Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
LỜI CẢM ƠN
Thân chào quý thầy cô và các bạn, trong quá trình học tập mình có nghe qua loại
sợi có tên là Sisal (hay sợi Dứa dại) – một loại sợi được tạo ra từ loại cây trồng
công nghiệp khá phổ biến ở nhiều quốc gia nên muốn giới thiệu cho các bạn cùng
kham thảo. Và đây cũng là đề tài tiểu luận mà mình muốn hoàn thành để kiểm tra
lại kiến thức đã học của môn Vật Liệu May. Mình xin chân thành cảm ơn sự hướng
dẫn tận tình của thầy Huỳnh Văn Trí cùng với những ý kiến trực tiếp từ các bạn của
mình trong thời gian hoàn thành bài tiểu luận này. Nếu có chỗ nào sai sót rất mong
thầy cô và các bạn nhiệt tình đóng góp để mình có thêm kinh nghiệm cho những bài
tập sau. Xin chúc mọi người có nhiều sức khỏe để làm việc thật tốt!
1
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
ĐÁNH GIÁ CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
2.1.2 Đặc điểm, tính chất …………………………………………………….. 7
2.2 Quá trình sản xuất sợi Sisal ………………………………………………….
10
2.3 Ứng dụng của sợi Sisal ……………………………………………………... 13
2.3.1 Trong truyền thống …………………………………………………… 13
2.3.2 Trong sản xuất giấy và bột giấy ……………………………………… 14
2.3.3 Trong dệt may ………………………………………………………... 14
3
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
2.3.4 Sản xuất nhựa và cao su vật liệu tổng hợp …………………………… 15
2.3.5 Sử dụng chất thải Sisal ……………………………………………… 15
2.4 Lợi ích và hạn chế của Sisal với môi trường ……………………………….. 16
2.4.1 Lợi ích ………………………………………………………………… 16
2.4.2 Hạn chế ……………………………………………………………….. 16
2.5 Triển vọng của Sisal trên thị trường ………………………………………... 17
Chương 3: Kết luận …………………………………………………………….. 18
3.1 Ý nghĩa thực tiễn từ kết quả nghiên cứu ……………………………………. 18
3.2 Kiến nghị ……………………………………………………………………. 18
Tài liệu kham khảo ……………………………………………………………... 19
4
Tiểu luận Vật liệu may
Bố cục của đề tài:
Bố cục bài tiểu luận này được chia thành 3 chương kèm theo phần tài liệu
kham khảo. Trong đó 3 chương gồm: Chương 1: giới thiệu đề tài; chương 2:
nội dung (giới thiệu, quá trình tạo sợi, ứng dụng, lợi ích – hạn chế, triển vọng
trên thị trường của Sisal); chương 3: kết luận (ý nghĩa thực tiễn và kiến nghị).
CHƯƠNG 2:
5
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
NỘI DUNG
2.1 Giới thiệu về Sisal:
2.1.1 Nguồn gốc:
- Khái niệm: Sisal là loại xơ có từ thiên nhiên
(tên khoa học là Agave sisalana) của họ Agavoideae.
- Xuất xứ: Là loại cây có nguồn gốc không rõ
PHÂN LOẠI KHOA HỌC:
Loài:
Thực vật
ràng, trong thế kỉ 19, việc trồng Sisal đã lây lan sang
Nhánh: Thực vật hạt
chiếm 90% vật liệu sử dụng dây thừng khô trên thế giới.
6
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
- Việc trồng để làm thương mại loại cây này đã được thực hiện lần đầu tiên ở
Brazil vào cuối năm 1930 và cũng xuất khẩu lần đầu vào năm 1948. Trong đó
Brazil và Trung Quốc là nguồn cung cấp chính về Sisal.
2.1.2 Đặc điểm, tính chất:
- Đặc điểm:
+ Sisal là loại cây vùng nhiệt đới vì nó
thích hợp với ánh nắng mặt trời và nhiệt độ trên 25
độ C , là một thành viên của gia đình xương rồng.
Thân cây phát triển đến khoảng 3 feet (0.9 mét) về
chiều cao, đường kính khoảng 15 inch (38 cm). Lá
cây phát triển dày đặc với hoa ở giữa, lá cứng có vị
bùi, với màu lá từ xám chuyển sang xanh lá cây
đậm, mỗi lá dài 2 – 6 feet (0.6 – 1.8 mét), chiều
Lá cây dài 0.6 – 2 mét
rộng nhất của lá từ 4 – 7 inch (10 – 18 cm).
