PHẦN I: MỞ ĐẦU
1, Lý do chọn đề tài
Trong thời đại mà khoa học kỹ thuật phát triển nhanh chóng như hiện nay nhà
trường dù tốt đến mấy cũng không thể đáp ứng hết nhu cầu học tập của người
học cũng như đòi hỏi ngày càng cao của đời sống xã hội. Vì vậy ở trong các
trường nói chung và trường Đại học Hồng Đức nói riêng thì hoạt động tự học
của sinh viên nắm vị trí vô cùng quan trọng chỉ có tự học, tự bồi dưỡng tri thức
bằng nhiều con đường, nhiều cách thức khác nhau, mỗi sinh viên mới có thể bù
đắp được những khiếm khuyết về tri thức khoa học và đời sống xã hội từ đó
được sự tự tin trong cuộc sống, công việc, bởi năng lực toàn diện của mình.
Vấn đề tự học tự đào tạo của người học đã được Đảng và Nhà nước quan tâm
quán triệt sâu sắc từ nhiều năm qua. Nghị quyết Trung ương V khóa 8 từng nêu
rõ: “Tập trung sức nâng cao chất lượng dạy học, tạo ra năng lực tự học, tự sáng
tạo của học sinh. Bảo đảm mọi điều kiện và thời gian tự học cho học sinh, phát
triển mạnh mẽ phong trào tự học, tự đào tạo thường xuyên và rộng khắp trong
toàn dân”.
Thực tế việc dạy học trong các trường sư phạm nói chung đang còn nhiều điểm
tồn tại, việc dạy theo hệ thống tín chỉ với một lượng kiến thức lớn đòi hỏi sinh
viên phải biết tổ chức tốt quá trình học của mình. Bên cạnh tiếp cận tri thức, sinh
viên còn phải học được cách thức làm việc độc lập, khoa học… Chính vì vậy,
với mục đích “Vì trường Hồng Đức văn minh và phát triển bền vững” em xin
chọn đề tài nghiên cứu :
“ QUÁ TRÌNH TỰ HỌC VÀ PHƯƠNG PHÁP TỔ CHỨC TỰ HỌC CỦA
SINH VIÊN KHOA SƯ PHẠM TOÁN TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG
ĐỨC.”
2. Mục đích nghiên cứu
Xây dựng các biện pháp tổ chức hoạt động tự học của sinh viên trường Đại
học Hồng Đức nói chung và khoa Khoa học tự nhiên nói riêng nhằm nâng cao
hiệu quả học tập của sinh viên trong quá trình đào tạo.
3. Khách thể nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu
a) Khách thể nghiên cứu:

các phương tiện thông tin đại chúng, người học rất khó định hướng trong việc
lựa chọn tri thức thì các phương pháp tự học là vô cùng quan trọng.
1) Khái niệm tự học.
a) Tự học là gì?
Trong tập bài giảng chuyên đề “Dạy tự học cho sinh viên trong các nhà
trường trung học chuyên nghiệp và Cao đẳng, đại học” Giáo sư – TSKH Thái
Duy Tuyên viết “Tự học là hoạt động độc lập chiếm lĩnh kiến thức kĩ năng, kĩ
xảo, là tự mình động não, suy nghĩ, sử dụng các năng lực trí tuệ (quan sát, so
sánh, phân tích, tổng hợp…) cùng các phẩm chất động cơ, tình cảm để chiếm
lĩnh tri thức một lĩnh vực hiểu biết nào đó, hay những kinh nghiệm lịch sử xã hội
của nhân loại, biến nó thành sở hữu của chính bản thân người học”
Trong bài phát biểu tại hội thảo “Nâng cao chất lượng dạy học” tổ chức
vào tháng 11 năm 2005 tại Đại học Huế, GS Trần Phương cho rằng “Học bao
giờ và lúc nào cũng chủ yếu là tự học, tức biến kiến thức khoa học tích lũy từ
nhiều thế hệ của nhân loại thành kiến thức của mình, tự cải tạo tư duy của mình
và rèn luyện cho mình kỹ năng thực hành những tri thức ấy”.
Từ những quan niệm trên đây ta có thể thấy rằng, khái niệm tự học luôn đi
cùng, gắn bó chặt chẽ với khái niệm tự thân Tri thức, kinh nghiệm, kĩ năng của
mỗi cá nhân chỉ được hình thành bền vững và phát huy hiệu quả thông qua các
hoạt động tự thân ấy, để có được, đạt tới sự hoàn thiện thì mỗi sinh viên phải tự
thân, nhận tri thức từ nhiều nguồn, tự thân rèn luyện các kĩ năng, tự thân bồi
dưỡng tâm hồn của mình ở mọi nơi mọi lúc.
b) Vị trí vai trò của tự học:
• Tự học là mục tiêu cơ bản của quá trình dạy học
Thực tiễn cũng như phương pháp dạy học hiện đại xác định rõ: càng hoc lên
cao thì tự học cần được coi trọng, nói tới phương pháp dạy học thì cốt lõi chính
la dạy tự học. phương pháp tự học là cầu nối giữa tự học và nghiên cứu khoa
học. Bởi vì sinh viên không phải là học sinh cấp bốn. Học cần có những thói
quen nghiên cứu khoa học, mà để có được thói quen ấy thì không thể không
thông qua tự học. Muốn thành công trên bước đường học tập và nghiên cứu thì

