BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP.HCM TRƯƠNG TH HI THUN

PHÁT TRIN DU LCH SINH THÁI BN VNG
CHO TNH BNH THUN THỜI K 2014 - 2020 LUN VĂN THẠC SỸ

Chuyên ngành: Quản trị Kinh doanh
Mã ngành: 60340102 TP. HỒ CHÍ MINH, tháng 01 năm 2015

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP.HCM TRƯƠNG TH HI THUN

PHÁT TRIN DU LCH SINH THÁI BN VNG
CHO TNH BNH THUN THỜI K 2014 - 2020

LUN VĂN THẠC SỸ

Họ và tên
Chức danh Hội đồng
1
PGS. TS. Nguyn Ph T
Chủ tịch
2
PGS. TS. V Ngọc Bch
Phản biện 1
3
TS. Lại Tin Dĩnh
Phản biện 2
4
TS. Lê Quang Hng
Ủy viên
5
TS. Mai Thanh Loan
Ủy viên, Thư ký

Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận sau khi Luận văn đã được
sửa chữa (nu có).

Chủ tịch Hội đồng đánh giá LV

TRƯỜNG ĐH CÔNG NGHỆ TP. HCM
PHÒNG QLKH – ĐTSĐH
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

văn là trung thực và chưa tng được ai công b trong bt k công trnh nào khác.

Tôi xin cam đoan rng mọi sự gip đỡ cho việc thực hiện Luận văn này
đã được cảm ơn và các thông tin trch dẫn trong Luận văn đã được ch rõ nguồn gc.
Học viên thực hiện Luận văn
(Ký và ghi rõ họ tên) TRƯƠNG TH HI THUN

ii

LỜI CÁM ƠN

Trước ht tôi xin chân thành cảm ơn quý thầy cô Trường Đại học Công nghệ
Thành ph Hồ Ch Minh (Hutech) đã truyn đạt những kin thc và kinh nghiệm quý
báo trong sut thời gian tôi học tại trường, đặc biệt tôi xin chân thành cảm ơn TS. Lưu
Thanh Tâm đã tận tnh hướng dẫn tôi trong sut thời gian thực hiện luận văn này nhờ
vậy mà tôi có th hoàn thành nghiên cu này.
Tip theo tôi xin chân thành cảm ơn Giám đc S Văn hóa, Th thao và Du lịch
Bnh Thuận; các Ban ngành Công ty C phần Du lịch Bnh Thuận; S K hoạch và

nhiu hạn ch v giao thông đi ngoại (không c sân bay, không c cng bin, đưng
b t thành ph H Ch Minh đn Bnh Thun mt quá nhiu thi gian) và chưa đa
dạng các loại hnh du lịch. Thực trạng khai thác du lịch  Bnh Thuận trong những năm
qua cn nhiu bt cập, tập trung vào khai thác tài nguyên sn có mà chưa đầu tư, bảo
vệ, tôn tạo một cách thỏa đáng dẫn đn hậu quả là tnh trạng xung cp của các đim
tham quan du lịch, chưa khai thác ht giá trị tim năng du lịch cng như chưa hp dẫn
khách du lịch trong nước và quc t. Với những tồn tại và hạn ch nói trên, đ phát
trin du lịch nói chung và du lịch sinh thái nói riêng, việc nghiên cu phát trin du lịch
sinh thái Bnh Thuận là ht sc cần thit và cp bách. Dưới đây tóm tắt những kt quả
nghiên cu của Luận văn:
 Phát trin bn vững nói chung và phát trin du lịch sinh thái bn vững thông qua
việc tng hợp và khái quát các khái niệm, nguyên tắc, tiêu chun v du lịch sinh
thái và phát trin du lịch bn vững làm cơ s khoa học, lý luận nghiên cu của luận
văn.
 Nghiên cu kinh nghiệm thực tin và phát trin du lịch sinh thái bn vững của các
đim du lịch sinh thái  Việt Nam nhm tm ra những giải pháp hợp lý có th áp
dng cho phát trin du lịch sinh thái  Bnh Thuận một cách bn vững.
 Phân tch, đánh giá thực trạng phát trin ngành du lịch của tnh Bnh Thuận, phản
ánh những thành công và những hạn ch cn tồn tại, những vướng mắc giữa chnh
iv

