Phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Ninh Bình Đinh Thị Thúy Hường Trường Đại học Kinh tế
Luận văn ThS. ngành: Kinh tế chính trị ; Mã số: 60 31 01
Người hướng dẫn: GS.TS. Chu Văn Cấp
Năm bảo vệ: 2011 Abstract. Phân tích một số lý luận về du lịch và dịch vụ du lịch, phát triển du lịch.
Đánh giá tiềm năng và thực trạng du lịch của tỉnh Ninh Bình trong những năm qua.
Đề xuất phương hướng và giải pháp phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Ninh Bình
trong thời gian tới năm 2015 và tầm nhìn đến năm 2020.

Keywords. Kinh tế chính trị; Du lịch; Phát triển du lịch; Dịch vụ du lịch; Ninh Bình Content
1. Lý do chọn đề tài
Ngày nay du lịch được coi là một ngành “công nghiệp không khói”. Vai trò của ngành
du lịch được đánh giá là rất quan trọng đối với nền kinh tế của một quốc gia, sự phát triển
mạnh mẽ của nó tại một số quốc gia đã góp phần tích cực vào sự tăng trưởng kinh tế. Theo
các chuyên gia kinh tế đánh giá thì du lịch quốc tế là một loại hình xuất khẩu đặc biệt, sản
phẩm và dịch vụ được cung cấp cho người nước ngoài nhưng lại được tiêu thụ ngay tại nước
sở tại và đem lại nguồn thu ngoại tệ cho quốc gia. Chính vì thế, các nước trên thế giới rất chú
trọng đầu tư phát triển du lịch, nhằm thúc đẩy kinh tế tiến lên.
Đại hội lần thứ IX của Đảng đã nhấn mạnh: “Phát triển du lịch thực sự trở thành một
ngành kinh tế mũi nhọn; Nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động trên cơ sở khai thác lợi

2009, đạt 121,3% so với kế hoạch năm) trong đó khách quốc tế là 700.006 lượt, khách nội địa
là 2.675.255 lượt với tổng doanh thu đạt 549.908 tỷ đồng, tăng 119,8% so với cùng kỳ năm
2009, nộp ngân sách nhà nước 55 tỷ đồng tăng 117% so với cùng kỳ năm 2009. Với kết quả
trên ngành du lịch đã đóng góp quan trọng vào quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh,
nâng cao đời sống nhân dân tạo tiền đề quan trọng để đẩy nhanh tốc độ phát triển trong
những năm tiếp theo.
Tuy nhiên du lịch Ninh Bình vẫn còn tồn tại nhiều yếu kém: Tỷ lệ khách lưu trú thấp;
hoạt động du lịch chủ yếu vẫn là khai thác thiên nhiên, cơ sở hạ tầng hạn chế; công tác tuyên
truyền, quảng bá và quản lý yếu kém Những tồn tại và yếu kém trên đã và đang là những
khó khăn, trở ngại và thách thức lớn của du lịch Ninh Bình.
Vì vậy, phân tích thực trạng du lịch ở Ninh Bình là quan trọng và cần thiết để tìm ra
mặt tích cực và mặt yếu kém; tiềm năng và khả năng phát triển du lịch của tỉnh làm căn cứ,
để đưa ra những giải pháp có tính khả thi cho sự phát triển du lịch địa phương trong giai đoạn
tới. Vì thế tác giả chọn: “Phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Ninh Bình” làm đề tài luận văn
thạc sỹ kinh tế của mình.
2. Tình hình nghiên cứu
Trong những năm qua kinh tế du lịch của Việt Nam nói chung và của Ninh Bình nói
riêng ngày càng được chú trọng phát triển. Đã có nhiều công trình khoa học, nhiều nhà
nghiên cứu về du lịch ở những góc độ và khía cạnh khác nhau, có thể nêu ra một số công
trình tiêu biểu:
1. Về du lịch, kinh tế du lịch và dịch vụ du lịch nói chung có các công trình:
- Rober Thanguar (1993), Kinh tế du lịch, Nxb. Thế giới, Hà Nội.
- Trần Nhạn (1996), Du lịch và kinh doanh du lịch, Nxb. Văn hoá Thông tin, Hà Nội.
- Luật Du lịch, năm 2005, của nước CHXHCN Việt Nam.
- Nguyễn Văn Đính (2006), Giáo trình kinh tế du lịch, Nxb. Lao động - Xã hội, Hà
Nội.
2. Các công trình nghiên cứu về du lịch, phát triển du lịch ở các địa phương nước ta:
- “Kinh tế du lịch Thừa Thiên Huế tiềm năng và phương hướng phát triển” luận văn
thạc sỹ kinh tế của Nguyễn Thị Hoá, 1997; Bảo vệ tại Học viện CTQG Hồ Chí Minh.
- “Phát triển du lịch ở An Giang” luận văn thạc sỹ Kinh tế của Bùi Thu Hằng, 1999;

