BăGIỄOăDCăVÀăÀOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP.ăHăCHệăMINH NGUYNăTHăMINHăPHNG NỂNGăCAOăCHTăLNGăDCHăVă
THANHăTOỄNăQUCăTăTI
NGỂNăHÀNGăTHNGăMIăCăPHNăSÀIăGọN

Chuyên ngành: Tài chính ậ Ngân hàng
Mư s: 60340201

LUNăVNăTHCăSăKINHăT
NGIăHNGăDNăKHOAăHC:
TS.ăLIăTINăDNH TP.H Chí Minh - Nm 2013

LIăCAMăOAN

Tôi xin cam đoan lun vn thc s kinh t: “Nâng cao cht lng dch v
Thanh toán Quc t ti Ngân hàng thng mi c phn Sài Gòn” là kt qu ca quá

MăU 1
1. CHNG 1: C SăLụăLUNăVăCHTăLNGăDCHăVTHANHă
TOỄNăQUCăTăCAăNGỂNăHÀNGăTHNGăMI. 4
1.1. TNGăQUAN VăTHANHăTOỄNăQUCăTăTIăNGỂNăHÀNGăTHNG
MI 4
1.1.1. Khái nim thanh toán quc t 4
1.1.2. c đim ca thanh toán quc t 5
1.1.3. Vai trò ca thanh toán quc t 6
1.1.4. Các phng thc thanh toán quc t 7
1.1.4.1. Phng thc chuyn tin 7
1.1.4.2. Phng thc nh thu 8
1.1.4.3. Phng thc tín dng chng t 9
1.1.4.4. Phng thc m tài khon 11
1.1.4.5. Phng thc thanh toán CAD (Cash against Documents) 11
1.1.5. Ri ro trong hot đng thanh toán quc t 11
1.1.5.1. Khái nim ri ro 11
1.1.5.2. Các loi ri ro trong hot đng TTQT 11
1.2. NHNGăVNăăC BNăVăNỂNGăCAOăCHTăLNGăDCHăVă
THANHăTOỄNăQUCăTăCAăNGỂNăHÀNGăTHNGăMI 13
1.2.1. Khái nim v cht lng dch v thanh toán quc t ca ngân hàng thng
mi 13
1.2.2. Mt s ch tiêu phn ánh nâng cao cht lng dch v thanh toán quc t ca
ngân hàng thng mi 14
1.2.2.1. Các ch tiêu đnh tính 14
1.2.2.2. Các ch tiêu đnh lng 16
1.2.3. Các nhân ttác đng đn nâng cao cht lng dch v thanh toán quc t ca
ngân hàng thng mi 18
1.2.3.1. Các nhân t khách quan 18
1.2.3.2. Các nhân t ch quan 20
1.3. KINHăNGHIMăNỂNGăCAOăCHTăLNGăDCHăVăTTQTăTIăNHTM

