LỜI NÓI ĐẦU
Trước xu thế toàn cầu hóa, hội nhập hóa đang diễn ra mạnh mẽ hiện nay và
đặc biệt là sau khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), các
doanh nghiệp của chúng ta đang đứng trước những thời cơ và vận hội chưa từng có.
Tuy nhiên, các doanh nghiệp cũng phải đối mặt với những thách thức to lớn. Đó là
phải cạnh tranh với những doanh nghiệp nước ngoài có quy mô lớn, tiềm lực tài
chính mạnh, trình độ quản lý cao và có kinh nghiệm trên thương trường.
Để đứng vững và phát triển, trước hết là trên chính sân nhà, các doanh nghiệp
Việt Nam cần phải chuyển mình một cách mạnh mẽ. Trong đó có sự điều chỉnh hợp
lý về cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý sao cho tinh gọn, linh hoạt và hiệu quả.
Nói cách khác, cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý doanh nghiệp phù hợp, hoạt
động linh hoạt, hiệu quả sẽ góp phần không nhỏ vào việc đương đầu với những khó
khăn, thách thức, thực hiện các mục tiêu doanh nghiệp đặt ra. Đây là một trong
những yếu tố mang lại thành công trong kinh doanh.
Trong thời gian kiến tập và học hỏi tại công ty Cổ Phần tin học Lạc Việt, nhận
thức được vai trò quan trọng của cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý doanh nghiệp, em đã
quyết định chọn đề tài: “Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của doanh nghiệp tại
công ty Cổ Phần tin học Lạc Việt” làm đề tài kiến tập của mình với mong muốn
góp một phần nhỏ vào việc tổ chức bộ máy quản lý của doanh nghiệp.
Ngoài lời nói đầu và kết luận, bố cục của bài luận gồm 3 phần:
Phần 1: Lý luận chung về tổ chức bộ máy quản lý của doanh nghiệp.
Phần 2: Thực trạng cơ cấu tổ chức quản lý của công ty Cổ Phần tin học Lạc
Việt.
Phần 3: Một số kiến nghị nhằm củng cố và hoàn thiện bộ máy quản lý của
công ty Cổ Phần tin học Lạc Việt.
Phần 1: Lý luận chung về tổ chức bộ máy quản lý của doanh nghiệp.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
1.1. Một số khái niệm cơ bản khi nghiên cứu cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý
trong doanh nghiệp.
1.1.1. Khái niệm về quản lý.
Quản lý là một hoạt động cần thiết trong tất cả các lĩnh vực của đời sống con

của con người thì dù quy mô lớn hay nhỏ cũng đều có sự quản lý nhằm nâng cao
năng suất lao động chung và đạt được các mục tiêu đề ra với chi phí thấp nhất. Như
vậy, thực chất của quản lý là quản lý con người và tập thể con người trong cùng một
hệ thống.
1.1.2. Cơ cấu bộ máy quản lý.
Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý là tổng thể các bộ phận khác nhau được
chuyên môn hóa, được giao những trách nhiệm, quyền hạn nhất định và được bố trí
theo từng cấp, từng khâu khác nhau nhằm đảm bảo thực hiện các chức năng quản lý
và phục vụ các mục tiêu chung đã được xác định của doanh nghiệp.
Nói cách khác, cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý doanh nghiệp phản ánh hình
thức và cấu tạo bên trong của doanh nghiệp. Giữa cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý và
cơ cấu sản xuất của doanh nghiệp có mối quan hệ chặt chẽ, hữu cơ với nhau. Cơ sở
của cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý trước hết là bản thân cơ cấu sản xuất của doanh
nghiệp. Tuy nhiên, nó vẫn có tính độc lập tương đối vì nó phản ánh lao động quản lý
rất đa dạng và phải đảm bảo thực hiện chức năng quản trị phức tạp, nhằm thực hiện
mục tiêu đã quy định.
Trong cơ cấu tổ chức tồn tại hai mối quan hệ chủ yếu giữa các yếu tố cấu
thành nên tổ chức, đó là:
- Mối liên hệ dọc giữa tổ chức cấp trên và cấp dưới (cấp quản lý).
- Mối liên hệ ngang giữa các yếu tố ngang cấp (bộ phận quản lý).
Tóm lại, cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý doanh nghiệp là hình thức phân công
lao động trong lĩnh vực quản lý. Một mặt, nó tác động tới quản trình quản lý. Mặt
khác, nó tác động trực tiếp tới quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Do
đó, nó được sinh ra để thực hiện chức năng quản trị, trợ giúp việc ra quyết định của
lãnh đạo doanh nghiệp. Nó cho phép sử dụng hợp lý các nguồn lực trong doanh
nghiệp. Như vậy, cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý càng hoàn hảo thì quản lý càng tác
động một cách có hiệu quả đến sản xuất kinh doanh và làm gia tăng lợi nhuận.
1.2. Vai trò, chức năng của bộ máy quản lý đối với các hoạt động của doanh
nghiệp.
1.2.1. Vai trò của bộ máy quản lý với hoạt động của doanh nghiệp.

