SO
LUN VN THC S KINH T TP.H Chí Minh – Nm 2015
Th Ngc Hà MC LC
TRANG PH BÌA
L
MC LC
DANH MC CÁC KÝ HIU, CÁC CH VIT TT
DANH MC CÁC BNG BIU
DANH MC CÁC HÌNH V TH
1
1.1. Lý do chn đ tài 1
1.2. Mc tiêu nghiên cu 2
1.3. i tng và phm vi nghiên cu 3
1.4. Phng pháp nghiên cu 3
1.5. ́ ngha thc tin ca đ tài 4
1.6. Kt cu ca lun vn 4
TÓM TT CHNG 1 5
6
2.1. C s lý thuyt v cht lng dch v và s hài lòng ca khách hàng 6
2.1.1. Khái nim dch v……………………………………………………… 6
2.1.2 c đim ca dch v…………………………………………………… 6
2.1.3. Cht lng dch v………………………………………………………. 8
2.1.4. S hài lòng ca khách hàng và đo lng s hài lòng ca khách hàng đi
vi dch v…………………………………………………………………… 11
2.2. Các mô hình lý thuyt có liên quan 15
2.2.1. Các mô hình cht lng dch v……………………………………… 15
ng dng Zalo………………………………………………………………… 48
4.3. ánh giá thang đo bng phân tích nhân t khám phá (EFA – Exploratory
Factor Analysis) 49
4.3.1. Kt qu phân tích nhân t các bin đc lp…………………………… 49
4.3.2. Kt qu phân tích EFA thang đo s hài lòng ca khách hàng đi vi dch
v Zalo………………………………………………………………………… 55
4.4. Mô hình nghiên cu sau khi đánh giá thang đo 56
4.5. Phân tích hi quy tuyn tính 57
4.5.1. Kim tra h s tng quan gia các bin………………………………. 57
4.5.2. Xây dng phng trình hi quy tuyn tính…………………………… 58
4.6. Kim đnh s khác bit v mc đ đánh giá các nhân t tác đng đn s hài
lòng v cht lng dch v ca Zalo theo các đc đim cá nhân. 65
4.6.1. Kim đnh s khác bit theo gii tính………………………………… 67
4.6.2. Kim đnh s khác bit theo nhóm tui ngi s dng……………… 68
4.6.3. Kim đnh s khác bit theo nhóm ngh nghip ca ngi s dng… 69
4.6.4. Kim đnh s khác bit theo loi h điu hành ca các thit b thông minh
khách hàng đang s dng…………………………………………………… 71
4.6.5. Kim đnh s khác bit theo mc đích s dng Zalo ca khách hàng…. 72
4.7. Tóm tt kt qu nghiên cu 74
TÓM TT CHNG 4 75
T LUN VÀ KIN NGH 76
5.1. Kt lun 76 5.2. Mt s kin ngh cho ng dng Zalo nói chung và các ng dng OTT Vit
Nam khác nói riêng. 77
5.2.1. i vi nhân t hu hình……………………………………………… 78
5.2.2. i vi nhân t đáp ng……………………………………………… 79
5.2.3. i vi nhân t tin cy…………………………………………………. 80
5.3. Hn ch ca nghiên cu và kin ngh hng nghiên cu tip theo 81
GPS : Global Positioning System
ITU : International Telecommunication Union
KMO : Kaiser – Mayer – Olkin
OTT : Over-The-Top content
OLS : Ordinary Least Square
TP.HCM : Thành ph H Chí Minh
SMS : Short Message Service
Zalo : ng dng OTT đc phát trin bi công ty c phn VNG
LINE : ng dng OTT đc phát trin bi nhà phát hành Line Nht Bn
Viber : ng dng OTT đc phát trin bi nhà phát hành Viber Media Cng
hòa Síp
Kataotalk : ng dng OTT đc phát trin bi nhà phát hành Kakao Hàn Quc
VOD : Video theo yêu cu
DANH MC CÁC BNG BIU
Bng 3.1. Mã hóa thang đo cht lng dch v 36
