SKKN: RÈN KỸ NĂNG VIẾT ĐÚNG CHÍNH TẢ NGHE ĐỌC CHO HỌC
SINH LỚP 4A TRƯỜNG TIỂU HỌC THTH
PHẦN 1 – ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Lý do chọn đề tài
Chính tả là một phân môn có vị trí quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu của
phân môn Tiếng Việt là rèn luyện và phát triển năng lực tiếng mẹ đẻ cho học sinh,
trong đó có năng lực viết chữ.
Trong nhà trường tiểu học, chính tả được dạy với tư cách là một môn học và
chỉ trong nhà trường tiểu học, học sinh mới được học chính tả.
Hiện nay, tình trạng viết sai lỗi chính tả ở học sinh rất nhiều, nếu không uốn
nắn, sửa chữa kịp thời thì việc viết sai lỗi chính tả sẽ ảnh hưởng tới suốt quá trình
học tập của các em. Sau này, khi tốt nghiệp ra trường các em sẽ tạo ra những văn
bản sai lỗi chính tả làm hạn chế việc giao tiếp trong xã hội của chính bản thân.
Vậy làm thế nào để hạn chế việc viết sai lỗi chính tả ở học sinh tiểu học đó
chính là băn khoăn trăn trở của tôi. Vì vậy, tôi xin đưa ra hướng giải quyết nhằm
hạn chế tình trạng viết sai lỗi chính tả nghe đọc của học sinh trong giải pháp: “Rèn
kỹ năng viết đúng chính tả nghe đọc cho học sinh lớp 4A trường tiểu học
THTH”
II. Mục đích nghiên cứu
Đề ra những biện pháp nhằm nâng cao chất lượng chữ viết của học sinh.
III. Kết quả cần đạt
Rèn học sinh viết đúng chính tả theo định hướng học sinh là trung tâm.
Giúp các em hứng thú say mê khi học môn chính tả nói riêng và môn tiếng
Việt nói chung.
IV. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
- Phương pháp dạy học chính tả
- Giải pháp rèn học sinh viết chữ đúng chính tả.
1
- Vấn đề mà đề tài này đề cập là kinh nghiệm viết đúng chính tả. Thực hiện
trong năm học 20 – 20 lớp 4A trường tiểu học THTH.
2

Sai phụ âm đầu
Sai vần Sai thanh ?, ~ ˜
34 12 14 24
- Viết:
3
+ Do vốn từ còn hạn chế, tư duy chưa phát triển, học sinh còn có thói quen
đọc sao viết vậy, viết tự nhiên, thoải mái theo cách hiểu của mình.
+ Do các em chưa nắm vững luật chính tả.
Đây là kết quả thống kê được trong bài viết chính tả đầu năm:
Tổng số học sinh
Lỗi bài viết chính tả nghe đọc
Phụ âm Về vần Dấu thanh
34 6 13 18
b) Về giảng dạy của giáo viên
* Nội dung
- Do lạm dụng hình thức nghe đọc quá nhiều trong bài viết chính tả nghe đọc
mà lẽ ra giáo viên nên hướng dẫn học sinh vào các hoạt động gắn liền khả năng ghi
nhớ chữ với nghĩa trong ngữ cảnh hoặc ngược lại.
- Do chưa chú trọng khâu chữa lỗi chính tả của học sinh.
* Phương pháp:
Do sử dụng nhiều hình thức giảng dạy và đàm thoại mặc dù hai hình thức đó
có nhiều ưu điểm trong việc truyền thụ kiến thức cho học sinh nhưng nếu lạm dụng
nó, chúng ta sẽ không phát huy được tích cực chủ động của học sinh.
c) Nguyên nhân khác
Do điều kiện địa phương, do hoàn cảnh gia đình, các em ít được tiếp xúc với
sách báo, các loại hình văn hoá cho nên điều kiện tự nhiên điều chỉnh chữ viết của
mình còn hạn chế.
Vì vậy, chất lượng viết đúng chính tả nghe đọc của học sinh đầu năm như
sau:
Tổng số học sinh

