BăGIỄOăDCăVÀăÀOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP.ăHăCHệăMINH
NGUYNăTHANHăQUụ
BăGIỄOăDCăVÀăÀOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP.ăHăCHệăMINH
CHNGăTRỊNHăGINGăDYăKINHăTăFULBRIGHT
NGUYNăTHANHăQUụ
CIăCỄCHăTHăTCăHÀNHăCHệNHăTRểNăLNHăVC
NGăKụăTHÀNHăLPăDOANHăNGHIPă
TI TNHăNINHăTHUN NgƠnh:ăChínhăsáchăcông
NguynăThanhăQuỦ
-ii- LIăCMăN LiăđuătiênătôiăxinăchơnăthƠnhăcmănăquỦăthy,ăcôăgiáo,ăcácăcánăbăChngătrìnhă
GingădyăKinhătăFulbrightăđƣănhitătìnhăgiúp đăvƠătruynăđtăchoătôiănhngăkinăthcă
quỦăbáuănhtătrongăthiăgianătôiătheoăhcăăChngătrình.
căbitătôiăxinăchơnăthƠnhăcmănăThy,ăPGS.TS.ăPhmăDuyăNghaăđƣăcungăcpă
nhngăkinăthcăbătíchăvƠătnătìnhăhngădnătôiătrongăsutăquáătrìnhălƠmălunăvn.
XinăchơnăthƠnhăcmănăcácăanh,ăchăcácăđnăvăcóăliênăquanăđƣănhitătìnhăhătrătôiă
trongăquáătrìnhătìmăhiuăvƠăthuăthpăthôngătinăvăđătƠi.
Cuiăcùng,ăxinăcmănăcácăanh,ăch,ăcácăbnăđngănghipăđƣăđngăviên,ăgiúpăđătôiă
thiăgianăquaăUBNDătnhătpătrungăchăđoătrinăkhaiăthcăhinărƠăsoát,ăxơyădngăcácăquyă
trìnhăgiiăquytăthătcăhƠnhăchínhătrongăvicăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghipăvƠătrin khai
thcăhin,ătheoăđóăđƣăgópăphnătoăraămôiătrngăthunăliăchoădoanhănghipăhotăđng,ă
tngăcngăliênădoanh,ăliênăkt,ăhpătácăvƠăcnhătranh,ătoăđcăđngălcătrongăsnăxută
kinhădoanh.ăTuyănhiên,ăcngăđƣăcóănhngăduăhiuăchoăthyăxyăraăcácăriăroăcnăphiăxemă
xét.ăNhngăđimăyuăkémăcònătnătiăăNinhăThunădnăđnătìnhătrngăgiiăquytăhăsăcònă
kéoădƠi,ătngăchiăphíăkhôngăchínhăthc,ălƠmăgimăsútălòngătinăcaăngiădơn,ădoanhănghip,ă
lƠmănƣnălòngănhƠăđuăt.
CiăcáchăthătcăhƠnhăchínhăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghipălƠăchínhăsáchătrngă
tơmăcaăciă cáchăthăchă nhmăgimăbtă sălngăthă tc,ărútă ngnăthiăgianăthƠnhălpă
doanhănghip,ăhngăđnăciăthinămôiătrngăkinhădoanh,ătngăcngănngălcăcnhătranhă
caănnăkinhăt,ăđngăthiăthăhinăchcănngăcanăthipăcaănhƠăncăvƠoăhotăđngădoanhă
nghipăđăhnăchăkhuytăttăthătrng.ăLunăvnăcóăcácăcơuăhiănghiênăcuălƠăvicăgiiă
quytăthătcăhƠnhăchínhătrongăvicăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghipăđcătinăhƠnhănhă
thănƠo?ăCònătnătiănhngăbtăcpănƠoătrongăchínhăsách,ătrongăquyăđnhăvƠăquyătrìnhăgiiă
quyt?ăCácăgiiăphápăđătngăcngăcôngătácăciăcáchăhƠnhăchínhătrongălnhăvcăđngăkỦă
thƠnhălpădoanhănghip?ăGópăphnăgnăliăíchădoanhănghipăviăliăíchăcôngăcngăvƠătuơnă
thătheoăquyăđnhăcaăphápălut.ăLunăvnăsădngăphngăphápănghiênăcuăđnhătínhăcùngă
-iv-
viăphơnătích,ăsoăsánhăktăhpăviăkinăthcăcácămônăhcăăChngătrìnhăgingădyăkinhătă
Fulbrightăđătrăliăcácăcơuăhiănghiênăcu. Sădngăphngăphápănghiênăcuătìnhăhungă
đăphơnătích,ăđánhăgiáăvicăthcăthiăphápălutătrongăvicăthƠnhălpădoanhănghipătrênăđaă
bƠnătnhăNinhăThun. NghiênăcuătƠiăliu,ăthôngătinăkhoaăhc,ăcácăvnăbnăquyăphmăphápă
lutăquyăđnhăvăchcănng,ănhimăvăvƠăquynăhnăcaăcácăcăquanăqunălỦănhƠăncă
trongăvicăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghip.ăThuăthp,ătrngăcuăỦăkinăthôngăquaăphiuă
khoăsát,ăphngăvnădoanhănghip,ăcánăb,ăcôngăchc,ăviênăchc.ăPhơnătíchăsăliuăđ xácă
đnhăthcătrngăqunălỦănhƠănc, mcăđăphiăhp,ăcácăkhóăkhn,ăvngămcătrongăhotă
đngăqunălỦănhƠăncăđiăviălnhăvcăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghip.ăQuaăđóătácăgiă
nhnăđnhăcònăcóănhngătnăti,ăbtăcpălƠ:
DANHăMCăPHăLC xi
CHNGă1ăMăU 1
1.1ăBiăcnhănghiênăcuăchínhăsách 1
1.2ăVnăđăchínhăsách 2
1.3ăMcătiêuănghiênăcu,ăcơuăhiănghiênăcu 4
1.3.1ăMcătiêuănghiênăcu 4
1.3.2ăCơuăhiănghiênăcu 4
1.4.ăiătngăvƠăphmăviănghiênăcu 5
1.4.1ăiătngănghiênăcu 5
1.4.2ăPhmăviănghiênăcu 5
1.5ăKhungăphơnătích 5
1.6ăPhngăphápănghiênăcu 6
1.7ăNgunăthôngătin 7
1.8ăCuătrúcălunăvn 7
CHNGă2ăCăSăLụăTHUYT 8
-vi-
2.1ăThătc,ăthăthcăhƠnhăchính,ăciăcáchăhƠnhăchính,ăsăcnăthităcaăciăcáchăthătcă
hƠnhăchính 8
2.1.1ăThătc 8
2.1.2ăThătcăhƠnhăchính 8
2.1.3ăCiăcáchăhƠnhăchính 8
2.1.4ăSăcnăthităcaăciăcáchăthătcăhƠnhăchính 9
2.2ăCăchă“mtăca”,ăcăchă“mtăcaăliênăthông”,ăcácănguyênătcăthcăhin 9
