1

LỜI CẢM ƠN
  tt nghip này tôi xin chân thành c
hing, ban ch nhim khoa Nông Lâm, các th tôi
trong sut thc.
c bit tôi bày t lòng bic ti cô giáo Nguyn Th Nga Ging
ng dn tôi trong sut thi
u tra nghiên c ca mình.
ng Cai cùng toàn th các
, nhân dân c bit là các h  ti 3 bn: bn Sài
Khao, bn Hui Khe, bn Phiêng Púng cùng bn tình
 tôi trong sut th báo cáo tt nghip ca mình.
Sau cùng, tôi xin gi li ch và bn bè
ng viên, khích l .
Do lm thc ti không tránh
khi nhng thiu sót v ni dung và b cc. Vì vy tôi rt mong nhc s
a các thy cô giáo và b  hoàn thi
Tôi xin chân thành cảm ơn!


Sinh viên thc hin Sộng A Dê 2

DANH MỤC VIẾT TẮT


ng 12
2.2.5. V sinh phòng bnh 14
2.3. Mt s bng gp  bò tht 14
2.3.1.Bnh l mm long móng (FMD) 14
2.3.2. Bnh lao (tuberculosis) 15
2.3.3. Bnh un ván 15
2.3.4. Sán lá gan (Fascioliasis) 16
2.3.5. B c 17
4

NG, N
CU 18
ng và phm vi nghiên cu 18
ng nghiên cu 18
3.1.2. Phm vi nghiên cu 18
3.2. Ni dung nghiên cu 18
u 19
 19
 19
 20
 23
U KIN T NHIÊN VÀ KINH T XÃ HI KHU VC
NGHIÊN CU 24
u kin t nhiên cng Cai 24
4.1.1.V a lý 24
u kia hình 24
u kin khí hu 25
m thc 26
u kin kinh t, xã hi 26
4.2.1. Dân s 26


DANH MỤC BẢNG BIỂU, BIỂU ĐỒ.
Bng 4.1. Dân s ng Cai 27
Bng 5.1. Tgia súc, gi c 34
Bng 5.2. Tm hin có
 36
Bng 5.3. Các ngun và nhu cu th ng Cai 38
 39
Bi 1. Tng a c 35
 51

7

CHƢƠNG I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1.1. Lý do chọn đề tài
ng trong h thng sn xut nông nghip. 
Ving mt s ng lng tham gia và cùng vi
ngành trng trt chim 24% tng GDP.
Trong nn sn xut nông nghip cc ta hi
c nhi t phát
trin trong thi gian ti vi nhng thun li u tiêu th tht bò
 dng phân trong nông nghip, nhu cu tiêu th sa ca mi
c t cho thy sn xut thc
nhu cu th ng n  c bit tht bò chng cao. Nhu cu tiêu th
sn còn nhiu hn ch ng
c.
Sông Mã là huyn vùng sâu vùng cao biên gii nm  phía Tây ca t
La a hình ch y  i núi nên sn xut nông nghi   
n nuôi khá phát tric bi là ngành mi
u hi nghèo  i núi tp

ngu to, s c; mch máu và gân mt ni rõ.
Mt tinh lanh li. C con cái thanh, c  c to. Ym kéo dài t hn
c. Da có nhiu n
hông thng. Bp tht n p và ngn. Ngc phát
trin t   ng   . Bn chân thanh,
cc thng chm khoeo.
- Phân b: Tng phân b  các tnh Thanh Hóa, Ngh An, L
Yên
- Màu lông: Có lông màu vàng, vàng nht hoc vàng cánh dán.
- Tm vóc: Có tm vóc nh. Kh- ng thành
con cái nng 160 - c nng 250 - t tht không cao,
t l tht x 40 - 44%.
- Sinh sn: Tui phi ging lu ca bò vàng vào khong 20 - 24 tháng.
T l  m khong 50 - 80%.
- Sn xut sa: kh a thp, khong 2kg/ngày trong thi gian 4 - 5
tháng(ch   l m sa cao khong 5 - 5,5%.
- Lao tác: Con cái có sc kéo trung bình khong 380 - c 440 -
490N. Sc kéo t ca con cái 1000 - c 1200 - 1800N. Bò vàng
Vit Nam có kh c do dai  nht nh, có t 
nhanh.
- Chng: m ni bt là chng kham kh tt, có kh 
chng chu bnh tt cao, thích nghi vi nhiu vùng khí hc.
2.1.2. Bò Lai Sind
- Ngun gc: Tp giao gia bò Red Sindhi hoc Sahiwal vi bò vàng ca
Vit Nam.
10

