Phần I: Mở đầu
1. Lý do chọn đề tài
- Lý do khách quan: Đề cập đến đội ngũ giáo viên nghị quyết TW2 khoá
VIII đã nêu: Muốn tiến hành CNH-HĐH thắng lợi phải phát triển mạnh giáo
dục, đào tạo, phát huy nguồn lực con ngời, yếu tố cơ bản của sự phát triển
nhanh và bền vững . Điều 2 Luật Giáo dục đã ghi: Mục tiêu giáo dục là đào
tạo làm ngời Việt Nam phát triển toàn diện có đạo đức, tri thức, sức khoẻ,
thẩm mĩ và nghề nghiệp trung thành với lý tởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa
xã hội, hình thành và bồi dỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực công dân,
đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ đất nớc . Nghĩa là giáo dục, đào tạo ra
những con ngời có tri thức, có nhân cách, những ngời có đủ đức, trí, thể, mỹ.
Công việc này không ai có thể làm đợc ngoài những nhà giáo dục và quản lý
giáo dục mà đội ngũ giáo viên trong nhà trờng là nhân tố trung tâm ủa sự phát
triển giáo dục. Vì vậy ngời lãnh đạo, quản lý nhà trờng phải hết sức coi trọng
xây dựng, phát triển đội ngũ giáo viên đủ về số lợng, mạnh về chất lợng hay nói
một cách khác là xây dựng, phát triển đội ngũ giáo viên vừa hồng, vừa
chuyên. Nghị quyết Ban chấp hành TW2 khoá VIII của Đảng cũng đã khẳng
định Giáo viên là nhân tố quyết định chất l ợng giáo dục, đào tạo và đợc xã
hội tôn vinh . Ông, cha ta cũng đã nói không có thầy đố mày làm nên. Nh
vậy ngời thầy giáo có một vai trò hết sức quan trọng. Lênin vị lãnh tụ thiên tài
của giai cấp vô sản cũng nói: Trong bất kỳ nhà trờng nào điều quan trọng
nhất là phơng hớng, t tởng chính trị của bài giảng. Phơng hớng và t tởng
chính trị đó hoàn toàn do đội ngũ ngời Thầy quyết định. Vì vậy ta có thể khẳng
định việc xây dựng phát triển đội ngũ giáo viên là một việc làm cực kỳ quan
trọng.
- Đặc điểm tình hình: Trờng THCS và THPT Hoá Tiến, huyện Minh Hoá,
tỉnh Quảng Bình là một trờng nằm trong hệ thống giáo dục quốc dân. Trờng
đóng trên địa bàn xã Hoá Tiến, huyện Minh Hoá, tỉnh Quảng Bình cách trung
tâm huyện 40km, cách trung tâm thành phố Đồng Hơi 100km. Nhân dân trong
1
vùng đang có sự chuyển đổi về cơ cấu kinh tế từ nông nghiệp sang công nghiệp
văn bản pháp quy của Nhà nớc về Giáo dục đào tạo (Luật giáo dục 2005, Điều
lệ trờng THPT 2007, các văn bản hớng dẫn nhiệm vụ năm học của Bộ và Sở
giáo dục).
- Nghiên cứu qua các bài giảng của các thầy cô tại Học viện Quản lý giáo
dục.
- Dùng phơng pháp nghiên cứu thực tiễn: đối chiếu, so sánh số lợng và
chất lợng đội ngũ, chất lợng giáo viên tại trờng THCS và THPT Hoá Tiến trong
những năm gần đây.
3
Phần nội dung
Chơng 1
Cơ sở khoa học của việc xây dựng và phát triển đội ngũ
trong trờng trung học phổ thông
1. Cơ sở lý luận
- Đội ngũ: Là một tập hợp số đông ngời cùng chức năng, nghề nghiệp, hợp
thành lực lợng hoạt động trong tổ chức. Đội ngũ của một tổ chức là nguồn nhân
lực trong tổ chức đó.
- Lao động s phạm của giáo viên THPT mang tính đặc thù về đối tợng, ph-
ơng tiện, thời gian và sản phẩm lao động. Lao động s phạm của ngời giáo viên
hết sức phức tạp, tinh tế, khó khăn và có một sứ mạng hết sức nặng nề là đào tạo
thế hệ tơng lai cho Đất nớc. Vì vậy đòi hỏi mỗi giáo viên cần phải nhận thức rõ
vị trí vai trò của mình, có trình độ chuẩn và trên chuẩn, không ngừng học tập,
bồi dỡng và tự bồi dỡng để nâng cao phẩm chất đạo đức trình độ chuyên môn và
nghiệp vụ.