lực một cách hợp lý, cân đối, trang bị những gì cần thiết cho hoạt động của doanh
nghiệp nhằm đạt mục tiêu đề ra. Đồng thời, tận dụng mọi nguồn lực trong nội bộ,
tiến hành bổ nhiệm các chức vụ quản lý.
- Chức năng phối hợp: Nhằm đảm bảo kết hợp các mặt hoạt động, tạo ra sự
hài hòa, cân bằng tối ưu trong quá trình sản xuất kinh doanh. Phối hợp nghĩa là sắp
xếp, bố trí các bộ phận khác nhau của doanh nghiệp vào vị trí thích hợp, đảm bảo vận
hành nhịp nhàng và ăn khớp với nhau để đạt hiệu quả cao trong công việc.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
- Chức năng chỉ huy: Là sự chỉ dẫn, điều khiển và ra lệnh nhằm giúp mội
người thực hiện tốt công việc được giao, đạt các mục tiêu của doanh nghiệp.
Chức năng chỉ huy nhằm thúc đẩy bộ máy hoạt động nhịp nhàng, đúng
hướng, giải quyết khó khăn vướng mắc trong hoạt động một cách dễ dàng. Đây là
chức năng quan trọng nên vừa phải nắm vững lý thuyết, vừa phải kết hợp với kinh
nghiệm thực tiễn để ra quyết định. Người quản lý ra quyết định do dự sẽ lỡ mất cơ
hội kinh doanh, nóng vội, không tính toán kỹ sẽ rất dễ dẫn tới thất bại.
- Chức năng kiểm tra: Nhằm xem xét lại các chỉ thị, mệnh lệnh đã ban hành,
từ đó đánh giá sự phù hợp giữa thực tiễn hoạt động với mục tiêu chương trình đã đề
ra.
Chức năng này đòi hỏi cán bộ quản lý mọi cấp trong doanh nghiệp phải
thường xuyên xem xét lại các quyết định đã đưa ra để có giải pháp điều chỉnh hợp lý
và kịp thời khi cấn thiết.
*Theo mối quan hệ trực tiếp với lĩnh vực hoạt động sản xuất kinh doanh,
chức năng quản lý gồm:
- Chức năng kỹ thuật.
-Chức năng thương mại.
- Chức năng kế hoạc hóa..
- Chức năng tài chính
- Chức năng kiểm tra và phân tích.
- Chức năng nhân sự.
- Chức năng an ninh, bảo vệ.

1.3.6. Đảm bảo chế độ một thủ trưởng.
Thực chất của chế độ một thủ trưởng là quyền quyết định những vấn đề về
kinh tế, kỹ thuật, tổ chức hành chính, đời sống trong phạm vi doanh nghiệp và từng
bộ phận được trao cho một người. Người đó có trách nhiệm quản lý toàn diện các
mặt hoạt động của đơn vị mình, được trao những trách nhiệm và quyền hạn nhất
định, và phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về những quyết định đó. Mọi người trong
doanh nghiệp và trong từng bộ phận phải nghiêm chỉnh phục tùng mệnh lệnh của thủ
trưởng.
Xuất phát từ những yêu cầu và tính chất của nền sản xuất công nhiệp, từ
những quyết điịnh, mối quan hệ trong phân công lao động chuyên môn hóa ngày
càng cao, sâu sắc dẫn đến hợp tác lao động. Bất kỳ một sự trục trặc, khó khăn nòa
trong hợp tác lao động cũng có thể dẫn đến đình trệ sản xuất, giảm hiệu quả. Vì vậy,
việc đảm bảo chế độ một thủ trưởng trong doanh nghiệp là cần thiết khách quan.
Các chức danh thủ trưởng, vị trí, mối quan hệ giữa các chức danh trong cơ
cấu tổ chức bộ máy quản lý.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
TT Chức danh
thủ trưởng
Vị trí từng chức
danh trong
DOANH
NGHIệP
Phạm vi phát
huy tác dụng
Người giúp
việc thủ
trưởng
Người dưới
quyền
1 Giám đốc Thủ trưởng cấp