3.1. XơyădngăchinălcăphátătrinăcăthăchoădchăvăTTQT 67
3.1.1. Xác đnh dch v TTQT là dch v quan trng trong hot đng SCB 67
3.1.2. Nâng cao nng lc qun lỦ, điu hành dch v TTQT 68
3.1.3. Nâng cao uy tín, nng lc tài chính ca ngân hàng trên thng trng 70
3.2. NơngăcaoăkăthutănghipăvăTTQT 70
3.2.1. Nâng cao nng lc, trình đ cho đi ng cán b nhân viên TTQT 70
3.2.2. Phân công cán b chuyên trách đ gim thiu thi gian tác nghip ca nhân
viên thanh toán quc t 71
3.2.3. Hoàn thin quy trình nghip v thanh toán quc t 72
3.2.4. Hoàn thin công ngh ngân hàng phc v hot đng TTQT. 73
3.2.5. Nâng cao cht lng ngân hàng đi lỦ thc hin TTQT 73
3.2.6. Xây dng các bin pháp phòng nga ri ro trong hot đng thanh toán quc
t 74
3.3. TngăcngăphátătrinăcácănghipăvăhătrăhotăđngăTTQT 75
3.3.1. Tng cng phát trin hot đng ngai hi 75
3.3.2. Tng cng phát trin hot đng tài tr XNK 76
3.3.3. M rng hot đng tín dng phù hp đnh hng phát trin ca ngân hàng 77
3.4. PhátătrinădchăvăTTQT 78
3.4.1. y mnh hot đng tip th khách hàng 78
3.4.2. a dng hóa các sn phm thanh toán quc t 80
KTăLUNăCHNG 3 82
KTăLUN
TÀIăLIUăTHAMăKHO
PHăLCă1:ăCácăphngăthcăthanhătoánăqucăt
PHăLC2:ăSăđătăchcăcaăNgơnăhƠngăTMCPăSƠiăGònă
PHăLCă3:ăBngăkhoăsát kháchăhƠngădoanhănghipăcaăNgân hàng TMCP
Sài Gòn
PHăLCă4:ăBngăkhoăsátăkháchăhƠngăcáănhơnăcaăNgơnăhƠngăTMCPăSƠiă
Gòn


NHTL : Ngân hàng thng lng
NHTM : Ngân hàng thng mi
NK : Nhp khu
TNTTTM : Tác nghip Tài tr Thng mi
TMCP : Thng mi c phn
TN : Thu nhp
TTQT : Thanh toán quc t
XK : Xut khu
XNK : Xut nhp khu
TP : Thành ph
B : ng Bng

DANHăMCăBNG

Bng 2.1: Tình hình hot đng dch v ca SCB t nm 2007 ậ 2012 32
Bng 2.2 : Doanh s chuyn tin nc ngoài ca SCB t
nm 2007 ậ 2012 35
Bng 2.3: Doanh s chuyn tin nc ngoài quỦ II ca SCB
nm 2012 và nm 2013 36
Bng 2.4: Doanh s thanh toán nh thu ca SCB t nm 2007 ậ 2012 38
Bng 2.5: Doanh s Nh thu quỦ II ca SCB nm 2012 và nm 2013
39
Bng 2.6: Doanh s nghip v L/C ca SCB t nm 2007 ậ 2012 40
Bng 2.7: Doanh s Tín dng chng t quỦ II ca SCB
nm 2012 và nm 2013 41
Bng 2.8: Quy mô ca mt s NH có tr s chính ti TP.HCM tính đn nm 2012
43
Bng 2.9: So sánh Doanh s TTQT ca SCB và các NHTM khác t nm 2007ậ
2012 44
Bng 2.10: Thi gian x lỦ giao dch TTQT ti SCB giao dch ti SCB t nm 2009
1

MăU

1.ăLụăDOăCHNăăTÀI
Thng mi quc t là xu th chung ca các quc gia trên th gii đ hòa
nhp và phát trin đt nc. Do đó, các hot đng mua bán quc t càng tr nên sôi
đng và mang li hiu qu kinh t cao cho quc gia.  đáp ng nhu cu giao
thng ngày càng m rng, các ngân hàng thng mi đư đa ra các sn phm dch
v ngân hàng hin đi trong đó có các sn phm thanh toán quc t phù hp vi
tng nhu cu thanh toán quc t ca khách hàng.
Cùng vi s phát trin ca nn kinh t, dch v thanh toán quc t ngày càng
chng t vai trò quan trng ca mình. Không ch đn gin là la chn phng thc
thanh toán phù hp, mà quan trng hn ht là cht lng dch v thanh toán quc
t, dch v thanh toán quc t phi đc thc hin mt cách nhanh chóng, an toàn
mang li hiu qu cho khách hàng và ngân hàng.
Ngân hàng thng mi c phn Sài Gòn (SCB) cng thy đc tm quan
trng ca dch v thanh toán quc t. Tuy nhiên, SCB ch mi trin khai hot đng
thanh toán quc t t nm 2006 đn 31/12/2011, nm 2012 SCB sáp nhp vi 2
ngân hàng khác là ngân hàng Tín ngha và ngân hàng  nht và ly tên là Ngân
hàng thng mi c phn Sài Gòn (SCB), là ngân hàng th mnh v hot đng
thanh toán quc t so vi hai ngân hàng còn li, nhng vic ch mi trin khai hot
đng thanh toán quc t có tám nm nên quy mô thanh toán quc t ti SCB tng
đi nh, sn phm dch v thanh toán quc t cha đa dng, ch yu là các sn
phm thanh toán truyn thng, khách hàng s dng dch v cha nhiu. Do đó, vic
nghiên cu, tìm ra gii pháp nâng cao cht lng dch v thanh toán quc t cho
SCB là cp thit và quan trng đi vi s phát trin chung ca ngân hàng.
Trong quá trình công tác ti phòng Thanh toán quc t ca SCB, nhn thy

