CÂU 36: Phân tích hình tượng nhân vật “đi từ bóng tối ra ánh sáng” của Nguyễn
Khải?
Trả lời
Nhân vật Đào trong “Mùa Lạc”, Tấm trong “Đưa con nuôi”.
1. Diễn biến tâm trạng của Đào trước và sau khi lên nông trường Điện Biên.
* Trước khi lên nông trường Điện Biên:
- Đào lấy chồng từ năm 17 tuổi, rồi chồng chết, con ốm chết. Chị phó mặc cuộc đời
cho số phận “tối đâu là nhà, ngã đâu là giường” lúc thì ra Hòn Gai, Cẩm Phả lấy
muồng, khi ngược Lào Cai buôn gà vịt con người chị cũng tàn phai, mái tóc khô lại
đỏ đi như chết, hàm răng phai không buồn nhuộm, gò má cao tàn hương nổi càng
nhiều.
* Sau khi lên nông trường Điện Biên:
- Với tâm lí “con chim bay mãi cũng mỏi cánh, con ngựa chạy mãi cũng chồn chân”
Đào quyết định lên nông trường Điện Biên thay đổi cuộc sống. Lúc đầu Đào bị trêu
với Huân, một đoàn viên thanh niên chưa tròn 25 tuổi rất khoẻ, đẹp trai. Còn Đào 1
người phụ nữ có khuôn mặt thô, người sồ sề, nhan sắc tàn phai. Chị cảm thấy ghen tị
với mọi người và hờn giận cho bản thân mình. Đào càng thêm tủi thân và thêm liều
lĩnh, đanh đá, trả lời một cách chua ngoa “ trâu quá sá ,mạ quá thì, hồng nhan bỏ bị
còn gì là xuân nữa hả các anh?”hay “ Huê thơm bán 1 đồng mười, hoa tàn nhị rữa
giá đôi lạng vàng”. Qua đây thể hiện tính cách sắc sảo mạnh mẽ. cái bề ngoài đanh
đá chua chát của chị thật ra là để che giấu một ao ước rất bình thường rất phụ nữ bên
trong con người chị.
- Đào thức tỉnh nỗi khao khát yêu đương, hạnh phúc sau khi nhận được bức thư ngỏ
lời của ông thiếu uý lò gạch. Đã có người coi chị là nguồn hạnh phúc của họ. thoáng
bực tức (vì người ngỏ lời đã có tuổi, lại mới quen) tan nhanh để niềm vui nỗi khát
khao thường tình vang lên. Tuy nhiên chị hơi boăn khoăn về cách cư sử với con
riêng. Từ đó Đào đã tìm thấy niềm vui thấy cánh cửa hạnh phúc mở ra. Tìư thái độ
hờn rỗi chua cay hàng ngày chị bỗng thấy vui vẻ, thấy mọi người đều vun sới cho
hạnh phúc của mình.
- Cuộc sống lao động và những người lao động chân chính đã giúp chị có sức mạnh
để vượt qua khó khăn. Chính nông trường Điện Biên mảnh đất đang hồi sinh, con
do phóng khoáng, gắn bó với thiên nhiên, chất phác, trung hực, gan góc dũng
cảm, kiên quyết thực hiện bằng được những điều mà họ đã gắn bó tin tưởng. tiêu
biểu cho thế hệ thanh niên VN anh hùng trong kháng chiến chống Mĩ.
- Mai & Dít : Là hình ảnh người phụ nữ mới của đồng bào các dân tộc TN thời
đánh Mĩ. +thủa bé Mai vào rừng tiếp tế bảo vệ cán bộ. Mai học chữ giỏi, khi trở
thành vợ, mẹ Mai đã dũng cảm bảo vệ con thơ. Chị đã bất khuất hi sinh trước bọn
giặc khát máu.
+ Dít là em gái Mai, mũi hơi tròn, mắt mở to bình thản, lớn lên Dít càng
giống Mai. Thủa nhỏ đi tiếp tế bị giặc bắt làm tấm bia sống, váy rách tượt từng
mảng, từ viên đạn thứ 10 trở đi thì nín khóc và “nhìn bọn giặc bình thản lạ lùng”
chỉ 3 năm sau Dit đã trở thành bí thư chi bộ kiêm chính trị viên xã đội
.
- Heng: nhanh nhẹn thông minh,thuộc mọi con đường những hầm chông, những
giàn thò, những ác chiến điểm của làng mình thuộc như lòng bàn tay. Là 1 cậu bé
hăng hái tham gia hoạt động cách mạng, dũng cảm bảo vệ quê hương, buôn làng.
CÂU 7: Nêu khái niệm cơ bản của thơ tự sự, trữ tình, tư do, cách luật? cho VD?
Trả lời
- Thơ là thể loại thể hiện, phản ánh hiện thực, thể hiện những tâm trạng cảm xúc
mạnh mẽ bằng những ngôn ngữ hàm xúc, giàu hình ảnh.