2.2.1ăCăchă“mtăca” 9
2.2.2ăCăchă“mtăcaăliênăthông” 10
2.2.3ăCácănguyênătcăthcăhinăcăchă“mtăca”,ăcăchă“mtăcaăliênăthông” 10
2.3ăCăsălỦăthuytăvăphơnăcpăqunălỦănhƠănc 10
2.4ăTínhăminhăbchătrongăhotăđngăhƠnhăchínhăcông 12
CHNGă3ăÁNHăGIÁăTHCăTRNGăVICăGIIăQUYTăTHăTCăHĨNHă
-viii-
DANHăMCăCỄCăCHăăVITăTT
BTTHC BăthătcăhƠnhăchính
CCHC CiăcáchăhƠnhăchính
HCNN HƠnhăchínhănhƠănc
HND Hiăđngănhơnădơn
NLCT Nngălcăcnhătranh
OECD TăchcăhpătácăvƠăphátătrinăkinhăt
ROCCIPI Quyătc,ăcăhi,ănngălc,ătruynăthông,ăliăích,
quyătrình,ăỦăthcăh
TTHC ThătcăhƠnhăchính
UBND yăbanănhơnădơn
Hpă3.5:ăChiăphíăkhôngăchínhăthc 30
Hpă3.6:ăThôngătin,ătuyênătruynăvăthătcăhƠnhăchính 31 -xi-
DANHăMCăPHăLC
Phălcă1:ă McătiêuăcaăChngătrìnhătngăthăciăcáchăhƠnhăchínhănhƠăncăgiaiăđonă
2011-2020 43
Phălcă 2:ăSáuănhimă văcaăChngătrìnhă tngăthă ciăcáchăhƠnhă chínhănhƠă ncăgiaiă
đonă2011-2020 43
Phă lcă 3:ă Phngă vnă ôngă Nguynă Vnă Bình-Phóă Trngă Phòngă ngă kỦă kinhă doanhă
thucăSăKăhochăvƠăuăt. 44
Phălcă4:ăPhngăvnăbƠăTrnăThăYnăTho-PhóăTrngăPhòngăcôngătácăHiăđngănhơnă
dơnătnhăthucăVnăphòngăHiăđngănhơnădơnăvƠăoƠnăđiăbiuăQucăhiătnh.
45
Phălcă5:ăPhng vnăôngăNguynăVnăPhc,ăngiăđiădinătheoăphápălutăCôngătyătráchă
nhimăhuăhnăPhcăAn. 45
Phălcă6:ăPhngăvnăôngăNguynăQucăBo,ăngiăđiădinătheoăphápălutăCôngătyăSaoă
VƠng. 45
Phălcă7:ăPhngăvnăbƠăBùiăNgcăVy-chuyênăviênăbăphnă“mtăca”ăthucăVnăphòngă
Phátătrinăkinhăt. 46
Phă lcă 8:ă Phngă vnă ôngă Nguynă Vnă Hng-Phóă Ccă Trngă Ccă Thngă kêă Ninhă
Thun. 46
Phălcă9:ăCăsăvtăcht,ătrangăthităbălƠmăvic 47
Phălcă10: Danhăsáchăchuyênăgia 47
Phălcă11:ăPhiuăkhoăsát 48
-1-
đyăphátătrinăkinhăt-xƣăhi,ăgópăphnăphòngăngaăthamănhng,ătiêuăcc,ănơngăcaoăhiuă
lc,ăhiuăquăqunălỦăcaăbămáyăNhƠănc, doăđóăluônăđcăchínhăquynăcácăcpăquană
1
ngăCngăsnăVităNamă(2011)
2
Chínhăphă(2011)
-2-
tơmăchăđoăvƠătrinăkhaiăthcăhinăđtăđcănhngăktăquătíchăcc.ăVicătrinăkhaiănhiuă
binăphápăciăcáchăTTHC nhmătoăthunăliăhnăchoăngiădơn,ădoanhănghip;ăcăchă
“mtăca”,ăcăchă“mtăcaăliênăthông”ăđƣăđcătrinăkhaiăthcăhinăvƠăđtăđcănhngăktă
qu;ăTTHC thngăxuyênăđcărƠăsoát,ăđnăginăvƠăcôngăb,ăcôngăkhaiăminhăbch-bcă
đuăđƣănhnăđcăsăđngătình,ăngăhăvƠăđánhăgiáătíchăccătăngiădơn,ădoanhănghip.ă
Tuyănhiên,ăbênăcnhănhngăktăquăđtăđc,ăcôngătácăciăcáchăTTHC cònămtăsă
