SỞ GD& ĐT TÂY NINH
TRƯỜNG THPT TÂY NINH
ĐỀ THI THPT QUỐC GIA NĂM HỌC 2014 – 2015 (I)
MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1 (2.0 điểm): Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi
“Tiếng trống thu không trên cái chòi của huyện nhỏ; từng tiếng một vang ra để gọi
buổi chiều. Phương tây đỏ rực như lửa cháy và những đám mây ánh hồng như hòn than
sắp tàn. Dãy tre làng trước mặt đen lại và cắt hình rõ rệt trên nền trời”.
(“Hai đứa trẻ” – Thạch Lam, SGK Ngữ văn 11, tập 1, NXB GD 2013)
a. Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt nào là chính?
b. Nội dung chủ yếu của đoạn văn là gì?
c. Biện pháp nghệ thuật chủ yếu của đoạn văn trên là gì? Nêu tác dụng của nó?
Câu 2 (3.0 điểm)
“Con người có thể bị huỷ diệt nhưng không thể bị đánh bại”
(“Ông già và biển cả” – Ơ-nít Hê-minh-uê)
Hãy viết một bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến trên
Câu 3 (5.0 điểm)
Có ý kiến cho rằng: “Nhân vật Tnú trong tác phẩm “Rừng xà nu” của Nguyễn Trung
Thành (SGK Ngữ văn 12, tập 2, NXB GD) là hình tượng tiêu biểu cho vẻ đẹp thanh niên
Việt Nam thời kì chống Mĩ”. Anh/ chị hãy làm sáng tỏ ý kiến trên.
Từ hình tượng nhân vật Tnú, anh/ chị có suy nghĩ gì về trách nhiệm của thanh niên
trong việc bảo vệ Tổ quốc hiện nay?
HẾT
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI THPT QUỐC GIA
NĂM HỌC 2014 – 2015 (I)
Câu Ý Nội dung Điểm
1 Đọc đoạn văn trong truyện ngắn “Hai đứa trẻ” của Thạch Lam và
thực hiện các yêu cầu
2.0
căn cứ xác đáng; được tự do bày tỏ quan điểm của mình nhưng phải có
thái độ chân thành, nghiêm túc; phù hợp với chuẩn mực xã hội và luật
pháp quốc tế.
Yêu cầu cụ thể
1. Nêu được vấn đề nghị luận 0.25
2.a - Giải thích ý kiến
- “Con người có thể bị huỷ diệt” vì trong cuộc sống, để tồn tại, để khẳng
định mình thì con người phải chinh phục, khám phá cuộc sống. Nhưng con
người luôn phải đối đầu với khó khăn, thử thách; với cái ác, cái xấu,… con
người có thể sẽ gặp nhiều mất mát, tổn thương, hi sinh,…
- “Con người không thể bị đánh bại” chỉ khi con người có niềm tin vào bản
thân, có ý chí, nghị lực phi thường để vượt qua nghịch cảnh, vượt qua khó
khăn thử thách.
* Ý kiến trên đề cao vai trò của niềm tin, ý chí, nghị lực của con người
trong cuộc sống
0.75
b. Bàn luận 1.5
- Con người sẽ chiến thắng được bản thân khi con người sống có ước mơ,
hoài bão, lí tưởng và khi ước mơ đã thành hiện thực thì phải không ngừng
biết có những ước mơ khác và chinh phục nó.
- Tuy nhiên, có ước mơ, hoài bão,… là chưa đủ, mà con người còn phải có
niềm tin vào bản thân, có ý chí, nghị lực phi thường để vượt qua chông gai,
thử thách trong cuộc đời.
- Hiện nay có một bộ phận không nhỏ những con người đang tự “huỷ diệt”
mình (trong đó có rất nhiều bạn trẻ) khi sống không có ước mơ, hoài bão,
khát vọng. Họ chấp nhận cho cái xấu, cái ác chế ngự,…
c. - Bài học nhận thức và hành động: Để đạt được thành công trong cuộc
sống, con người phải có trí tuệ, hiểu biết, tỉnh táo, nhẫn nại, kiên trì, có
niềm tin và nghị lực vượt qua thử thách.
0.5
mạng là con đường sống duy nhất và để bảo vệ những gì thiêng liêng nhất.
0.25
1.5
0.5
0.5
b. Suy nghĩ về trách nhiệm của thanh niên trong việc bảo vệ Tổ quốc 1.25
- Thanh niên là lực lượng nòng cốt góp phần vào sự phát triển, ổn định đất
nước
- Thanh niên phải ra sức phấn đấu học tập và rèn luyện tri thức, đác đức để
xứng đáng là chủ nhân tương lai của đất nước
- Trong tình hình bảo vệ độc lập, chủ quyền như hiện nay thì thanh niên
cần phải bình tĩnh, sáng suốt, biết suy xét trong mọi tình huống và phải
cống hiến hết sức mình khi Tổ quốc kêu gọi
0.25
0.25
0.75
c. Đánh giá khái quát vấn đề 0.5
* Lưu ý chung:
1. Đây là đáp án mở, thang điểm không quy định chi tiết đối với từng ý
nhỏ, chỉ nêu mức điểm của các phần nội dung lớn nhất thiết phải có.
2. Chỉ cho điểm tối đa theo thang điểm với những bài viết đáp ứng đầy đủ
những yêu cầu đã nêu ở mỗi câu, đồng thời phải được triển khai chặt chẽ,
diễn đạt lưu loát, có cảm xúc.
3. Khuyến khích những bài viết có sáng tạo. Chấp nhận bài viết không
giống đáp án, có những ý ngoài đáp án, nhưng phải có căn cứ xác đáng và
lí lẽ thuyết phục
4. Không cho điểm cao đối với những bài chỉ nêu chung chung, sáo rỗng.
5. Cần trừ điểm đối với những lỗi về hành văn, ngữ pháp và chính tả.