A. LỜI MỞ ĐẦU
Tại Việt Nam, việc thành lập doanh nghiệp là tương đối dễ dàng, chỉ sau 5
ngày nộp đơn yêu cầu thành lập doanh nghiệp với những thủ tục pháp lý được
đơn giản hơn rất nhiều là một doanh nghiệp sẽ được cấp giấy phép kinh
doanh. Tuy nhiên, việc ra đời một doanh nghiệp dễ dàng như vậy đã kéo theo
đó là những hệ lụy như việc các doanh nghiệp kinh doanh không tốt, phá sản
rất nhiều. Điều chỉnh vấn đề Phá sản ở nước ta có Luật Phá sản 2004 và các
văn bản hướng dẫn thi hành. Trong bài viết này, em xin đưa ra một tình huống
và cách giải quyết tình huống đó theo quy định của pháp luật hiện hành.
B. NỘI DUNG
I. Pháp luật về phá sản.
1.1. Khái niệm về phá sản
Phá sản là tình trạng một công ty hay xí nghiệp khó khăn về tài chính, bị
thua lỗ hoặc thanh lý xí nghiệp không đảm bảo đủ thanh toán tổng số các
khoản nợ đến hạn. Khi đó, tòa án hay một cơ quan tài phàn có thẩm quyền sẽ
tuyên bố công ty hay xí nghiệp đó bị phá sản.
1.2. Pháp luật về phá sản
Hoạt động phá sản được điều chỉnh bởi Luật Phá sản năm 2004, các
quyết định, nghị định, nghị quyết, công văn như : nghị quyết 03/2005/NQ-
HĐTP, nghị định 94/2005/NĐ-CP, nghị định 67/2006/NĐ-CP...
1.2.1. Đối tượng áp dụng
Luật phá sản năm 2004 quy định đối tượng áp dụng của luật này bao gồm
doanh nghiệp, hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã.
Doanh nghiệp ở đây bao gồm tất cả các loại hình doanh nghiệp được
thành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật Việt Nam : công ty trách
Đoàn Thị Thu Hiền - 341219
1
nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân
thuộc mọi thành phần kinh tế, doanh nghiệp của các tổ chức chính trị, tổ chức
chính trị- xã hội, doanh nghiệp liên doanh, doanh nghiệp 100% vốn đầu tư
nước ngoài.(theo Nghị quyết 03/2005/NQ-HĐTP)

- Quyết định mở thủ tục phá sản : Tòa án ra quyết đinh mở thủ tục phá
sản khi có căn cứ chứng minh doanh nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình trạng
phá sản. Quyết định đó được gửi cho Doanh nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình
trạng phá sản, Viện kiểm soát nhân dân cùng cấp, cho các chủ nợ, những
người mắc nợ của doanh nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình trạng phá sản có địa
chỉ chính, báo hàng ngày của trung ương trong ba số liên tiếp.
- Đồng thời với việc ra quyết định mở thủ tục phá sản, Thẩm phán ra
quyết định thành lập Tổ quản lý, thanh lý tài sản.
Sau khi có quyết định mở thủ tục phá sản, mọi hoạt động kinh doanh của
doanh nghiệp, hợp tác xã vẫn được tiến hành bình thường, nhưng phải chịu sự
kiểm tra, giám sát của Thẩm phán và Tổ quản lý, thanh lý tài sản.
Bước 2 : Tổ chức hội nghị chủ nợ và thủ tục phục hồi kinh doanh
- Hội nghị chủ nợ bao gồm những người có quyền tham gia Hội nghị chủ
nợ quy định tại Điều 62 và điều kiện Hội nghị chủ nợ hợp lệ quy định tại Điều
65 Luật Phá sản 2004. Thẩm phán phải triệu tập Hội nghị chủ nợ lần thứ nhất
trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày lập xong danh sách chủ nợ hoặc sau ngày
kiểm kê xong tài sản (nếu việc này kết thúc sau ngày lập danh sách chủ nợ).
Hội nghị lần thứ nhất thực hiện những công việc cụ thể quy định tại Điều 64
Luật Phá sản.
- Thủ tục phục hồi kinh doanh : được quy định tại Điều 68 đến Điều 77
Luật phá sản 2004 nhằm ưu tiên cho doanh nghiệp, hợp tác xã có thể phụ hồi,
thoát khỏi tình trạng phá sản.
Bước 3 : Thủ tục thanh lý tài sản và thanh toán nợ
- Nếu như doanh nghiệp không có khả năng để tiếp tục tồn tại thì tản sản
thuộc sở hữu của doanh nghiệp, hợp tác xã cần được thanh lý và thanh toán nợ
Đoàn Thị Thu Hiền - 341219
3
để giúp cho doanh nghiệp, hợp tác xã thoát khỏi nợ nần để ngừng kinh doanh.
- Nội dung của quyết định mở thủ tục thanh lý tài sản quy định tại Điều
81 Luật Phá sản 2004.

chung là Toà án nhân dân cấp tỉnh) có thẩm quyền tiến hành thủ tục phá sản
đối với doanh nghiệp, hợp tác xã đã đăng ký kinh doanh tại cơ quan đăng ký
kinh doanh cấp tỉnh đó.
Trong trường hợp cần thiết Toà án nhân dân cấp tỉnh lấy lên để tiến hành
thủ tục phá sản đối với hợp tác xã thuộc thẩm quyền của Toà án nhân dân cấp
huyện.
- Tòa án nhân dân cấp tỉnh nơi đặt trụ sở chính của doanh nghiệp có
vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam có thẩm quyền tiến hành thủ tục phá sản
đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đó.
Nhiệm vụ và quyền hạn của Thẩm phán tiến hành thủ tục phá sản được quy
định tại Điều 8 Luật Phá sản 2004 :
- Việc tiến hành thủ tục phá sản tại Toà án nhân dân cấp huyện do một
Thẩm phán phụ trách, tại Toà án nhân dân cấp tỉnh do một Thẩm phán hoặc
Tổ Thẩm phán gồm có ba Thẩm phán phụ trách.
- Trong trường hợp Tổ Thẩm phán phụ trách tiến hành thủ tục phá sản
thì một Thẩm phán được giao làm Tổ trưởng.
Quy chế làm việc của Tổ Thẩm phán do Chánh án Toà án nhân dân tối cao quy
định.
- Thẩm phán hoặc Tổ Thẩm phán (sau đây gọi chung là Thẩm phán) có
nhiệm vụ, quyền hạn giám sát, tiến hành thủ tục phá sản. Trong quá trình
tiến hành thủ tục phá sản nếu phát hiện có dấu hiệu tội phạm thì Thẩm phán
cung cấp tài liệu (bản sao) cho Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp để xem xét
việc khởi tố về hình sự và vẫn tiến hành thủ tục phá sản theo quy định của
Luật này.
- Thẩm phán chịu trách nhiệm trước Chánh án và trước pháp luật về
việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của mình.
Đoàn Thị Thu Hiền - 341219
5
1.2.5. Tổ quản lý, thanh lý tài sản
Tổ quản lý, thanh lý tài sản gồm có một chấp hành viên của cơ quan thi