hnăch:ănhnăthcăvƠăsăchăđo văcôngătácăciăcáchăTTHC caăcácăcp,ăcácăngƠnhăcònă
thiuăđngăbăvƠăchaăquytălit.ăThăhinărõănétăăkhơuăphiăhpăgiaăcácăcăquan,ăđnăv,ă
cácăngƠnh,ăcácăcpătrongăgiiăquytăhăsăvƠăcôngăvicăcònăchaătt,ănhtălƠătrênălnhăvcă
đtăđai,ăxơyădngăcăbn,ăápăgiáăđnăbù,ăgiiăphóngămtăbng,ăthƠnhălpădoanhănghip, ă
Ktăquăđtăđcătrongăthiăgianăquaăvnăchaăđápăngăđcăyêuăcuăđtăra,ăchaătngă
xngă viă nhngă đòiă hiă chínhă đángă ngƠyă cƠngă đaă dng,ă khtă kheă tă cngă đngă doanh
nghipăvƠăngiădơn.ăVicăgiiăquytăTTHC tiămtăsăcăquan,ăđnăv,ăđaăphngăvnă
cònănhiuăphinăhƠ,ăphcătp,ăchaăthtăsăcôngăkhai,ăminhăbch;ămtăsăniăthcăhinăcònă
mangătínhăhìnhăthc,ăchiuăl,ămangănngătínhăchtăđiăphó.ăTinhăthnătráchănhim,ătháiăđă
phcăvăcaămtăbăphnăcánăb, côngăchc,ăviênăchcăvnăchaăthtăsătnătơm,ătnălc.ă
Mtă băphnă cánă b,ă côngă chc,ă viênă chcă cònă biuă hină gơyă phină hƠă khiă giiă quytă
TTHC choăcácătăchc,ăcáănhơn,ădoanhănghip
3
.
quanăqunălỦănhƠăncăviăcácădoanhănghip.ăTuyănhiên,ătrongăthcătăvnăcònănhngătnă
ti,ăvngămcăcnăkhcăphcătrongăthiăgianăti.ăChtălngăgiiăquytăthătcăhƠnhăchínhă
tuyăngƠyăcƠngănơngăcaoănhngăcònăhăsătrăhn,ătnăđng.ăCóătiă67%ăhăsăgiiăquytătră
hn
6
. Tháiăđăngăxăcaăcôngăchcăbăphnăánhă“quan liêu, hách dch” nhtălƠălnhăvcă
đtăđaiă(chimătălă40%),ăriêngătiăphngăôngăHiăđánhăgiáăthpănhtătinhăthnătráchă
nhimăcaăcôngăchcă(18%)
7
Viă hă thngă phápă lută quyă đnhă vă côngă tácă đngă kỦă thƠnhă lpă doanhă nghipă
thngăhayăthayăđi,ăcònăchngăchéo,ăthiuăđngăb (xungăđtăphápălỦăgiaăLutăDoanhă
nghipănmă 2005ă viă nhngăLută chuyênă ngƠnhă khác).ă Viă quyăđnhă vă phơnă cp,ătraoă
quynănhăhinănay,ăchínhăquynăđaăphngăvƠăcácăcăquanăchcănngădădƠngăcpăphépă
thƠnhălpădoanhănghipătrong khi tráchănhimăgiiătrìnhăthp (Quytăđnhăsă29/2012/Q-
UBNDă ngƠyă 26/6/2012ă caăUBNDă tnhă Quyăđnhă vă că chă phiă hpă trongă giiăquytă
TTHC theoămôăhìnhă“mtăcaăliênăthông”).ăSăthamăgiaăcaăngiădơn,ădoanhănghipăcònă
hnăchălƠmătngănguyăcădnăđnănhngătiêuăcc,ăriăro (cácătăchc,ăcáănhơnăbităquyă
đnhăvăhăsăTTHC chăyuăthôngăquaă“niêm yt ti c quan” (chimătălă39%)ăvƠă“nh
công chc th lý hng dn” (chimătălă46%).ăKhiă thcăhină giaoă dchă thătcă hƠnhă
chínhăcácătăchc,ăcáănhơnăchăyuănpăhăsăbngăhìnhăthc “trc tip np h s” (chimă
85%)
8
.ăiuănƠyălƠmănyăsinhănhngămơuăthun,ăkhóăđtăđcămcătiêuăphátătrinăkinhăt-
xƣăhiăbnăvng.