sách và thực thi, những mặt yu km trong phát trin du lịch chưa được giải quyt
đ qua đó tng kt, đánh giá v tim năng, hạn ch du lịch của Tnh.
 Mô tả thực trạng phát trin du lịch, đánh giá tác động tch cực và tiêu cực của phát
trin du lịch sinh thái. Trên cơ s đó đ xut sơ bộ các giải pháp cơ bản, kin nghị
hướng đi đng cho ngành du lịch sinh thái tnh Bnh Thuận trên con đường đạt đn
sự bn vững.
 Trên cơ s nêu những lý luận và thực tin, đi sâu phân tch đánh giá hiện trạng
phát trin du lịch chung cng như phát trin du lịch sinh thái bn vững của tnh
Bnh Thuận t năm 1991 đn 2013, luận văn sẽ tập trung đ xut các giải pháp

 Suggest sustainable development in general and sustainable ecotourism
development in particular through the synthesis and generalization of concepts,
principles, standards for ecotourism and sustainable tourism development. Those
are the research theoretical and scientific bases of the Thesis.
 Research the practical experience of sustainable ecotourism development of
ecotourism attractions in Vietnam to find reasonable solutions that can be applied
to the development of eco-tourism in Binh Thuan in a sustainable way.
vi

 Analyze and assess the status of tourism development in Binh Thuan. Reflect the
successes and limitations existing, the problems between policy and
implementation, the unresolved weaknesses in tourism development. Through
which we summarize and evaluate the provincial potential and limitations of
tourism.
 Describe the currently status of tourism development. Assess the positive and
negative impact of ecotourism development. On that basis, we propose basic
preliminary solutions; recommend the right approach for the ecotourism sector of
Binh Thuan Province on the way reaching sustainability.
 Based on outlining the theoretical and practical points, we pay attention to the
analysis and assessment of the current state of tourism development in general
as well as the development of sustainable ecotourism in Binh Thuan Province
from 1991 to 2013. As a result, this Thesis will focus on proposing solutions to
develop sustainable ecotourism for Binh Thuan Province in the period 2014-
2020.
The author wishes that this Thesis would contribute a small part to the strategy of
sustainable tourism development in general and sustainable ecotourism development in
particular for Binh Thuan Province as well as to the building of ecotourism industry of
Binh Thuan Province to have a respected brand in the country and in the world.
1.1.2. Khái niệm v du lịch sinh thái 7
1.1.3. Một s định nghĩa v Du lịch sinh thái  Việt Nam………… ….… 8
1.2. Những nguyên tắc và điu kiện cơ bản đ phát trin du lịch sinh thái…… 9
1.2.1. Những nguyên tắc của DLST bn vững 9
1.2.2. Các điu kiện cơ bản đ phát trin du lịch sinh thái 11
1.3. Các tiêu chun đánh giá sự phát trin DLST bn vững…………………… 12
1.3.1.Tiêu chun v kinh t 13
1.3.2. Tiêu chun v xã hội, con người 13
1.3.3. Tiêu chun v môi trường 13
1.4. Tài nguyên du lịch sinh thái……………………………………………… 13
viii

1.4.1. Khái niệm tài nguyên DLST 13
1.4.2. Môi trường và hệ sinh thái 15
1.4.2.1. Khái niệm môi trường.……………………………………………15
1.4.2.2. Hệ sinh thái môi trường…………………………… ……………15
1.4.2.3. Đa dạng sinh học………………………………………… …… 15
1.4.3. Đặc đim của tài nguyên DLST 16
1.5. Tnh tt yu của hoạt động DLST dựa vào cộng đồng góp phần phát trin bn
vững…………………………………………………………………………… 16
TÓM TẮT CHƯƠNG 1 18
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DLST CỦA TNH BNH THUN 19
2.1. Khái quát v đặc đim tự nhiên-kinh t-xã hội của tnh Bnh Thuận 19
2.1.1. Tng quan v địa lý kinh t 19
2.1.2. Một s ch tiêu kinh t xã hội chủ yu của tnh 21
2.1.2.1. Lĩnh vực kinh t……………………… …………………………21
2.1.2.2. Lĩnh vực văn hóa - xã hội…………………………… …………25
2.2. Tim năng phát trin du lịch sinh thái tnh Bnh Thuận 27
2.2.1. Tài nguyên du lịch sinh thái tự nhiên của tnh 27
2.2.1.1. Các hệ sinh thái đin hnh  tnh Bnh Thuận…………………….27

