LIăCAMăOAN
Tôi xin cam đoan lun vn thc s ắ Gii pháp tái cu trúc h thng ngân hàng
thng mi Vit Nam hin nay ắ lƠ kt qu nghiên cu đc lp ca tôi .

Hc viên: TRNG TH TRANG THANH MCăLC
TRANG PH BỊA
LI CAM OAN
MC LC
DANH MC CÁC T VIT TT

2.1.2.1 Cht lng tƠi sn ca h thng ngơn hƠng thng mi 25
2.1.2.2 T l vn an tòan ti thiu 28
2.1.2.3 Thanh khan ca h thng ngơn hƠng thng mi 29
2.1.2.4 Mt cơn đi k hn trong h thng ngơn hƠng thng mi 30
2.1.2.5 Vn đ s hu chéo 31
2.1.2.6 Quy mô vn ca ngơn hƠng còn rt nh , hiu qu hat đng cha cao
theo chun quc t. 32
2.1.2.7 Nng lc cnh tranh ca h thng ngơn hƠng thng mi Vit Nam so
vi khu vc th gii còn rt thp 33
2.2 ThcătrngăvicătáiăcuătrúcăhăthngăngơnăhƠngăthngămiăVităNamă
thiăgianăqua 34
2.2.1 Vn bn pháp lỦ liên quan tái cu h thng ngơn hƠng thng mi Vit Nam 34
2.2.2 Thc trng tái cu trúc h thng NHTM Vit Nam 35
2.2.3 Thng v hp nht ba ngơn hƠng: NH TMCP SƠi Gòn, NH Vit Nam Tín
Ngha vƠ NH TMCP  Nht 39
2.2.3.1 Bi cnh 39
2.2.3.2 Din bin 41
2.2.3.3 Kt qu hp nht ba ngơn hƠng 47
2.2.3.4 ánh giá thng v sáp nhp ba ngơn hƠng 48
2.2.4 Thng v Sáp nhp SHB vƠ Habubank 50
2.2.4.1 Bi cnh 50
2.2.4.2 Din bin 51
2.2.4.3 Kt qu 54
2.2.4.4 ánh giá thng v Sáp nhp SHB vƠ Habubank 56

2.2.5 Thng v Sacombank 58
2.2.5.1 Bi cnh 58
2.2.5.2 Din bin thng v thơu tóm Sacombank 58
2.2.5.3 Kt qu thng v thơu tóm Sacombank 60
2.2.5.4 ánh giá thng v Sacombank 61

TẨI LIU THAM KHO
PH LC

DANHăMCăCÁCăTăVITăTT

CAR T l an toàn vn
DNNN Doanh nghip nhƠ nc
HBB Ngơn hƠng thng mi c phn Nhà Hà Ni
HQT Hi đng qun tr

40
Bng 2.2
Báo cáo tài chính ca mt s ngân hàng
46
Bng 2.3
Thông tín ngân hàng SHB sau sáp nhp
55
Bng 2.4
Nhân s d kin ca NHSN ngay khi sáp nhp
56
Bng 2.5
C đông s d kin ca NHSN ngay khi sáp nhp
56
42
Hình 2.8
C cu s hu ca ngân hàng SCB sau hp nht
48
Hình 2.9
Tng tài sn và vn ch s hu ca Ngân hàng TMCP Sài
Gòn (SCB) giai đon 2010 ậ 2012
49
Hình2.10
Ch s ROA, ROE ca ngơn hƠng SCB giai đon 2010 ậ
2012
49
Hình 2.11
Ch s ROA, ROE ca SHB giai đon 2010 - quý 2/2013
57 LIăMăU