5
Tínhăđnănay, tnhăhinăcóă17/18ăs,ăngƠnhăcpătnh,ă07/07ăhuyn,ăthƠnhăphăvƠă65/65ăxƣ,ăphngăthătrnă
thcăhinăcăchă“mtăca”,ăcăchă“mtăcaăliênăthông”.
6
Thăba,ăđăxutăcácăgiiăphápăcăthăvăcácăquyăđnhăthƠnhălpădoanhănghipănhmă
tităkimăthiăgianăvƠăchiăphíăđiăliăđiăviăcôngădơn,ătăchc,ădoanhănghip.ăngăthiă
thúcăđyăsă phiă hpăgiaă cácăcăquană HCNN trong giiăquytăvicăđngăkỦăthƠnhă lpă
doanh nghip,ănơngăcaoăhiuăquăhotăđng caăbămáyăHCNN.
1.3.2ăCơuăhiănghiênăcu
- Niădung caăCiăcáchăTTHC theo căchă“mtăca”,ăcăchă“mtăcaăliênăthông”ă
lƠăgì?
-5-
- VicăthcăhinăgiiăquytăTTHC trongăvicăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghipăđcă
tinăhƠnhănhăthănƠo?ăTrngăhpănghiênăcuătrênăđaăbƠnătnhăNinhăThunăđiăviăvică
thƠnhălpămiădoanhănghipătănhơn.
- ThcătrngăvicăgiiăquytăcácăTTHC trongăvicăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghipă
caătnhăNinhăThunănhăthănƠo?ăCònătnătiănhngăbtăcpătrongăchínhăsách,ătrongăquyă
đnhăvƠăquyătrìnhăgiiăquyt?
- LunăvnăđăxutăcácăgiiăphápănhmătngăcngăcôngătácăciăcáchăTTHC trênă
lnhăvcăthƠnhălpădoanhănghip?ăGópăphnăgnăliăíchădoanhănghipăviăliăíchăcôngăcngă
vƠătuơnăthătheoăquyăđnhăcaăphápălut.
1.4.ăiătngăvƠăphmăviănghiênăcu
1.4.1ăiătngănghiênăcuă
LunăvnătpătrungănghiênăcuăqunălỦănhƠăncăđiăvi vicăđngăkỦăthƠnhălpă
doanhănghip.ăSăthamăgiaăcaăcăquan,ăcánăb,ăcôngăchc,ăviênăchcăvƠăngiădơn,ădoanhă
nghipătrongăvicăthƠnhălpădoanhănghipătrênăđaăbƠnătnhăNinhăThun.
1.4.2ăPhmăviănghiênăcuă
ătƠiănghiênăcuăvicăthcăthiăchínhăsáchăcaăcácăcăquanăcóăliênăquanătrongăvică
giiăquytăthƠnhălpădoanhănghipăvƠăcăchăphiăhp.ăBênăcnhăđó,ăcácăthôngătin,ădăliuă
đcăthuăthpătiăBăphnăthƠnhălpădoanhănghipăthucăSăKăhochăvƠăuăt.
1.5ăKhungăphơnătích
KhungăphơnătíchăchăyuătpătrungăvƠoăcácăkhíaăcnh:
Thănht,ăphơnătích quyătrìnhăthcăthiăchínhăsách,ăquyăđnhăvătrìnhăt,ăthătc,ăhă
văchcănng,ănhimăvăvƠăquynăhnăcaăcácăcăquanăqunălỦănhƠăncătrongăvicăđngă
kỦăthƠnhălpădoanhănghip.ă
- Nghiênăcuăcácănghiênăcu trcăvăcôngătácăciăcáchăTTHC.
- ThamăkhoăỦăkinăcácăchuyênăgia,ădoanhănghipăvăciăcáchăTTHC.ă
- Xơyădngăbnăcơuăhi chínhăthcăđălyăỦăkinăcácăchuyênăgia,ădoanhănghip vă
ciăcáchăTTHC trênălnhăvcăthƠnhălpădoanhănghip.
