GÓP PHẦN GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH Ở TRƯỜNG THCS
QUA TIẾT CHÀO CỜ ĐẦU TUẦN
I. ĐẶT VẤN ĐỀ.
Trong những năm gần đây tình hình về đạo đức của các em học sinh (đặc
biệt là học sinh lứa tuổi THCS) còn nhiều vấn đề nổi cộm cần được giải
quyết . Thực tế cho chúng ta thấy tình trạng học sinh không vâng lời bố mẹ,
thầy cô giáo không chịu sự kiểm soát của gia đình, của nhà trường dẫn đến
lười học, bỏ học dẫn đến vi phạm pháp luật có chiều hướng ngày càng gia
tăng ở lứa tuổi vị thành niên đang là mối quan tâm trăn trở của các bậc làm
cha, làm mẹ của các thầy cô giáo và của toàn xã hội chúng ta.
Đối với trường chúng tôi - một trường đặt tại trung tâm thị trấn của một
huyện có bề dày truyền thống, đặc biệt là truyền thống hiếu học từ ngàn đời.
Bởi vậy so với các trường THCS khác trong toàn huyện công bằng mà nói
chúng tôi có những thuận lợi cơ bản: Đó là đời sống dân sinh của bà con khu
vực thị trấn hơn hẳn của các địa phương khác trong toàn huyện, đó là chúng
tôi thường xuyên nhận được sự quan tâm có trách nhiệm, có hiệu quả của các
cấp các ngành từ tỉnh xuống địa phương thị trấn, đó là điều kiện để giao lưu,
tiếp xúc của người dân, đặc biệt là học sinh cũng dễ dàng hơn nhiều so với các
địa phương khác. Tuy nhiên việc giáo dục đạo đức cho học sinh của nhà
trường xem ra không ít khó khăn khi hàng ngày, hàng giờ các em được tiếp
cận, được giao lưu với các tác động từ bên ngoài. (Chúng ta vẫn thường quen
nói: Các em sớm được đón nhận những ngọn gió lành và tất nhiên cũng chịu
ảnh hưởng của những cơn gió độc).
Đứng trước thực tế đó chúng tôi đã xác định: Một trong những nhiệm vụ
trung tâm của nhà trường là: Coi việc giáo dục đạo đức cho học sinh trong giai
đoạn hiện nay là nhiệm vụ sống - còn, việc bồi dưỡng tình cảm đạo đức cho
các em là sợi chỉ đỏ xuyên suốt mọi hoạt động của nhà trường. Để thực hiện
có hiệu quả nhiệm vụ trọng đại mà không ít cam go khó khăn này nhà trường
đã tiến hành đồng bộ nhiều biện pháp, nhiều hình thức, đã tiến hành một cách
thường xuyên liên tục không mệt mỏi và tất nhiên người có công, đời chẳng
phụ tình người. Trong nhiều năm qua tình hình đạo đức của học sinh trong

chiếm hết buổi chào cờ). Có lẽ (như nhiều người thường nói) hơi hình thức
song tôi nghĩ là rất thiếtt thực ngày đầu tiên của một tuần học đã đưa lại cho
các em sự nghiêm túc trang trọng, ấn tượng của ngày đầu tuần chắc chắn là ấn
tượng tốt đẹp đưa các em đến với một tuần học đạt kết quả cao.
- 2 -
+ Loa máy phục vụ buổi chào cờ: Phần lớn các trường THCS hiện nay
đều có quy mô trên 16 lớp. Bởi vậy việc chuẩn bị loa máy đầy đủ đảm bảo âm
thanh là hết sức cần thiết. Do thời lượng buổ chào cờ đầu tuần có hạn, bởi vậy
chúng ta nên sử dụng hệ thống micro điện tử. Hệ thống tăng âm được để cố
định (hoặc là phòng Đoàn Đội, hoặc là văn phòng trường), chọn đặt loa (thông
thường là loa nén) thích hợp và tất nhiên loa cũng cố định. Như vậy khi tổ
chức buổi chào cờ chúng ta chỉ cần cần micro điện tử và bục nói chuyện giả
chiến (dùng ống nước hàn chân có thể tháo lắp và mặt bàn bằng gỗ ép). Việc
sử dụng hệ thống âm thanh này không những chỉ phục vụ cho các buổi chào
cờ đầu tuần mà chúng tôi còn sử dụng thường xuyên trong các buổi múa hát
sân trường, thể dục giữa giờ (rất nhanh gọn không mất thời gian, chỉ cần bật
công tắc điện là xong).