+ Sau khi trồng được
4 – 8 năm, các cây trưởng
thành sẽ cho ra hoa ở trung
tâm với chiều cao đạt khoảng
20 feet (6 mét). Hoa màu
8
Thuốc nhuộm dễ
dàng, dễ ăn màu
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
Ta có bảng phân tích sau:
a) Thành phần hóa học của Sisal sợi quang:
Cellulose
65%
Hemicelluloses
12%
Lignin
9.9%
Waxes
2%
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
2.2 Quá trình sản xuất sợi Sisal:
Một cây Sisal có tuổi thọ từ 7 – 10 năm và thường sản xuất ra 200 – 250 lá để sử
dụng, mỗi lá chứa trung bình khoảng 1000 sợi, các sợi thường chỉ chiếm khoảng
4% trọng lượng cây. Sợi được chiết xuất bởi một quá trình được gọi là bóc vỏ cơ
khí, khi đó lá sẽ bị nghiền nát và đập bởi các con
lăn để loại bỏ phần bột, giữ lại phần sợi. Ở Đông
Phi, nơi sản xuất thường nằm trên vùng đất rộng
lớn, lá được vận chuyển đến một nhà máy bóc vỏ
chính, các chất xơ sau đó được sấy khô, chải và
đóng kiện xuất khẩu. Quá trình làm khô nhân tạo
được biết sẽ mang lại kết quả tốt hơn so với phơi
nắng, nhưng nó không khả thi ở các nước đang phát
Đóng kiện sợi Sisal
triển, nơi chủ yếu sản xuất ra Sisal.
10
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
Máy xay
36,9
Cộng hòa Nhân dân Trung Quốc
34.0
Kenya
27,6
Madagascar
9.1
Haiti
2.2
Nam Phi
1.6
Tổng số thế giới
240,7
Nguồn: FAO sợi thống kê Bulletin
(http//: www.princeton.edu)
Phi và Mĩ La – tinh, ngày nay nó có thể xem như một “mốt” mới.
(Nguồn: www.annaluks.blogspot.com)
Sisal còn có thể thay thế hoặc tăng cường sợi thủy tinh nhằm giúp củng cố
nhựa trong xe ô tô, tàu thuyền, đồ nội thất, bể chứa nước và ống dẫn.
14
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
Sisal cũng có thể sử dụng làm tăng sức mạnh trong hổn hợp xi măng cho
sự phát triển của nhà ở giá thấp và để thay thế amiăng trong tấm lợp và phanh
miếng đệm.
2.3.4 Sản xuất nhựa và cao su vật liệu tổng hợp:
Sisal có tiềm năng như tăng cường polymer (nhựa nhiệt dẻo, thermosets
và cao su) vật liệu tổng hợp, sử dụng trong các linh kiện ô tô và đồ nội thất rất phổ
biến. Ngoài ra, còn là vật liệu tốt nhất làm bảng phi tiêu.
2.3.5 Sử dụng chất thải Sisal:
Phụ phẩm từ Sisal có thể được sử dụng để làm khí sinh học, nguyên liệu
dược phẩm và vật liệu xây dựng. Các phế thải còn lại sau khi lấy sợi nếu hủy đi rất
lảng phí nên để khai thác giá trị kinh tế của vật liệu này (lên tới khoảng 15 triệu
tấn/năm), Quỹ chung cho hàng hóa (CFC), UNIDO và các ngành công nghiệp Sisal
Tanzania đã tài trợ để thành lập nhà máy đầu tiên sử dụng chất thải để sản xuất khí
sinh học Sisal, quá trình nhiệt điện và phân bón. Qua đánh giá cho thấy 75% năng
lượng sản xuất có thể phân phối cho các khu dân cư ở nông thôn và 25% được sử
dụng trong chế biến.
Hồ Thị Xuân
Sisal có một tương lai đầy hứa hẹn không chỉ vì những cách sử dụng mới của
sợi này mà còn vì nhận thức rằng chúng là loại sợi tự nhiên thân thiện với môi
trường. Thông báo này đã được phổ biến rộng rãi trong Năm Quốc tế sợi tự nhiên
trong năm 2009. Được công nhận là một nguồn tài nguyên có giá trị và đa dạng,
đầy tiềm năng.
17
Tiểu luận Vật liệu may
Hồ Thị Xuân
CHƯƠNG 3:
KẾT LUẬN
3.1 Ý nghĩa thực tiễn từ kết quả nghiên cứu:
Công nghệ kĩ thuật ngày nay càng phát triển mạnh kéo theo đó là những sáng
kiến vô cùng độ đáo mà con người đã tìm ra, không những cải thiện đời sống của
người dân mà còn tạo ra những vật liệu mới, công cụ mới và một cuộc sống mới
hoàn hảo hơn. Cũng giống như Sisal, từ một loại thực vật cứng và khô thì qua bàn
tay chế tác của con người, nó đã trở nên có giá trị, biến thành nhiều loại mặt hàng
có ích cho người sử dụng.
3.2 Kiến nghị:
Sau khi tìm hiểu về những thành tựu mà vật liệu Sisal mang lại thì tôi thấy phần
lớn Sisal vẫn chưa được ứng dụng nhiều trong ngành thời trang, có lẽ vì nó quá khô
khan nên sẽ không phù hợp trong việc làm vải may trang phục nhưng nếu dùng