Ngoài việc tìm hiểu khái niệm, những vấn đề liên quan đến động cơ, thói quen
học tập của sinh viên thì cần đến quá trình nghiên cứu nhằm tìm ra nội dung cơ
bản, các phương cách tối ưu rèn luyện phương pháp tự học cho sinh viên.
Để đáp ứng yêu cầu nêu trên cần xác định rõ những yêu cầu cơ bản của
hoạt động tự học như: Nội dung của hoạt động gồm mấy vấn đề, để tiếp cận nó
cần tuân thủ những quy trình nào, điều kiện để áp dụng có hiệu quả các yêu cầu
ra sao. Từ đó xây dựng những biện pháp tự học tích cực tương ứng.
Với tất cả các lĩnh vực khoa học, việc tự học có những điểm chung, thóng
nhất về cách thức cũng như phương pháp. Đó là những vấn đề được xác định
như sau:
a) Xây dựng động cơ học tập
Khơi gợi hứng thú học tập để trên cơ sở đó ý thức tốt về nhu cầu học tập. Người
tự học xây dựng cho mình động cơ học tập đúng đắn là việc cần làm đầu tiên.
Bởi, thành công không bao giờ là kết quả của một quá trình ngẫu hứng tùy tiện
thiếu tính toán, kể cả trong học tập lẫn nghiên cứu. Nhu cầu xã hội và thị trường
lao động hiện đại đã đặt ra cho mỗi người những tố chất cần thiết chứ không
phải là những điểm số đẹp, những chứng chỉ như vật trang sức vào đời mà
không có thực tế vì động lực vì động cơ học tập lệch lạc. Có những động cơ học
tập tốt khiến cho người ta luôn tụ giác say mê, học tập với những mục tiêu cụ
thể rõ ràng với một niềm vui sáng tạo bất tận.
Trong rất nhiều động cơ học tập của sinh viên, có thể tách thành hai nhóm
cơ bản:
- Các động cơ hứng thú nhận thức
- Các động cơ trách nhiệm trong học tập
Thông thường các động cơ hứng thú nhận thức hình thành và đến được
với người học một cách tự nhiên khi mà bài học có nội dung mới lạ, thú vị, bất
ngờ, động và chứa nhiều yếu tố nghịch lí, tò mò. Động cơ này sẽ xuất hiện
thường xuyên khi được tổ chức các trò chơi nhận thức, các cuộc thảo luận hay
các biện pháp kích thích tự giác tích cực từ người học.
Động cơ nhiệm vụ và trách nhiệm thì bắt buộc người học phải liên hệ với

nội lực của chính bản thân người học trong bước mang tính đột phá này. Nó bao
gồm các hoạt động:
- Tiếp cận thông tin: lựa chọn và tiếp nhận thông tin từ nhiều nguồn khác
nhau và từ những hoạt động đã được XĐ như đọc sách, nghe giảng, xem truyền
hình, tra cứu từ Internet, hội thảo, quan sát, điều tra…
Trong hoạt động này rất cần có sự tỉnh táo để chọn lọc thông tin một cách
thông minh và linh hoạt. Xã hội hiện đại đang khiến phần lớn sinh viên rời xa
sách vở và chỉ quan tâm đến các phương tiện nghe nhìn khác. Đơn giản vì nó
thỏa mãn trí tò mò giúp cho tai nghe mắt thấy tức thời. Đó là chưa kể đến sự
nhiễu loạn thông tin mà nếu không vững vàng thì giới trẻ rất dễ sa ngã vào
những cạm bẫy thiếu lành mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển nhân
cách tâm hồn . trong lúc từ cổ chí kim muốn làm chủ tri thức nhân loại thì con
đường tốt nhất của mọi người là đọc sách. Đọc sách là phương pháp tự học rẻ
tiền và hiệu quả nhất. Khi làm việc với sách ta phải sử dụng năng lực tổng hợp
toàn diện có sự xuất hiện của hoạt động trí não, một hoạt động tối ưu trong quá
trình tự học. Do vậy rèn luyện thói quen dọc sách là công việc không thể tách
rời trong quá trình tự học. Ngoài việc tiếp nhận tri thức còn phải biết đối thoại ,
gợi mở thắc mắc hay đề xuất những vấn đề cần lưu ý sau khi đọc sách, hoặc chí
ít là học cách viết, lỗi diễn đạt từ những cuốn sách hay. Đó là cách đọc sáng tạo.
Khác với giải trí đơn giản hay cảm nhận thông thường.
- Xử lí thông tin: Việc xử lí thông tin trong quá trình tự học không bao giờ
diễn ra trong vô thức mà cần có sự gia công, xử lí mới có thể sử dụng được. Quá
trình này có thể được tiến hành thông qua việc phân tích, đánh giá, tóm lược,
tổng hợp, so sánh…
- Vận dụng tri thức, thông tin trong việc vận dụng thông tin tri thức khoa
học đê giải quyết các vấn đề liên quan như thực hành, bài tập, thảo luận, xử lí
các tình huống, viết bài thu hoạch, báo cáo khoa học. tổng thuật….
Sinh viên thường gặp rất nhiều khó khăn. Có lúc tìm được một khối lượng
lớn tư liệu nhưng việc tập hợp phân loại nội dung để kiến giải một đề tài không
thục hiện được trong trường hợp này, cần khoanh vùng vấn đề trong một giới

