B GIÁO DC VÀ ÀO TO

TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH

NGUYN TH HIÊN

VN DNG TH IM CÂN BNG

(BALANCED SCORECARD) TRONG VIC ÁNH
GIÁ THÀNH QU HOT NG TI CÔNG

TY
CP DCH V LP T, VN HÀNH VÀ BO
DNG CÁC CÔNG TRÌNH DU KHÍ BIN
PTSC ậ (POS)


NGUYN TH HIÊN

VN DNG TH IM CÂN BNG

(BALANCED SCORECARD) TRONG VIC ÁNH
GIÁ THÀNH QU HOT NG TI CÔNG

TY
CP DCH V LP T, VN HÀNH VÀ BO
DNG CÁC CÔNG TRÌNH DU KHÍ BIN
PTSC ậ (POS)
Chuyên ngành: K toán
Mã s: 60340301 LUN VN THC S KINH T NGI HNG DN KHOA HC:
PGS.TS. PHM VN DC


PHN M U
CHNG 1. C S LÝ LUN V BALANCED SCORECARD (BSC) 1
1.1. Tng quan v Balanced Scorecard 1
1.1.1. S hình thành và phát trin Balanced Scorecard 1
1.1.2. Khái nim, s cn thit và ý ngha ca Balanced Scorecard 2
1.1.2.1. Khái nim 2
1.1.2.2. S cn thit ca Balanced Scorecard 3
1.1.2.3. ụ ngha ca Balanced Scoredcard 7
1.1.3. S mnh, các giá tr, tm nhìn, chin lc 10
1.2. Các phng din ca Balanced Scorecard 12
1.2.1. Phng din tài chính 12
1.2.2. Phng din khách hàng 13
1.2.3. Phng din quy trình hot đng kinh doanh ni b 15
1.2.4. Phng din hc hi và phát trin 16
1.3. Các thc đo ca tng phng din 17
1.3.1. Các loi thc đo s dng đ đánh giá thành qu hot đng doanh nghip 17
1.3.2. Các thc đo ca tng phng din 19
1.3.2.1. Phng din tài chính 19
1.3.2.2. Phng din khách hàng 21
1.3.2.3. Phng din quy trình hot đng kinh doanh ni b 22
1.3.2.4 . Phng din hc hi và phát trin 23
1.4. Kt ni các thc đo ca Th đim cân bng vi chin lc 23 1.4.1. Mi quan h nhân qu 24
1.4.2. Kt qu và các nhân t thúc đy hiu qu hot đng 24
1.4.3. Liên kt vi tài chính 25
KT LUN CHNG 1 25
CHNG 2. THC TRNG CÔNG TÁC ÁNH GIÁ THÀNH QU HOT NG
TI CÔNG TY C PHN DCH V LP T, VN HÀNH VÀ BO DNG

3.2.2.3. Phng din quy trình hot đng kinh doanh ni b 68
3.2.2.4. Phng din hc hi và phát trin 69
3.2.2.5. Xây dng s đ mc tiêu chin lc (bn đ chin lc) cho POS 70
3.2.3. Xây dng các thc đo cho tng phng din 72
3.2.3.1. Phng din tài chính 72
3.2.3.2. Phng din khách hàng 73
3.2.3.3. Phng din quy trình hot đng kinh doanh ni b 74
3.2.3.4. Phng din hc hi và phát trin 76
3.2.3.5. Mi quan h gia các thc đo trong th đim cân bng ca POS 78
3.2.4. Xây dng gii pháp thc hin cho các mc tiêu, t trng, ch tiêu cho các thc đo 78
3.3. Phân tng th đim cân bng trong toàn công ty POS 78
3.4. Duy trì th đim cân bng 82
3.5. Các kin ngh h tr 84
3.5.1. Các kin ngh liên quan Nhà Nc 84
3.5.2. Kin ngh liên quan Tp đoàn và Tng công ty 85
3.5.3. Các kin ngh liên quan công ty 87
KT LUN CHNG 3 91
KT LUN 92

TÀI LIU THAM KHO
PH LC

DANH MC T VIT TT

BSC : Balanced Score Card – Bng cân bng đim
KRI : Key Result Indicator – Thc đo kt qu ch yu
KI : Key indicator – Thc đo hiu qu hot đng
KRI : Key Performance indicator – Thc đo hiu qu ch yu
R&D : Research and development – Nghiên cu và phát trin
POS : PTSC Offshore Service Joint Stock Company - Công ty CP Dch v Lp đt,

S đ 2.2. S đ t chc công ty
S đ 3.1. S đ mc tiêu chin lc (bn đ chin lc) ca POS
S đ 3.2. Các cp mc tiêu khi phân tng th đim cân bng
DANH MC BNG BIU
Bng 2.1. Doanh thu cung cp dch v
Bng 2.2. Gía vn dch v cung cp
Bng 2.3. Chi phí sn xut kinh doanh theo yu t
Bng 2.4. Tình hình thc hin k hoch tài chính hàng nm
Bng 2.5. Các t s tài chính ca công ty hin nay
Bng 2.6. Phân tích trình đ ca nhân viên
Bng 3.3. Bng t trng các phng din ca th đim ti các phòng ban ca công ty.

