B GIÁO DCăVĨăĨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.HCM
HUNH TH M TRANG TÁCă NG CA CH S GIÁ TIÊU
DÙNG VÀ LÃI SUTăN CH S GIÁ
CHNG KHOÁN VNINDEX LUNăVNăTHCăSăKINHăT
Tp H Chí Minh - Nm 2013

B GIÁO DCăVĨăĨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.HCM

HUNH TH M TRANG

TÁCă NG CA CH S GIÁ TIÊU
DÙNG VÀ LÃI SUTăN CH S GIÁ
CHNG KHOÁN VNINDEX

Chuyên ngành: Kinh t Tài chính - Ngân hàng
Mã s: 60340201

LUNăVNăTHCăSăKINHăT

NGIăHNG DN KHOA HC: PGS.TS BÙI KIM YN

khoa hc b ích.
Cm n gia đình, bn bè đư luôn ng h, c v Tôi, và là đng lc ln giúp
Tôi hoàn thành chng trình thc s.
Trong quá trình thc hin, mc dù tác gi đư c gng đ hoàn thin lun
vn, tham kho nhiu tài liu, trao đi và tip thu ý kin t quý Thy Cô, bn
bè, song lun vn không th tránh khi nhng sai sót. Rt mong nhn đc
thông tin phn hi quý báu t quý Thy Cô và bn đc.
Xin chân thành cm n.
Thành ph H Chí Minh, tháng 08 nm 2013
Tác gi Hunh Th M Trang
MC LC
Trang
PHN M U
Lý do chnăđ tài
Mc tiêu nghiên cu
iătng nghiên cu
Phm vi nghiên cu
Phngăphápănghiênăcu
Kt cu lunăvn
CHNGăI - LÝ LUN V MI QUAN H CÁC BIN KINH T Vă
MÔ VI TH TRNG KHOÁN CHNG KHOÁN VÀ TNG QUAN
NGHIÊN CU THC NGHIMăTRCăỂY 1
1.1 LÝ LUN V MI QUAN H CÁC BIN KINH T VăMỌăVI
TH TRNG KHOÁN CHNG KHOÁN 1
1.1.1 Khái nim Th trng chng khoán 1
1.1.2 Lý lun v mi quan h các bin kinh t v mô vi th trng khoán
chng khoán 2

VN-Index giai đon 2. 33
2.3.3 Phân tích trc quan chui s liu ch s giá tiêu dùng (CPI) và ch
s VN-Index giai đon 2. 34
2.3.4 Phân tích đnh lng chui s liu lãi sut huy đng (Interest) và ch
s VN-Index giai đon 2. 36
2.4 TÁCăNG CH S GIÁ TIÊU DÙNG VÀ LÃI SUT TIN GI
N CH S GIÁ CHNG KHOÁN VN-INDEXă GIAIă ON 3
(THÁNGă03/2009ăN THÁNG 12/2012). 38
2.4.1 Phân tích trc quan chui s liu ch s gía tiêu dùng (CPI) và ch
s VN-Index giai đon 3. 38
2.4.2 Phân tích đnh lng chui s liu ch s giá tiêu dùng (CPI) và ch s
VN-Index giai đon 3. 40
2.4.3 Phân tích trc quan chui s liu lãi sut huy đng (Interest) và ch s
VN-Index giai đon 3. 43
2.4.4 Phân tích đnh lng chui s liu lãi sut tin gi (Interest) và ch s
VN-Index giai đon 3 45
2.5 NHNG VNă TN TI CA TH TRNG CHNG KHOÁN
VIT NAM. 50
2.5.1 Quy mô và hàng hóa ca th trng. 50
2.5.2 Tính chuyên nghip ca nhà đu t 51
2.5.3 Các t chc kinh doanh chng khoán. 52
2.5.4 Tình trng đu c, thao túng giá chng khoán 53
2.5.5 T chc-điu hành th trng. 54
2.6 NGUYÊN NHÂN CA NHNG TN TI TRÊN TTCK VIT
NAM. 55
Kt lun chng II
CHNGă III:ă GIIă PHÁPă Tă KTă QUă NGHIểNă CUă NHMă
PHÁTăTRINăNăNHăTH TRNGăCHNGăKHOÁNăVITăNAM
3.1 NHă HNG PHÁTă TRINă THă TRNGă CHNGă KHOÁNă
VITăNAMăNăNMă2020. 59