NHTM Vit Nam trong thi gian qua đa ra nhng thun li vƠ khó khn và
nguyên nhơn dơn đn tái cu trúc.
T đó đ xut gii pháp khc phc khó khn trong quá trình tái cu trúc h
thng NHTM .
III. IăTNG VÀ PHM VI NGHIÊN CU
V không gian, đ tài nghiên cu trên đt nc Vit Nam
V thi gian, đ tài nghiên cu gii hn hot đng ca chính ph và h thng
NHTM trong giai đon trong và sau khng hong tƠi chính nm 2008 đn 2013.
V ni dung, đ tài tp trung nghiên cu các vn tái cu trúc h thng ngân
hàng, các phng thc tái cu trúc h thng NHTM,bài hc kinh nghim tái cu
trúc ca các nc Malaysia, Thái Lan ;các thng v đư tái cu trúc h thng
NHTM Vit Nam, t đó đa ra thun li , khó khn , nguyên nhân tái cu trúc và
trên c s đó đ xut gii pháp hn ch khó khn cho vn đ này.
IV. PHNGăPHÁPăNGHIÊNăCU
 tài vn dng phng pháp phơn tích, tng hp s liu đánh giá thc trang
tái cu trúc ngân hàng thng mi Vit Nam . ng thi s dng phng pháp
nghiên cu tình hung vi các thng v tái cu trúc ca: Ngân hàng TMCP Sài
Gòn, NH  nht, Ngân hàng VIt Nam Tín Ngha; SHB, Habubank, Sacombank
và Ngân hàng Tiên Phong. T đó đánh giá chung v thc trng tái cu trúc vƠ đa
gii pháp khc phc.
V. NI DUNG NGHIÊN CU
Chng 1: Nhng vn đ chung v tái cu trúc h thng NTHTM Vit Nam
Chng 2: Thc trng v tái cu trúc h thng ngân hàng thng mi Vit
Nam.
Chng 3:  xut gii pháp hn ch khó khn tái cu trúc h thng ngân
hàng thng mi Vit Nam.
1

CHNGăIă:ăNHNGăVNăăCHUNGăVăTÁIăCUăTRÚCăHă
THNGăNGÂNăHÀNGăTHNGăMI

khon vƠ an toƠn h thng.
Nguyên nhân tái cu trúc h thng ngân hàng thng mi
Mt nn kinh t ch có th khe mnh khi đc s h tr ca mt h thng
ngân hàng khe mnh. Trc din bin ca khng hong tài chính toàn cu và các
khó khn ni ti ca nn kinh t thì vic tái cu trúc li h thng ngân hàng mt
cách toàn din là vic làm cn thit. Nu h thng ngơn hƠng ri vƠo khng hong
s kéo theo nguy c khng hong kinh t xã hi hoc mt ngân hàng ln b ri vƠo
khng hong có nguy c lan rng ra toàn h thng. Nn kinh t ca mt quc gia
khó có th phát trin n đnh và lành mnh khi h thng ngân hàng tim n nhiu
bt n và hot đng kém hiu qu.
Trong 5 nm tr li đơy, h thng ngân hàng (NH) ca Vit Nam không
ngng phát trin v s lng và các hình thc dch v. iu đó có vai trò, ý ngha
rt to ln trong s phát trin ca đt nc. Tuy nhiên, bên cnh nhng mt tích cc,
h thng NH cng bc l nhng mt tiêu cc, hn ch, tim n nhiu nguy c đáng
lo ngi. H thng NH ca nc ta tuy không ít v s lng nhng phn nhiu còn
nh bé, sc cnh tranh rt thp, nht lƠ đi vi các NH nc ngoƠi. c bit là h s
an toàn ti thiu (CAR) cha cao. C ch hot đng ca các NH còn có s chng
chéo, thiu rõ ràng.
ó lƠ nguyên nhơn quan trng nht buc Vit Nam phi c cu li h thng
ngân hàng thng mi nói riêng, c cu li h thng tài chính nói chung nhm ngn
chn ri ro h thng trc khi s đ v ca mt t chc tài chính có th kéo theo s
đ v ca c h thng nh bƠi hc t các cuc khng hong kinh t tài chính quc
t đư ch ra.
Ngoài ra do nguyên nhân khách quan t s điu hành mang tính tình th,
chính sách đi sau thc t ca NHNN.
Mc đích tái cu trúc ngân hàng thng mi
 Các mc đích ngn và trung hn
3

