TR
NGă
I H C KINH T QU C DÂN
CÔNG TRÌNH THAM GIA XÉT GI I
GI IăTH
NGăắTÀIăN NGăKHOAăH C TR VI TăNAM”
N Mă2015
Tên công trình:
XÂY D NGăV NăHịAăH Că
NG C A SINH VIÊN KHOA QU N TR
KINHăDOANH,ăTR
NGă I H C KINH T QU C DÂN
Thu c nhóm ngành khoa h c: Kinh doanh và qu n lý 2 (KD2)
HÀ N I, 2015
1
M CL C
DANH M C B NG BI U ..........................................................................................3
DANH M C HÌNH V ...............................................................................................4
DANH M C T
CH
ă C ă B Nă V ă V Nă HịAă H Că
NG
NGă IăH C....................................................................................9
1.1. Khái ni m v n hóa h c đ ng ....................................................................9
1.2. Các b ph n c u thành c a v n hóa h c đ ng: ......................................9
1.2.1.
Các c p đ v n hóa t ch c .................................................................. 9
1.2.1.
Bi u hi n c a v n hóa h c đ ng theo các c p đ v n hóa t ch c
c a Edgar Schein .................................................................................................. 9
1.3. Ph ng pháp nh n di n v n hóa t ch c: B công c đánh giá v n hóa
t ch c (Organizational Culture Assessment Instrument – OCAI)....................9
1.3.1.
Gi i thi u chung v OCAI .................................................................... 9
1.3.2.
B câu h i c a OCAI ............................................................................ 9
1.3.3.
Khung giá tr c nh tranh ...................................................................... 9
1.3.4.
B n ki u v n hóa t ch c ................................................................... 10
1.3.5.
Quy trình áp d ng mô hình OCAI ..................................................... 10
CH
NGă2: NH Nă DI Nă V Nă HịAă H Că
KHOAă QU Nă TR ă KINHă DOANH,ă TR
NGă
DÂN
11
XÂY D NGă V Nă HịAă H C
NG C A SINH VIÊN KHOA QU N TR KINHăDOANH,ăTR
NGă I
H C KINH T QU C DÂN ....................................................................................18
3.1. Ph ng án v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa Qu n
tr kinh doanh, tr ng i h c Kinh t Qu c dân .............................................18
3.2.
xu t v v n hóa h c đ ng c a sinh viên khoa Qu n tr kinh doanh,
tr ng i h c Kinh t Qu c dân ........................................................................27
3.2.1. Xây d ng h giá tr n n t ng c a sinh viên khoa QTKD........................ 27
3.2.2.
Xây d ng m t môi tr ng v n hóa lành m nh ................................. 28
3.2.3.
K t h p gi a gia đình - nhà tr ng - xã h i trong vi c giáo d c v n
hóa h c đ ng cho sinh viên.............................................................................. 28
K T LU N
29
TÀI LI U THAM KH O .........................................................................................30
PH L C PHI U I U TRA Ý KI N V V NăHịA H Că
NG .................32
3
DANH M C B NG BI U
B ng 2-1. V n hóa ch đ o trong v n hóa h c đ ng hi n t i c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng HKTQD ............................................................................................12
khoa QTKD, tr ng HKTQD ...................................................................................24
4
DANH M C HÌNH V
H nh 1-1. Khung giá tr c nh tranh .............................................................................. 10
H nh 2-1. V n hóa ch đ o trong v n hóa h c đ ng hi n t i c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng HKTQD ............................................................................................ 13
H nh 2-2. Các khía c nh trong v n hóa h c đ ng hi n t i c a sinh viên khoa QTKD,
tr ng HKTQD ......................................................................................................... 16
H nh 3-1. V n hóa ch đ o trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
QTDK, tr ng HKTQD ............................................................................................ 18
H nh 3-2.