b. Tổ chức kéo cờ:
Thông thường do chưa hoặc không có điều kiện bởi vậy các trường
thường treo sẵn cờ Tổ quốc vào một nơi đã quy định. Đối với đơn vị chúng tôi
đã góp phần làm cho buổi chào cờ đầu tuần thêm hoành tráng, chúng tôi đã tổ
chức kéo cờ (thông thường chọn 2 em đạt kết quả xuất sắc về các mặt, đặc biệt
là về mặt đạo đức lên kéo cờ). Cờ được kéo lên khi quốc ca cử hành và lên
đến đỉnh cột khi bài quốc ca kết thúc (và điều tất nhiên, theo quy định sinh
hoạt Đội TNTP Hồ Chí Minh sau khi kết thúc bài Quốc ca là bài Đội ca, lời
hứa "Vì Tổ quốc xã hội chủ nghĩa - vì lý tưởng Bác Hồ vĩ đại - sẵn sàng")
c. Tổ chức hát Quốc ca - Đội ca:
Để cho buổi chào cờ thật sôi động, chúng tôi quy định: Tất cả các em học
sinh đều hát Quốc ca và Đội ca (không chỉ riêng lớp trực hát) việc tổ chức
toàn trường hát Quốc ca - Đội ca không những tập trung sức chú ý cho các em

đầu năm nhà trường đã chuẩn bị sẵn 1 cuốn vở dùng để ghi nội dung sinh hoạt
cuối tuần (những điều cần ghi trong biên bản đều được thống nhất). Qua biên
bản các lớp tôi có thể thâu tóm được những vấn đề cốt lõi xẩy ra trong tuần,
những tập thể cá nhân có nhiều cố gắng. Đặc biệt những tập thể, cá nhân còn
những vi phạm cần được nhắc nhở. Do tiến hành một cách thường xuyên,
chính xác cho nên những số liệu, những điển hình đưa ra đều có sức thuyết
phục rất lớn, có tác dụng giáo dục sâu sắc. Đặc biệt những em phải nhắc nhở
dưới cờ dẫu rất hạn chế, đều rút cho mình một bài học và cố gắng vươn lên
hoà mình vào tập thể. Việc nhắc nhở đối với học sinh là cần thiết, song cái
chúng ta cần làm, cái mà học sinh cần ở chúng ta là tuyên dương khuyến
- 4 -
khích những em có nhiều cố gắng (nhất là về mặt đạo đức) tuyệt đối không
được bỏ qua.
- Căn cứ thứ hai: Căn cứ vào kết quả ở sổ đầu bài của các lớp. Thực tế
toàn bộ hoạt động động dạy và học của các lớp đã được phản ánh khá đầy đủ
ở sổ đầu bài, từng tiết học đã được giáo viên bộ môn nhận xét. Tuy nhiên để
củng cố thêm phần đánh giá ngoài theo dõi qua biên bản sinh hoạt của các lớp
thì việc theo dõi mọi hoạt động của các lớp qua sổ đầu bài là vô cùng cần thiết
(chưa nói đến việc phát hiện những sai sót về chuyên môn của giáo viên để
tìm cách khắc phục). Qua sổ đầu bài ta có thể nắm được những lớp nào, những
em nào có nhiều điểm tốt: có nhiều cố gắng trong học tập cần được tuyên
dương, những tập thể cá nhân chưa cố gắng cần khắc phục trong thời gian sắp
tới.
- Căn cứ thứ ba: Dựa vào hộp thư góp ý của trường. Như chúng ta đã biết
dẫu rằng ở lứa tuổi học sinh THCS phần lớn còn hồn nhiên vô tư, thế nhưng
không vì thế mà tất cảcác điều các em đều có thể bộc bạch qua biên bản sinh
hoạt lớp, còn nhiều và rất nhiều vấn đề tế nhị khác mà các em không tiện trao
đổi. Bởi vậy qua hộp thư góp ý mà chiều ngày thứ 7 hàng tuần tôi thường mở
ra để thu thập thì quả nhiên có nhiều vấn đề cần được quan tâm. Xin được nêu
một dẫn chứng mới xẩy ra trong tháng này. Trong rất nhiều bức thư góp ý gửi