DANH MC CÁC T VIT TT

CTCK Công ty chng khoán
DN Doanh nghip
DNNN Doanh nghip nhà nc
HASTC Trung tâm giao dch chng khoán Hà Ni
HNX S giao dch chng khoán Hà Ni
HOSE S giao dch chng khoán TP.HCM
NT Nhà đu t
NHNN Ngân hàng Nhà nc
NHTM Ngân hàng thng mi
NHTW Ngân hàng trung ng
OTC Th trng phi tp trung
TTCK Th trng chng khoán
TTCKVN Th trng chng khoán Vit Nam
WTO T chc thng mi th gii
TP.HCM Thành ph H Chí Minh
IMF Qu tin t quc t
(International Monetary Fund)
DANH MC CÁC BNG

Bng 1.1 - Tóm tt các nhân t kinh t v mô đc s dng trong các nghiên
cu trên th gii.
Bng 1.2 - Tóm tt các nghiên cu thc nghim ti Vit Nam.
Bng 2.1 - Bin và kỦ hiu s dng trong mô hình phân tích.
Bng 2.2 - Kt qu kim đnh ADF cho chui Index và CPI giai đon 1.
Bng 2.3 - Bng kt qu kim đnh ADF cho chui Interest giai đon 1.


PHN M U
LÝ DO CHNă TÀI:
Th trng chng khoán là kt qu đnh đim ca th trng hàng hóa,
có sc hp dn rt ln đi vi các nhà đu t và s quan tâm ca c quan
chc nng. Ch s giá chng khoán, ch tiêu phn ánh s phát trin ca th
trng, và cng đc xem là thc đo phn ánh mi bin đng ca mt quc
gia t kinh t đn chính tr, nói cách khác nó là phong v biu ca mt quc
gia. Nói nh vy, cng có ngha các yu t v mô thay đi s làm nh hng
đn ch s giá chng khoán? Có rt nhiu nghiên cu trong nc và nc
ngoài v vn đ này. Da trên c s ca nhng nghiên cu trc, lun vn
tìm hiu mi quan h gia hai ch tiêu đi din cho công c v mô là lưi sut
huy đng tin gi và ch s giá tiêu dùng CPI tác đng nh th nào đn ch s
giá chng khoán sàn Thành ph H Chí Minh (VN-Index). im mi ca
lunăvnălƠăphân tích sâu đcăđim  tngăgiaiăđon đ thy rõ các mi
quan h này trong quá trình phát trin ca th trng. Kt lun v mi
quan h này là căs đ lunăvnăđ xut mt s gii pháp liênăquanăđn
chính sách tin t, và nhng gi ý chính sách giúp th trng chng
khoán Vit Nam phát trin năđnh trong thi gian ti. Ngoài ra, kt qu
nghiên cu s góp mt phn nh trong bc tranh chung v nghiên cu
thc nghim cho th trng chng khoán Vit Nam. Lun vn là bài
nghiên cu thc t v lnh vc tác gi rt quan tâm, giúp tác gi có thêm
nhng tri nghim mi v nghiên cu khoa hc trc khi hoàn thành chng
trình thc s. ây cng chính là lí do tác gi chn thc hin đ tài này. MC TIÊU NGHIÊN CU:
Mc đích ca lun vn là phân tích nh hng ca các nhân t kinh t v
mô tác đng đn ch s giá chng khoán Vit Nam, thông qua phân tích chui
d liu thi gian. Hai nhân t đi din môi trng v mô là: Lãi sut huy đng