dạy, tuỳ theo yêu cầu từng loại bài sao cho phù hợp với từng đối tượng học sinh.
+ Phương pháp luyện theo mẫu: Phương pháp này sử dụng trong mọi tiết
học nhưng chủ yếu là trong giờ dạy chính tả nghe đọc. Học sinh tạo ra đơn vị ngôn
ngữ từ mẫu của giáo viên. Để sử dụng tốt phương pháp này, chữ viết ở trên bảng
của giáo viên phải rõ, đẹp, đúng kích thước, phải tạo điều kiện để học sinh toàn lớp
nhìn rõ. Ở tiết chính tả nghe đọc, giáo viên lưu ý học sinh các tiếng dễ lẫn phụ âm,
5
dấu, vần, thanh. Học sinh phải tái hiện lại mẫu thông qua hai thao tác: Thao tác tiếp
nhận mẫu bằng âm thanh và thao tác chuyển từ âm thanh qua mẫu chữ viết.
Vì vậy, điều quan trọng là mẫu đọc của giáo viên phải đúng, chuẩn.
+ Phương pháp phân tích ngôn ngữ: Phương pháp này giúp học sinh so
sánh những từ ngữ dễ lẫn lộn khi viết. Để sử dụng tốt những phương pháp này,
giáo viên phải chọn những từ ngữ dễ lẫn, tuỳ theo từng địa phương, tuỳ theo tình
hình lớp . Cách phân tích phải dễ hiểu, không sử dụng những thuật ngữ khó hiểu
đối với học sinh .
+ Phương pháp giao tiếp: Phương pháp này giúp học sinh khắc sâu những
quy tắc chính tả một cách có ý thức. Muốn sử dụng phương pháp này cần có hệ
thống câu hỏi phù hợp với từng đối tượng học sinh.
Ví dụ: Khi nào chúng ta có thể viết các phụ âm đầu “s” (các từ chỉ cây cối,
trừ một số ngoại lệ: Cây xoài, cây xoan, …)
- Tìm các tiếng có phụ âm đầu viết “s”: Cây sen, cây súng, cây si…
- Kể tên các đồ vật trong nhà có phụ âm đầu “ch”: cái chén, cái chạn …
- Khi nào ta có thể viết các từ có phụ âm đầu “ch”: Chỉ đồ đạc trong nhà và
các từ chỉ mối quan hệ họ hàng( cha, chú cháu… )
+ Phương pháp luyện tập thực hành: Đây là phương pháp chủ đạo trong
quá trình dạy và học môn chính tả. Chỉ có thông qua con đường luyện tập thực
hành thì mới hình thành được năng lực viết đúng chính tả một cách có hiệu quả.
Phương pháp này thông qua các bài tập chính tả.
- Nội dung các bài tập chính tả âm, vần là luyện viết đúng các từ có âm, vần,
thanh dễ viết sai chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương. Các

Bỏ sắc – thường thấy ban đêm trên trời.
( là chữ gì?)

3. Các hình thức tổ chức dạy học
Việc tổ chức dạy học cho tiết dạy cũng rất cần thiết trong việc đổi mới
phương pháp dạy học, có nhiều hình thức: Học trong lớp, học cá nhân, học nhóm.
+ Học cá nhân: Học sinh tự làm việc, giải quyết các nhiệm vụ mà giáo viên
giao.
Ví dụ: Tự viết bài chính tả, viết lại các lỗi sai của bài chính tả…
+ Học nhóm: Học sinh làm việc theo nhóm, cùng giải quyết một vấn đề, bạn
khá giỏi giúp đỡ, hướng dẫn bạn yếu.
Ví dụ: Cùng làm bài tập, cùng sửa lỗi chính tả.
7
+ Học toàn lớp: Thực hiện ở việc cùng sửa bài tập, cùng phát hiện các từ dễ
lẫn lộn khi viết.
+ Học ở nhà: Luyện viết các từ khó, sửa lại các lỗi sai, chuẩn bị bài mới.
4. Quá trình thực hiện giải pháp
Trong quá trình dạy và học tiết chính tả nghe đọc - giáo viên cần chú ý rèn
kỹ năng đọc và viết. Kỹ năng đọc: Đọc đúng, phát âm chuẩn, rõ ràng. Nếu học sinh
phát âm đúng thì sẽ viết đúng, đọc sai thì viết sai vì các em thường có thói quen
“đọc sao, viết vậy”, các em đọc “con châu” thì cũng có thể viết “con châu”…
Kỹ năng viết: Viết đúng, viết đẹp, đúng tốc độ quy định.
Các con chữ đúng khoảng cách, kích cỡ, bỏ dấu thanh đúng quy định.
Trình bày bài sạch sẽ, rõ ràng, khoa học. Nắm vững cách trình bày bài văn
xuôi, bài thơ tự do, bài thơ lục bát.
Viết nhanh, viết đẹp, trình bày bài rõ ràng chính là yêu cầu của bài chính tả
nghe đọc.
Khi viết học sinh kết hợp khả năng ghi nhớ và suy luận logic để viết đúng.
* Về phía giáo viên:
- Giáo viên phải chuẩn bị giáo án chu đáo, gồm các bước hướng dẫn và tổ

