi nhóm 1 là nhng khon vay tt nht và nhóm 5 là nhng
khon vay xu nht. Ri ro tín dng s t l nghch vi cht lng khon vay vi
nhóm 1 là nhng khon vay có ri ro thp nht và nhóm 5 là nhng khon vay có
ri ro cao nht.
1.2.4. Các du hiu ca khon cho vay có th dn đn n quá hn:
Giám sát tng khon cp tín dng nhm phát hin các “du hiu cnh báo
sm” đ có bin pháp khc phc kp thi là thc hin kim tra giám sát khách hàng.
Trong thc t, có nhiu biu hin ca khon cp tín dng s gp khó khn nh sau:
- Thu nhp ca ngi vay không n đnh, công vic thay đi thng xuyên.
- Khách hàng chm tr trong vic np các báo cáo tài chính cho Ngân hàng
nh báo cáo luân chuyn vn, báo cáo kt qu kinh doanh, bng cân đi k toán
- Khách hàng c tình chm tr các cuc ving thm c s sn xut ca mình
đi vi cán b tín dng.
- Khách hàng s dng vn vay sai mc đích.
- Khách hàng s dng vn vay đúng mc đích nhng nhn vn trong tình
trng chm tr so vi k hoch, có th do khách hàng tìm kim đc ngun vn
khác r hn. Hoc cng có th do hot đng sn xut kinh doanh nghip có chiu
Hình 1.1: Mô hình ri ro phát sinh trong quá trình cp tín dng.
Lp h s tín dng
Gii ngơn
Theo dõi n
Thu hi n
n đ ngh ca KH
Thm đnh
Xét duyt
i tng sai
Không phát hin đc ri ro
Vt mc, sai quy trình
Thông tin không chính xác
Vt mc cho phép, không đ cn c
chng minh mc đích s dng vn
Không xác đnh đc hƠng hóa/
vt t hình thƠnh bng vn vay
HƠng hoá hình thƠnh bng vn vay
đƣ b bán hoc không tiêu th đc 11
12
Thc hin tt vic phân tích ri ro trong hot đng tín dng nhm mc đích ngn
nga ri ro tín dng không xy ra đi vi Ngân hàng. Mt trong nhng nhân t quan trng
nht trong đánh giá kh nng cân đi vn ca Ngân hàng là xác đnh ri ro tht thoát vn
có th xy ra.
hiu rõ hn, chúng ta tin hành phân tích chi tit mt s nguyên nhân gây
ra RRTD.
1.2.6. Nguyên nhân gây ra ri ro tín dng:
Trong quan h tín dng có hai đi tng tham gia là Ngân hàng cho vay và
ngi đi vay. Nhng ngi đi vay s dng tin vay trong mt thi gian, không gian
c th, tuân theo s chi phi ca nhng điu kin c th nht đnh mà ta gi là môi
trng kinh doanh, và đây là đi tng th ba có mt trong quan h tín dng.
1.2.6.1. Nguyên nhân t phía ngi vay:
- Tim lc tài chính không mnh:
Nng lc tài chính nh hng trc tip đn ri ro tng th ca khách hàng.
Không có giao dch nào là phi ri ro, nu khách hàng có tim lc tài chính thì vic
mt giao dch không thành công s không làm khách hàng mt đi kh nng tr n,
còn nu điu kin tài chính suy yu s có nh hng ti tt c các giao dch, khi mt
giao dch không thành công, lp tc nó s nh hng đn kh nng tr n ca khách
hàng.
- o đc, uy tín và nng lc ca ngi vay:
ây là mt trong nhng yu t tác đng đn kh nng hoàn tr n vay. Khi
mt ngi có đo đc, uy tín thì s có nhiu thun li trong kinh doanh, ngay c khi
h gp khó khn v tài chính thì s đc nhiu ngi sn lòng giúp đ. Ngc li,
mt ngi không có đo đc, uy tín thì không ch không thun li trong làm n mà
ngay c khi có tin, đôi lúc h cng không tr n cho Ngân hàng. Mc dù vy, yu
t này không d đánh giá, do ngun cung cp thông tin Vit Nam hin nay còn rt
hn ch và hu ht là phi chính thc.
ngân, thu n và thanh lỦ hp đng tín dng. Nu quy trình tín dng không cht ch
thì rt d dn đn tình trng cán b s không thc hin đy đ các bc và nhng
th tc cn thit khi quyt đnh cho vay và nh vy các khon vay s tim n nguy
c ri ro rt cao. Bên cnh đó, vic đ mt b phn thm chí mt cán b thc hin 14
toàn b chc nng thm đnh, cho vay, thu n và qun lỦ ri ro cng s làm quá ti
và tng nguy c xy ra ri ro đo đc cán b làm công tác tín dng.