+ Căn cứ vào phương thức phản ánh: thơ tự sự
Thơ trữ tình
+ Căn cứ vào thể luật: thơ cách luật
Thơ tự do
- Thơ tự sự: Phản ánh toàn bộ hiện thực khách quan nên nó có cốt truyện, diễn
biến, sự kiện, hệ thống nhân vật.
VD: Truyện kiều (ND)
Truyện Lục Vân Tiên (NĐC)
- Thơ trữ tình: Thể hiện cảm xúc suy tư của nhà thơ hoặc của những nhân vật trữ
tình trước hiện thực cuộc sống, thơ có khả năng thể hiện thế giới nội tâm, cung
bậc tình cảm của con người.
vật xưng tôi- người nghệ sĩ nhiếp ảnh; “ chúng ta sẽ mang đến cho mỗi gia đình
bộ sưu tập về thuyền và biển, không có người hoàn toàn thế giới tĩnh vật”. Tiếp
đó là hình ảnh chiếc thuyền mới đóng xong vẫn còn thơm mùi gỗ,rồi tiếp là một
nhóm gồm năm bẳy chiếc thuyền vừa tắt đèn, và cuối cung tập trung vào “một
chiếc thuyền lướt vó đang chèo thẳng vào trước mặt tôi”. Đây chính là chiếc
thuyền ngoài xa.
+ Hình ảnh chiếc thuyền ngoài xa được nhà văn khắc hoạ rất ần tượng” Mũi
thuyền in một nét mơ hồ lèo nhèo vào bầu trời xương mù trtắng như sữa pha đôi
chút màu hồng do ánh mặt trời chiếu vào, vài bóng người lớn lẫn trẻ con ngồi im
phăng phắc như tượng trên chiếc mui khom khom, đang hướng vào mặt bờ”. hình
ảnh đó mang 1 “vẻ đẹp thực sự đơn giản và toàn bích”. vẻ đẹp của “1 bức tranh
bằng mực tàu của 1 danh hoạ thời cổ”và tất cả vẻ đẹp đó đã được nhà nhiếp ảnh
thu vào một tấm ảnh mà nó “được treo ở rất nhiều nơi, nhất là rong các gia đình
sành nghệ thuật”
+ hình ảnh chiếc thuyền ngoài xa giờ đã hoá thân thành 1 tp nghệ thuật, để
mọi người chiêm ngưỡng nhìn ngắm với tất cả những vẻ đẹp về đường nét , màu
sắc, bố cục và khi thưởng thức bức ảnh đó những người sành nghệ thuật có thể
co cái cảm giác “trở lên bối rối”, cảm thấy “trái tim như có cái gì bóp thắt vào”
và khám phá “thấy cái chân lí của sự hoàn thiện, khám phá thấy cái khoảnh khắc
ngầm của tâm hồn” như cái cảm giác mà tôi đã từng có.
+ Song dù cho là vậy cũng khó ai khám phá ra được, đó là những con người
những cuộc đời, những số phận đầy trớ trêu, nghịch lí đã đang và sẽ còn tiếp tục
sông quay quắt bên trong những chiếc thuyền ấy: 1 người vợ nhẫn nhục cam chịu
1 cách tự nguyện những trận đòn thịnh nộ của người chồng với “ 3 ngày 1 trận
nhẹ, 5 ngày 1 trận nặng” chỉ vì chiếc thuyền ấy, gđ ấy cần có ông ta chèo chống
lúc phong ba. 1 đứa con trai yêu mẹ đến nỗi định giết cả bố mình cái sự thật
bên trong ấy chỉ đuợc người thợ chụp ảnh nhận ra khi “chiếc thuyền đâm thẳng
vào chỗ tôi đứng” tức là 1 khoảng cách gần, rất gần.
Với chi tiết này câu chuyện dường như đã mở ra 2 hình ảnh, 2 thế giới:
chiếc thuyền ngoài xa mang vẻ đẹp hoàn mĩ cho một tấm ảnh, còn chiếc thuyền
* Những năm kháng chiến chống Mĩ: Ông làm 1 cuộc chuyển quân đưa thơ lên
sát những “chiến hào” của cuộc chiến đấu, thơ mang đậm tính thời sự và chất
chính luận. Niềm tự hào về tổ quốc, dân tộc là cảm hứng lớn, bao trùm trong thơ
CLV. Nhà thơ muốn thơ mình vừa là hầm chông giết giặc, lại vừa là cành hoa
cho đời. ông thành công trong việc đưa 1 số khái niệm của chính trị, quân sự vào
thơ.
* Những năm cuối đời: là nhà thơ nhạy bén với sự chuyển biến và yêu cầu của
thời đại. CLV có sự biến đổi trong khunh hướng, cảm hứng và giọng điệu thơ của
mình. Ông chuyển sang cảm hứng thế sự đời tư với những sự suy ngẫm triết lí.