Bng 3.2. Mã hóa thang đo s hài lòng ca khách hàng 38
Bng 4.1. Thng kê mu nghiên cu 44
Bng 4.2. Thng kê v mc đ nhn bit ca khách hàng đi vi các ng dng
OTT 45
Bng 4.3. Kt qu Cronbach’s Alpha thang đo các thành phn nhân t tác đng
đn s hài lòng cht lng v dch v ca ng dng Zalo 46
Bng 4.4. Kt qu Cronbach’s Alpha thang đo s hài lòng ca khách hàng v cht
lng dch v ca ng dng Zalo 49
50
Bng 4.6. Kt qu ma trn nhân t xoay ln 2 52
Bng 4.7. Kt qu ma trn nhân t xoay ln 3 54
đích s dng 73
Bng 4.24. Kt qu One-way Anova kim đnh s khác bit v mc đ đánh giá
các nhân t tác đng đn s hài lòng v cht lng dch v ca Zalo theo mc
đích s dng 73
Bng 4.25: Kt qu phân tích nh hng ca các bin đnh tính đn các yu t
nh hng đn s hài lòng v cht lng dch v ca Zalo 75
DANH MC CÁC HÌNH V TH
Hình 2.1. Mô hình nhn thc ca khách hàng v cht lng dch v và s tha mãn
14
Hình 2.2. Mô hình đo lng cht lng dch v (Grönroos, 1984) 16
Hình 2.3. Mô hình các khong cách trong cht lng dch v 18
Hình 2.4. Các nhân t tác đng đn cht lng cm nhn dch v 21
Hình 2.5. Mô hình cht lng dch v SERVPERF 24
Hình 2.6. Mô hình nghiên cu s hài lòng ca ngi s dng đi vi cht lng
dch v ca Zalo 27
Hình 3.1: Quy trình nghiên cu 30
Hình 3.2: Mi quan h gia cht lng dch v nhn tin OTT và s hài lòng ca
khách hàng theo mô hình SERVPERF 32
Hình 4.1. Mô hình nghiên cu đã hiu chnh 56
Hình 4.2. th phân tán Scatter 64
Hình 4.3. th tn s Histogram 64
2
Cho ti nay, th trng OTT Vit Nam đang din ra s cnh tranh gay gt đ
chim lnh th phn gia các OTT ni và ngoi. Bên cnh nhng mc tng trng
ngi dùng mi luôn đc xác lp thì cng có nhng OTT gim chân ti ch hoc
lng l rút khi th trng. Thêm vào đó, Vit Nam là mt trong nhng th trng
đin thoi thông minh phát trin nhanh nht trên th gii do có nhiu ngi tr yêu
công ngh và dân s ngày càng có thu nhp n đnh, do đó nhu cu ngi dùng và
th trng OTT là còn rt ln và còn nhiu tim nng c hi cho nhng nhà cung
cp phn mm dch v cht lng, tin ích và tri nghim các khác bit.
Trong bi cnh đó, vic mt ng dng OTT Vit Nam vt lên trc nhng
đi th ngoi mnh c v tim lc tài chính, công ngh là điu không d. thi
đim th trng đang phát trin mnh, đc bit vi tính cng đng cao ca OTT,
nu các nhà cung cp Vit Nam không có s đt phá, không đa ra đc ng dng,
tính nng mi khác bit, không có s phân tích thu hiu ngi s dng hp lý thì
rt khó có c hi chen chân vào th trng đ có th cnh tranh, chim đc ngi
dùng.
Vi lý do trên, đ tài n m hài lòng ca
i s di vi chng dch v OTT ca ng dng Zalo so vi các
ng dng khác s cung cp thông tin hu ích cho các nhà phát hành Vit Nam
trong vic đa ra các gii pháp nâng cao mc đ hài lòng v cht lng dch v ca
các ng dng nhn tin và gi đin thoi min phí OTT, góp phn gia tng th phn
và to ra li nhun.
