Website: Email : Tel : 0918.775.368
LỜI MỞ ĐẦU
au hơn hai mươi năm đổi mới, chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập
trung sang nền kinh tế thị trường, Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn
về kinh tế- xã hội. Trong những năm gần đây tăng trưởng kinh tế của đất nước
được xếp vào một trong những nước có tốc độ tăng lớn nhất Đông Á. Đời sống
của nhân dân không ngừng được cải thiện. Việt Nam từ một nước nông nghiệp
kém phát triển, đang từng bước xây dựng một nền kinh tế công nghiệp theo
hướng hiện đại. Để đạt được những thành quả đó, một mặt do Nhà nước đã có
những chính sách kinh tế đúng đắn, mặt khác phải không ngừng phân tích, đánh
giá kết quả đạt được từ đó rút ra bài học kinh nghiệm và có điều chỉnh đúng đắn.
Với ý nghĩa đó, vai trò của thông tin thống kê ngày càng trở nên quan trọng,
nhất là trong xu thế hội nhập và thị trường toàn cầu. Việc áp dụng các phương
pháp thống kê vào phân tích tăng trưởng kinh tế của Việt Nam sẽ cho ta cái nhìn
sâu sắc hơn, sát thực hơn về những gì đã đạt được và xu hướng phát triển trong
tương lai. Do đó, em đã chọn đề tài: “Vận dụng phương pháp dãy số thời gian
để phân tích tăng trưởng kinh tế của Việt Nam giai đoạn 1996-2006”.
Với sự hiểu biết nhất định về lý thuyết cũng như thực tế nên đề án của em
không tránh khỏi những sai sót. Em rất mong nhận được sự góp ý của các thầy
cô để đề án được hoàn thành tốt nhất.
Em xin chân thành cảm ơn Thầy Phạm Ngọc Kiểm đã giúp đỡ em hoàn thành
đề án!1
Website: Email : Tel : 0918.775.368
PHÂN I
PHÂN I
LÝ THUYẾT VỀ DÃY SỐ THỜI GIAN
I. Khái niệm về dãy số thời gian
Dãy số thời điểm là dãy số mà các mức độ là những số tuyệt đối thời điểm,
phản ánh qui mô của hiện tượng tại những thời điểm nhất định.
II. Phương pháp dãy số thời gian
1. Phân tích đăc điểm biến động của hiện tượng qua thời gian
1.1 Yêu cầu cơ bản
Để phân tích dãy số thời gian được chính xác thì yêu cầu cơ bản khi xây dựng
dãy số thời gian là phải đảm bảo tính chất có thể so sánh được giữa các mức độ
trong dãy số. Cụ thể :
• Nội dung và phương pháp tính chỉ tiêu qua thời gian phải thống nhất.
• Phạm vi hiện tượng nghiên cứu qua thời gian phải được thống nhất
• Các khoảng thời gian trong dãy số nên băng nhau,nhất là đối với dãy số
thời kỳ
Trong thực tế ,do những nguyên nhân khách quan hay chủ quan ,các yêu cầu
trên có thể bị vi phạm, khi đó đòi hỏi phải có sự điều chỉnh dãy số trước khi
phân tích.
Một số phương pháp điều chỉnh dãy số thời gian thường được sử dụng như:
• Đồng nhất hóa dãy số thời gian bằng phương pháp hệ số
• Đồng nhất hóa dãy số bằng phương pháp cộng đại số
Việc phân tích dãy số thời gian cho phép nhận thức được các đặc điểm biến
động của hiện tượng qua thời gian,tính quy luật của sự biến động, từ đó tiến
hành dự đoán về mức độ của hiện tượng trong thời gian tới.
1.2 Các chỉ tiêu thường được sử dụng để phân tích
1.2.1.Mức độ bình quân qua thời gian
Chỉ tiêu này phản ánh mức độ đại diện cho các mức độ tuyệt đối của dãy số thời
gian. Tùy theo dãy số thời kỳ hay dãy số thời điểm mà công thức tính khác
nhau.
- Đối với dãy số thời kỳ, mức độ bình quân qua thời gian được tính theo công
thức như sau:
3
y
y
y y y
y
n
−
+ + + + +
=
−
Trong đó:
( 1,2,3,..., )
i
y i n
=
là các mức độ của dãy số thời điểm có khoảng cách
thời gian bằng nhau.
- Đối với dãy số thời điểm có khoảng cách thời gian không bằng nhau thì mức
độ bình quân qua thời gian được tính theo công thức sau đây:
1 1 2 2
1 2
...
...
n n
n
y h y h y h
y
h h h
+ + +
=
+ + +
:Lượng tăng (giảm) tuyệt đối liên hoàn (hay từng kỳ) ở thời gian i so
với thời gian i-1 đứng liền kề trước đó
i
y
:mức độ tuyệt đối ở thời gian i
1i
y
−
:mức độ tuyệt đối ở thời gian i-1
Nếu
1i i
y y
−
>
thì
i
δ
>0: Phản ánh quy mô hiện tượng tăng lên, ngược lại nếu
1i i
y y
−
<
thì
i
δ
<0: Phản ánh quy mô hiện tượng giảm
- Lưọng tăng (giảm) tuyệt đối định gốc: Phản ánh sự biến động về mức độ
tuyệt đối trong những khoảng thời gian dài và được tính theo công thức sau:
n n n
y y
n n n
δ δ δ
δ
+ + + ∆ −
= = =
− − −
5