Granger, 1987.
Kim đnh đng liên kt ậ Johansen.
Chy mô hình hi quy Vec-to và kim tra s phù hp ca mô hình bng
kim đnh tính dng ca chui phn d thu đc t mô hình.
Ngun s liu: Ch s đóng ca VN-Index đc ly t website
thuc S giao dch chng khoán Thành ph H Chí Minh.
Ch s giá tiêu dùng (CPI) và lãi sut huy đng tin gi đc ly t website
ca Tng cc thng kê:
và Qu tin t quc t- IMF:
.
Cách chn bin: Thi gian thu thp s liu t tháng 07/2000 đn tháng
07/2012. Vì ch s CPI đc công b đnh k hng tháng nên tác gi lun vn
chn s liu theo tháng ca các ch tiêu. Ch s VN-Index s đc ly giá
đóng ca ca ngày giao dch cui cùng trong tháng làm ch s cho tháng đó.
Lãi sut huy đng theo ngun IMF cng s ly lãi sut tính theo nm, đc
công b hng tháng. Cn c vào cách chn mu trên, ta s có 145 b quan sát
dùng cho phân tích.
KT CU CA LUNăVN:
Lunăvnăđc chia thành 3 chng:
CHNGăI - LÝ LUN V MI QUAN H CÁC BIN KINH T V MÔ
VI TH TRNG KHOÁN CHNG KHOÁN VÀ TNG QUAN
NGHIÊN CU THC NGHIM TRC ỂY.
CHNGăII: PHỂN TệCH TÁC NG CA CH S GIÁ TIÊU DÙNG
(CPI) VÀ LÃI SUT HUY NG (INTEREST) N CH S GIÁ
CHNG KHOÁN VN-INDEX GIAI ON T THÁNG 07/2000 N
THÁNG 12/2012.
CHNGăIII:ăGII PHÁP T KT QU NGHIểN CU NHM PHÁT
TRIN N NH TH TRNG CHNG KHOÁN VIT NAM
phm tài chính đc thc hin vi giá tr rt ln. c tính đó khin TTCK
cng là môi trng d xy ra các hot đng kim li không chính đáng thông
2 qua các hot đng gian ln, không công bng, gây tn tht cho các nhà đu t
(NT), tn tht cho th trng và cho toàn b nn kinh t.
1.1.2 Lý lun v mi quan h các bin kinh t vămôăvi th trng khoán
chng khoán.
1.1.2.1 Cung tin.
Cung tin là khái nim dùng đ ch lng tin t cung cp cho nn kinh t
nhm đáp ng nhu cu mua hàng hóa, dch v, tài sn ca các cá nhân (h
gia đình) và doanh nghip (không k các t chc tín dng). Có mt s đnh
ngha liên quan đn cung tin:
 Tin c s (Money base ậ MB): Tng lng tin mt do ngân hàng
trung ng (NHTW) phát hành bao gm tin đang đc lu thông và tin d
tr (MB = C+R).
 Cung tin: Tng lng tin trong lu thông và tin gi (M = C + D),
còn đc gi là cung tin danh ngha. Cung tin do ngân hàng trung ng
kim soát. Ngân hàng trung ng kim soát c s tin (MB), và qua đó kim
soát cung tin M (Money supply).
Khi cn điu tit v mô, ngân hàng trung ng (NHTW) có th điu chnh
cung tin bng ba cách chính : i) In thêm tin, ii)Thay đi t l d tr bt
buc ca các ngân hàng thng mi, iii) Mua bán giy t có giá qua nghip
v trng m.Bên cnh đó, mt đc trng riêng bit ca ngành là các ngân
hàng và t chc trung gian tài chính cng có kh nng ắto ra tinẰ, thông qua
hot đng vay và cho vay. Vic to ra tin này đc din ra theo cp s nhân.
Nh đó tin có tính thanh khon cao hn, và phc v nhu cu lu tr, s dng
vn trong nn kinh t.
3

Lm phát đc đo lng bng cách theo dõi s thay đi giá c ca mt
lng ln các hàng hóa và dch v trong mt nn kinh t, thông thng da
trên d liu đc thu thp bi các t chc Nhà nc, các liên đoàn lao đng
và các tp chí kinh doanh…  nc ta, ch s giá tiêu dùng (consumer price
index- CPI) là c s đ tính lm phát. Ch s giá tiêu dùng CPI là ch s đo
giá c ca mt s lng ln các loi hàng hóa và dch v, bao gm thc
phm, lng thc, chi tr cho các dch v y t đc mua bi "ngi tiêu
dùng thông thngẰ.T l lm phát là t l phn trm mc tng ca ch s
này.Vì mi quan h gn gi gia ca ch s giá tiêu dùng và lm phát nên nó
thng đc đi din cho lm phát trong phn ln các nghiên cu, và trong
lun vn này tác gi cng chn hng phân tích nh trên.  đo lng ch s
giá tiêu dùng (CPI),  nc ta hin nay ly 496 loi hàng hóa thuc 10 nhóm
hàng hóa-dch v tiêu biu vào mt ắrẰ và so sánh s thay đi giá c ca
ắrẰ hàng hóa này so vi thi k gc nm 2005 bng t l phn trm.
1