1.1. Mc tiêu nghiên cu
Ni dung nghiên cu ca đ tài gm 3 mc tiêu nh sau:
(i) Xác đnh các yu t ca cht lng dch v tác đng đn s hài lòng ca
khách hàng đi vi ng dng OTT – Zalo Vit Nam.
(ii) ánh giá mc đ hài lòng ca khách hàng đang s dng dch v cung
cp ca ng dng OTT – Zalo Vit Nam so vi các ng dng khác.
3
thc ly mu là chn mu thun tin, phi xác sut. D liu sau khi thu thp s đc
x lý bng phn mm thng kê SPSS 16.0. Thang đo đc kim đnh bng h s
Cronbach’s Alpha và phân tích nhân t khám phá EFA. Tip đn, kim đnh mô
hình lý thuyt bng phng pháp phân tích hi quy tuyn tính, qua đó xác đnh
cng đ tác đng ca các nhân t đn mc đ hài lòng v cht lng dch v ca
khách hàng khi s dng ng dng Zalo. Cui cùng, kim đnh T-test, Anova đc
thc hin đ so sánh s khác bit v mc đ đánh giá các nhân t đn mc đ hài
lòng v cht lng dch v ca Zalo gia nhng nhóm khách hàng có đc đim cá
nhân khác nhau.
1.4. c tin c tài
D liu đc tác gi thu thp trong bi cnh s bùng n ca công ngh thông
tin và truyn thông. tài góp phn cung cp thông tin hu ích cho các nhà phát
hành ni đa trong quá trình ra quyt đnh, ci thin các yu t nh hng đn mc
đ hài lòng v cht lng dch v cung cp, lòng trung thành ca ngi s dng đi
vi ng dng Zalo nói riêng và các ng dng OTT thun Vit nói chung, nâng cao
nng lc cnh tranh, gi vng và phát trin th phn ngi s dng.
1.5. Kt cu ca lu
Ni dung lun vn gm có các phn sau:
Chng này gii thiu mt cách
tng quan v đ tài nghiên cu.
: ây là chng làm r̃ lỦ
thuyt liên quan đn đ tài nghiên cu, tóm tt các nghiên cu tng t đã đc
thc hin, gii thiu s lc bi cnh và mô hình nghiên cu ca đ tài.
: Thit k nghiên cu. Chng này mô t các giai đon và phng
pháp nghiên cu, phng pháp phân tích d liu kho sát.
: Phân tích kChng này tóm tt kt qu phân
tích d liu.
5
v là nhng hot đng hay li ích mà doanh nghip có th cng hin cho khách
hàng nhm thit lp, cng c và m rng nhng quan h và hp tác lâu dài vi
khách hàng.
Nh vy, dch v có th hiu là nhng hot đng hay li ích nhm to ra giá tr
s dng cho khách hàng làm hài lòng nhu cu và mong đi ca khách hàng.
2m ca dch v
Dch v là mt sn phm đc bit, có nhiu đc tính khác vi các loi hàng hoá
khác nh tính vô hình, tính không đng nht, tính không th tách ri và tính không
th ct tr. Chính nhng đc đim này làm cho dch v tr nên khó đnh lng và
không th nhn dng bng mt thng đc.
2.1.2.1. Tính vô hình
Không ging nh nhng sn phm vt cht, dch v không th nhìn thy đc,
không nm đc, không nghe thy đc hay không ngi thy đc trc khi ngi
ta mua chúng. gim bt mc đ không chc chn, ngi mua s tìm kim các
du hiu hay bng chng v cht lng dch v. H s suy din v cht lng dch
v t đa đim, con ngi, trang thit b, tài liu, thông tin, biu tng và giá c mà
h thy. Vi lý do là vô hình nên công ty cm thy khó khn trong vic nhn thc
nh th nào v dch v và đánh giá cht lng dch v (Robinson, 1999).