đạo, điều khiển của giáo viên
Để phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của mình, sinh viên cần tự
rèn luyện phương pháp tự học, đay không chỉ là một phương pháp nâng cao hiệu
quả học tập mà là một mục tiêu quan trọng của học tập.
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỦA VIỆC TỔ CHỨC CÔNG TÁC TỰ
HỌC Ở NHÀ CỦA SINH VIÊN KHOA SƯ PHẠM TOÁN TRƯỜNG ĐẠI
HỌC HỒNG ĐỨC.
1. Vấn đề thời gian trong việc tổ chức việc tự học ở nhà:
a) Khoảng thời gian dành cho việc tự học.
Phần lớn sinh viên khoa sư phạm toán đều dành thời gian tự học vào buổi
tối ( khoảng từ 20h trở đi) vì thời gian trong ngày của các bạn là đa phần
phải lên lớp.
b) Thời gian biểu cho việc tự học ở nhà:
- Từ hệ thống các câu hỏi
+ Thời gian Anh(chị) giành cho việc tự học ở nhà trung bình mỗi ngày là
bao nhiêu giờ ? Ở khoảng thời gian nào?
+ Các môn học thương được bố trí như thế nào trong thời gian tự học?
Từ việc thống kê các câu trả lời có thể rút ra được những kết luận sau:
+ Đa số mọi người đều dành thời gian tự học từ 4-8h (khoảng thời gian từ 19h-
23h) trong khi đó mỗi ngày lên lớp từ 5 tiết đến 9 tiết (4h-7h) .
Do đó, có thể thấy số giờ của thời gian tự học ở nhà và thời gian trên lớp
gần như tương đương nhau. Vậy nên quỹ thời gian tự học của sinh viên khoa là
gần như phù hợp với chương trình học.
Do số lượng kiến thức của các môn học không giống nhau và độ khó khác
nhau nên đa phần các sinh viên đều chia khoảng thời gian tự học cho các môn
học không như nhau (thường các môn chuyên nghành Toán được ưu tiên trên
khoảng thời gian lớn hơn).
- Từ điều tra trên ta có thể rút ra kết luận
Sinh viên của khoa đã sử dụng thời gian tương đối hợp lý với giò học buổi tối
theo quy định. Tuy nhiên vẫn còn một số sinh viên dành thòi gian tự học chưa

+ Làm đề cương cho từng môn học: Đầy đủ kiến thức, ngắn gọn, dẽ hiểu.
+ Tổng kết kiến thức theo từng bài, từng chương.
4. Các yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên.
• Yếu tố bên trong
+ Ngại khó, ngại khổ, chưa có quyết tâm cao trong việc học.
+ Chưa tìm ra phương pháp tự học phù hợp.
• Yếu tố bên ngoài
+ Có sự ảnh hưởng của các yếu tố như: Điện thoại, tiếng ồn áo… Không tập
trung vào việc học được.
+ Thiếu giáo trình, tài liệu tham khảo.
+ Chưa an tâm với nghề.
- Ngoài 11 nguyên nhân trên, những người dược hỏi ( 100 sinh viên ) còn
đưa ra một nguyên nhân nữa là:” chế độ học bổng mới làm cho sinh viên thiếu
an tâm”. Có 18/100 ý kiến đề cập đến nguyên nhân này. Đối với nguyên nhân
ma các em đưa ra này ( chế độ học bổng mới làm cho sinh viên thiếu an tâm)
các ý kiến của các em đưa ra tuy không nhiều nhưng đây là diều mà chúng ta
cần quan tâm.
PHẦN III : KÉT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết Luận :
Từ kết quả điều tra, nghiên cứu về thực trạng tổ chức công tác tự học ở nhà
của sinh viên năm thứ nhất, cúng tôi nêu lên một số két luận sư phạm sau :
- Đa số sinh viên năm nhất còn lúng túng trong việc tổ chức công tác tự
học ở nhà
- Đây là một vấn đề cần được quan tâm để giúp sinh viên tổ chức tốt hơn,
nâng cao kết quả học, đây không phải chỉ là phương thức đào tạo mà còn là một
nội dung đào tạo.
- Khâu sử dụng thời gian tự học chưa hợp lí, nội quy tự học chưa đảm bảo,
còn lãng phí thời gian cho nên cần có biện pháp tổ chức công tác này đặc biệt
phải thực hiện nội quy học tập nghiêm ngặt.
- Khâu yếu nhất của sinh viên là phương pháo học tập, phương pháp tự học