Tập :Hoa trên đá(1977-1984), Ta gửi cho mình(1986)
thể hiện giọng thơ mới, hồn thơ chín trong những khúc trữ tình, hình thứ thơ
ngắn gọn dồn nén
Trong những năm cuối đời nhà thơ vẫn không ngừng trăn trở về nhiều vấn đề,
từ đời sống thế sự đến những suy tư triết học, về bản thể, sự sống, cái chết, hư vô
và tồn tại và về con đường thơ của mình.
CÂU 28: phân tích bức tranh hiên thực đời sống chiến trường trong thơ trẻ thời kì
kháng chiến chống Mĩ cứu nước?
Trả lời
Trong kháng chiến chống Pháp bức tranh hiện thực đời sống đã đưa vào
trong thơ. Nhưng phải đến thơ trẻ chống Mĩ, hiện thực đời sống mới thực sự “ồ
ạt” tràn vào thơ vừa phong phú đa dạng vừa có chiều sâu quy luật mà vẫn dữa
được sự tinh tế trong thơ, các nhà thơ trẻ đã đưa vào thơ những chi tiết bình
thường và những chi tiết nói về cái dữ dội ác liệt của chiến trường đánh Mĩ.
* Với tâm hồn trẻ trung nên các anh rất dễ rung động trước những khía
cạnh bình thường của cuộc sống nơi chiến trường ác liệt - một dải núi trường sơn
nơi đóng quân, 1 tiếng ve kêu đã di vào trong thơ của các anh có sức lay động
với người đọc.
VD trên đường hành quân nghe tiếng chim kêu trên đồn chốt trong giây
phút bình yên giữa hai trận đánh tâm hồn anh lính trẻ Hoàng Nhuận Cầm xốn
xang:
ở bên nhau bếp lửa giữa rừng.
(cô bộ đội ấy đã đi rồi)
sự ác liệt của chiến tranh được thơ trẻ nói đến thật chân thực từ cảnh tượng
dữ dội đến những nỗi vất vả gian nan dọc đường hành quân tất cả đều thể hiện
con ngưòi anh hung của chiến sĩ ta và sự căm thù chiến tranh. hiện thực đời sống
chiến trường dù có tàn khốc đến đâu cũng chỉ là phông nền để làm nổi lên chân
dung người cầm súng - chủ thể hiện hữu trên mảnh đất chiến trường chống Mĩ.
CÂU 6: thơ Phạm Hổ viết cho trẻ em?
trả lời
- PH sinh 28/11/1926 tại An Nhơn – Bình Định.
- Trong tổng số 20 tập thơ có 6 tập viết về tình bạn: chú bò tìm bạn, bạn
trong vườn, những người bạn im lặng, những người bạn nhỏ, ai kêu đấy, bạn nào
thích nhảy.
- tình bạn trước hết đối với những con vật đáng yêu. những bạn nhỏ này là
những con vật trong đời sống hàng ngày: chó, gà
+ chú bò tìm ban: chú bò hiền lành, ngốc nghếch
+ những người bạn trong vườn: những cây cối đang ra hoa tươi tốt.
PH không chỉ giới thiệu về đặc tính công dụng của mỗi loài cây mà còn
giáo dục lòng yêu cuộc sống,thiên nhiên, đất nước,trân trọng công lao của người
lao động.
+ viết về đồ vât: trong những người bạn im lặng đó là cái chổi,cái
đinh các đồ vật sống động có hồn. qua đó nói cho các em biết tình bạn rất cần
cho cuộc sống con người.
- nhà thơ dẫn dắt các em đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác. Phát hiện ra
những điều rất thật mà lạ vô cùng:
VD từ quả trứng làm sao để thành con gà:
Lòng trắng lòng đỏ
Thành mỏ thành chân.
Hay phát hiện ra tai châu chấu ở chân không phải ở đầu
+ PH nhìn thấy rất nhiều thú vị xung quanh cs của các em: soi gương, ngủ
Nước như ai nấu
chết cả cá cờ
Cua ngoi lên bờ
Mẹ em xuống cấy
c. Âm vang của thời đại qua một tâm hồn thơ trẻ
- thể hiện trong cách biến dấu ấn thời đại thành những hình tượng, số phận
của một lớp người một thế hệ trong chiến tranh. VD: bài đánh tam cúc.
Ngoài ra còn thể hiện trong cách miêu tả thiên nhiên VD:bài tiếng chim
chích choè
2. Nghệ thuật
- tâm hồn trể thơ qua cách nhìn, cách tả cảnh vật
VD: cây dừa
Đứng canh trời đất bao la
Mà dừa đủng đỉnh như là đứng chơi
- trí tưởng tượng phong phú bay bổng và sự liên tưởng, so sánh kì diệu
VD: bài trăng ơi từ đâu đến
Trăng tròn như mắt cá
chẳng bao giờ chớp mi
- ngôn ngữ chính xác, biểu cảm và giầu âm thanh nhịp điệu VD:bài mẹ
ốm: cánh màn khép lỏng cả ngày
- những hình ảnh đẹp sáng tạo độc đáo
VD: bài Mưa: ông trời mặc áo giáp đen ra trận”