BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP & PTNT
HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM
HÌI
NGUYỄN THỊ LƯU
ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH
TRONG LĨNH VỰC ĐẤT ĐAI TẠI THÀNH PHỐ BẮC NINH,
TỈNH BẮC NINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ HÀ NỘI - 2014



LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn nghiên cứu là của cá nhân dựa trên cơ sở
lý thuyết được học tập và qua tham khảo tình hình thực tiễn tại thành phố
Bắc Ninh, nghiên cứu địa bàn Thành Phố Bắc Ninh dưới sự hướng dẫn của
PGS.TS Nguyễn Mậu Dũng.
Các số liệu, bảng biểu, sơ đồ và những kết quả trong luận văn là
trung thực, các giải pháp đưa ra xuất phát từ th
ực tiễn nghiên cứu và kinh
nghiệm phù hợp với địa phương. Các thông tin trích dẫn trong luận văn đều
đã được chỉ rõ nguồn gốc.

Bắc Ninh, ngày tháng năm 2014
Tác giả luận văn Nguyễn Thị Lưu

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế  Pageii



Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế  Pageiii

MỤC LỤC

Lời cam đoan i
Lời cảm ơn ii
Mục lục iii
Danh mục bảng vi
Danh mục sơ đồ viii
Danh mục các chữ viết tắt và ký hiệu ix
PHẦN I MỞ ĐẦU 1
1.1 Tính cấp thiết của đề tài 1
1.2 Mục tiêu nghiên cứu 2
1.2.1 Mục tiêu chung 2
1.2.2 Mục tiêu cụ thể 3
1.3 Đối tượng nghiên cứu 3
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu 3
1.3.2 Phạm vi nghiên c
ứu 3
PHẦN II CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH
CHÍNH TRONG LĨNH VỰC ĐẤT ĐAI 5
2.1 Cơ sở lý luận về cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 5
2.1.1 Các khái niệm có liên quan 5
2.1.2 Các hoạt động triển khai thực hiện công tác cải cách thủ tục hành chính
trong lĩnh vực đất đai 20
2.1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến tình hình thự
c hiện công tác cải cách thủ tục hành
chính trong lĩnh vực đất đai 24
2.2 Cơ sở thực tiễn 26

lĩnh vực đất đai ở TP Bắc Ninh 73
4.2.1 Công tác ban hành văn bản chỉ đạo cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh
vực đất đai 73
4.2.2 Đánh giá công tác tuyên truyền các thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 75
4.2.3 Đánh giá về công tác lấy ý kiến của cán bộ và nhân dân về việc cải cách thủ
tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 79
4.2.4
Đánh giá việc rà soát, kiểm soát các thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 80
4.2.5 Đánh giá sự hài lòng của tổ chức và người dân của việc thực hiện cải các thủ
tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 83
4.3 Những yếu tố ảnh hưởng đến tình hình thực hiện công tác cải cách thủ tục
hành chính trong lĩnh vực đất đai 85
4.3.1 Các chương trình, chính sách liên quan đến công tác cải cách thủ tục hành
chính trong l
ĩnh vực đất đai. 85
4.3.2 Nguồn nhân lực 86
4.3.3 Nguồn tài chính 88

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Pagev

4.3.4 Cơ chế phối hợp của các cơ quan trong việc thực hiện cải cách thủ tục hành
chính của lĩnh vực đất đai 90
4.4 Giải pháp nhằm tăng cường công tác cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh
vực đất đai ở TP Bắc Ninh 91
4.4.1 Định hướng 91
4.4.2 Giải pháp 91
PHẦN V KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 99
5.1 Kết luận 99
5.2 Kiến nghị 101
TÀI LIỆU THAM KHẢO 102

4.11 Quy trình giải quyết thủ tục cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất 69
4.12 Quy trình giải quyết thủ tục cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất 70
4.13 Kết quả của công tác cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 72
4.14 Tổng hợp văn bản, chính sách về công tác cả
i cách hành chính thủ tục hành
chính của lĩnh vực đất đai trên địa bàn thành phố Bắc Ninh 75
4.15 Công tác tuyên truyền trong lĩnh vực cải cách hành chính về đất đai từ năm
2009 - 2013 76
4.16 Kết quả công tác tuyên truyền tại thành phố Bắc Ninh 77
4.17 Công tác lấy ý kiến về việc cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 79

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Pagevii

4.18 Hoạt động rà soát các thủ tục hành chính đất đai 81
4.19 Ý kiến cán bộ về công tác rà soát 82
4.20 Kết quả đánh giá sự hài lòng của người dân về TTHC trong lĩnh vực đất đai 84
4.21 Trình độ đội ngũ công chức,viên chức, hợp đồng lao động thực hiện công
tác cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai 87