 xut gii pháp mang tính thc tin trong vic nâng cao cht lng dch v
thanh toán quc t ti Ngân hàng thng mi c phn Sài Gòn. 3

5.ăKTăCUăCAăLUNăVN
Ngoài chng m đu, kt lun và danh mc tài liu tham kho, lut vn kt
cu gm 3 chng:
Chngă1: C s lỦ lun v cht lng dch v thanh toán quc t ca ngân
hàng thng mi.
Chngă 2: Thc trng v cht lung dch v thanh toán quc t ti Ngân
hàng thng mi c phn Sài Gòn.
Chngă3: Gii pháp nâng cao cht lng dch v thanh toán quc t ti Ngân
hàng thng mi c phn Sài Gòn. 4

1. CHNGă1: CăSăLụăLUNăVăCHTăLNGăDCHă
VTHANHăTOỄNăQUCăTăCAăNGỂNăHÀNGăTHNGăMI.

1.1.2. căđimăcaăthanhătoánăqucăt
Theo (Phan Th Minh LỦ, 2006), t khái nim TTQTta có th thy mt s đc
đim c bn ca TTQT nh sau,
 Thanh toán quc t thc hin da trên các điu kin v tin t, đa đim,
phng thc, thi gian thanh toán
ây là các điu kin có liên quan đn quyn li và ngha v mà các bên tham
gia cn phi th hin trong hp đng ngoi thng. c bit, chn la đng tin
thanh toán là mt vn đ quan trng, vì không phi bt k đng tin ca nc nào
cng có kh nng thc hin TTQT. ng tin dùng đ thanh toán nên là ngoi t
ph bin trên th gii nh: USD, EUR, AUD, CAD, SGDầ Bên cnh đó, vic
la chn phng thc thanh toán phù hp da trên mc đ quan h thng mi
gia hai bên, đc thù hàng hóaầ s mang li hiu qu cao nht trong vic thc hin
TTQT (thanh toán nhanh, hn ch ti thiu ri ro, đm boli ích cho các bên ).
 Thanh toán quc t phc v ch yu cho hot đng kinh t đi ngoi
TTQT phc v ch yu cho hot đng kinh t đi ngoi, trong đó phn ln phc
v cho các giao dch trong lnh vc ngoi thng và là khâu có Ủ ngha cc k quan
trng, quyt đnh đn hiu qu và tng trng ngoi thng, bi vì ch khi hot
đng thanh toán an toàn và trôi chy thì ngi bán mi thu đc tin và ngi mua
mi tr đc tin, và đây là c s nn tng bc nht khin cho hot đng xut nhp
khu tn ti phát trin.
Bên cnh vic phc v cho hot đng xut nhp khu, ngày nay TTQT cng
phc v nhiu nhu cu chuyn ngoi t ra và vào ca cá nhân theo tng mc đích c
th mà lut pháp mi quc gia đư quy đnh.
 Gp nhiu ri ro do có s bin đng v tin t, tp quán ca tng quc gia
Khác vi thanh toán ni đa, đng tin thanh toán trong TTQT là các loi ngoi
t, nên vic thanh toán có th gp nhiu ri ro do s bin đng ca tin t,bt n
6

