B GIÁO DO
I HC KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH

NGUYN TH TUYT NGC CÁC THÀNH PHN CA QUN LÝ TRI THC
N S HÀI LÒNG CÔNG VIC:
NGHIÊN CU NHÂN VIÊN NGÀNH LOGISTICS
TI THÀNH PH H CHÍ MINH.

LU

Thành ph H Chí Minh - N
B GIÁO DO
I HC KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH
NGUYN TH TUYT NGC
Nguyn Th Tuyt Ngc

MC LC
TRANG PH BÌA
LI CAM OAN
MC LC
DANH MC T VIT TT
DANH MC CÁC BNG BIU
DANH MC CÁC HÌNH V VĨ  TH
CHNG 1 TNG QUAN 1
1.1 Lý do chn đ tài 1
1.2 Mc tiêu ca đ tài 4
1.3 i tng vƠ Phm vi nghiên cu 5
1.4 Phng pháp nghiên cu 5
1.5 ụ ngha ca đ tài 6

CHNG 3 THU THP VÀ X LÝ D LIU 35
3.1. Gii thiu 35
3.2. Xây dng thang đo 36
3.2.1. Phng pháp nghiên cu 36
3.2.2. Nghiên cu s b đnh tính 36
3.2.3. Kt qu nghiên cu s b đnh tính vƠ điu chnh thang đo 37
3.2.3.1. V các bin đc lp ca mô hình 37
3.2.3.2. V các bin quan sát ca mô hình 39
3.2.4 Mô hình nghiên cu điu chnh 40
3.2.4.1 iu chnh thang đo 41
3.2.4.2 Thang đo các khái nim nghiên cu 42
3.2.5 Nghiên cu đnh lng chính thc 44
3.3 Thu thp d liu 44 3.3.1 Tng th 44
3.3.2 Phng pháp chn mu 45
3.3.3 C mu 45
3.3.4 Mô t mu 45
3.3.5 Thu thp thông tin và x lý d liu 46
3.3.5.1. ánh giá s b thang đo bng Cronbach’s Alpha 46
3.3.5.2. Phân tích nhân t khám phá EFA 47
3.4 Tóm tt 48
CHNG 4 KT QU NGHIÊN CU 48
4.1. Gii thiu 48
4.2. c đim mu kho sát 48
4.3. ánh giá s b thang đo bng Cronbach’s Alpha. 49
DANH MC T VIT TT

ANOVA : Analysis of Variance ậ Phơn tích phng sai
EFA : Exploratory Factor Analysis - Phân tích nhân t khám phá
KM : Qun lỦ tri thc - Knowledge Management
KMO : H s Kaiser ậ Mayer ậ Olkin
SEIC : Socialization Externalization Combination Internalization ậ xã hi

Hình 2.2: Mô hình sáng to tri thc SECI 21
Hình 2.3: Mi quan h gia nm thành phn ca qun lý tri thc 28
Hình 2.4: Mô hình nghiên cu đ ngh 33
Hình 3.1: Quy trình nghiên cu 35
Hình 3.2: Mô hình nghiên cu điu chnh 41
1

CH
TNG QUAN
1.1 Lý do ch tài
Trong điu kin toàn cu hóa kinh t th gii đang din ra mt cách nhanh
chóng, các quc gia đang đy mnh quá trình hi nhp vƠ giao lu kinh t, logistics
đư vƠ đang dn tr thành mt mt xích quan trng ca nn kinh t, đc bit sau s
kin Vit Nam gia nhp WTO tháng 11/2007. Logistics đ́ng vai tr̀ rt quan trng
trong vic to thun li cho thng mi nói riêng và cho vic phát trin kinh t ca
mt quc gia ńi chung, lƠ mt trong nhng ngành công nghip dch v tim nng,
nng đng, phát trin nóng và hi nhp quc t cao. ánh giá đc tm quan trng
ca ngành logistics trong phát trin kinh t, chính ph đư phê duyt Quyt đnh
175/Q-TTg ngày 27/01/2011 v chin lc phát trin dch v, trong đ́ ly
logistics lƠm mi nhn thúc đy s phát trin, lu thông hƠng h́a vi tc đ phát
trin trung bình ca dch v logistics là 25% mt nm theo mc tiêu chin lc phát
trin quc gia đn nm 2020. Theo cam kt l trình gia nhp WTO, Vit Nam s m
ca th trng logistics vƠo nm 2014 vƠ chính thc là thành viên Cng đng Kinh
t ASEAN nm 2015, các doanh nghip logistics Vit Nam cn phi đ mnh đ có
th là cu ni đáp ng nhu cu thng mi gia các quc gia trong khu vc và trên
th gii, nâng cao kh nng cnh tranh, thu hút ngày càng nhiu các ngun vn đu
t nc ngoƠi, đem li nhng s thay đi to ln trong phát trin kinh t trong giai