Mc đích cao nht ca tái cu trúc là hoàn thin hành lang pháp lý cho hot

Vai trò ca NH Trung ng trong quá trình tái cu trúc NH thì hoàn toàn
khác. Theo đó, thay vì tp trung s dng các bin pháp hƠnh chính, NH Trung ng
s phi đi mt vi vic tác đng đn c h thng thông qua điu hành chính sách
tin t theo nguyên tc th trng.
NHNN điu hành ch đng, linh hot, có hiu qu các công c chính sách
tin t, t giá theo nguyên tc th trng, gi n đnh t giá VND/USD, gim lãi
sut và bình n th trng vàng. H thng thanh toán và h thng công ngh ca
ngân hàng tip tc đc hin đi hóa và phát trin đng b . Công tác thanh tra,
giám sát và x lý nghiêm các hành vi vi phm trong hot đng ngơn hƠng đc tng
cng, góp phn gi vng k cng, k lut ngân hàng.
Gii quyt vn đ thanh khon
Trong thi gian din ra tái cu trúc, th trng tài chính tr nên bt n là khó
tránh khi. Ri ro tín dng lúc này là rt cao và các thành viên th trng suy gim
lòng tin vƠo đi tác. Do đó NHTW vi vai trò lƠ ngi cho vay cui cùng cn gii
quyt tt vn đ thanh khon đ to nim tin khi các ngân hàng hoc t chc cho
vay ln nhau vƠ đm bo tính n đnh ca th trng tài chính. D nhiên nhng h
tr ca NHTW ch là ngn hn và quan trng là s h tr thanh khon không đc
có tác đng lên ngân sách quc gia.
NgoƠi ra NHTW cng có th cho NHTM vay vi điu kin các khon vay
nƠy đc đm bo bng các trái phiu tt.
Trung gian gia các ngân hàng thng mi
Các hình thc mua li, hp nht hay sáp nhp là bin pháp rt ph bin đ
ngn chn khng hong ngơn hƠng vƠ đc áp dng ti rt nhiu quc gia. Nhng
trên thc t các NHTM thng không ch đng sáp nhp ngay c khi tình hình tr
nên cc k khó khn do vic điu phi li ích ca các bên tham gia rt phc tp . Vì
vy NHTW đóng vai trò lƠ c quan trung gian , lƠ cu ni cho vic đƠm phán tái cu
trúc gia các bên liên quan.
Ci thin các quy đnh pháp lut có liên quan
5



hƠnh đng mâu thun vi nhim v c bn ca NHTW là qun lý tin t. Vì vy
chính ph  nhiu nc đư thƠnh lp c quan ch qun riêng bit đ thc hiên và
giám sát quá trình tái cu trúc.
1.3 CácăphngăphápătáiăcuătrúcăhăthngăngơnăhƠng thngămiă
Các phng pháp tái cu trúc h thng ngân hàng rt đa dng và tùy thuc
vào bi cnh nn kinh t, chính sách v mô, nng lc tài chính ca h thng ngân
hƠngầ mƠ mi quc gia s la chn phng thc ti u nht. Các phng thc
thng đc các nc s dng bao gm:
Tái cu trúc v vn t có ca các NHTM
Mc tiêu lƠ xác đnh đc vn ch s hu thc t ( sau khi đư lp d phòng
d phòng đy đ cho n dc chun NPL và gim giá tài sn) ca h thng ngân
hàng. T đó chính ph mi đa ra các bin pháp c th nh yêu cu phát hành thêm
vn, cho vay thêm hoc sáp nhp, gii th.
Vn t có tuy chim t trng nh trong tng ngun vn ca NHTM song nó
li là yu t c bn đu tiên quyt đnh s tn ti và phát trin ca mt ngân hàng.
Mt khác, vi chc nng bo v vn t có đc coi nh tƠi sn đm bo gây lòng
tin đi vi khách hàng, duy trì kh nng thanh toán trong trng hp ngân hàng gp
thua l. . Nu các ngơn hƠng không có đ s vn ti thiu t có s khó tn ti và
huy đng đc vn trên th trng do đc coi có mc đ ri ro mât thanh khon
cao.
Vn t có gia tng bng nhiu bin pháp nh ngun vn ngơn sách nhƠ nc
cp b sung, phát hành c phiu, trái phiu dài hn, trái phiu chuyn đi, do sáp
nhp các NHTM c phn vi nhau , tng qu d tr b sung vn điu l và li
nhun gi li.
Vic các NHTM tng vn t có là ht sc cn thit, nhng vn không phi là
yu t duy nht quyt đnh s thành bi ca ngân hàng, nên nu vn tng quá nhanh
nhng hot đng ngơn hƠng không tng tng ng, trình đ qun lý không theo kp,
hay vn tng nhng ngơn hƠng cha thc s vng mnh theo đúng chun mc quc
t thì s vn tng s đc s dng không hiu qu. Vì vy, điu quan trng là các