DANH MC PH LC
Ph lc 1. Minh ha mt s thc đo tài chính
Ph lc 2. Minh ha mt s thc đo cho phng din khách hàng
Ph lc 3. Minh ha mt s thc đo ca phng din quy trình hot đng kinh doanh
ni b
Ph lc 4. Minh ha mt s thc đo ca phng din hc hi và phát trin

đang to ra tim nng và th trng rng ln v các lnh vc dch v k thut, đòi hi
Tng công ty PTSC nói chung và toàn th cán b công nhân viên công ty c phn dch
v lp đt, vn hành và bo dng công trình du khí bin PTSC phi đoàn kt, quyt
tâm mt lòng phn đu xây dng công ty POS tr thành mt trong nhng công ty ln
mnh ca tng công ty PTSC, tin ti làm ch và chim lnh toàn b dch v lp đt,
vn hành và bo dng các công trình du khí cng nh các công trình công nghip
khác. Vic cng c và nâng cao v trí trên th trng đòi hi công ty phi xây dng
chin lc tt, k hoch trin khai chin lc khoa hc và xây dng mt h thng đo
lng thành qu phù hp.
Qua thc t tìm hiu tác gi nhn thy Balanced Scorecard là mt gii pháp tt
cho vn đ trên, giúp công ty chuyn tm nhìn và chin lc thành các mc tiêu và
thc đo c th t đó cho phép vic đánh giá thành qu hot đng ca công ty đc
thc hin tt. Thành tích hot đng ca tng b phn s đc nâng cao, đng thi s
đo lng thành qu hot đng xác đáng, công bng s khuyn khích không ch các b
phn phát huy nng lc, tng cng s hp tác mà ngay c cá nhân tng nhân viên
cng tích cc, ra sc đóng góp đ hoàn thành mc tiêu chung ca công ty. T nhng lý
do trên tác gi quyt đnh chn đ tài “Xây dng Th đim cân bng ti Công ty c
phn Dch v Lp đt, Vn hành và Bo dng công trình du khí bin PTSC” đ làm
lun vn thc s kinh t.
2. Tng quan tình hình nghiên cu v th đim cân bng
Tác gi đã tìm hiu mt s lun vn nghên cu v th đim cân bng, đc tóm
tt nh sau:
1. Bch Th Hng (2012), Vn dng bng cân bng đim trong đánh giá thành
qu hot đng công ty C phn Phn mm qun lý doanh nghip – FAST, Trng H
Kinh t HCM
Vào thi gian thc hin nghiên cu, công ty FAST đã đang áp dng BSC, tác
gi tin hành đánh giá thc trng vn dng BSC ti công ty FAST. Tác gi đánh giá
thc trng FAST đã xây dng h thng đo lng trên 4 phng din ca BSC. Tuy
nhiên, các thc đo s dng còn khá s sài, cha phn ánh ht các mc tiêu đ ra cùng
vi nhân s vn hành cha thành tho, cha chuyên nghip. Tác gi đã ch rõ nhng