- Nng lc ca cán b tín dng còn yu:
Nu cán b tín dng không có đc nng lc d báo, phân tích ngành, phân
tích tài chính, phát hin và x lỦ các khon vay có vn đ thì s dn đn vic nhiu
quyt đnh cho vay mang tính cm tính, đc đa ra trên c s thông tin không
đc cân nhc đy đ hoc phin din, nh ch da vào tài sn th chp hay bn
thân phng án kinh doanh mà b qua nng lc tài chính ca doanh nghip, s dn
đn ri ro.
Cán b tín dng cn phát hin sm các khon vay có vn đ đ có bin pháp
can thip kp thi, không th đ khi phát sinh n xu, n quá hn ri mi đ ra các
bin pháp x lỦ. Cán b tín dng cng cn phi t vn, h tr khách hàng vt qua
giai đon khó khn.
K nng thng lng vi khách hàng, tính ch đng trong công vic, kh
nng kim soát chng t vay, kin thc pháp lut ca cán b tín dng yu s dn
đn vic máy móc, áp đt loi sn phm tín dng và k hn n cho khách hàng mà
không tìm hiu nhu cu thc t ca hot đng ca khách hàng đ t đó t vn cho
khách hàng. Thi hn cho vay và k hn tr n không phù hp vi chu k kinh
doanh thc t, vi dòng tin ca khách hàng, dù lng hay cht hn, đu là nguyên
nhân gây ra các khon n có vn đ.
Yu t con ngi có th coi là yu t có tác đng ln nht v phía Ngân hàng
đn tính ri ro ca hot đng tín dng.
nng lc bn thân Ngân hàng. Vic các Ngân hàng cho vay quá nhiu vào mt
ngành ngh hay mt nhóm đi tng khách hàng nh doanh nghip nhà nc s rt
d dn đn ri ro.
- Ri ro đo đc ca cán b Ngân hàng:
B phn tín dng là ni trc tip thm đnh d án vay vn và kh nng tr
n ca khách hàng cng nh trc tip kim tra kho hàng, tài sn th chp, giám sát
gii ngân, kim tra s dng vn vay, là đu mi tip xúc vi khách hàng nên nu
đo đc ngh nghip không tt s nh hng trc tip đn cht lng món vay và
kh nng thu hi n ca Ngân hàng.
- Chính sách qun tr ngun nhân lc: 16
Cán b tín dng là ngi trc tip tham gia vào sn phm có tính ri ro nht
trong hot đng Ngân hàng. Chính sách tuyn dng, s dng, đãi ng và đ bt cán
b tín dng các Ngân hàng có tác đng trc tip đn hiu qu thc thi chin lc,
chính sách tín dng ca Ngân hàng. Mt chin lc, chính sách qun tr tín dng tt
mà không đi kèm chính sách đúng đn v ngun nhân lc s không đt đc hiu
qu mong mun và gián tip tng nguy c ri ro đo đc cán b tín dng.
1.2.6.3. Nguyên nhân t th trng:
- Chu k kinh t:
S tng trng kinh t có tính chu k do đó hot đng sn xut kinh doanh
ca ngi đi vay tt hay xu ph thuc rt ln vào tng giai đon phát trin kinh t.
Trong thi k kinh t tng trng, các ngành nói chung đu kinh doanh thun li
hn, t l thu hi n tng đng thi d n đi vi nn kinh t cng tng làm gim t
l các khon n xu. Ngc li, trong thi k suy thoái, các ngành kinh doanh, đc
bit kinh doanh bt đng sn…s gp khó khn hn, các món vay, đc bit là trung,
dài hn đc quyt đnh d dãi trong thi k tng trng s tr thành n khó đòi vài
nm sau đó. Các Ngân hàng cn lu Ủ yu t này trc khi quyt đnh cho vay.