8

n xu vƠo chi phí vƠ qua đó gim vn ch s hu, lƠm tng phn vn góp ca
NHNN.
Vn đi ng
Chính ph tin hành rà soát vƠ xác đnh nhóm ngơn hƠng ắ xu” cn phi tái
cu trúc và khuyn khích nhƠ đu t t bên ngoƠi. ơy lƠ hình thc đng tài tr hay
đu t. Vì nu nhƠ đu t b vn vào mt ngân hàng yu kém nƠo đó thì Chính ph
cam kt góp thêm mt phn vn tng đng đ vc dy ngân hàng này. Vn này
thng đc dùng t các qu đt bit do Chính ph lp ra đ tái cu trúc ngân hàng.
M rng room s hu nc ngoài
Chính ph cng có th áp dng vic nâng hn mc s hu nc ngoài lên
mt mc cao hn trong mt khong thi gian nht đnh, kèm theo điu kin bán li
c phn trong tng lai nhm đm bo tính an toƠn cng nh mc quy đnh v t l
nm gi ca c đông nc ngoài.
Tuy nhiên nên chi phi các ngân hàng ti Vit nam đ tng tính hp dn c
phiu ngành ngân hàng. iu nƠy lƠm gia tng ri ro b nc ngoài chi phi ngành
huyt mch này ca nc ta.
Gii quyt vn đ thanh khon
Nhm tng cng kh nng thanh khon ca các ngân hàng hin nay, NHNN
có th xem xét cho áp dng c ch thanh khon đc bit, trong đó h tr thanh
khon cho các ngân hàng bng vic s dng các công c phi tin mt nh lƠ cung
cp bo lãnh cho các khon vay liên ngân hàng. Thi gian qua, nhiu ngơn hƠng đư
thn trng trong cho vay trên th trng liên ngân hàng do lo ngi n xu thì bin
pháp này có th lƠm gia tng s tin tng gia các ngân hàng, t đó to đng lc
cho các ngân hàng cung cp các khon vay đ làm du bt tình trng cng thng
thanh khon trên th trng. ng thi, NHNN s yêu cu các ngân hàng tr phí
cho hot đng bo lãnh này.
V mt k thut, trong c ch thanh khon đc bit, NHNN có th cung cp
các khon vay s dng các khon vay thng mi cho doanh nghip ca ngân hàng

trc đơy ngơn hƠng kia không có, lƠm tng s gn bó ca khách hàng vi ngân
hƠng đng thi tng ngun thu nhp cho ngân hàng.
10