tt hn.
3. Trn Th Hng (2011) vn dng phng pháp th cân bng đim ti công ty
TNHH MSC Vit Nam, trng H Kinh t HCM
Tác gi nhn xét v vic đánh giá thành qu hot đng ca công ty ch yu da
vào báo cáo kt qu hot đng kinh doanh, mang tính chung chung, thiu thc đo c
th. Các đánh giá v các phng din ri rc, mang tính ch quan và cha hng đn
chin lc ca công ty. Cn c nhng đánh giá v thc trng ti công ty, tác gi đã
thit lp các mc tiêu, thc đo trên bn phng din phù hp vi chin lc phát
trin đ xây dng th đim cân bng. Lun vn còn mt s hn ch. Chng 3, tác gi
đi thng vào vn dng BSC trong đánh giá thành qu hot đng ti công ty MSC, mà
không trình bày phng hng vn dng BSC ti công ty trc .
4. Trn Th Thu (2011), Xây dng gii pháp đánh giá thành qu Balanced
Scorecard ti công ty c phn đu t và kinh doanh nhà Khang in, Trng i hc
Kinh T TP.HCM.
Tác gi nhn xét công tác đánh giá thành qu ti công ty hin nay cha đáp ng
nhu cu qun tr. Nhng ch tiêu quan trng nh: Kh nng sinh li ca khách hàng,
mc đ quan h vi khách hàng, kh nng khuyn khích tính sáng to ca nhân viên
không đc th hin qua nhng báo cáo tài chính, thng kê, tính toán ca doanh
nghip. H thng ch s, thc đo, k hoch c th nhm thc hin chin lc đã đ ra
mà doanh nghip xây dng còn cha hoàn thin. Vic vn hành công ty còn ph thuc
nhiu vào nhng ch s có đ tr cao, thiu nhng ch s đnh hng d làm doanh
nghip đánh mt c hi đ có th tn dng đc nhng điu kin thun li khách quan
cng nh tim lc tn ti ca doanh nghip. Trên c s đó tác gi đã xác đnh tm
nhìn và chin lc ca công ty trong thi gian ti; đng thi xây dng phng pháp
đánh giá thành qu BSC ti công ty Khang in.
3. Mc tiêu nghiên cu
Mc tiêu tng quát: Vn dng Th đim cân bng trong đánh giá thành qu hot
đng phù hp vi Công ty c phn Dch v Lp đt, Vn hành và Bo dng công
trình du khí bin PTSC; giúp công ty đo lng các tài sn vô hình và hu hình đ s
dng chúng hiu qu, đánh giá chính xác đóng góp ca tng cá nhân, b phn vào vic

quc gia Vit Nam PVN.
5. Phng pháp nghiên cu
Trong nghiên cu lý thuyt tác gi s dng ch yu phng pháp đnh tính qua
tip cn, chn lc, đúc kt các vn đ lý thuyt phù hp vi đ tài. Trong nghiên cu
thc trng, tác gi s dng phng pháp kho sát, phng vn, thng kê, phân tích, đnh
lng. Trong đ xut gii pháp, tác gi kt hp phng pháp đnh tính và đnh lng
đ cn c vào lý thuyt, tình hình thc t doanh nghip, xây dng th đim cân bng
và đ xut gii pháp cho công ty.
Ngun tài liu
Các tài liu lý thuyt ch yu t các sách v th đim cân bng. Thông tin thc
t thu thp qua kt qu kho sát, phng vn; và các tài liu, vn bn ni b ca
công ty.
6. óng góp mi ca đ tài
Lun vn cung cp ngun tài liu hu ích, giúp các nhà qun lý công ty POS có
th s dng trong quá trình nghiên cu vn dng BSC trong vic đánh giá thành qu
hot đng ti công ty. Tác gi xác đnh phng hng vn dng BSC, s mnh, các
giá tr, tm nhìn, chin lc ca công ty. Trên c s đó đ xut th đim cân bng cp
công ty vi các mc tiêu, thc đo, t trng và gii pháp thc hin tng ng cho c
bn phng din. Tác gi cng thit k bng câu hi kho sát mc đ hài lòng ca
nhân viên đ công ty s dng. T th đim cân bng cp công ty, tác gi đ xut k
hoch cho vic trin khai phân tng th đim đn các cp thp hn, cng nh vic duy
trì th đim. Ngoài ra, tác gi đ xut mt s kin ngh h tr giúp công ty có th
nghiên cu vn dng thành công BSC trong vic đánh giá thành qu hot đng.
7. Kt cu lun vn
Kt cu lun vn gm ba chng không k phn m đu và kt l un
Chng 1: C s lý thuyt v Th đim cân bng.
Chng 2: Thc trng đánh giá thành qu hot đng ti công ty c phn dch v
Lp đt, Vn hành và Bo dng công trình du khí bin PTSC
Chng 3: Vn dng th đim cân bng trong đánh giá thành qu hot đng ti
Công ty c phn Dch v Lp đt, Vn hành và Bo dng công trình du khí bin

trong 75 ý tng nh hng nht ca th k 20.
31
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 40, 41.
2
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 41.
3
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 41, 42.

