CH sè 11 - B1 - §H KTQD Chuyªn Photocopy - §¸nh m¸y - In LuËn v¨n, TiÓu luËn

: 6.280.688
I.Lời mở đầu
Kinh tế tư nhân (bao gồm kinh tế cá thể, tiểu chủ và kinh tế tư bản tư
nhân) là sản phẩm của công cuộc đổi mới, ngày càng lớn mạnh và có vị thế
mới trong nền kinh tế, đang phát huy tác dụng tích cực trong sự nghiệp phát
triển đất nước cùng với đà phát triển của công cuộc đổi mới. Đó cũng là một
đặc điểm nổi bật trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa của
nước ta.
Vai trò của thành phần kinh tế tư nhân đã được khẳng định là quan trọng,
là một trong những động lực của nền kinh tế. Đây là một bước phát triển mới
về nhận thức lý luận trên cơ sở tổng kết thực tiễn.
Kinh tế tư nhân có vị trí quan trọng trong nền kinh tế thị trường. Ngay ở
các nước phát triển, sự đóng góp của kinh tế tư nhân chiếm tỷ trọng khá lớn
trong nền kinh tế.
1
CH sè 11 - B1 - §H KTQD Chuyªn Photocopy - §¸nh m¸y - In LuËn v¨n, TiÓu luËn

: 6.280.688
II.Thực trạng kinh tế tư nhân ở Việt Nam hiện nay.
Ở Việt Nam, từ khi đổi mới, trong các văn kiện Đại hội Đảng đã xác
định có nhiều thành phần kinh tế, trong đó có kinh tế tư nhân được chia thành
2 thành phần: Kinh tế cá thể, tiểu chủ và kinh tế tư bản tư nhân. Đến Báo cáo
Chính trị tại Đại hội X của Đảng lại xác định thành phần kinh tế tư nhân bao
gồm: cá thể, tiểu chủ, tư bản tư nhân.
Vai trò của thành phần kinh tế tư nhân đã được khẳng định là quan trọng,
là một trong những động lực của nền kinh tế. Đây là một bước phát triển mới
về nhận thức lý luận trên cơ sở tổng kết thực tiễn. Kinh tế tư nhân là thành
phần kinh tế trực tiếp tạo nên sự nhạy cảm về mặt kinh tế - chính trị. Do đó,
việc thừa nhận vai trò của kinh tế tư nhân như hiện nay là một bước đột phá

ngoài phần giá trị tất yếu của toàn bộ doanh nghiệp và phần dôi ra đó được sử
dụng thế nào? Việc xác định mức độ bóc lột là vấn đề không khó khăn.
Quan hệ cung cầu trên thị trường lao động, việc chấp nhận mức tiền
công giữa người lao động và người sử dụng lao động (trên cơ sở bộ Luật Lao
động và chính sách tiền lương của Nhà nước trong từng giai đoạn, từng lĩnh
vực) có thể là thước đo về tính hợp lý của quan hệ trao đổi, có thể coi đó là
mức độ chấp nhận được của tất cả các loại hình tổ chức sản xuất kinh doanh,
bao gồm cả doanh nghiệp tư bản tư nhân và doanh nghiệp tư bản tư nhân
Mặt khác, cần thấy rằng trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội
chủ nghĩa ở nước ta đang hướng tất cả các thành phần kinh tế đều phải kinh
doanh có lãi (có lợi nhuận), có năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh
tranh cao, nhất là trên thương trường khu vực và quốc tế. Đồng thời, thông
qua điều hành vĩ mô của Nhà nước để bảo đảm cho sự phân phối sản phẩm
thặng dư - lợi nhuận ngày càng hợp lý hợp trên phạm vi toàn xã hội và trong
từng doanh nghiệp
Cơ cấu các thành phần kinh tế ngày càng được chuyển dịch theo hướng
phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần, vận động theo cơ chế thị
trường có sự quản lý của nhà nước, trong đó kinh tế tư nhân được phát triển
không hạn chế về quy mô và địa bàn hoạt động trong những ngành nghề mà
pháp luật không cấm. Từ những định hướng đó, khung pháp lý ngày càng
được đổi mới, tạo thuận lợi cho việc chuyển dần từ nền kinh tế kế hoạch hóa
tập trung, quan liêu, bao cấp, sang nền kinh tế thị trường, nhằm giải phóng
sức sản xuất, huy động và sử dụng các nguồn lực có hiệu quả, tạo đà cho tăng
trưởng và phát triển kinh tế.
Khi sửa đổi Luật doanh nghiệp (năm 2000), các doanh nghiệp tư nhân đã
có điều kiện thuận lợi để phát triển. Bộ luật này đã thể chế hóa quyền tự do
3
CH sè 11 - B1 - §H KTQD Chuyªn Photocopy - §¸nh m¸y - In LuËn v¨n, TiÓu luËn

: 6.280.688

kinh tế. Trong nhiều ngành kinh tế, kinh tế tư nhân đang giữ vị trí chủ yếu
trong sản xuất và xuất khẩu, như gạo, hải sản, chè, cà phê, hàng thủ công mỹ
nghệ, đồ gỗ, v.v... với hiệu quả cao rõ rệt. Một tầng lớp xã hội mới, doanh
4
CH sè 11 - B1 - §H KTQD Chuyªn Photocopy - §¸nh m¸y - In LuËn v¨n, TiÓu luËn

: 6.280.688
nhân, đã bắt đầu hình thành, được xã hội công nhận và tôn vinh là "chiến sĩ
xung kích thời bình".
Dự thảo Báo cáo Chính trị tại Đại hội X (công bố ngày 3-2-2006) nêu rõ
chủ trương của Đảng đối với kinh tế tư nhân trong thời gian tới chính là sự
khẳng định thực tiễn đã diễn ra trong cuộc sống. Dự thảo viết: "Kinh tế tư
nhân có vai trò quan trọng, là một trong những động lực của nền kinh tế";
"Phát triển mạnh các hộ kinh doanh cá thể và các loại hình doanh nghiệp của
tư nhân. Mọi công dân có quyền tham gia các hoạt động đầu tư, kinh doanh
với quyền sở hữu tài sản và quyền tự do kinh doanh được pháp luật bảo hộ; có
quyền bình đẳng trong đầu tư, kinh doanh, tiếp cận các cơ hội, nguồn lực kinh
doanh, thông tin và tiếp nhận thông tin". Dự tháo Báo cáo còn nhấn mạnh
"Xóa bỏ mọi sự phân biệt đối xử theo hình thức sở hữu" và "Xóa bỏ mọi rào
cản hữu hình và vô hình, tạo tâm lý xã hội và môi trường kinh doanh thuận lợi
cho các loại hình doanh nghiệp của tư nhân phát triển không hạn chế quy mô
trong mọi ngành, nghề, lĩnh vực, kể cả các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh quan
trọng của nền kinh tế mà pháp luật không cấm". Việc Đại hội X cho phép
"đảng viên làm kinh tế không giới hạn về quy mô" sẽ góp phần củng cố niềm
tin của xã hội vào tiền đồ, triển vọng của kinh tế tư nhân.
* Kinh tế tư nhân không chỉ có tiếng nói quyết định đến sức mạnh
kinh tế của hầu hết các quốc gia mà còn trở thành một lực lượng kinh tế
có ý nghĩa chính trị toàn cầu. Phát triển khu vực kinh tế tư nhân cũng có
nghĩa là bảo tồn tính đa dạng phong phú của đời sống kinh tế, xem nó
như là nguồn gốc của mọi sự phát triển.