QTKD, tr
c đi m ch đ o trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
ng HKTQD ............................................................................................ 19
H nh 3-3. Lãnh đ o t ch c trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng HKTQD ............................................................................................ 20
H nh 3-4. Qu n lý con ng i trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên
khoa QTKD, tr ng HKTQD ................................................................................... 21
H nh 3-5. Ch t keo c a t ch c trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên
khoa QTKD, tr ng HKTQD ................................................................................... 22
H nh 3-6. N l c chi n l c trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng HKTQD ............................................................................................ 23
H nh 3-7. Quan đi m v thành công trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh
viên khoa QTKD, tr ng HKTQD ........................................................................... 24
H nh 3-8. V n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa QTKD, tr ng
HKTQD ..................................................................................................................... 25
Lý do l a ch năđ tài
Hi n nay, vi c xây d ng v n hóa h c đ ng v i m c tiêu chung nh t là xây
d ng tr ng h c lành m nh - c s quan tr ng đ giáo d c đào t o đ c nh ng sinh
viên có đ o đ c, tr nh đ nghi p v t t càng đ c đ cao và nh n m nh. Chính vì
v y, chúng em ch n đ tài: ắXơyă d ngă v nă hóaă h că đ ngă c aă sinhă viênă Khoaă
Qu nă tr ă kinhă doanh,ă Tr ngă iă h că Kinhă t ă Qu că dơn”. N u nh k t qu
nghiên c u này có nhi u tri n v ng th có th d a trên đó xem xét nhân r ng ra áp
d ng cho ph m vi l n h n nh toàn b
i h c Kinh t Qu c dân ( HKTQD), t đó
xây d ng đ c m t môi tr ng v n hóa h c đ ng lành m nh cho các sinh viên c a
tr ng.
2.
T ng quan tình hình nghiên c u
Theo inh Công Tu n (tháng 3-2011), V n hóa h c đ ng nhìn t quan h
th y trò, đã nh n t m i quan h th y trò ph n ánh nh ng bi u hi n c a v n hóa h c
đ ng.
Theo Tr n Hoàng Phong (ngày 10-8-2011), Vài suy ngh v xây d ng v n hóa
h c đ ng trong tr ng đ i h c, đã đ ng trên thái đ và hành vi giao ti p c a sinh
viên v i nhau, v i gi ng viên, v i c nh quan môi tr ng… mà nêu lên th c tr ng
chung v v n hóa h c đ ng và đ xu t m t s gi i pháp kh c ph c
TS. Ph m Ng c Trung (2012), Xây d ng v n hóa h c đ ng nhu c u và gi i
pháp, đã nghiên c u quá tr nh h nh thành v n hóa h c đ ng Vi t Nam qua các th i
k l ch s , nêu lên th c tr ng và gi i pháp góp ph n xây d ng v n hóa h c đ ng ti n
b và lành m nh đáp ng nhu c u xã h i
Các nghiên c u trên tuy đã đ c p đ n th c tr ng v n hóa h c đ ng hi n nay
nh ng m i ch đ ng trên m t s khía c nh v n hóa h c đ ng ho c t nh h nh chung
c a toàn b các nhà tr ng mà ch a đi vào c th m t tr ng h c nào. V v y, nhóm
Câu h i nghiên c u
- Nh ng bi u hi n c a v n hóa h c đ
nào?
- Nh ng y u t nào nh h
viên khoa QTKD?
- Xây d ng v n hóa h c đ
khoa?
5.
ng c a sinh viên khoa QTKD nh th
ng và quy t đ nh đ n v n hóa h c đ
ng nh h
ng c a sinh
ng th nào đ n s phát tri n c a m t
N i dung nghiên c u
- Khái quát các c s lý thuy t v v n hóa nói chung và v n hóa h c đ
- Phân tích th c tr ng v n hóa h c đ
HKTQD.
ng.
ng c a sinh viên Khoa QTKD, Tr
ng
8
7.
Ph
ngăphápănghiênăc u
tài s d ng các phân tích đ nh tính thông qua ph ng v n k t h p phân tích
đ nh l ng, thu th p và x lý s li u thông qua b công c OCAI đ nh n di n v n
hóa hi n t i và v n hóa mong mu n.
9
CH
1.1.
NGă1: NH NGă V Nă
ă C ă B Nă V ă V Nă HịAă H Că
TRONGăTR
NGă IăH C
Kháiăni măv năhóaăh căđ
NGă
ng
Theo Giáo s , Vi n s Ph m Minh H c: V n hóa h c đ ng là h th ng các
chu n m c, giá tr giúp các cán b qu n lý nhà tr ng, các th y cô, các v ph huynh
và các em h c sinh, sinh viên có cách th c suy ngh , t nh c m, hành đ ng t t đ p.
1.2.
v năhóaăth ngăquy, v năhóaăth ătr ng và v năhóaăth ăb c.
1.3.2. B câu h i c a OCAI
Các thành viên trong t ch c tham gia kh o sát c n đánh giá 6 đ c tr ng quan
tr ng c a v n hóa t ch c: c đi m ch đ o; lãnh đ o t ch c; qu n lý con ng i;
ch t keo c a t ch c; n l c chi n l c; quan đi m v thành công
1.3.3. Khung giá tr c nh tranh
Cameron và Quinn t o ra b n góc ph n t t ng ng v i b n lo i v n hóa t
ch c mà có s khác bi t sâu s c v hai khía c nh sau:
10
- T p trung n i b và tích h p v i t p trung bên ngoài và s khác bi t.