7
2.1.2.2. ng nht
c tính này còn gi là tính khác bit ca dch v. Theo đó, vic thc hin
dch v thng khác nhau tùy thuc vào cách thc phc v, nhà cung cp dch v,
ngi phc v, thi gian thc hin, lnh vc phc v, đi tng phc v và đa đim
phc v. c tính này th hin rõ nht đi vi các dch v bao hàm sc lao đng
cao. Vic đòi hi cht lng đng nht t đi ng nhân viên s rt khó đm bo
(Caruana & Malta, 2002). Lý do là nhng gì công ty d đnh phc v thì có th
hoàn toàn khác vi nhng gì mà ngi tiêu dùng nhn đc.
2.1.2.3. Tính không th tách ri
Tính không tách ri ca dch v th hin vic khó phân chia dch v thành
cho vic thc hin các bin pháp ci thin cht lng dch v ca doanh nghip.
Theo Lu Vn Nghiêm, 2008, Tr.163 thì cht lng dch v là mt s đo
lng mc đ dch v đc đa đn khách hàng tng xng vi mong đi ca
khách hàng tt đn đâu. Vic to ra mt dch v cht lng ngha là đáp ng mong
đi ca khách hàng mt cách đng nht. Cht lng dch v là mc đ hài lòng ca
khách hàng trong quá trình cm nhn tiêu dùng dch v, là dch v tng th ca
doanh nghip mang li chui li ích và hài lòng đy đ nhu cu mong đi ca khách
hàng trong hot đng sn xut, cung ng và phân phi dch v đu ra, tng xng
vi chi phí mà khách hàng phi thanh toán.
Parasuraman & ctg (1998) (trích t Nguyn ình Th và ctg, 2003) thì cho
rng “Cht lng dch v là khong cách mong đi v sn phm dch v ca khách
hàng và nhn thc, cm nhn ca h khi s dng qua sn phm dch v đó”. Ông
gii thích rng đ bit đc s d đoán ca khách hàng thì tt nht là nhn dng và
thu hiu nhng mong đi ca h. Vic phát trin mt h thng xác đnh đc
nhng mong đi ca khách hàng là cn thit. Và ngay sau đó ta mi có mt chin
lc cht lng cho dch v có hiu qu. ây có th xem là mt khái nim tng
9
quát nht, bao hàm đy đ Ủ ngha ca dch v đng thi cng chính xác nht khi
xem xét cht lng dch v đng trên quan đim khách hàng, xem khách hàng là
trung tâm.
2.1.3.2. m ca chng dch v
Tuy có nhiu khái nim khác nhau v cht lng dch v, nhng xét mt cách
tng th cht lng dch v bao gm nhng đc đim sau đây (Lu Vn Nghiêm,
2008, Tr .154-155):
t tri
i vi khách hàng, dch v có cht lng là dch v th hin đc tính vt
tri u vit ca mình so vi nhng sn phm khác. Chính tính u vit này làm cho
cht lng dch v tr thành th mnh cnh tranh ca các nhà cung cp dch v.
Ngoài ra, s đánh giá v tính vt tri ca cht lng dch v chu nh hng rt
càng tr nên quan trng hn bao gi ht vì các nhà cung cp dch v phi luôn
hng đn nhu cu khách hàng và c gng ht mình đ đáp ng các nhu cu đó. S
là vô ích và không có giá tr nu cung cp các dch v mà khách hàng đánh giá là
không có cht lng.
Tính to ra giá tr
Cht lng dch v gn lin vi các giá tr đc to ra nhm phc v khách
hàng. Dch v không sn sinh ra giá tr nào ht thì đc xem nh là không có cht
lng. Doanh nghip to ra giá tr và khách hàng là đi tng tip nhn nhng giá
tr đó. Vì vy, vic xem xét cht lng dch v hay c th hn là giá tr đem li cho
khách hàng ph thuc vào đánh giá ca khách hàng ch không phi ca doanh
nghip – ngi cung ng dch v. Thông thng khách hàng đón nhn nhng dch
v mang li và so sánh chúng vi nhng gì h mong đi s nhn đc. Do đó, vic
to ra giá tr là đc đim c bn và là nn tng cho vic xây dng và phát trin cht
lng dch v ca doanh nghip.