gian qua………………………………………………………………………….61
2.6.1 Thuận lợi………………………………… ………………… ……61
2.6.2 Những khó khăn và tồn tại……………………………. …… ……61
2.7. Dự báo các ch tiêu phát trin du lịch Bnh Thuận đn năm 2020…… 63
2.7.1 Các căn c đ dự báo……………………… ………………… …….63
2.7.2 Dự báo v lượng du khách …… ……………………………….…63
2.7.3 Dự báo doanh thu ngành du lịch tnh đn năm 2020…………….64
TÓM TẮT CHƯƠNG 2 65
CHƯƠNG 3: ĐNH HƯỚNG CHIN LƯC VÀ MỘT S GII PHÁP PHÁT
TRIN DU LCH SINH THÁI TNH BNH THUN THỜI K 2014-2020 66
3.1. Các cơ s đ xut giải pháp phát trin 66
3.1.1 Cơ s mang yu t Quc t…………………………………… …….66
3.1.2 Cơ s mang yu t quc gia …… ………… ………………….…66
3.2. Những quan đim và mc tiêu chnh khi đ xut giải pháp DLST tnh
Bnh Thuận……… ………………………………………………………….66

3.2.1. Những quan đim phát trin theo các nội dung liên quan đn DLST 66
3.2.1.1 Quan đim v sinh thái môi trường 66
3.2.1.2 Quan đim v kinh t 67
3.2.1.3 Quan đim v đy mạnh phát trin các sản phm DLST 68
3.2.1.4 Quan đim tập trung đy mạnh phát trin DLST văn hóa lịch sử vn
là th mạnh ni trội của tnh 68
x

3.2.1.5 Quan đim ch trọng đào tạo và phát trin nguồn nhân lực cho hoạt
động DLST…………………………………………………………………………68
3.2.2.
Mc tiêu chủ yu v phát trin DLST……………………… ……….
68
3.2.3.


HƯỚNG NGHIÊN CU TIP THEO CỦA Đ TÀI…………….……………… 94
TÀI LIỆU THAM KHO .95
PHỤ LỤC xii

DANH MỤC CÁC TỪ VIT TẮT DLST
Du lịch sinh thái
PTBV
Phát trin bn vững
HST
Hệ sinh thái
WTO
T chc Thương mại Th giới (World Trade Organization)
WTTC
Theo Hội đồng du lịch và lữ hành th giới (World Tourism
and Travel Council)
UNWTO
T chc Du lịch Th giới (World Tourism Organization)
BTTN
Bảo tồn thiên nhiên
KBTTN
Khu bảo tồn thiên nhiên
VQG
Vườn quc gia