- Ngoi hình: Cu hp, trán g, tai to cp xung. Rn và ym rt phát
trin, ym kéo dài t hn rn, nhiu ni rõ. Âm h có nhiu
nn, ngc sâu, mông dc. Bu vú khá phát tri

 ging bò tht nhic to ra  Australia bng cách lai gia
bò Shorthorn vi Brahman. Bò Drought Master có . Khng khi
c mc nng 450kg, con cái nn giai
ng thành  c nng 820 - 1000kg, bò cái 550 - 680kg.
2.1.6. Bò Hereford
Bò Hereford là ging bò tht cc to ra t th k XVIII 
o Hereford b    ng thun chng, chn l  
ng. Hin nay gic nuôi rng rãi  nhic trên
th gii. Bng cách lai gia bò Shorthorn vi Brahman. Ging bò này có màu
c nng 820 - 1000 kg, bò cái nng 550 - 680 kg.
c nng 450 kg, con cái nng 350 kg.
2.1.7. Bò Charolais
Là ging bò chuyên tht ca Pháp. Bò có lông màu trc hoc ánh kem.
Da và niêm mc có sc t. Bò Charolais thuc loi bò to, mình dài, ngc sâu,
u ngn và thanh. Tuy không có hình dng khi ch nh
n thn; t l các phn tht này cao.
Bò có tc  ln nuôi ln và v béo, mng
hàng ngày cc có th lên ti 1100g, cng thành
c nng 1100 - 1400kg, bò cái nng 700 - c
nng 450kg, con cái nng 350kg.
2.1.8. Bò Brahman
Bò Brahman là ging bò tht nhi  c to ra  M bng cách lai 4
ging Zebu vi nhau. Bò Brahman có màu lông trng gio hong
c nng 680 - 900kg, bò cái nng 450 - i con
c nng khong 375kg l tht x 52 - 58%.
2.2. Kỹ thuật nuôi bò thịt
2.2.1. Giống và cách chọn giống
- Nên chn ging bò lai nhóm Zê bu (gm: Redsindhi, Brahmal, Sahiwal) có
tm vóc ln.
12

- c nuôi:
13

c nuôi hiu qu , ban   t
nhiên, ban t ti chu  và th
i vi bò v béo, có th nuôi nht ti chung trong suc khi
bán.
- ng bê t 1 - 6 tháng tui:
+ Cn cho bê bú sa ngay sau khi sinh càng sm càng t chng còi cc
v sau và c kh ng bnh tt.
+ Tuu gi bê và bò m  nhà.
c mt tháng tu theo m gn nhà và t
tinh.
+ T 3 - 6 tháng tui ngày cho bê 
thêm 5 - 10kg c a bê vào lúc 6 tháng tui.
- ng bò t 6 - 24 tháng tui:
 là chính.
+ Hàng ngày cn b sung thêm 10-20kg thi chung cho bò, 0,5
- 1kg thc 
+ Mùa thiu c, mi ngày có th  - 4kg c khô, ho vi
 thay cho th sung.
+ Mi ngày b sung t 20 - 30g muc ung cho bò. Luôn luôn
c sch trong máng uc bit là mùa hè và mùa s dng
 sung cho bò ti chung.
- V c khi bán tht:
c khi bán tht, nu bò gy ta cn v béo khong 2 tháng s cho li
nhu bò nhanh béo ta áp dng các k thut sau:
+Tc lúc v béo.
+ Nuôi nht ti chung sut thi gian v béo.
+ M - 10kg th - 5 kg th

chy máu. Cùng thy xut hin nhng mn nh quanh móng chân,
có th làm long móng. Con vng lên rt khó n m
15

 thy nhng mn nh  núm vú, ba
b bnh gim sn ng sa, sng.
Phòng bnh:  hn ch lây lan, nhng con vt b bnh nên git
phm ct vc chuyn t vùng này sang vùng
khác. Nh hn ch s
phát tán ca bnh. S dng A và As
2.3.2. Bệnh lao (tuberculosis)
Lao là bc nào thoát khi. Bnh xy ra vi tt c các long
vt k c i.
Nguyên nhân: Bi,
bò và chim. Con vt có th mang trùng nhi lao ti phi hoc 
nh    i nh u kin nh nh các  lao v ra và vi
khun lao tràn vào n này bnh có th lây lan và truyn
ng bê b lây bnh do bú sa nhng bu vú b i
 b lây bnh theo kiu này. Lao còn có th lây truyn qua không khí
hoc trc tip qua các v Bng xy ra  th mãn tính.
Triu chng:  lao có th xut hin  tt c . Triu
cha bnh lao không rõ ràng mà triu chng xut hin ph thuc
vào v trí ca các   . Dù vy khi con vt mt trng thái bình
ng kèm theo viêm tuyc vai, phía sau vai và mt
ng nghi ng con vt b bnh lao. Nu vú nhim lao thì sn
ng sa gim, hch vú cng lên. Nu lao phi thì con vt có ting ho khan
ngày mt nhim có màu vàng nâu hoc ln máu.
Bò b bnh lao thì tiêu hu tr tm
i.
Phòng bnh: Tiêm phòng b    nh ca thú y. S dng