bit vn dng vào xây dng phát trin t chc ch không phi là tài sn  dng vt
cht hu hình truyn thng. Trong điu kin ngun nhân lc logistics hin đang
thiu trm trng và nhn thc ca các doanh nghip logictics v vai trò ca nhân s
ngày càng cao thì nhng nhơn viên đc đƠo to và có kinh nghim trong lnh vc
nƠy luôn đc xem là tài sn quý giá ca các doanh nghip. S ra đi ca mt nhân
viên gii đng ngha vi vic h mang theo kin thc, kinh nghim, nhng mi
quan h đ li cho công ty l hng ln, đôi khi lƠ kin thc v c mt d án, h
thng, đơy lƠ s mt mát ln nh hng ln đn s phát trin công ty. Làm th nào
đ n đnh đi ng nhơn s, gi chơn đc nhân viên, nht là các nhân viên gii là
bƠi toán đc đt ra cho các nhà qun tr doanh nghip logictics. S n đnh trong
đi ng nhơn s là rt cn thit, là tin đ đm bo cho công ty hot đng n đnh và
duy trì hiu qu lao đng, nơng cao đc uy tín thng hiu trên thng trng.
3

 n đnh đc đi ng nhơn s, gi chơn đc các nhân viên gii, thì vic
nâng cao s hài lòng ca nhân viên trong công vic là mt vic làm cn thit. Mt
khi hài lòng vi công vic hin ti và vi công ty, nhân viên s ć xu hng gn bó
lâu dài vi công ty và vi công vic ca mình. ư ć rt nhiu các nghiên cu v
các yu t tác đng đn s hài lòng ca nhơn viên đc thc hin nhm tìm ra
nhng yu t nào giúp nhân viên nâng cao s hƠi l̀ng đi vi công vic. Các
nghiên cu đư cho thy rng bên cnh các yu t c bn tác đng đn s hài lòng
công vic ca nhơn viên nh tin lng, đưi ng, đng nghip, môi trng làm vic;
nhu cu đc hc hi, nhu cu đc phát trin bn thân, trau di tri thc, thng tin,
tip cn ngun tri thc ca doanh nghip và qun lý tri thc ngƠy cƠng đc nhân
viên quan tâm.
Trong nhng nm gn đơy, khái nim qun lý tri thc ni lên nh lƠ mt
phng pháp tip cn qun lý mi khi mà tri thc-tài sn vô hình đc các nhà qun

tính cht mi ca nghiên cu này trên th gii cng nh ti Vit Nam v vn đ
này. Tác gi mun tìm hiu tm quan trng ca qun lý tri thc đi vi s hài lòng
ca nhân viên, vn đ nƠy cng mi ch bt đu đc các nhà nghiên cu và các nhà
qun tr trên th gii chú trng trong nhng nm gn đơy. Tác gi thit ngh, vn đ
này rt cn thit cho các nhà qun tr doanh nghip Vit Nam nói chung, các nhà
qun tr trong ngành logistics nói riêng trong vic nghiên cu vƠ đa ra các bin
pháp nhm nâng cao s hài lòng công vic ca nhân viên trong ngành logistics.
Nghiên cu đc la chn thc hin ti thành ph H Chí Minh, vì đơy lƠ mt
trong hai trung tâm kinh t ln nht ca c nc, ni tp trung nhiu các doanh
nghip logictics lƠ điu kin thun li cho vic tin hành nghiên cu, thu thp s
liu kho sát.
Xut phát t nhng vn đ thc tin trên, tác gi đư chn đ tài nghiên cu:
“Các thành phn ca qun lý tri thc tác đng đn s hài lòng công vic: nghiên
cu nhân viên ngành logistics ti Thành Ph H Chí Minh”.
1.2 Mc tiêu c tài:
Nghiên cu nh hng ca các thành phn qun lý tri thc (Knowledge
Management) tác đng đn s hài lòng công vic (Job Satisfaction) ca nhân viên
ngành logistics ti Thành Ph H Chí Minh. C th lƠ đo lng mc đ nh hng
5

ca tng thành phn qun lý tri thc đn s hài lòng công vic ca nhân viên ngành
logistics ti Thành Ph H Chí Minh.
1.3 m vi nghiên cu:
i tng nghiên cu: mi quan h gia các thành phn qun lý tri thc
(Knowledge Management) vi s hài lòng công vic (Job Satisfaction) ca nhân
viên ngành logistics trong các doanh nghip ti Thành Ph H Chí Minh.
i tng kho sát: các nhơn viên đang lƠm vic trong các công ty thuc lnh