Đối với các em miền Nam bộ phát âm r/g, iu/iêu, ăt/ăc….
Cung cấp cho học sinh một số mẹo chính tả:
Một số từ chỉ tên thức ăn có tiếng với phụ âm đầu viết “x” như: Xôi gà, xà lách,
xúp …
Một số từ chỉ tên cây và con vật có tiếng với phụ âm đầu viết “s”: Cây sen,
sim, … trừ xoài, xoan…
Vật: Sóc, sên, sếu, sẻ …
Từ đơn (một tiếng) dùng để chỉ trỏ có phụ âm đầu (không viết với “l”) ví dụ:
Này, nọ, ni, nớ …
Phụ âm “l” thường đứng trước những vần bắt đầu bằng oa, uy, ua … ví dụ:
Mù loà, loăng quăng…
- Cung cấp cho học sinh một số quy tắc chính tả:
+ Quy tắc viết g/gh; ng/ngh; k/c/q …
+ Quy tắc viết âm đệm u/o; âm i/y …
Trong mục giải nghĩa từ của môn tập đọc, từ ngữ, giáo viên giúp học sinh
nắm vững nghĩa của từ, khả năng kết hợp của từ để từ đó góp phần cho học sinh
viết đúng chính tả trong từng văn cảnh cụ thể.
9
- Rèn cho học sinh có khả năng ghi nhớ: Giáo viên khi chấm bài chính tả, bài
tập làm văn … phát hiện lỗi sai của từng em, yêu cầu em đó ghi lại cho đúng và ghi
nhiều lần.
- Rèn cho học sinh thói quen luôn cẩn thật khi viết bằng cách động viên,
khen thưởng kịp thời những em có tiến bộ. Giới thiệu những bài viết đẹp, đúng
chính tả để khuyến khích các em viết đúng, đẹp như bạn.
- Thay đổi chỗ ngồi: Học sinh viết sai, viết xấu ngồi cạnh bạn viết đẹp, đúng
chính tả để các em có thể tự điều chỉnh lỗi sai của mình.
- Thường xuyên nhắc nhở, giám sát những em có tính viết “cẩu thả”, “qua
loa”, “đại khái”.
- Kể các gương ham học đời xưa, đời nay, lúc đầu họ cũng viết chữ xấu
nhưng nhờ kiên trì mà chữ viết viết trở nên đẹp: Ông Cao Bá Quát, ông Mạc Đĩnh

I. Kết luận
- Với những biện pháp nâng cao chất lượng viết đúng chính tả tôi đã thu
được những kết quả hết sức khả quan.
- Có những học sinh đầu năm viết xấu, sai lỗi chính tả vậy mà chỉ trong một
thời gian ngắn, các em đã có những nét chữ ngay ngắn, rõ ràng, lỗi chính tả giảm
hẳn. Điều quan trọng là các em đã bắt đầu có thói quan viết cẩn thận, trình bày
những bài viết đẹp, có thẩm mỹ.
II. Khuyến nghị
* Đối với giáo viên:
- Thường xuyên nhắc nhở, chú ý đến những em viết sai chính tả.
- Thay đổi linh hoạt các phương pháp giảng dạy, hình thức tổ chức để các em
cảm thấy thoải mái, tự tin khi học.
- Giáo viên phải tận tình trong việc dạy bảo và kiên trì chờ đợi kết quả bởi vì
làm công tác giáo dục là cả một quá trình lâu dài không phải là một sớm một chiều.
- Hàng tháng giáo viên phải theo dõi, phân loại từng đối tượng học sinh để
có những biện pháp uốn nắn kịp thời những em không tiến bộ.
* Đối với nhà trường: Hàng năm, duy trì hội thi viết chữ đẹp đúng chính tả
ở giáo viên - học sinh.
* Đối với phụ huynh: Luôn có sự quan tâm đến chữ viết của con em mình.
Bàn ghế phải đúng kích cỡ, chỗ ngồi đủ ánh sáng thuận lợi cho việc học ở nhà của
các em.
* Hướng nghiên cứu trong thời gian tới:
Từ những mặt đã đạt được và những mặt còn hạn chế của đề tài như đã nêu ở
phần trên. Hướng nghiên cứu tiếp theo của tôi là: Tìm ra những biện pháp để rèn
luyện cho học sinh không những viết đúng mà còn phải viết đẹp, rõ. Tiếp tục
nghiên cứu những biện pháp thiết thực hơn để việc rèn chữ viết cho học sinh đạt
kết quả cao hơn nữa.
…………., ngày … tháng … năm 20…
Người viết
12