- Thuăthp,ătrngăcuăỦăkinăthôngăquaăphiuăkhoăsát,ăphngăvnădoanhănghip,ă
cánăb,ăcôngăchc,ăviênăchc.ăPhơnătíchăsăliuăđ xácăđnhăthcătrngăqunălỦănhƠănc,
mcăđăphiăhp,ăcác khóăkhn,ăvngămcătrongăhotăđngăqunălỦănhƠăncăđiăviălnhă
vcăđngăkỦăthƠnhălpădoanhănghip.
- Ktălun,ăkhuynăngh
Cáchăthuăthpădăliu,ădanhăsáchăcácăchuyênăgia:
-7-
- Chuyênăgia:ăChnănhngăngiăphătráchăchínhăvƠăamă hiuăquyătrìnhă đngăkỦă
thƠnhălpădoanhănghipăđăhiă(xemăphălcă10)
- Cáchăchnămuădoanhănghip:ăDoăđiuăkinăthiăgian,ătƠiăchínhăhnăchănênăđătƠiă
dăkinăsămuăkhoăsátătrênă30ăđăđmăboăỦănghaăthngăkê.ăDaăvƠoăsădoanhănghipă
đcăthƠnhălpămiănmă2013ălƠă236,ăđătƠiălyămuăkhongă20%ăsălngădoanhănghip,ă
tngăngă42ămuăkhoăsát.
CăsălỦăthuytăđăhìnhăthƠnhăniădungăphiuăkhoăsátăvƠăcácăniădungăphngăvnă
chuyênăgia: PhngăphápănghiênăcuăGroundedăTheoryă(GT),ăphngăphápătìnhăhung.
1.7 Ngunăthôngătin
Thôngătinăthăcp:ăTpăhpăcácăsăliuăchínhăthngătăcácăvnăbnăquyăphmăphápă
lută (Chngă trìnhă tngă thă CCHC nhƠă ncă giaiă đonă 2011-2020ă theoă Nghă quytă
30c/NQ-CPăngƠyă08/11/2011 caăChínhăph,ăLutăDoanhănghip,ăLutăbanăhƠnhăvnăbnă
quyăphmăphápălut,ăLutătăchcăHNDăvƠăUBND),ăBătiêuăchíăOECD,ăROCCIPI,ăcácă
báoăcáoăvăcôngătácăCCHC hngănmăcaăUBNDătnh.ăBáoăcáoăkimătraăcông tácăciăcáchă
TTHC caăBanăPhápăchăHNDătnh.ăSăliuăktăquăkhoăsátăcaăUBNDătnhăvămcăđă
hƠiălòngăcaătăchc,ăcáănhơnăđi viăsăphcăvăcaăcăquanăhƠnhăchínhănmă2012ătrênă
côngăs;ătrìnhătăbănhim,ăđiuăđngăcôngăchc,ăviênăchc;ătrìnhătălpăquy,ăápădngăcácă
quyăphmăđăboăđmăcácăquynăchăthăvƠăxălỦăviă phm;ătrìnhătătăchc-tácănghip
hƠnhăchính.ăTTHC lƠătrìnhăt,ăcáchăthcăgiiăquytăcôngăvicăcaăcácăcăquanăHCNN cóă
thmăquynătrongămiăquanăhăniăbăcaăhƠnhăchínhăvƠăgia cácăcăquanăHCNN viăcácă
tăchcăvƠăcáănhơnăcôngădơn.ăNóăgiăvai tròăđmăboăchoăcôngăvicăđtăđcămcăđíchăđƣă
đnh,ăphùăhpăviăthmăquynăcaăcácăcăquanănhƠăncăhocăcaăcácăcáănhơn,ătăchcă
đcăyăquynătrongăvicăthcăhinăchcănngăqunălỦăNhƠănc
10
.