ca ng thành dài 8 - 30mm, rng 4 - 13mm. Màu sc ca chúng t
xám bn nâu sm.
i ca sán lá gan có th tóm tng ca sán theo ng dn
mt vào rut non ca vt ch c thi ra cùng v tip tc phát
trin, chúng cn phi có vt ch trung gian là con c sên sng  trong bùn.
Chúng tri qua mt s n phát trin  c khi chui ra và t bn
17

thân chúng có dng nang gn lên lá c và là u trùng gây nhim. Khi con v
phi nang này, thành ca nó b phân hng rut và hình thành sán
ng rut vào thành gan nó tn ti  gan 6 - 8 tuc
khi vào ng dn mt. Tng thi gian sán phát trin trong vt ch t lúc vt ch
nut nang ti khi thành thc gii tính khong 2,5 - ng thành
sc kho
Triu chng: K   ch m sán lá gan bng
cách kim tra trng sán trong phân bng kính hin vi. Vt git tht có th tìm
thy sán trong gan.
u tr: Có th dùng thuc hiu. Có th hn ch s lây
nhim sán lá gan bng cách tiêu dit ng bng hóa cht hoc to
ng bt li cho c sên bng cách ci thin h thng
ct m bnh sán lá gan do Fasciola gigantica gây ra làm thit hi kinh
t l dc làm vt ch trung gian.
Mt vài loi thuc tr bnh kí sinh trùng (Theo JP Berson 7/1997):
- ng hô hp và tiêu hóa: Lévamisol chích và ung.
- Giun tròn, rui rn gh: Ivermectine, liu 0,2 mg/kg th trng, tiêm 1 ln.
- Sán lá gan: Dovenix.
Theo GS. Leng, dùng Fenonthiazin tr chng giun
tròn. Có th      ng hoc có th dùng
Fenbendazol (r ).
2.3.5. Bệnh chướng hơi dạ cỏ

 
- 







19

* Điều tra, đánh giá nguồn thức ăn phục vụ chăn nuôi bò thịt
- 
- 

- 
- 
* Điều tra, đánh giá tình hình dịch bệnh trên đàn bò và công tác thú y
- Tình hình 
- 
* Khảo sát thị trường tiêu thụ bò thịt của các hộ chăn nuôi bò
* Phân tích những yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động chăn nuôi và tiêu thụ
bò thịt tại xã Mường Cai huyện Sông Mã tỉnh Sơn La
* Phân tích tiềm năng và hạn chế để phát triển chăn nuôi bò thịt tại
Mường Cai huyện Sông Mã tỉnh Sơn La
* Đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển đàn bò bền vững, hiệu quả
kinh tế cao.
3.3. Phƣơng pháp nghiên cứu
3.3.1 Chọn điểm nghiên cứu




3.3.3 Phương pháp phân tích


- 



- 

-  
      
21



T = C - D - M + B + Z

T: Trọng lượng thịt tăng
C: Trọng lượng cuối kỳ
D: Trọng lượng đầu kỳ
M: Trọng lượng mua vào
B: Trọng lượng bán ra
Z: Trọng lượng giết thịt
- 

- 
- 


i

P
i

- Chi phí trung gian (IC): L

IC = C
j


j

- 

VA = GO - IC
- 


MI = VA - 

- 





  

- 

thun li cho vi, th dc th 
p phdo cách th trn Sông Mã 25 km, các dch v
c tit cn.
ng Cai ch yi núi cao, d trong
vic phát trii các xã khác, các bn
c vn chuyn các loi hàng nông si dân
n xun th ng tiêu th và doanh nghip ch bin.
V gii quyt vic làm  n
thu nhp và nâng cao chng cuc sc cn quan tâm
ng Cai v các v i
quyc còn cn tr s phát trin kinh t xã hi ci dân.
4.1.2. Điều kiện địa hình
a hình ca ng Cai phn li núi cao  cao trung bình so vi
mc bin là 7 y phù hp vic khoanh nuôi bo v
rng, tii núi thp phù hp vi, trang tri. Vùng
25

thp có dên tích trc 25,20a hình không phù hp cho
vic. Tng dit t nhiên c
- t nông nghip 8652,2 ha;
- t lâm nghip 7356,5 ha;
- t nuôi trng thu sn 18 ha;
- t phi nông nghip 218,98 ha;
-  dng 5635,82 ha.
ng Cai có din tích khá rng, tng di
gm c t nông nghit rng, dic
nhu cu sn xut nông nghii dân t canh
tác nông nghip ci dân còn rt ph
t rng bo tn. Dit nông nghip ci dân b hp l
không làm i sng ci dân, t nhng mt sn xu