Hn na, khi mt trong hai hay nhiu ngân hàng có chi nhánh hoc phòng
giao dch ti nhng đa bàn mà bên còn li không có c s kinh doanh thì ngân hàng
kia có th khai thác các khách hàng ca ngơn hƠng nƠy đ cung cp các sn phm
ca mình thay vì thit lp chi nhánh hoc phòng giao dch mi va tn kém chi phí
va mt rt nhiu thi gian đ xây dng h thng khách hƠng. Nh vy hiu qu
chung ca ngân hàng sau sáp nhp s cao hn rt nhiu so vi hiu qu ca hai ngân
hàng đn l cng li.
Li ích gia tng giá tr doanh nghip
Vic sáp nhp ngân hàng li vi nhau dn đn tn dng đc li th kinh
doanh trên qui mô ln, gim bt các chi phí nu thc hin m rng qui mô hot
đng, ct gim đc nhân s d tha thiu hiu qu, tn dng đc h thng khách
hƠng đ phát trin các sn phm h tr, m rng đc lnh vc kinh doanh, sn
phm mi khi có thêm các nhân s gii s làm cho hiu qu hot đng ca ngân
hàng sau sáp nhp tng cao, dn đn giá tr tài sn ca ngơn hƠng tng lên, giá tr tài
sn ca c đông tng dn đn giá c phiu ca ngân hàng sau sáp nhp s đc các
c đông hin hu tin tng, các nhƠ đu t quan tơm vƠ đánh giá cao hn.
Do vy, sáp nhp không ch đn thun là phép cng giá tr ca hai hay nhiu
ngân hàng li vi nhau, nu tn dng đc các li th, giá tr ngân hàng sau sáp
nhp s ln hn rt nhiu ln phép cng s hc ca các ngân hàng b sáp nhp li.
Tit kim chi phí hƠnh chánh vƠ chi phí huy đng .Vic sáp nhp cng giúp
gim chi phí thuê vn phòng, chi phí tin lng nhơn viên, chi phí hot đng ca chi
nhánh, phòng giao dch. Chi phí gim xung đng ngha vi doanh thu tng lên lƠ
yu t s làm cho hot đng ca ngân hàng sau sáp nhp-mua li hot đng hiu qu
cao hn.
1.4.2 Hnăchătrongătáiăcuătrúc hăthngăNHTM
Hn ch v mâu thun li ích

Chi phí tái cu trúc h thng ngân hàng thng mi
Các chi phí liên quan ti tái c cu h thng ngân hàng s là ln, vì h thng
ngân hàng ca Vit Nam là mt trong nhng h thng ln nht so vi h thng ngân
hàng ca các nc có cùng hng đim tín nhim. Ngun tài chính thc hin tái c
12

cu bao gm: Ngun tái cp vn cho các ngân hàng gp yu kém v thanh khon,
ngun xóa n và x lý n xu, chi phí x lý và gii quyt các TCTD đ v, chi phí
có liên quan đn vic thc hin nhng gii pháp tái c cu chính.
Hn ch v nh hng nim tin khách hàng
Nu ch thc hin mt phép tính s hc, ngân hàng mi s có s gia tng v
s lng khách hƠng. Song điu đó ch đúng trên s sách ti thi đim sáp nhp,
còn sau đó, ngơn hƠng có duy trì đc c s khách hàng này hay không là c mt
vn đ. Bi l, hot đng kinh doanh ch yu ca ngân hàng da vào uy tín và nim
tin. Mi bin đng đu có th nh hng trc tip đn nim tin ca khách hàng.
Mc dù mt s khách hƠng cho rng, sáp nhp, hp nht s to ra mt h thng
NHTM vi din mo mi hn, an toƠn hn vƠ lƠnh mnh hn nh s gia tng v
quy mô, nơng cao cht lng phc v vƠ đáp ng nhu cu ca khách hƠng mt cách
tt nht, nhng cng có không ít khách hƠng cho rng sau khi hp nht sáp nhp s
có s thay đi trong chính sách đưi ng khách hƠng hay hoƠi nghi v hiu qu hot
đng ngơn hƠng sau sáp nhp. iu nƠy có th dn đn s st gim s lng ca c
khách hƠng hin hu vƠ khách hƠng tim nng. ơy tip tc lƠ mt rƠo cn không
nh khi tin hƠnh hp nht, sáp nhp.
Ngoài nguyên nhân khách quan do tâm lý khách hàng, s ct gim nhơn s cng
lƠ nguyên nhơn gơy ra tn tht v khách hƠng trong quá trình M&A. Khi mt nhơn
viên ri khi ngơn hƠng s dn đn mt phn nhng khách hƠng thơn thit ca nhân
viên đó cng chuyn sang dùng dch v ca ngơn hƠng khác. Vic ly li lòng tin
ca khách hƠng hin hu cng nh thu hút khách hƠng tim nng lƠ mt thách thc
không nh đi vi ngơn hƠng hu sáp nhp.
Hn ch v nhân s