- Xây dựng và phát triển đội ngũ là thực hiện nghị quyết, chỉ thị của Đảng
về giáo dục, xây dựng và phát triển đội ngũ là thực hiện quan điểm về Giáo
dục là quốc sách và thực hiện nghị quyết TW4 khoá VIII: Khâu then chốt đó
là thực hiện chiến lợc phát triển giáo dục là phải đặc biệt chăm lo đào tạo,
bồi dỡng và tiêu chuẩn hoá đội ngũ giáo viên cũng nh cán bộ giáo dục về
chính trị t tởng, đạo đức và nâng cao năng lực chuyên môn . Nghị quyết TW2
vì đội ngũ giáo viên là ngời trực tiếp thực hiện mục tiêu kế hoạch giảng dạy
giáo dục của nhà trờng là ngời tạo niềm tin chất lợng và hiệu quả của nhà trờng.
Đồng thời đáp ứng nhu cầu phát triển của mỗi cá nhân, giáo viên và đáp ứng
nhu cầu học của học sinh. Với vị trí và tầm quan trọng nh vậy ngời thầy giáo
phải có những tiêu chuẩn, phẩm chất và chuyên môn nghiệp vụ mới có thể đáp
ứng đợc sự nghiệp cách mạng của Đảng, Nhà nớc và nhân dân ta trong giai
đoạn hiện nay.
2. Cơ sở pháp lý
5
2.1. Luật giáo dục năm 2005
Điều 14 Chơng I Luật Giáo dục quy định Nhà giáo giữ vai trò quyết
định trong việc đảm bảo chất lợng giáo dục. Nhà giáo phải không ngừng học
tập, rèn luyện, nêu gơng tốt cho ngời học (Mục 1 điều 72 Luật giáo dục
2005).
Quyền hạn của Nhà giáo đợc đào tạo nâng cao trình độ, bồi dỡng
chuyên môn nghiệp vụ (Mục I điều 73 Luật giáo dục năm 2005).
Nhiệm vụ của ngời giáo viên đợc quy định rõ giáo viên là ngời làm
nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trờng và các cơ sở giáo dục khác .
Nhà giáo có các tiêu chuẩn sau đây:
+ Phẩm chất đạo đức t tởng tốt.
+ Đạt trình độ chuẩn đào tạo về chuyên môn, nghiệp vụ
+ Đủ sức khoẻ theo yêu cầu của nghề nghiệp
+ Có lý lịch bản thân rõ ràng
2.2. Mục tiêu bồi dỡng cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên THPT đáp
ứng yêu cầu đổi mới
Thực hiện Chỉ thị số 40 của Ban Bí th ngày 15/06/2004 về việc xây dựng
và phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục, chỉ thị số
22/2003/CT-BGD&ĐT ngày 15/06/2003 của Bộ trởng Bộ Giáo dục Đào tạo về
việc bồi dỡng Nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục, Hiệu trởng trờng THPT
quản lý bồi dỡng đội ngũ giáo viên góp phần nâng cao chất lợng giáo dục
- Xây dựng và phát triển đội ngũ đáp ứng nhu cầu của học sinh: Toàn xã
hội, ngành giáo dục, các bậc cha mẹ đều đặt niềm tin hy vọng vào các thầy cô
giáo THPT trong việc dạy dỗ con em mình để phát triển và hoàn thiện nhân
cách cho thế hệ trẻ, chủ nhân tơng lai của Đất nớc.
Nghị quyết của Đại hội Chi bộ trờng THCS và THPT Hoá Tiến lần III
nhiệm kỳ 2007 2010 Tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên
và nhân viên nhà trờng đủ về số lợng đồng bộ về cơ cấu các môn học chuẩn
về trình độ đào tạo, tinh thông về chuyên môn nghiệp vụ và an tâm công tác
lâu dài tại nhà trờng . Nh vậy công tác xây dựng và phát triển đội ngũ đợc các
7
chỉ thị nghị quyết của Đảng, các văn bản pháp quy của Nhà nớc đợc xác định rõ
ràng. Vì vậy mỗi cán bộ quản lý trờng cần phải coi đây là kim chỉ nam cho kế
hoạch và hành động.
3. Cơ sở thực tiễn
Thực tế trong những năm gần đây số lợng đội ngũ giáo viên tăng đáng kể
và hầu hết đợc đào tạo chính quy. Theo chuẩn đào tạo tỉ lệ giáo viên đạt
1,72/chuẩn 2,25, chuẩn đào tạo đạt 97% theo quy định về định mức giáo viên
trên lớp cũ trớc đây là không phù hợp nữa thực chất giáo viên của các trờng
THPT Vừa thiếu, vừa thừa . Đặc biệt là các trờng THPT ở vùng miền núi,
vùng sâu, vùng xa nhiều môn học đặc thù (Thể dục, Tin học, Giáo dục công
dân, Kỹ thuật công nghiệp) còn thiếu nhiều. Đại bộ phận giáo viên còn bất
cập so với yêu cầu đổi mới giáo dục, đời sống giáo viên còn gặp nhiều khó
khăn, nhiều giáo viên phải dạy thêm, làm thêm việc khác để sinh sống. Truyền
thống Tôn s trọng đạo bị mờ nhạt, vị trí xã hội của ngời thầy bị hạ thấp,
ngành giáo dục cha thu hút đợc ngời giỏi, hệ thống các trờng s phạm còn nhiều
bất cập bởi những cán bộ giảng dạy giỏi còn thiếu.