Mi quan h lm phát và th trng chng khoán.
Mt s lý thuyt kinh t đã gii thích cho nh hng ca lm phát đn th
trng chng khoán. Nhm đn gin đ d tip cn, gii hn trong lun vn
ch phân tích nh hng ca môi trng lm phát tng (không xét lm phát
gim) đn giao dch trên th trng chng khoán. Theo Ủ ngha này, có 3 c
ch khin cho lm phát có th nh hng mnh đn cung cu và hành vi giao
dch chng khoán trên th trng.
Th nht, lm phát nh hng gián tip đn th trng chng khoán
thông qua tác đng đn tình hình sn xut hàng hoá, dch v ca các doanh
nghip nói chung và các doanh nghip niêm yt nói riêng. Lm phát là biu
hin ca s tng lên và kéo dài ca mc giá c chung trong nn kinh t. Do 1

6 Th ba, lm phát tng cao s nh hng đn th trng chng khoán
thông qua con đng thc thi chính sách tin t tht cht nhm kim ch lm
phát. Có th xem xét nh hng này trc ht vi trái phiu theo mô hình
đnh giá trái phiu nh sau:
C
1
C
2
C
3
C
n
+ P
n

P
0
= + + +…+
(1+YTM) (1+YTM)
2
(1+YTM)
3
(1+YTM)
n

Trong đó:
P

- g) (k
E
- g)

7 Trong đó:
P
0
: Giá c phiu thi k đu
Div (0,1): C tc (thi k đu và cui k)
k
E
: Li sut yêu cu khi đu t vào c phiu
g: T l tng trng c tc hàng nm ca doanh nghip
Do vic thc hin chính sách tin t tht cht đ kim ch lm phát,
tng t nh trên, lưi sut trên th trng có xu hng tng. T kt qu trên
đây đi vi th trng trái phiu (YTM tng), và lưi sut danh ngha khi gi
tin trên h thng ngân hàng đư tng, nhà đu t s yêu cu li sut k
E
phi
tng theo, do vy chênh lch li sut đu t và t l tng trng ca doanh
nghip (k
E
ậ g) tng lên, đng ngha vi giá c phiu (P
0
) gim xung. Vi d
báo giá c phiu gim, th trng c phiu s chuyn sang giai đon suy thoái
do các hot đng bán trc c phiu đ phòng nga ri ro gim giá. Mt khác,

h, biu hin sm nht  đây chính là lãi sut huy đng. ây cng là nhân t
mà lun vn chn đ phân tích đnh lng trong chng II.
Ta thy rõ mi tng quan gia lãi sut và TTCK, qua vic nhà đu t
k vng s tng trng ca th trng chng khoán sau khi lãi sut liên tc
gim,ch yu theo c ch nh sau:
 Thănht, lưi sut là chi phí s dng vn ca doanh nghip, khi lưi
sut gim, chi phí s dng vn ca doanh nghip gim theo. Khi đó, doanh
nghip s gia tng các khon đu t tng trng vi chi phí s dng vn
bình quân thp,và li nhun ca doanh nghip s tng lên, dòng tin trong
tng lai cng tng lên. Do đó, giá tr doanh nghip s tng và h qu là giá
c phiu ca doanh nghip tng lên. Xét v tng th, gim lưi sut giúp kinh
t tng trng tt hn, qua đó TTCK vi t cách là ắhàn th biuẰ ca nn
kinh t s tng tng ng vi k vng t vic gim lưi sut này.
 Thăhai, lưi sut gim, giúp kênh đu t chng khoán tr nên hp dn
hn trong mi tng quan gia li nhun - ri ro. Lưi sut gim, s không
9 khuyn khích nhà đu t gi tin vào ngân hàng,thay vào đó, h thng vay
thêm vn vi chi phí thp hn trc và tìm kim nhng c hi khác có sut
sinh li cao hn. i vi nhà đu t chuyên nghip thì đây là thi đim tt
đ tham gia TTCK, bi chi phí đu t r, và tín hiu kh quan ca nn kinh
t. Do đó, th giá ca c phiu có th s tng lên do ắcu kéoẰ.
 Thăba, lưi sut thp, làm cho các công c có lưi sut c đnh nh trái
phiu tr nên kém hp dn. Nhà đu t có th chuyn t kênh đu t trái
phiu sang đu t c phiu. Dòng tin chy vào TTCK tng lên s giúp giá
c phiu tng lên.
 Thăt, tng t phân tích trong mô hình đnh giá c phiu Gordon
va trình bày trong phn lm phát, khi lưi sut gim, các nhà đu t sn lòng
chp nhn mt mc li sut đu t vào c phiu thp hn (k