2.1.3ăCiăcáchăhƠnhăchính
CCHC lƠămtăkháiănimăđƣăđcănhiuăhcăgi,ăcácănhƠănghiênăcuăhƠnhăchínhătrênă
thăgiiăđaăra,ădaătrênăcácăđiuăkin văchăđăchínhătr,ăkinhăt-xƣăhiăcaămiăqucăgia,ă
cngănhăphăthucăvƠoăquanăđimăvƠămcătiêuănghiênăcu,ădoăđóăhuăhtăcácăđnhănghaă
nƠyălƠăkhácănhau.ă
Tuy nhiên,ăcóăthăthyăcácăkháiănimăvăCCHC cóămtăsăđimăthngănhtăsau:
CCHC lƠămtăsăthayăđiăcóăkăhoch,ătheoămtămcătiêuănhtăđnh,ăđcăxácăđnhăbiăcă
9, 10
NguynăVnăThơmăvƠăđ.t.g (2004, tr.7-10)
-9-
quanănhƠăncăcóăthmăquyn.ăCăchăhotăđng,ăchcănng, nhimăvăcaăbămáy,ăchtă
lngăđiăngăcánăb,ăcôngăchc,ăviênăchc lƠmăvicătrongăcácăcăquanănhƠăncăsauăkhi
tinăhƠnhăCCHC đtăhiuăqu,ăhiuălcăhn.ăCCHC tuătheoăđiuăkinăcaătngăthiăk,ă
giaiăđonăcaălchăs,ăyêuăcuăphátătrinăkinhăt-xƣăhiăcaămiăqucăgia,ăcóăthăđcăđtăraă
nhngătrngătơm,ătrngăđimăkhácănhau.ăHngătiăhoƠnăthinămtăhocămtăsăniădungă
caănnăhƠnhăchính,ăđóălƠătăchcăbămáy,ăđiăngăcánăb,ăcôngăchc, viênăchc, thăchă
phápălỦ,ăhocătƠiăchínhăcôngăv.v
11
ktăquăđcăthcăhinătiămtăđuămiălƠăBăphnătipănhnăvƠătrăktăqu caăcăquană
HCNN
13
.
2.2.2ăCăchăắmtăcaăliênăthông”
Căchă“mtăcaăliênăthông”ălƠăcăchăgiiăquytăcôngăvicăcaătăchc,ăcáănhơnă
thucătráchănhim,ăthmăquynăcaănhiuăcăquan HCNN cùngăcpăhocăgiaăcácăcpăhƠnhă
chínhătăhngădn,ătipănhnăgiyăt,ăhăs,ăgiiăquytăđnătrăktăquăđcăthcăhinătiă
mtăđuămiălƠăBăphnătipănhnăvƠătrăktăquăcaămtăcăquan HCNN
14
. Víăd:ăliênă
quanăđnăcpămƣăsădoanhănghip,ăcóăsătham giaăcaăbaăcăquan,ătrongăđóăcăquanăthu,ă
căquanăđngăkỦădoanhănghipăvƠăbăphnăqunălỦăTTHC qunălỦăvƠăđngăkỦămuăduăcaă
Côngăanăđcătăchcătiămtăđaăđimătinăliăchoăngiădơn,ăđcăgiălƠă“Băphnămtă
caăliênăthông”.
2.2.3ăCácănguyênătc thcăhinăcăchăắmtăca”,ăcăchăắmtăcaăliênăthông”
TTHC đnăgin,ărõărƠng,ăđúngăphápălut.ăCôngăkhaiăcácăTTHC,ămcăthuăphí,ălăphí,ă
giyăt,ăhăsăvƠăthiăgianăgiiăquytăcôngăvicăcaătăchc,ăcáănhơn. NhnăyêuăcuăvƠătră
ktăquătiăBăphnătipănhnăvƠătrăktăqu. Boăđmăgiiăquytăcôngăvicănhanhăchóng,ă
thunătinăchoătăchc,ăcáănhơn.
măboăsăphiăhpăgiiăquytăcôngăvicăgiaăcácăbă
phn,ăcăquanăHCNN đăgiiăquytăcôngăvicăcaătăchc,ăcáănhơn
15
.