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Pageviii

DANH MỤC SƠ ĐỒ STT TÊN SƠ ĐỒ TRANG
Sơ đồ 3.1. Sơ đồ địa giới hành chính thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh 33
Sơ đồ 4.1: Mô hình tổ chức và quy trình giải quyết công việc theo cơ chế “một cửa” tại

TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam
TNMT Tài nguyên môi trường
TTHC
Thủ tục hành chính
UNECE Uỷ ban Kinh tế về châu Âu của Liên Hiệp Quốc
UBND Ủy ban nhân dân
VPĐKQSDĐ Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất
WTO Tổ chức thương mại thế giới

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Pagex
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Page1

PHẦN I. MỞ ĐẦU

1.1 Tính cấp thiết của đề tài
Trong đời sống hàng ngày, người dân và doanh nghiệp phải tuân thủ rất
nhiều các quy định về thủ tục hành chính phức tạp. Điều này đã ảnh hưởng
trực tiếp đến việc giải quyết công việc của người dân, giảm lòng tin của nhân
dân đối với nhà nước và bộ máy hành chính nhà nước. Xuất phát từ khâu tiếp
nhận hồ sơ đến quá trình giải quy
ết công việc cho tổ chức và công dân còn
rườm rà, chưa dứt điểm người dân còn phải đi lại nhiều nơi, nhiều lần nhằm
bổ sung và chỉnh sửa hồ sơ. Bên cạnh đó biện pháp quản lý chưa chặt chẽ,
kiểm soát công việc trong quá trình tác nghiệp còn để xảy ra sai sót, thủ tục

đai của Thành phố vẫn còn nhiều việc
phải làm. Các tổ chức doanh nghiệp tư nhân, nhân dân vẫn còn kêu ca phàn nàn,
chủ yếu là về trách nhiệm giải quyết công việc và sự phối hợp của các phòng,
ban, ngành như: Tình trạng đùn đẩy, né tránh; hứa hẹn nhưng không giải quyết
hoặc chậm giải quyết. Một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức có biểu hiện
sách nhiễu, không nhiệt tình giúp người dân và doanh nghiệp tháo g
ỡ, giải quyết
khó khăn. Việc thực hiện cơ chế một cửa liên thông còn hạn chế. Việc công bố,
công khai thủ tục hành chính (TTHC) tuy đã có sự chuyển biến nhưng chưa đáp
ứng được yêu cầu. Do đó, việc nghiên cứu đánh giá tình hình thực hiện công tác
cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai nhằm đề xuất những giải pháp
nâng cao hiệu quả cải cách hành chính là hế
t sức cần thiết.
Xuất phát từ những vấn đề trên, tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh
giá công tác cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai tại thành
phố Bắc Ninh, Tỉnh Bắc Ninh”
1.2 Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu chung
Mục tiêu chung của đề tài là đánh giá công tác cải cách thủ tục hành chính
trong lĩnh vực đất đai trên địa bàn thành phố Bắc Ninh, trên cơ sở đó đề xuất các
giải pháp nhằm tăng cường công tác cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất
đai trên địa bàn thành phố Bắc Ninh trong thời gian tới.

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Page3

1.2.2 Mục tiêu cụ thể
- Hệ thống hoá về mặt lý luận và thực tiễn những vấn đề có liên quan đến


Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Page4Phạm vi không gian: Đề tài được đánh giá trên địa bàn thành phố Bắc Ninh
Phạm vi thời gian:
+ Thứ cấp: Thời gian thu thập thông tin từ 2009 đến 2013
+ Sơ cấp: Thời gian điều tra thu thập thông tin từ tháng 6/2013 đến
tháng 6/2014 Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Page5

bỏ phiếu hoặc do các tổ chức xã hội, các cơ quan xã hội thực hiện nếu được

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Page6

Nhà nước giao quyền thực hiện chức năng Nhà nước. Quản lý Nhà nước thực
chất là sự quản lý có tính chất Nhà nước, do Nhà nước thực hiện thông qua bộ
máy Nhà nước trên cơ sở quyền lực Nhà nước nhằm thực hiện các nhiệm vụ,
chức năng của Chính phủ, là hệ thống cơ quan được thành lập để chuyên thực
hiện hoạt động quản lý Nhà nước.
Quản lý Nhà nướ
c là dạng quản lý xã hội mang tính quyền lực Nhà nước
để điều chỉnh các quan hệ xã hội và hành vi hoạt động của con người để duy
trì, phát triển các mối quan hệ xã hội, trật tự pháp luật nhằm thực hiện chức
năng và nhiệm vụ của Nhà nước. (Giáo trình Luật hành chính, 2011).
a. Khái niệm về quản lý nhà nước về đất đai