trong thời gian tới, góp phần vào sự tăng trưởng kinh tế - xã hội trên địa bàn của tỉnh.
* Nhiệm vụ:
- Phân tích một số lý luận về du lịch và dịch vụ du lịch, phát triển du lịch.
- Đánh giá tiềm năng và thực trạng du lịch của tỉnh Ninh Bình trong những năm qua.
- Đề xuất phương hướng và giải pháp phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Ninh Bình
trong thời gian tới năm 2015 và tầm nhìn đến năm 2020.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
- Đề tài nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về phát triển du lịch dưới góc
độ kinh tế chính trị, tức là tập trung nghiên cứu: Lý luận về du lịch, dịch vụ du lịch, xu thế
phát triển du lịch…; Nghiên cứu thực trạng phát triển du lịch ở tỉnh Ninh Bình trong thời gian
từ 2000 đến 2010, sự phát triển du lịch ở Ninh Bình giai đoạn 2010 - 2015 và tầm nhìn đến
năm 2020.
- Địa bàn nghiên cứu là tỉnh Ninh Bình. Cụ thể là Sở du lịch Ninh Bình, các tổ chức, các
đơn vị kinh doanh du lịch và các khu du lịch ở tỉnh Ninh Bình.
Khoảng thời gian để sưu tầm thu thập số liệu, phân tích đánh giá thực trạng phát triển
du lịch ở tỉnh Ninh Bình là từ 2000 - 2010. Giai đoạn 2011 - 2015 là mốc thời gian để nghiên
cứu và đề xuất các phương hướng và giải pháp phát triển du lịch ở tỉnh Ninh Bình.
5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
* Cơ sở lý luận:
Sử dụng lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh và những quan
điểm của Đảng, Nhà nước về du lịch và phát triển du lịch. Đồng thời, kế thừa những vấn đề
lý luận về du lịch để ứng dụng vào phát triển du lịch ở tỉnh Ninh Bình.
* Phương pháp nghiên cứu:
Trên cơ sở chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, luận văn sử
dụng một số phương pháp cụ thể như: điều tra, thống kê, phân tích - tổng hợp, quy nạp - diễn
dịch, so sánh, tổng kết thực tiễn
6. Đóng góp của đề tài
Làm rõ hơn tiềm năng và vai trò của phát triển du lịch đối với sự phát triển kinh tế -
xã hội của tỉnh Ninh Bình. Đánh giá một cách khách quan về thực trạng phát triển du lịch ở
tỉnh Ninh Bình. Đề xuất một số giải pháp góp phần phát triển du lịch thúc đẩy phát triển kinh