chính tr ca mt quc gia, s khác bit v c ch chính sách,lut pháp, s khác bit
v trí đa lỦ ca các bên tham gia làm hn ch vic tìm hiu kh nng thanh toán ca

nghip v chuyn tin, nh thu, tín dng chng t, NH thu đc ngun ngoi t
đáng k phc v cho hot đng NH, đng thi thúc đy các hot đng khác ca NH
cng phát trin theo nh: tài tr xut nhp khu, bo lưnh ngân hàng trong và ngoài
nc. Vi ngun phí thu đc, TTQT góp phn vào vic nâng cao hiu qu hot
đng ca NH cng nh nâng tm v th NH trên th trng giao dch trong và ngoài
nc.
 Vaiătròăcaăthanhătoánăqucătăđiăviăkháchăhàng
i tng khách hàng thc hin TTQT ti các NHTM rt đa dng, có th phân
thành hai nhóm chính là khách hàng cá nhân và khách hàng doanh nghip. Vi các
mc đính thanh toán đa dng nh: Chuyn tin du hc, đnh c, tr cp, thanh toán
tin hàng, thanh toán phí dch v, nhng hot đng TTQT do các NHTM cung cp
đóng vai trò quan trng trong vic thúc đy quá trình thanh toán đc din ra an
toàn, nhanh chóng và chính xác.
Vi các dch v TTQT đc cung cp, khách hàng đc t vn, hng dn khi
thc hin các hot đng ngoi thng nhm hn ch ri ro trong thanh toán, đng
thi hot đng TTQT còn thúc đy phát trin thêm các sn phm cho vay tài tr
XNK, cho vay du hcầ.góp phn gii quyt tình trng thiu vn ca khách hàng.
Có th thy rng, TTQT có vai trò quan trng trong thi đi giao thng quc t m
rng và mang li nhiu li ích cho khách hàng.
1.1.4. Cácăphngăthcăthanhătoánăqucăt
1.1.4.1. Phngăthcăchuynătin
 Kháiănim:ă
“Chuyn tin là phng thc TTQT, trong đó khách hàng (ngi yêu cu
chuyn tin) yêu cu ngân hàng phc v mình chuyn mt s tin nht đnh cho
ngi khác (ngi th hng)  mt đa đim nht đnh, trong mt thi gian nht
đnh bng hình thc chuyn tin do khách hàng ch đnh” (Trn Hoàng
8

Ngân,2001,trang 122).
Các hình thc chuyn tin:

thanh toán hi phiu ti mt thi đim nht đnh trong tng lai vi ch th rng
“Document against Acceptance ậ D/A”.
+ Nh thu kèm chng t dng D/P (Document Collections D/P):iu kin đ
ngi mua nhnBCT thng mi là thanh toán chng t “Document against
Payment ậ D/P”.
 Quyătrìnhănhăthuăkèmăchngăt:(Tham kho phu lc 1,mc 2.1)
 uă nhcă đimă caă phngă thcă nhă thu: (Tham kho phu lc
1,mc 2.2)
1.1.4.3. Phngăthcătínădngăchngăt
 Kháiănim
“Phng thc tín dng chng t là mt s tho thun, trong đó theo yêu cu
ca KH (ngi yêu cu m th tín dng), mt ngân hàng (ngân hàng phát hành th
tín dng) s phát hành mt bc th, gi là L/C (Letter of credit), theo đó ngân hàng
phát hành cam kt tr tin hoc chp nhn hi phiu cho mt bên th ba (ngi th
hng L/C) khi ngi này xut trình cho ngân hàng phát hành mt b chng t
thanh toán phù hp vi nhng điu kin và điu khon quy đnh trong L/C” (Trn
Hoàng Ngân, 2001, trang 135).
 Phơnăloiăphngăthcătínădngăchngăt
- L/C hy ngang (Revocable L/C): Là L/C mà ngi m có th yêu cu ngân
hàng phát hành sa đi, hy b bt c lúc nào mà không cn s chp thun ca
ngi hng. Tuy nhiên nu hàng hóa đư đc giao thì s sa đi bt k thông
tin trên L/C phi có s chp thun ca ngi hng.
- L/C không hy ngang (Irrevocable L/C): Là L/C mà ngân hàng phát hành
không th sa đi hay hy b L/C trong thi hn hiu lc L/C nu không có s
chp thun ca ngi hng.Da vào điu kin thanh toán, L/C có 3 dng c
bn:
10