Quản lý nhà nước về đất đai là một lĩnh vực của quản lý nhà nước, được
hiểu là hoạt động của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền trong việc sử
dụng các phương pháp, các công cụ quản lý thích hợp tác động đến hành vi,
hoạt động của người sử dụng đất nhằm đạt mục tiêu sử dụng đất tiết kiệm,
hiệu quả trên phạ
m vi cả nước và ở từng địa phương
b. Sự cần thiết về quản lý nhà nước về đất đai
Quản lý là chức năng vốn có của mọi tổ chức, mọi hoạt động. Nhận thức
mặt tiêu cực của cơ chế thị trường. Cơ chế thị trường không làm giảm nhẹ vai
trò quản lý của nhà nước mà đòi hỏi tăng cường qu
ản lý. Hơn nữa chúng ta
đang thực hiện quá trình đổi mới, mở rộng quan hệ quốc tế trong xu thế gia
nhập AFTA và hướng tới trở thành thành viên của WTO thì càng đòi hỏi tăng
cường vai trò quản lý của nhà nước đặc biệt là trong lĩnh vực đất đai với

ng cụ thể để thực
hiện các mục tiêu quan trọng của nhà nước. Đó là mục đích được hoạch định từ
trước, thông qua quy hoạch, đất đai sẽ không bị bỏ hoang, xoá bỏ được các tụ
điểm tệ nạn xã hội để xây dựng thành khu vui chơi gải trí.
Thông qua công tác đánh giá phân hạng đất, nhà nước nắm chắc toàn bộ
quỹ đất đai cả về số l
ượng và chất lượng làm căn cứ cho các biện pháp kinh tế xã
hội có hệ thống, có căn cứ khoa học nhằm sử dụng đất đai hiệu quả và hợp lý.
Thông qua việc ban hành và tổ chức thực hiện pháp luật đất đai, nhà
nước tạo cơ sở pháp lý để bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của các tổ chức
kinh tế, doanh nghiệp, cá nhân trong quan hệ về đất đai. Bằ
ng hệ thống pháp
luật và các văn bản pháp quy, nhà nước xác định địa vị pháp lý cho các đối

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế Page8

tượng sử dụng. Trên cơ sở đó nhà nước điều chỉnh hành vi của các đối tượng
sử dụng đất, hành vi nào là hợp pháp, hành vi nào là không hợp pháp.
Thông qua việc ban hành và thực hiện hệ thống chính sách về đất đai như
chính sách giá cả, chính sách thuế, đầu tư, chính sách tiền tệ, tín dụng… nhà
nước kích thích các chủ thể kinh tế, các cá nhân sử dụng đầy đủ hợp lý đất đai,
tiết kiệm
đất nhằm nâng cao khả năng sinh lời của đất, để góp phần thực hiện
mục tiêu kinh tế xã hội của cả nước và để bảo vệ môi trường. Các chính sách đất
đai là những công cụ để nhà nước thực hiện vai trò quản lý trong từng giai đoạn
nhất định. Nhà nước tạo môi trường thông thoáng, cải cách các thủ tục đầu tư,
điều chỉnh các công cụ quản lý đó để
tăng đầu tư vào đất.
Thông qua việc kiểm tra, giám sát quản lý và sử dụng đất, nhà nước nắm
chắc tình hình diễn biến về sử dụng đất đai, phát hiện những vi phạm và giải

phòng, an ninh, thống nhất quản lý nhà nước về đất đai trong phạm vi cả nước
* Bộ Tài nguyên và Môi trường chịu trách nhiệm trước Chính phủ trong
việc quản lý nhà nước về đất đai
* H
ội đồng nhân dân các cấp thực hiện quyền giám sát việc thi hành
pháp luật về đất đai tại địa phương
* UBND các cấp thực hiện quyền đại diện chủ sở hữu về đất đai và quản lý
nhà nước về đất đai tại địa phương theo thẩm quyền quy định tại Luật đất đai.
Các cơ quan nhà nước không được ủy quyền những việc thuộ
c thẩm
quyền của mình cho cấp dưới.
2.1.1.2 Thủ tục hành chính
a. Khái niệm thủ tục hành chính: là cách thức tổ chức thực hiện hoạt
động quản lý hành chính nhà nước được quy định trong các quy phạm pháp
luật hành chính bao gồm trình tự, nội dung, mục đích, cách thức tiến hành các
hoạt động cụ thể trong quá trình giải quyết các công việc của quản lý hành
chính nhà nước.
Thủ tục hành chính là cơ sở và là đi
ều kiện cần thiết để cơ quan nhà
nước giải quyết công việc của công dân và các tổ chức theo pháp luật, bảo
đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người và cơ quan có công việc cần
giải quyết.
Như vậy, Thủ tục hành chính là một loại quy phạm pháp luật quy định
trình tự về thời gian, về không gian khi thực hiện một thẩm quyền nhất định

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế  Page10

của bộ máy Nhà nước, là cách thức giải quyết công việc của các cơ quan Nhà
nước trong mối quan hệ với các cơ quan, tổ chức và cá nhân công dân. (Giáo
trình Luật hành chính Việt Nam, 2011).


Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế  Page11

động khác nhau cần có những thủ tục khác nhau để tiến hành. Tương ứng với
lĩnh vực hành pháp là thủ tục hành chính.
e. Vai trò của thủ tục hành chính
Là nhân tố bảo đảm sự hoạt động chặt chẽ, thuận lợi, đúng chức năng
quản lý hành chính của bộ máy nhà nước.
Bảo đảm tính toàn diện, khách quan trong việc phân tích vấn đề và nghiên
cứu tình huống của những sự việc cụ thể
, giúp các chủ thể tham gia quan hệ
pháp luật hành chính sử dụng đúng đắn các quyền và nghĩa vụ của mình.
Thủ tục hành chính giúp hạn chế các tiêu cực phát sinh từ sự phát triển
của nền kinh tế thị trường, sự tiến bộ khoa học kĩ thuật cũng như việc mở
rộng giao lưu quốc tế và các hiện tượng xã hội, các vấn đề xã hội ngày càng
phức tạp.
Xã h
ội ngày càng phát triển về mọi mặt, do đó có nhiều quyền và nghĩa vụ
mới của công dân xuất hiện, thủ tục hành chính góp phần tạo điều kiện cho các
công dân thực hiện các quyền này trên thực tế. Đồng thời tạo điều kiện cho
những người có hoàn cảnh khó khăn được hưởng những ưu đãi của nhà nước.
Giúp phát triển nguyên tắc dân chủ trong quản lí, tính công khai và sự
ki
ểm tra của dư luận xã hội, tạo điều kiện cho nhân dân tham gia vào công
việc quản lý nhà nước, chống quan liêu, chống tham nhũng và những vi phạm
pháp luật khác.
Tiết kiệm sức lực, phương tiện thời gian và tài chính của nhân dân khi
thực hiện các quyền và nghĩa vụ của mình.
Đề cao trách nhiệm của các chủ thể thực hiện trong quản lý hành chính
nhà nước.

cơ quan hành chính với cá nhân, tổ chức khi thực hiện nhiệm vụ quản lý hoặc
khi giải quyết yêu cầu của người dân
Thủ tục nội bộ: giải quyết các công việc mà các chủ thể có mối liên hệ
về tổ chức: Giữa UBND với các Sở, giữa các Sở với nhau, giữa các phòng
ban với nhau…
Th
ủ tục văn thư: Đây là thủ tục hành chính thông thường được thực hiện
trong từng cơ quan, đơn vị để phục vụ hoạt động của cơ quan, đơn vị.

Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế  Page13

Hiện nay thủ tục hành chính ở nước ta còn những nhược điểm: Hình
thức đòi hỏi quá nhiều giấy tờ, gây phiền hà cho nhân dân; nặng nề, nhiều
cửa, nhiều cấp trung gian, rườm rà, không rõ ràng về trách nhiệm; không phù
hợp với yêu cầu của thời kỳ mở cửa và hội nhập. Thủ tục hành chính thiếu
thống nhất, thường bị thay đổi một cách tuỳ tiện, thiếu công khai, minh
bạ
ch Những hạn chế này gây phiền hà, cản trở cho việc thực hiện quyền tự
do, lợi ích và công việc chung của cơ quan, gây trở ngại cho việc giao lưu và
hợp tác giữa nước ta với nước ngoài, gây ra tệ cửa quyền, bệnh giấy tờ trong
hệ thống cơ quan hành chính, là nơi thuận lợi cho nạn tham nhũng, lãng phí
phát sinh gây phiền hà cho tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp.
Chính vì vậy, cải cách thủ tục hành chính là yêu cầu bứ
c xúc của nhân
dân, doanh nghiệp, của các tổ chức và nhà đầu tư nước ngoài, là khâu đột phá
của tiến trình cải cách hành chính Nhà nước.
Cải cách theo nghĩa chung nhất là một biện pháp được thực hiện để giải
quyết những đòi hỏi của thực tiễn với mục tiêu rõ ràng, chương trình cụ thể và
yêu cầu phải hoàn tất trong một thời gian nhất định.
2.1.1.3 Cải cách thủ tục hành chính