thứ XIV, Ninh Bình.
9. Đảng bộ tỉnh Ninh Bình (2006), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Ninh Bình lần
thứ XIX, Ninh Bình.
10. Đảng bộ tỉnh Ninh Bình (2010), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Ninh Bình lần
thứ XX, Ninh Bình. 2010.
11. Thế Đạt (2003), Du lịch và du lịch sinh thái, Nxb. Lao động, Hà Nội.
12. Nguyễn Văn Đính (2006), Giáo trình Kinh tế du lịch, Nxb. Lao động Xã hội, Hà Nội.
13. Nguyễn Văn Đính - Trần Thị Minh Hòa (2008), Giáo trình Kinh tế du lịch, Nxb. Đại
học Kinh tế quốc dân, Hà Nội.
14. PTS. Trịnh Quang Hảo (2006), Nghiên cứu thử phương tiện vận tải thuỷ đưa đón
khách tham quan du lịch tại các điểm du lịch Ninh Bình, Đề tài khoa học, Sở Văn hóa -
Thể thao và Du lịch Ninh Bình.
15. PTS. Trịnh Quang Hảo (2008), Nghiên cứu quy định tạm thời quản lý khai thác và bảo
vệ tài nguyên du lịch trên địa bàn tỉnh Ninh Bình, Đề tài khoa học, Sở Văn hóa - Thể
thao và Du lịch Ninh Bình.
16. Nguyễn Thị Hoá (1997), Kinh tế du lịch Thừa Thiên Huế tiềm năng và phương hướng
phát triển, luận văn thạc sỹ Kinh tế, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
17. Nguyễn Thị Nguyên Hồng (2004), Giải pháp cơ bản khai thác tiềm năng du lịch của
Thủ đô và phụ cận nhằm phát triển du lịch Hà Nội đến năm 2010, Luận án tiến sỹ, Học
viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
18. Lê Thị Lan Hương (2002), Một số giải pháp nâng cao hiệu quả kinh tế du lịch và dịch
vụ du lịch chất lượng cao, trình độ cao phục vụ hội nhập quốc tế, đề tài nghiên cứu
khoa học cấp thành phố, Thành phố Hà Nội.
19. Huỳnh Vĩnh Lạc (2005), Khai thác tiềm năng du lịch Đảo Phú Quốc tỉnh Kiên Giang,
luận văn thạc sỹ Kinh tế, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
20. Trần Thị Thúy Lan, Nguyễn Đình Quang (2006), Giáo trình Tổng quan về du lịch,
Nxb. Hà Nội.
21. Nguyễn Thị Hồng Lâm (2005), Kinh tế du lịch ở Thanh Hoá - thực trạng và giải pháp
phát triển, luận văn thạc sỹ Kinh tế, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
22. Trần Nhạn (1996), Du lịch và kinh doanh du lịch, Nxb. Văn hoá Thông tin, Hà Nội.

du lịch đến năm 2020, định hướng đến năm 2030.
41. Tổng cục Du lịch (2006), Báo cáo tóm tắt thành tích 45 năm xây dựng và trưởng thành
của ngành du lịch Việt Nam.
42. Uỷ ban nhân dân tỉnh Ninh Bình (2005), Nghị quyết số 1806/2005/QĐ-UBND về việc
Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức và biên chế của Sở du lịch
Ninh Bình.
43. Uỷ ban nhân dân tỉnh Ninh Bình (2009), Kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 15 -
NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về việc phát triển du lịch Ninh Bình đến năm
2020, định hướng đến năm 2030.
44. Lê Thị Vân (2006), Giáo trình văn hóa du lịch, Nxb. Hà Nội.
45. Viện Nghiên cứu và Phát triển du lịch (2005), Dự án quy hoạch tổng thể phát triển du
lịch Ninh Bình (1995 - 2010), Ninh Bình.
46. Website của du lịch Ninh Bình (www.ninhbinhtourism) - CPCC, 1999. Báo cáo Cúc
Phương, tháng 9-10,1999. Cúc Phương: Bản tin dự án bảo tồn Cúc Phương, tập 2, (5).
47. Website của du lịch Việt Nam (www.dulichvietnam.com.vn).