2008-2013 45
1

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Cách đây gần 20 năm, vào ngày 24/10/1995, một sự kiện nhật thực toàn phần
đã gip cho du khách trong và ngoài nước bit đn tnh Bnh Thuận là một trong
những đim đn hp dẫn. Với lợi th được thiên nhiên ưu đãi như có bin xanh, cát
trắng, nắng vàng, bãi bin đẹp, đồi cát hoang sơ, quyn r, cảnh quan thiên nhiên
thơ mộng. Nắm bắt được lợi th này, nhiu năm qua Bnh Thuận đã tập trung ưu
tiên phát trin du lịch và xem đây là ngành kinh t mi nhọn của địa phương.
Hiện nay ngành du lịch Việt Nam đang trên đà phát trin. Ngành du lịch 
nước ta tuy được thành lập t 09/7/1960 đn nay nhưng do ảnh hưng của chin
tranh và cm vận nên không có điu kiện phát trin nhanh. Các ngành ngh kinh
doanh trong du lịch đã bị thiệt hại nặng n, công sut phng cho thuê có thời k
giảm xung cn 20% - 30% và một s khách sạn đã phải tạm ngưng hoạt động. Mặt
khác, sự phát trin du lịch không đồng đu, ch tập trung  những trung tâm, thành
ph lớn hay các địa phương có cảnh quan ni ting và cn nhiu tnh khác chưa
phát trin mặc dầu có tim năng lớn.
Bnh Thuận là một trong những trung tâm du lịch trọng đim của Việt Nam
hiện nay. Nu so với các trung tâm du lịch lớn khác của Việt Nam như: Hạ Long,
Hu, Nha Trang, Đà Nng, Vng Tàu, … th ngành du lịch Phan Thit - Bnh Thuận
cn khá non trẻ. Nhưng Bnh Thuận có vị tr địa lý thuận lợi, nm giữa các trung
tâm du lịch lớn  pha Nam như: thành ph Hồ Ch Minh, Vng Tàu, Đà Lạt, Nha
Trang. Không ch phát huy ti đa tim năng lợi th sn có, ngành du lịch Bnh
Thuận cn nhanh chóng bắt nhịp với xu th của xã hội trong việc tạo ra những sản
phm du lịch đáp ng được nhu cầu thị hiu của du khách. Một trong những sản
phm hp dẫn đó là loại hnh du lịch sinh thái.
Phát trin du lịch sinh thái không ch góp phần gip người dân địa phương
tăng thêm nguồn thu nhập mà cn là giải pháp tt nht đ góp phần đy nhanh tc

giá hiện trạng phát trin du lịch chung cng như phát trin du lịch sinh thái bn
3

vững của tnh Bình Thuận t năm 2008 đn 2013. Căn c vào những cơ s phân
tch của tác giả và định hướng của ngành, tác giả sẽ tập trung đ xut các giải pháp
và kin nghị c th nhm phát trin du lịch sinh thái bn vững cho tnh Bnh Thuận
thời k 2014 - 2020.
3. Đối tưng và phạm vi nghiên cứu
- Phm vi nghiên cu: V không gian đ tài giới hạn nghiên cu toàn cảnh hoạt
động của du lịch Bnh Thuận trong khoảng thời gian t năm 2008-2013 nhm xây
dựng định hướng và giải pháp phát trin trong những năm tip theo.
- Phm vi không gian:đ tài được giới hạn trong phạm vi địa giới toàn cảnh hoạt
động của du lịch tnh Bnh Thuận đ các giải pháp đưa ra có tnh gắn kt và bao
quát hơn.
4. Phương pháp nghiên cứu
Luận văn thực hiện dựa trên phương pháp định tính.
- Phương pháp kho sát thực địa tại địa bàn tnh Bnh Thuận đn các khu du
lịch trọng đim đ thm tra, quan sát và đánh giá sự phân b khách du lịch, hiện
trạng các nguồn tài nguyên du lịch sinh thái đang được khai thác. T đó có các nhận
định đng đắn v thực trạng hoạt động liên quan ngành du lịch sinh thái của Tnh.
- Phương pháp thu thp và xử lý thông tin: thông qua việc thu thập các dữ liệu,
thông tin, các bài báo chnh thc của các đơn vị quản lý chuyên ngành du lịch t
Trung ương đn địa phương (Tng cục Du lịch Vit Nam, Sở Thương mi và Du
lịch Bnh Thun,…), các cơ quan ban ngành của Bnh Thuận (Sở Văn ha Thông tin,
Sở K hoch Đầu tư, Sở Thông tin và Truyn thông, Sở Khoa học và Công ngh
Môi trưng, Sở Tài nguyên và Môi trưng, Cục Thng kê Bnh Thun,… ), các tài
liệu lịch sử, địa ch của các vng đt trong tnh, các sách giáo trnh đã học và các
bài báo của tác giả thuộc tnh Bnh Thuận, …. Ngoài ra cn tham khảo các tài liệu
nước ngoài đ đi chiu, phân tch, tng hợp t đó gip cho việc xây dựng phát
trin du lịch sinh thái bn vững của tnh Bnh Thuận có tnh sát hợp hơn.