+ L/C tr ngay (Sight L/C): Ngân hàng phát hành phi thanh toán cho ngi
hng trong vòng 5 ngày sau khi nhn đc b chng t khi b chng t không

 Kháiănim
Ngi bán m mt tài khon hoc mt quyn s đ ghi n ngi mua sau khi
ngi bán đư hoàn thành giao hàng hay dch v, đn tng đnh k có th là tháng,
quỦ hoc nm ngi mua tr tin cho ngi bán.
Ngi bán ch m tài khon đn biên, không m tài khon song biên. Nu
ngi mua m tài khon đ ghi, tài khon y ch là tài khon theo dõi, không có giá
tr thanh toán gia hai bên.
 QuyătrìnhănghipăvămătƠiăkhon:ă(Tham kho ph lc 1, mc 4.1)
 uănhcăđimăcaăphngăthcămătƠiăkhon:ă(Tham kho ph
lc 1, mc 4.2)
1.1.4.5. PhngăthcăthanhătoánăCADă(CashăagainstăDocuments)
 Kháiănim
Là phng thc thanh toán trong đó t chc nhp khu da trên c s hp
đng ngai thng s yêu cu ngân hàng m mt tài khon tín thác đ thanh toán
tin cho t chc xut khu sau khi xut trình đy đ chng t theo tha thun.
 Quyătrìnhănghipăvăthanhătoán CAD: (Tham kho ph lc 1, mc
5.1)
 uă nhcă đimă caă phngă thcă thanhă toánă CAD:ă (tham kho
ph lc 1, mc 5.2)
1.1.5. Rirotronghotđngthanhtoánquct
1.1.5.1. Kháiănim riăro
Ri ro trong TTQT là nhng ri ro phát sinh trong quá trình thc hin TTQT,
nguyên nhân gây ra ri ro có th do nhân t ch quan nh nhà XK, nhà NK, NH
tham gia và nhân t khách quan nh ri ro thiên tai, chính trầ.
1.1.5.2. Cácăloi riăroătrongăhotăđngăTTQT 12