làm việc
trong tổ
5 Thủ trưởng
các phòng
chức năng
Thủ trưởng cấp
cao nhất trong
các phòng ban
Toàn phòng
ban
Phó phòng Mọi người
làm việc
trong phòng
Chức năng, vị trí thủ trưởng và mối quan hệ giữa chúng.
1.4. Những nội dung cơ bản của tổ chức bộ máy quản lý của doanh nghiệp.
1.4.1. Một số mô hình cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý doanh nghiệp cơ bản.
Sự phát triển của cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý đã hình thành nên những
kiểu cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý khác nhau. Mỗi kiểu cơ cấu tổ chức bộ máy quản
lý đều có nững ưu, nhược điểm nhất định và được áp dụng trong những điều kiện
hoàn cảnh cụ thể của từng doanh nghiệp, từng tổ chức. Áp dụng đúng đắn và hợp lý
kiểu cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý trong doanh nghiệp sẽ mang lại hiệu quả kinh tế
cao trong doanh nghiệp đó.
1.4.1.1. Cơ cấu trực tuyến (đường thẳng).
Đây là kiểu cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý đơn giản nhất. Đặc điểm cơ bản
của loại cơ cấu này là mối quan hệ giữa các thành viên trong tổ chức được thực hiện
theo đường thẳng. Người cấp dưới chỉ nhận và thi hành mệnh lệnh của cấp trên trực
tiếp. Trong đó, người lãnh đạo phải thực hiện tất cả các chức năng quản lý và hoàn
Website: Email : Tel : 0918.775.368
toàn chịu trách nhiệm về hệ thống do mình phụ trách. Nói cách khác là mọi vấn đề
được giải quyết theo đường thẳng.

- Thu hút được nhiều ý kiến của các chuyên gia trên nhiều lĩnh vực nên quyết
định quản trị đưa ra sáng suốt hơn.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
- Giảm bớt gánh nặng quản lý cho người lãnh đạo cao nhất của doanh nghiệp.
* Nhược điểm:
- Vi phạm chế độ một thủ trưởng.
- Mỗi cấp dưới có quá nhiều cấp trên trực tiếp nên trách nhiệm cá nhân không
rõ ràng. Tại một thời điểm có thể phải nhận nhiều mệnh lệnh khác nhau để thực hiện,
thậm chí các mệnh lệnh có thể trái ngược nhau.
- Dễ gây ra tình trạng hỗn loạn nếu trách nhiệm và quyền hạn của cấp lãnh
đạo chức năng không rõ ràng, cụ thể hóa.
- Khi có sai sót khó quy trách nhiệm cho các cấp quản trị.
Cơ cấu này cũng khá đơn giản nhưng chỉ phù hợp với những doanh nghiệp
nhỏ có cơ cấu tổ chức đơn giản hoặc với những đơn vị hành chính sự nghiệp.
1.4.1.3. Cơ cấu trực tuyến - chức năng.
Cơ cấu trực tuyến – chức năng là kiểu cơ cấu kết hợp giữa cơ cấu trực tuyến
và cơ cấu chức năng.
Theo cơ cấu này, các cá nhân, đơn vị cơ sở chỉ nhận mệnh lệnh từ thủ trưởng
cấp quản lý trực tiếp. Các ý kiến của lãnh đạo phòng chức năng chỉ mang tính chất tư
vấn, tham mưu về nghiệp vụ. Đặc biệt, các phòng chức năng không có quyền ra
mệnh lệnh trực tiếp cho các phân xưởng hay bộ phận sản xuất.
Mô hình này đã phát huy được ưu điểm và hạn chế được khuyết điểm của hai
mô hình trực tuyến và chức năng. Tuy nhiên nó cũng phát sinh một số nhược điểm là:
- Nếu các phòng chức năng không được tổ chức tốt thì bộ máy quản lý sẽ trở
nên cồng kềnh, phức tạp, gây lãng phí, tốn kém trong quá trình trả lương cho cán bộ.
- Các quyết định đưa ra thường chậm vì phải cân nhắc những ý kiến của các
phòng chức năng. Trong một số trường hợp, điều này sẽ khiến doanh nghiệp bỏ lỡ
những cơ hội kinh doanh.
- Cần thời gian họp hành nhiều.
- Thông tin trong tổ chức phải trải qua nhiều cấp khác nhau gây mất thời gian