11
2.1.4. S hài lòng ca khách hàng và ng s hài lòng ca khách hàng
i vi dch v
2.1.4.1. Khái nim s hài lòng ca khách hàng
S hài lòng ca khách hàng đc xem là nn tng trong khái nim ca
marketing v vic tha mãn nhu cu và mong c ca khách hàng. Khách hàng
đc hài lòng là mt yu t quan trng đ duy trì đc thành công lâu dài trong
kinh doanh và các chin lc kinh doanh phù hp nhm thu hút và duy trì khách
hàng (Zeithaml & ctg, 2000). Có nhiu quan đim đánh giá khác nhau v s hài
lòng ca khách hàng. S hài lòng ca khách hàng là phn ng ca h v s khác
bit cm nhn gia kinh nghim đã bit và s mong đi (Parasuraman & ctg, 1985;
Spreng & ctg, 1996). Ngha là, kinh nghim đã bit ca khách hàng khi s dng mt
dch v và kt qu sau khi dch v đc cung cp.
Theo Kotler & Keller (2006), s hài lòng là mc đ ca trng thái cm giác
ca mt ngi bt ngun t vic so sánh nhn thc v mt sn phm so vi mong
vì doanh nghip hoàn toàn tha mãn nhu cu ca h mà vì h ngh rng s không
th nào yêu cu doanh nghip ci thin tt hn na. Vì vy h s không đóng góp Ủ
kin hay t ra th vi nhng n lc ci tin ca doanh nghip.
2.1.4.2. ng s hài lòng ca khách hàng trong dch v
S hài lòng ca ngi tiêu dùng đi vi dch v là cm xúc ca ngi tiêu
dùng đi vi công ty kinh doanh dch v da trên vic h tng tip xúc hay giao
dch vi công ty đó. Theo Kotler & Keller (2006):
S tha mãn = S cm nhn - S mong đi
( S (satisfaction) = P (perception) - E (expectation) )
Mi quan h gia ba yu t S, P, E có tính cht quyt đnh trong tt c các
công vic ca dch v. Nhng ngi cung cp dch v thng mc phi sai lm khi
điu khin các mong đi ca khách hàng không xut phát t khách hàng, mà thng
t ý mun ch quan ca h. Kh nng đt bn thân vào v trí ngi khác gi là s
13
đng cm, là k nng có tính cht quyt đnh trong vic cung ng s tuyt ho ca
dch v. Trong quá trình dch v khách hàng thì khách hàng s nhn đc ba mc
đ tha mãn sau:
- Không hài lòng.
- Hài lòng.
- Rt hài lòng.
S hài lòng ca khách hàng có ngha là ngi cung cp dch v cam kt đáp
ng tt c các mong đi ca khách hàng trong mi thi đim. Nh vy, mc đ tha
mãn là bao hàm ca s khác bit gia kt qu nhn đc và kì vng. Khách hàng có
th cm nhn mt trong ba mc đ tha mãn. Nu kt qu thc t kém hn so vi kì
vng thì khách hàng s không hài lòng. Nu kt qu thc t xng vi kì vng thì
khách hàng s hài lòng. Nu kt qu thc t vt quá s mong đi thì khách hàng
rt hài lòng, vui sng và thích thú. Nghiên cu v vic đo lng cht lng dch
v tp trung ch yu vào cách thc đ tha mãn hay đáp ng vt mc s mong đi
ca khách hàng bên ngoài và xem cht lng dch v nh s đo lng mc đ dch
Ngun: Zeithaml and Bitner (2000)
Hình 2.1: Mô hình nhn thc ca khách hàng v chng và s tha
mãn
S hài lòng ca
khách hàng