2

1.1.2. Khái nim, s cn thit và ý ngha ca Balanced Scorecard
1.1.2.1. Khái nim
Th đim cân bng (Balanced Scorecard) là mt tp hp các thc đo tài
chính và phi tài chính đc chn lc theo nhng mc tiêu nht đnh, nhm đánh giá
toàn din các hot đng ca t chc trên bn phng din: Tài chính, khách hàng,
quy trình hot đng kinh doanh ni b, hc hi và phát trin.
Th đim cân bng giúp các nhà qun lý có mt tm nhìn toàn din và cân
bng hn, gia các yu t sau:
- Mc tiêu ngn hn và dài hn ca doanh nghip
- ánh giá bên trong và đánh giá bên ngoài doanh nghip
- ánh giá ch quan và khách quan v thành qu hot đng ca doanh nghip
- Kt qu mong mun và kt qu đt đc ca hot đng doanh nghip
Cu trúc ca Balanced Scorecard gm s hin hu, quan h gia bn phng
din là phng din tài chính, phng din khách hàng, phng din quy trình hot
đng kinh doanh ni b, phng din hc hi và phát trin trong s gn kt vi tm
nhìn, chin lc hot đng sn xut kinh doanh ca doanh nghip.


chính thng đc chun b theo phm vi chc nng, ngha là thu thp t các phòng
ban và tng hp li thành mt bc tranh t chc tng th. Hin nay thì ti các doanh
nghip thì nhiu công vic mang tính cht chc nng chéo. Có nhiu lnh vc khi
nhìn qua s thy không có đim tng đng, tuy nhiên nghiên cu li ch ra là s
thành công ca lnh vc này là do bit vn dng ca lnh vc kia. Các phép đo
truyn thng không th tính toán đc giá tr hay chi phí ca các mi quan h này.

4
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 23.
5
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 24.
6
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 25.

4

Không có cách t duy dài hn
7
: Rt nhiu doanh nghip đ ra bin pháp ct
gim chi phí đ to ra tác đng tích cc trong các báo cáo ngn hn. Các bin pháp
này ch yu tp trung ct gim nh nghiên cu và phát trin, qun lý quan h khách
hàng, ct gim nhân s… vô hình chung không ch nh hng đn ngi lao đng
mà li là bc hy hoi giá tr lâu dài.
Các thc đo tài chính không phù hp vi nhiu cp đ ca t chc
8
: Báo
cáo tài chính có đc tính tru tng. iu này gây khó khn cho nhà qun lý và
nhân viên trong vic ra quyt đnh hàng ngày.
Vi nhng hn ch nêu  trên thì có th khng đnh là phép đo tài chính đã
li thi và cn thay th bng mt phép đo khác, đó là Th Cân Bng im. Th

S đ 1.2. Gia tng giá tr ca tài sn vô hình trong các t chc
(Ngun: Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 33)
S đ trên cho thy tài sn vô hình đang chim t trong ngày càng cao trong
các t chc
c. Nhng rào cn trong quá trình thc thi chin lc.
 thành công trong kinh doanh, phi có đc chin lc tt và đa chin
lc vào thc t mt cách rõ ràng đn mc c th đ mi ngi trong t chc làm
vic theo chin lc đó hàng ngày. Vic thc thi chin lc mt cách hiu qu là
mt vn đ ch cht đang thách thc các doanh nghip. Có bn rào cn đi vi thc
thi chin lc tn ti  hu ht các t chc: Rào cn tm nhìn, rào cn con ngi,
rào cn ngun lc và rào cn qun lý.
Rào cn tm nhìn
10
: Nu nhân viên không hiu và hành đng theo chin
lc ca công ty, thì không th mong ch h s đa ra nhng quyt đnh hiu qu
trong vic đt đc các mc tiêu.
Rào cn con ngi
11
: Hu ht các doanh nghip đa ra mt s hình thc
đng viên nhân viên, thng là nhân viên s đc thng khi đt đc mc tiêu tài
chính ngn hn. iu này khin các nhân viên s làm bt c điu gì đ đt đc

10
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 37.
11
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 37.



S đ 1.3. : Các rào cn đi vi vic thc thi chin lc
(Ngun: Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 36)

12
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 38.