5

thực tin phát trin du lịch sinh thái, đã trnh bày tim năng, hiện trạng cng một s
giải pháp phát trin DLST  Việt Nam, 1998.
- Lê Huy Bá, “ Nghiên cu tim năng và các gii pháp phát trin bn vững du
lịch sinh thái tỉnh Đng Nai”, đ tài nghiên cu khoa học cp tnh, đã trnh bày
những vn đ như: hoạt động du lịch sinh thái, tài nguyên cảnh quan, sử dng hợp
lý và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên trong phát trin du lịch sinh thái, thực trạng và
giải pháp phát trin du lịch sinh thái  Đồng Nai, 2006.
- PGS. TS Phan Huy Xu, “ Phát trin du lịch Vit Nam: Tim năng – cơ hi
thách thc”, Tạp ch Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thành ph Hồ Ch
Minh, trnh bày tng th du lịch Việt Nam đang phát trin với tim năng sn có và
cơ hội, thử thách trong tương lai sắp tới, 2002.
Tuy nhiên, đn bây giờ vẫn cn t công trnh nghiên cu nào mang tnh học
thuật chuyên sâu v du lịch sinh thái mặc d nhu cầu trong nước rt nhiu, các cơ
quan quản lý nhà nước cng ban hành khá nhiu văn bản cho công tác này. Việc
phát trin DLST  Việt Nam vẫn cn mang tnh đơn lẻ và bột phát, tim năng khai
thác và phát trin DLST trong những năm va qua chưa cao.
Đặc biệt chưa có đ tài nào nghiên cu c th v du lịch sinh thái của Tnh
Bnh Thuận do đó tác giả mạnh dạn chọn đ tài “Phát triển du lịch sinh thái bền
vững cho tỉnh Bình Thuận thời kỳ 2014-2020” đ làm luận văn thạc sĩ của mnh
một mặt đ thực hiện công trnh khoa học nhm hoàn thành khóa học thạc sĩ của
nhà trường, mặt khác đ đóng góp những giải pháp thit thực cho quê hương.

6

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUN CỦA VIỆC PHÁT TRIN

1.1.2. Khái niệm về du lịch sinh thái:
Du lịch sinh thái được quan niệm là một loại hnh du lịch bn vững gắn với
môi trường thiên nhiên. Các khái niệm ph bin v DLST mà các nhà nghiên cu v
du lịch đã đưa ra và được đa s các din đàn quc t v DLST tha nhận như:
Hector Ceballos-Lascurain-một nhà nghiên cu tiên phong v du lịch sinh thái
định nghĩa DLST lần đầu tiên vào năm 1987 như sau: “DLST là du lịch đn những
khu vực tự nhiên t bị ô nhiễm hoặc t bị xáo trn vi những mục tiêu đặc bit:
nghiên cu, trân trọng và thưởng ngon phong cnh và gii đng-thực vt hoang
d, cng như những biu thị văn ha được khám phá trong những khu vực này”.
Năm 1991, đã xut hiện khái niệm v Du lịch sinh thái. "Du lịch sinh thái là
loi hnh du lịch diễn ra trong các vùng c h sinh thái tự nhiên còn bo tn khá tt
nhm mục tiêu nghiên cu, chiêm ngưỡng, thưởng thc phong cnh, đng thực vt
cng như các giá trị văn hoá hin hữu" (Boo,1991).
Đi với các t chc quc t, định nghĩa v DLST do Hiệp hội Du lịch Sinh
thái quc t (The Internation Ecotourism society) đưa ra hiện được sử dng khá ph
bin như sau: “DLST là du lịch c trách nhim vi các khu vực thiên nhiên là nơi
bo tn môi trưng và ci thin được phúc lợi cho nhân dân địa phương”.

Hình 1.1: Sơ đồ Sự tiếp cận của Phát triển bền vững là nền tảng của DLST
(UNWTO, 2009)

Trích đoạn Giải pháp bảo tồn và phát triển tài nguyên DLST nhân văn

---