 Riăroăthătrng

NH chp nhn chit khu b chng t cho ngi bán, vic kim tra b chng t nu
gp sai sót s gp ri ro không nhn đc tin thanh toán t NH phát hành trong khi
tin đư đc ng trc cho ngi bán.
 Riăroătínădng
Là ri ro mt kh nng thanh toán ca mt trong các bên tham gia vào thanh
toán. Trng hp nhà NK b phá sn, mt kh nng thanh toán mà ngân hàng phát
hành khi phát hành L/C cho phép kỦ qu nh hn 100% tr giá L/C thì ngân hàng
phát hành b tn tht phn kỦ qu còn thiu. Trng hp nhà XK xut trình chng
t không phù hp nhng NH xut trình không kim tra thy và thc hin chit khu
cho nhà XK, khi đó NH phát hành t chi thanh toán do chng t không phù hp
lúc đó NH xut trình truy đòi li khon đư chit khu nhng nhà XK mt kh nng
tr n s gây ra ri ro cho NH xut trình. Trng hp NH phát hành b phá sn hay
mt kh nng thanh toán cng gây ri ro tín dng cho NH xut trình và nhà XK.
Do thông tin tín dng không đy đ, nu mt bên không nm rõ tình hình tài
chính, uy tín ca đi tác, hiu qu ca d án mình tài tr thì ri ro tín dng s xy
ra.
1.2. NHNGă VNă ă Că BNă Vă NỂNGă CAO CHTă LNG
DCHă Vă THANHă TOỄNă QUCă Tă CAă NGỂNă HÀNGă THNG
MI
1.2.1. KháiănimăvăchtălngădchăvăthanhătoánăqucătăcaăngơnăhƠngă
thngămi
Vi xư hi ngày càng phát trin, con ngi ngày càng phát sinh nhiu nhu cu
dch v đa dng, do đó nâng cao cht lng dch v tr thành mt vn đ quan
trng đi vi các nhà cung cp sn phm.
Theo Tiêu chun Vit Nam (TCVN) ISO 9000:2000 ậ Phn mô t C s và t
vng thì “Cht lng dch v là tp hp các đc tính ca mt đi tng, to cho
đi tng đó kh nng tha mãn nhng yêu cu đã nêu ra hoc tim n”.Cng có
th hiu cht lng dch v là mc đ tha mưn KH đc đo bng hiu s gia cht
lng mong đi và cht lng đt đc.
14


 Các quy đnh, quy trình, vn bn áp dng cho hot đng TTQT
Các quy trình, quy đnh, vn bn là c s pháp lỦ hng dn các bc x lỦ h
s cn thit, trong quy trình th hin rõ trình t thc hin giao dch,quy đnh rõ trách
nhim và ngha v ca các đn v có liên quan. Phm vi điu chnh, vic quy đnh rõ
ràng, c th và khoa hc ca các quy trình nghip v TTQT đm bo giao dch đc
thc hin nhanh chóng, chính xác, an toàn, hiu qu. Vic xây dng quy trình TTQT
ngoài vic tuân th đc các quy đnh ca NHNN v qun lỦ ngoi hi, pháp lut
Vit Nam, còn phi phù hp vi thông l, tp quán quc t nhm bo v cho doanh
nghip và NH khi tham gia TTQT. Vic hoàn thin các quy trình TTQTgiúp cho các
TTV tip nhn và t vn h s ca KH mt cách d dàng và thng nht, t đó h s
KH s đc x lỦ nhanh chóng, an toàn và hiu qu. Vì vy, vic ban hành các quy
trình hng dn TTQT c th s góp phn nâng cao cht lng TTQTvà tng tính
cnh tranh ca NH trên th trng.
 Trình đ chuyên môn ca thanh toán viên
Thanh toán viên là ngi tip xúc vi khách hàng, do đó trình đ chuyên môn
ca thanh toán viên s quyt đnh đn cái nhìn ca khách hàng đi vi NH. Mt
thanh toán viên vng chuyên môn, có kh nng ngoi ng tt, kh nng x lỦ tình
hung nhanh nhy s t vn h s cho khách hàng mt cách tt nht nh giúp khách
hàng la chn đc phng thc TTQT phù hp, x lỦ h s vi thi gian sm và
ít sai sót t đó làm tng s hài lòng ca khách hàng v dch v TTQT mà NH cung
cp.Thanh toán viên không gii chuyên môn s gp ri ro trong quá trình tác nghip
nh: nhp sai d liu vào h thng qun lỦ gây ra sai quy chun đin quc t có th
khin đin thanh toán ca khách hàng b tr li, vic đi nhiu đin sai quy chun
quc t có th khin ngân hàng quc t đánh giá thp cht lngTTQT ca NH. Do
đó, chuyên môn ca thanh toán viên là ch tiêu quan trng khi NH mun nâng cao
cht lng dch v TTQT, chuyên môn TTV càng cao thì dch v TTQT mà NH
cung cp cho KH càngcàng tt
16