S dng phng pháp đnh lng trên tng th mu (n = 350) điu tra trc
tip nhơn viên lƠm vic trong các công ty logistics nhm kim đnh mô hình nghiên
cu.
Nghiên cu nƠy đc thc hin ti TP.HCM thông qua phng pháp phng
vn trc tip da trên bng cu hi đư đc son sn, dùng k thut thu thp thông
tin trc tip bng bng câu hi phng vn thông qua 2 hình thc: gi email thu thp
bng câu hi và phát bng câu hi phng vn trc tip.
Thang đo s dng trong nghiên cu lƠ thang đo Likert 5 mc đ t thp (1)
đn cao (5). Thông qua kt qu thu thp đc t bng câu hi kho sát, bng phn
mm SPSS 16.0 tác gi tin hành kim đnh đ tin cy ca thang đo (Cronbach’s
Alpha), phân tích nhân t (EFA). Sau đ́, tác gi nghiên cu thc hin vic xây
dng hàm hi qui v mi liên h gia các yu t trong mô hình vi nhau. Mc đích
ca nghiên cu này là khng đnh li các thành phn cng nh giá tr vƠ đ tin cy
ca thang đo qun lý tri thc, s hài lòng công vic và kim đnh mô hình lý thuyt.
1.5  tài:
 tƠi giúp xác đnh mc đ nh hng ca nhân t mi trong công tác qun
tr doanh nghip: qun lý tri thc. Thành phn ca nhân t nƠy tác đng đn s hài
lòng ca nhân viên trong các công ty logistics ti TP. H Chí Minh hin nay nh th
nào.
T đ́ giúp cho các nhƠ qun tr ca các công ty logistics Vit Nam có th
xâydng đc các chính sách qun lý linh hot và phù hp hn nhm ci thin đc
s hài lòng trong công vic cho nhân viên ngành logistics ti thành ph H Chí
7

Minh. S hài lòng trong công vic ca nhơn viên tng lên, cht lng công vic ca
h cng s đc nơng cao hn, s gn kt vi t chc bn cht hn giúp cho kt qu
hot đng sn xut kinh doanh ca doanh nghip ngày càng tt hn, li th cnh


 LÝ THUYT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CU
2.1 Gii thiu:
Chng 2 trình bày nhng ni dung lý thuyt lƠm c s cho nghiên cu.
Chng nƠy cng trình bƠy mô hình nghiên cu đ xut và xây dng gi thit
nghiên cu ca tác gi.
2.2 S
2.2.1 Khái nim
S hƠi l̀ng công vic lƠ thái đ đi vi công vic ca mt ngi. Vroom (1964)
đnh ngha s hài lòng trong công vic là trng thái mƠ ngi lao đng ć đnh
hng hiu qu rõ rƠng đi vi công vic trong t chc. Weiss và cng s (1967)
đnh ngha s hài lòng trong công vic lƠ thái đ đi vi công vic đc th hin
bng s cm nhn, nim tin và hành vi ca ngi lao đng. Locke (1969) đnh
ngha s hài lòng trong công vic đc mô t nh lƠ mt phn trong s mong đi
ca cá nhân v công vic và nhng kt qu mà cá nhơn đ́ đt đc khi đang lƠm
vic. Quinn và Staines (1979, trích trong Hà Nam Khánh Giao và Võ Th Mai
Phng,2011) thì cho rng s hài lòng trong công vic là phn ng tích cc đi vi
công vic. Spector (1997) đnh ngha s hài lòng trong công vic đn gin là vic
ngi ta cm thy thích công vic và các khía cnh công vic ca h nh th nào.
Vì nó là s đánh giá chung, nên ń lƠ mt bin v thái đ.
Ellickson và Logsdon (2002, trích trong Hà Nam Khánh Giao và Võ Th Mai
Phng, 2011) thì cho rng s hài lòng trong công vic đc đnh ngha chung lƠ
mc đ nhân viên yêu thích công vic ca h, lƠ thái đ da trên nhn thc ca
nhân viên (có th là tích cc hay tiêu cc) v công vic hoc môi trng làm vic
ca h. Nói mt cách đn gin, khi môi trng làm vic cƠng đáp ng đc các nhu
cu, giá tr và tính cách ca ngi lao đng thì mc đ hài lòng ca h đi vi công
9