2.3ăCăsălỦăthuytăvăphơnăcpăqunălỦănhƠănc
Theoăxuăhngăphiătpătrungăhóa,ăvicăphơnăcpăqunălỦănhƠăncăngƠyăcƠngăđcă
thcăhinărngărƣiăhnăđăchínhăquynăđaăphngăphátăhuyătácădngăcaămình
16
18
.
CnăphiăcóăcácănguyênătcăđălƠmăcăsăchoăvicăphơnăcp,ămƠănhngănguyênătcă
chínhăđángăluăỦălƠ:ăChínhăquynăgnădơnănhtănênăthcăhinăcácădchăvăcôngămangătínhă
dơnăsinh.ăChăkhiăcpăđóăkhôngăthălƠmăđcăhocăcóălỦădoăthuytăphcămiătraoăquynăcho
cpăcaoăhn.ăNiănƠoăcóăđyăđăthôngătinănhtăđăgiiăquytăvnăđăthìăquynăquytăđnhă
nênătraoăchoăniăy.ăTraoăquynăhayăyăquynătătrungăngăxungăchoăchínhăquynăđaă
phngăphiăcnăcăvƠoăkhănngăthcăt,ăquynălcăphiăđcătraoăchoăcpăcóăđănngălcă
thcăthi.ăTraoăquynămtăcáchăphùăhpăcóăthătoăraăcnhătranhăgiaăcácăđaăphng,ăcóăthă
toăraănhngăchínhăquynăđaăphngăphnăngăkpăthiăviănhngăquanătơmăcaăcădơnă
đaăphng
19
.
PhơnăcpăqunălỦănhƠăncăgiaăChínhăphăvƠăchínhăquynăcpătnh,ăgiaăchínhă
quynăđaăphngăcácăcpănhmăphátăhuyătínhănngăđng,ăsángăto,ăquynătăch,ătăchuă
tráchănhimăcaăchínhăquynăđaăphngătrênăcăsăphơnăđnhărõ,ăcăthănhimăv,ăquynă
hn,ătráchănhimăcaămiăcpătrongăbămáyăchínhăquynănhƠănc,ăboăđmăsăqunălỦătpă
trung,ăthngănhtăvƠăthôngăsut caăChínhăph
20
.
Tuyănhiên,ăđăhnăchăđcănhngăriăroătrongăquáătrìnhăthcăthiăphơnăcpă(nhăsă
thaoătúngăvƠăcácăhotăđngăphcăvăliăíchăriêngăcaănhngăngiăcóăchcăquyn)ăthìăđngă
thiăviăvicăthaămƣnănhngăyêuăcuăvănguyênătcăcaăphơnăcpătraoăquyn,ătrongăquáă
18
Chiavo-CampoăvƠăSundaram (2003)
19
23
.ăPhơnăcpătraoă
quynăchoăchínhăquynăđaăphngălƠămtăphnăquanătrngătrongăchngătrìnhătngăthă
CCHC caăVităNamătrongăthiăgianăqua.ăTuyănhiên,ăphơnăcpăquynălcăvƠătráchănhimă
giiătrìnhăliăkhôngătngăđngănhau.ăNhiuăquynălcăđcătraoăchoăcpătnhănhngăhuă
htăcácăcăchătráchănhimăgiiătrìnhăliăchătpătrungăchăyuălƠăcpăxƣ,ăthăhinăquaăvică
thcăhinăquyăđnhăvăquyăchădơnăchăăcăs.ăDoăđóătháchăthcănyăsinhălƠăvicăphơnăcpă
traoăquynăvƠătráchănhimăgiiătrìnhăviăcácăcăchămiăcóăthăkhóăđiăđôi viănhau
24
.
21
PhmăDuyăNghaă(2012)
22
Chiavo-CampoăvƠăSundaramă(2003, tr.638-639)
23, 24
CngăđngăcácănhƠătƠiătră(2009)