Rào cn
tm nhìn
Rào cn
con ngi
Rào cn
qun lý
Rào cn
tài nguyên
Ch 5% nhân
lc hiu rõ v
chin lc
Ch 25 % nhà
qun lý có đng
c liên quan đn
chin lc
85% nhóm thc
thi dành ít thi


S đ 1.4. Th đim cân bng
(Ngun: Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 42)
S đ 1.4 cho thy th đim cân bng đc xem nh mt công c giao tip,
mt h thng đo lng, và đng thi là mt h thng qun lý chin lc:
a. Th đim cân bng nh mt Công c giao tip: Các bn đ chin lc
Th đim cân bng có kh nng kt ni thut lãnh đo ngn hn vi chin
lc dài hn thông qua các quy trình phân b ngân sách hay ch đ đãi ng. Th
đim cân bng t h thng đo lng tr thành công c giao tip chin lc thông
qua Bn đ chin lc.
Mt bn đ chin lc là bn mô t bng đ th trên mt trang giy v nhng
điu phi thc hin tt trong tng phng din đ thc hin đc chin lc. Bn
Công c
giao tip
H thng
đo lng
H thng qun
lý chin lc
8

đ chin lc bao gm các mc tiêu và đóng vai trò nh mt công c giao tip
mnh m cho nhiu c đông ca mt công ty.
13

Th đim cân bng tác đng mnh m ti toàn b h thng thông tin trong công ty.
Vic chia s kt qu đánh giá t Th đim cân bng s giúp nhân viên có c
hi tho lun v nhng chin lc, nhìn nhn li toàn b quá trình, rút kinh nghim
t nhng kt qu không mong mun, trao đi v nhng thay đi cn thit trong
tng lai.
Th đim cân bng giúp các nhà qun lý cp cao có th hiu và vn dng

và chin lc buc nhóm điu hành phi xác đnh c th nó là gì nh bn đ chin
lc. Khi đã hiu tm nhìn và chin lc là gì, thì toàn th nhân viên s tp trung
vào các hot đng hàng ngày ca mình đ đt các mc tiêu rõ ràng.
Vic phân tng th đim giúp vt qua rào cn con ngi
Vic phân tng th đim là dn dt nó đi sâu vào t chc. Qua các hot đng
hàng ngày ngi lao đng có c hi đóng góp vào vic thc thi chin lc. Các cp
thp s xây dng th đim cho mình gn lin vi mc tiêu ca th đim cp cao
hn. Vic phân tng có th thc hin ti cp cá nhân. Phân tng to lung thông tin
ngc li t nhân viên ti các cp qun lý.
Vic phân b ngun lc chin lc giúp vt qua rào cn ngun lc
Th đim giúp gn kt quy trình phân b ngân sách và hoch đnh chin
lc. Ngun lc tài chính và con ngi thc s cn thit trong vic đt đc các
mc tiêu ca th đim, to nên c s cho vic xây dng quy trình d toán ngân sách
hàng nm. Trong tài liu s ch rõ tng mc tiêu vi nhng chi phí cn thit và li
nhun đt đc. Khi đã xây dng th đim, chúng ta phi xem li tt c các ý tng
hin có trong t chc và xác đnh xem ý tng nào thc s cn thit đ thc thi
chin lc, hay ngc li.
Vic đào to chin lc giúp vt qua rào cn Qun lý
Nhiu nhóm qun lý dành quá nhiu thi gian cho vic tho lun nhng thay
đi ngân sách so vi thc t nhm đa ra các quyt đnh chin lc đ khc phc.
Th đim cân bng cung cp cho chúng ta các yu t cn thit đ chuyn đi sang
mô hình mi, theo đó các kt qu ca Th đim tr thành đim khi đu cho vic rà
soát, cht vn và hc hi v chin lc.

14
Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 54.

10

1.1.3. S mnh, các giá tr, tm nhìn, chin lc

Chin lc S đ 1.5. Th đim cân bng din gii S mnh, các giá tr,
tm nhìn và chin lc
(Ngun: Paul R.Niven (2009), Th đim cân bng, NXB Tng Hp TP.HCM, trang 141)
Trong đó:
a. S mnh
Mt s mnh xác đnh mc đích ct lõi ca t chc – ti sao nó tn ti.
Các tuyên b s mnh hiu qu cn đm bo các yêu cu sau: to nên s thay
đi, có tính dài hn, d hiu và d truyn đt.
 xây dng tuyên b s mnh chúng ta cn đn tm suy ngh sâu rng ca
mt nhà điu hành cp cao đ xem xét toàn b nhng la chn mà t chc đang có.
Nên đ càng nhiu ngi càng tt xem xét li các phác tho tuyên b s mnh.
Mt s mnh hiu qu có th đc xây dng bng k thut “5 Whys” và phi
gi lên s thay đi, phi d hiu, d truyn đt và có tính dài hn.
Th đim cân bng cho phép mt t chc din gii s mnh ca mình thành
các mc tiêu c th, thng nht tt c các nhân viên.  to ra mt đnh hng hiu
qu, các thc đo trên mt Th đim cân bng phi phn ánh nhng khát vng đc
biu th trong tuyên b s mnh.