trin khai song song. Tháng 3/1998, mt đt phát hành trái phiu kho bc đc bit
tr giá 270 t nhân dân t đư đc phát hành vi thi hn 30 nm. Mc đích ca đt
phát hành này nhm tng vn cho 4 NHTMNN vƠ tng t l vn ti thiu ca các
ngân hàng này lên 8%. Các trái phiu kho bc nƠy đư đc 4 NHTMNN mua bng
ngun tin rút ra t vic ct gim t l d tr bt buc t 13% xung còn 8%.
14

óng ca các t chc tài chính va và nh mt kh nng thanh khon
Trong 2 nm 1997 vƠ 1998, 1 NHTM mt kh nng thanh toán vƠ 3 công ty
đu t vƠ y thác đư b đóng ca ti Trung Quc. Các khon n ca 4 đnh ch này
lên đn khong 120 t nhân dân t.
Ti Trung Quc, vic đóng ca mt đnh ch tƠi chính có tính cht khác bit
vi phá sn vƠ phi tuơn th các quy trình sau đơy :
-Th nht, NHTW công b vic đóng ca mt đnh ch tƠi chính vƠ ch đnh
mt NHTM x lỦ các khon n tn đng ca đnh ch nƠy.
- Th hai, NHTM đó hoc mt công ty kim toán đc lp thanh lỦ tƠi sn ca
đnh ch b đóng ca, đng thi thc hin vic đng kỦ vƠ xác nhn các khon n
ca đnh ch đó.
- Th ba, quyt đnh các nguyên tc thanh toán n. Nói chung, gc vƠ lưi hp
pháp ca các ch n nc ngoƠi vƠ ngi gi tin cá nhơn phi đc u tiên chi tr
đu tiên. S lng tin gi ca các pháp nhơn trong nc đc thanh toán bao nhiêu
tùy thuc vƠo tƠi sn ròng sau khi thanh lỦ, thông thng thì không có đ đ chi tr
thm chí cho gc ca các khon tin gi.
- Th t, nu mt đnh ch b thua l đc bit nng n, thì đnh ch nƠy có
th np đn lên tòa án xin đc phá sn. Khi quy trình phá sn bt đu thc hin thì
quy trình đóng ca vƠ thanh lỦ s chm dt ngay.
X lý n xu ca các NHTM nhà nc
Trung Quc thông báo bt đu áp dng các quy tc, quy đnh, đnh mc và t
l an toàn theo chun mc ca Ngân hàng Thanh toán Quc t (BIS), t l an toàn
vn (CAR) đc nâng lên mc 8%; nhng quy đnh mi v phân loi khon vay.

giám sát thn trng và cht ch đư khin t l n xu tng lên nhanh chóng. Tín
dng m rng quá mc (tín dng ngơn hƠng tng t 88,2% nm 1987 lên 152% nm
1997), tp trung ch yu vào cho vay bt đng sn, chng khoán, các công ty tài
chính cho vay tiêu dùng vi lãi sut c đnh, đư đt h thng tài chính Malaysia vào
v th ri ro.

Trích đoạn Nhómăgi iăphápăliênăquanăđ năcácăngơnăhƠngăth ngă mi

---