Cơ sở vật chất đầu t cho các trờng, các điều kiện hỗ trợ cho hoạt động dạy
và học còn quá nhiều thiếu thốn nh: Phòng học, phòng chức năng, phòng bộ
môn. Đồ dùng thiết bị dạy học cha đáp ứng đồng bộ, chất lợng đồ dùng kém.
Đặc biệt các trờng miền núi, vùng sâu, vùng xa khuôn viên nhà trờng cha đủ
+ Hiệu trởng: Phụ trách chung
+ Một phó hiệu trởng: Phụ trách chuyên môn
+ Một phó hiệu trởng: Phụ trách cơ sở vật chất
- Các tổ chuyên môn, nghiệp vụ: gồm 6 tổ chuyên môn và 1 tổ hành chính
(1 kế toán, 1 văn th, 1 th viện, 1 phụ trách đồ dùng).
+ Tổ Toán Tin
+ Tổ Sinh KTNN, nhạc hoạ
+ Tổ Văn, Sử, GD
+ Lý KT-CN, Hoá
+ Địa, Thể dục
9
+ Ngoại ngữ
- Trờng có 1 chi bộ (trực thuộc huyện uỷ) gồm 16 đồng chí đảng viên
- Tổ chức công đoàn có 48 công đoàn viên, BCH gồm 5 thành viên.
- Tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh có hơn 350 đoàn viên và 250 đội viên.
- Cơ cấu về cán bộ quản lý và giáo viên bộ môn nh sau:
Bảng 1
STT
Chức vụ/Bộ
môn
Số l-
ợng
Nữ
Trình độ Tuổi đời
Ghi
chú
Th.S ĐH CĐ TC TT
Dới
30
30-40
sinh cá biệt còn gặp nhiều khó khăn.
10
2. Một số kết quả đạt đợc trong việc xây dựng và phát triển đội ngũ
Trong những năm vừa qua nhà trờng tích cực trong việc xây dựng và phát
triển đội ngũ, coi đây là nhiệm vụ quan trọng để xây dựng nhà trờng phát triển.
Trong 11 năm qua kiên trì thực hiện mục tiêu đến nay trờng đã có đội ngũ cán
bộ quản lý giáo viên, nhân viên nhà trờng cơ bản đủ số lợng, đủ các bộ môn dạy
và nâng chuẩn trình độ chuyên môn và nghiệp vụ, phần lớn đã an tâm giảng dạy
tại trờng. Hàng năm ban giám hiệu lập kế hoạch nhân sự gửi cho Sở giáo dục
đào tạo và chủ động tuyển những giáo viên có chất lợng (u tiên những sinh viên
có bằng tốt nghiệp loại Khá) về công tác tại trờng.
Nhà trờng đã hình thành đợc đội ngũ cán bộ quản lý, cán bộ đoàn thể, tổ
chuyên môn nghiệp vụ, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên giỏi bộ môn có nhiều
đồng chí đã trởng thành và đợc kết nạp vào Đảng (Chi bộ từ khi tách mới chỉ có
3 đảng viên đến nay đã có 16 đảng viên), nhiều giáo viên có trình độ tin học và
ngoại ngữ.
- Về chất lợng đội ngũ: Đây là vấn đề sống còn của nhà trờng nó vô cùng
quan trọng thực hiện mục tiêu giáo dục trong nhà trờng đến nay đội ngũ cán bộ
giáo viên đã có 2 đ/c học xong Trung cấp lý luận Chính trị, 2 đ/c đã học qua lớp
quản lý giáo dục, 2 đ/c đã học qua lớp quản lý giáo dục; 2 đ/c đang học lớp Cao
học quản lý giáo dục, 100% giáo viên tham gia các lớp bồi dỡng chuyên môn
theo chu kỳ thờng xuyên và các lớp bồi dỡng khác do Sở giáo dục và đào tạo
mở.
+ Số giáo viên giỏi trờng và chiến sĩ thi đua cấp cơ sở ngày càng tăng về số
lợng và chất lợng (theo bảng 2).
STT Năm học
Tổng số
CBGV
Thành tích Xếp loại giáo viên
Ghi chú
+ Đội ngũ giáo viên cán bộ, nhân viên ngày một đông đã tích luỹ dợc kinh
nghiệm trong công tác, đoàn kết tơng thân tơng ái giúp đỡ khắc phục khó khăn
vơn lên.
+ Phụ huynh ngày càng tin tởng và luôn ủng hộ vật chất cũng nh tinh thần
cho nhà trờng.
12