nghiệp nên trước hết nó phải phù hợp với cơ cấu tổ chức đó. Để tổ chức bộ máy quản
lý doanh nghiệp hợp lý và lấy đó làm tiền đề để bộ máy quản trị doanh nghiệp hoạt
động hiệu quả, chúng ta không thể bỏ qua các nhân tố ảnh hưởng tới nó. Dưới đây là
các nhân tố có tác động đến việc hình thành cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý doanh
nghiệp.
1.4.2.1. Những nhân tố thuộc môi trường kinh doanh.
Môi trường kinh doanh là tổng hợp các yếu tố, điều kiện có tác động khách
quan và chủ quan, có ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp đến hoạt động kinh doanh của
doanh nghiệp.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Môi trường kdcủa doanh nghiệp không chỉ bao gồm môi trường vĩ mô của
nền kinh tế, môi trường ngành mà còn bao gồm cả môi trường nội bộ của doanh
nghiệp.
*Môi trường vĩ mô của nền kinh tế: là môi trường khách quan, ở bên ngoài
doanh nghiệp. Nó bao gồm các yếu tố:
- Môi trường tự nhiên: là những đặc điểm tự nhiên cảu một vùng, một đất
nước như là vị trí địa lý, khí hậu, địa hình, tài nguyên…
- Môi trường kinh tế: Tình hình phát triển kinh tế, các chính sách kinh tế như
chính sách thuế, lãi suất, tỷ giá hối đoái…
- Môi trường công nghệ: Trình độ công nghệ cũng như việc áp dụng những
tiến bộ khoa học công nghệ vào trong sản xuất kinh doanh.
- Môi trường chính trị: Là thể chế chính trị, tình hình chính trị, an ninh xã hội
của một quốc gia.
- Môi trường pháp lý: Đó là hệ thông luật pháp và ý thức tuân thủ luật pháp
của người dân.
- Môi trường xã hội: Tình trạng việc làm, dân số, mức sống dân cư…
- Môi trường văn hóa: Phong tục tập quán, thói quen sinh hoạt, văn hóa,
truyền thống…
- Môi trường sinh thái: Là mức độ ô nhiễm môi trường.
- Môi trường quốc tế: Là sự mở của nền kinh tế, giao lưu, thông thương với

thì cơ cấu bộ máy càng phức tạp. Theo đó, cơ cấu sẽ càng nhiều cấp, nhiều bộ phận
hơn và quan hệ giữa chúng càng phức tạp. Ngược lại, với các doanh nghiệp nhỏ thì
cơ cấu quản lý lại rất đơn giản.
Vậy quy mô của doanh nghiệp cũng ảnh hưởng trực tiếp đến cơ cấu tổ chức
bộ máy quản lý của doanh nghiệp.
1.4.2.4. Yếu tố kỹ thuật.
Yếu tố kỹ thuật công nghệ ở một doanh nghiệp bao hàm chủng loại và kết cấu
sản phẩm, dịch vụ, công nghệ chế tạo sản phẩm, loại hình sản xuất…Đây chính là cơ
sở xây dựng cơ cấu sản xuất và từ đó ảnh hưởng tới việc lựa chọn cơ cấu tổ chức bộ
máy quản lý doanh nghiệp.
Trình độ kỹ thuật công nghệ càng hiện đại bao nhiêu, tính chất tự động hóa
càng cao thì lao đông bên trong càng ít bấy nhiêu, kết quả lao động càng ít chịu ảnh
hưởng của tính chủ quan của nhân tố con người. Do đó, hoạt động quản trị càng tập
trung vào mối quan hệ với môi trường kinh doanh, giải quyết các vấn đề phù hợp
giữa con người và công nghệ, kỹ thuật.
1.4.2.5. Trình độ quản trị viên và trang thiết bị quản trị.
Trong thời đại kinh tế tri thức như hiện nay, trình độ của các nhà quản trị
doanh nghiệp là vấn đề được các doanh nghiệp rất quan tâm. Đội ngũ các nhà quản
trị có trình độ cao sẽ giải quyết tốt cá nhiệm vụ quản trị với năng suất cao nên đòi hỏi
Website: Email : Tel : 0918.775.368