10

Thuyy theo nhu cu ca David Mc Celland: Thuyt này là s
phát trin t thuyt nhu cu ca Maslow. Thuyt thúc đy theo nhu cu cho rng
bên cnh các nhu cu c bn sn có, có mt s nhu cu bn thân con ngi không
có sn, nhngh s hc đc nó thông qua kinh nghim sng ca mình. Các nhu
cu này bao gm: nhu cu thành tu, nhu cu liên minh, nhu cu quyn lc. Nu
tha mãn đc các nhu cu này s thúc đy nhân viên làm vic, t đ́ nơng cao
đc kt qu công vic ca h.
Lý thuyt v qun lý tri thc:
Nu so vi các lý thuyt đc đ cp  trên thì lý thuyt v qun lý tri thc
thuc dng “sinh sau đ mun”. Theo Maslow (1954) nhu cu ca con ngi đc
sp xp theo h thng cách thc đc thúc đy bi nhu cu cá nhân ti thi đim c
th. Tampoe (1993) tìm thy rng các yu t đng lc ln nht cho ngi lao đng
tri thc lƠ “phát trin cá nhơn” theo sau “hot đng t ch” vƠ dn đn “thƠnh tích
công vic”. Mc đ tham gia ca nhân viên trong quá trình ra quyt đnh càng ln
thì s hài lòng công vic và hiu sut công vic càng cao (Tremblay, Sire, và Dalkin
nm 2000; Witt, Andrews vƠ Kacmar, 2000). Các lý thuyt đ cp  trên đu ch
yu nhn mnh đn vic tìm hiu và tha mãn các nhu cu cá nhân ca nhân viên đ
nâng cao hiu qu làm vic, hoc là nhn mnh đn vic ci thin môi trng làm
vic, to s công bng trong môi trng làm vic, đa ra nhng phn thng hoc
s đng viên nhm đáp ng k vng ca nhân viên. Lý thuyt qun lý tri thc ch
mi bt đu hình thành t nhng nm 90, lỦ thuyt qun lý tri thc đi sơu vƠo khám
phá vƠ đo lng các tác đng đn quá trình thu nhn và chia s tri thc ca nhân
viên trong t chc, phát trin các yu t này, t đ́ giúp nơng cao s hài lòng công
vic ca nhân viên và kt qu hot đng ca công ty.
Hin ti, các nghiên cu v tác đng ca qun lý tri thc đn nhơn viên cha

Hình 2.1 là nhng khái nim cn quan tâm: d liu, thông tin, tri thc.

12

Hình 2.1: T d lin tri thc

Ngun: Serban và Luan (2002, trích trong Nguyn Hu Lam, 2007)
Có nhiu đnh ngha khác nhau v tri thc. Mt s các hc gi hin đi đư đa
ra khái nim, đnh ngha v tri thc nh sau:
Drucker (1993) cho rng tri thc là thông tin v s thay đi ca mt cái gì đ́
hoc ai đ́ bng cách tr thƠnh cn c cho hƠnh đng; hoc bng cách to ra mt cá
nhân (t chc) có kh nng hƠnh đng khác hn hay đt hiu qu cao hn.
D liu
S liu hoc s kin
Thông tin
D liu đc đt trong bi cnh
Ra quynh
Hoch đnh các hƠnh đng
Hiu bit các mi quan h
Hiu bit các dng mu, quy lut
Tri thc
Thông tin đc kt hp vi kinh
nghim và s phán quyt
13


Tri thc hin: là tri thc đc h thng h́a trong các vn bn, tài liu
hoc báo cáo, chúng có th đc chuyn ti trong nhng ngôn ng chính thc và có
h thng.
Tri thc n: là tri thc không th hoc rt kh́ đc h thng hóa
trong các vn bn, tài liu. Các tri thc này là bn thân các cá nhân, gn lin vi
mt bi cnh và công vic c th. Mc dù khó hình thành và h thng hóa trong các
tài liu, vn bn, nhng tri thc n li có tính vn hành cao trong b não ca con
ngi.
2.3.2 
Qun lỦ tri thc lƠ mt khái nim mi vƠ hin c̀n nhiu tranh lun gia các
nhƠ nghiên cu. LỦ do cho nhng đnh ngha khác nhau v qun lỦ tri thc ć th lƠ
do qun lỦ tri thc đc nhìn nhn khác nhau tùy thuc vƠo mc tiêu, phng pháp
vƠ cu trúc ca t chc (Chang vƠ Lee, 2007). Mt s khái nim v qun lỦ tri thc
đc các nhƠ nghiên cu đa ra nh sau:
Theo Jarnett (1996, trích trong Nguyn Hu Lam, 2007), qun lỦ tri thc lƠ
vic to ra tri thc, đc ni tip vi vic th hin, truyn bá vƠ s dng kin thc;
s duy trì vƠ ci biên kin thc.
Theo Quintas vƠ cng s (1997, trích trong Nguyn Hu Lam, 2007), qun
lý tri thc lƠ quá trình ca vic qun lỦ mt cách cn trng tri thc đ đáp ng các
nhu cu hin hu; nhn ra vƠ khai thác đc nhng tƠi sn tri thc hin ć hoc
nhng tƠi sn tri thc ć th đt đc đ phát trin nhng c hi mi.
Theo Brooking (1997, trích trong Nguyn Hu Lam, 2007), qun lỦ tri thc
lƠ hot đng quan tơm ti chin lc vƠ chin thut đ qun lỦ nhng tƠi sn mƠ
trng tơm ca ń chính là yu t con ngi (human center assets).
15