- Tính n đ nh và ki m soát v i tính linh ho t và th n tr ng.
phía bên trái trong đ th , t ch c t p trung vào môi tr ng n i b (đi u g là
quan tr ng và làm th nào đ khuy n khích làm vi c?), còn bên ph i các t ch c này
đang t p trung bên ngoài (nh ng đi m n i b t c a môi tr ng bên ngoài, khách hàng,
và th tr ng?). T i đ nh c a đ th , t ch c mong mu n s linh ho t và th n tr ng,
trong khi phía d i t ch c các giá tr trái ng c nhau: s n đ nh và ki m soát.
Thân
t c
Th b c
Th ng
quy
tr
Th
c 2: o l
- B
c 3: Phân tích và đánh giá k t qu đi u tra
ng k t qu kh o sát và v bi u đ
11
CH
2.1.
NGă2: NH Nă DI Nă V Nă HịAă H Că
NGă C Aă SINHă VIểNă
KHOAăQU NăTR ăKINHăDOANH,ăTR
NGă IăH CăKINHă
T ăQU CăDỂN
Gi iăthi uăv ăkhoaăQu nătr ăkinhădoanh,ătr
ngă
iăh căKinhăt ăQu cădơn
Khoaă Qu nă tr ă kinh doanh (QTKD - FBM) có 03 B môn Qu n tr doanh
nghi p, QTKD t ng h p và V n hoá kinh doanh; đào t o b c c nhân, b c cao h c,
b c ti n s ; có truy n th ng đi đ u trong các phong trào oàn tr ng, phong trào h c
t p.
ph n quan tr ng trong các ho t đ ng c a l p, khoa. Trung b nh ý ki n hoàn
toàn không đ ng ý (6,77%); không đ ng ý (6,23%); b nh th ng (39,61%);
đ ng ý (34,91%); hoàn toàn đ ng ý (12,48%).
12
khoa s đ i m i v n ch a cao, ph n l n các ho t đ ng d a trên nh ng quy
t c s n có, mang tính b t bu c nên ch a th c s thu hút sinh viên.
- Ni mă tin:ă Cóă6ănh năđ nh:ăT i khoa, l p, quy t đ nh luôn đ c đ a ra phù
h p v i l i ích c a ph n đông sinh viên; Nhìn chung, đ i ng sinh viên có đ ng
c và m c đích t t; Khoa QTKD có ph ng th c ho t đ ng nh t quán, th ng
nh t t trên xu ng d i và gi a các l p, khóa trong khoa;
i ng sinh viên
khoa QTKD chân th t, thành tâm trong h c t p; Có ít “bí m t” t i khoa
QTKD; Chúng tôi tin t ng vào khoa QTKD. S ý ki n hoàn toàn không đ ng
ý (4,82%); không đ ng ý (12,15%); b nh th ng (40,97%); đ ng ý (33,72%);
hoàn toàn đ ng ý (8,34%).
Giá tr ni m tin c a sinh viên trong khoa ch a th c s cao, các quy t đ nh
ng đ c ng i đ ng đ u đ a ra ch ch a có s tham gia c a sinh viên.
th
- Cam k tăc aăng iăsinhăviên:ă4ănh năđ nh:ăTôi r t t n t y v i l p, khoa; Tôi
mu n gi i thi u nh ng ng i khác v khoa; Tôi th y mình là m t thành viên
trong gia đình khoa QTKD; Tôi không mu n r i khoa QTKD đ h c n i
khác: Hoàn toàn không đ ng ý (8,31%); Không đ ng ý (11,98%); B nh th ng
(39.05%); ng ý (25,54%); Hoàn toàn đ ng ý (15,12%).
Nh ng giá tr mà khoa t o ra v n ch a th c s thu hút và gi đ c ni m tin c a
sinh viên, vi c tham gia c a sinh viên v i các phong trào c a khoa ph n l n do s b t
bu c c a l p, ch a th c s c m th y m nh g n bó v i khoa.
24,89
27,14
100
13
V n hóa ch đ o
Thân t c
Bên trong
Linh ho t
30
25
20
15
10
5
0
Th b c
Th
ng quy
Hi n
t i
25,23
V n hóa th
quy
26,75
ng
V n hóa th
tr ng
V n hóa th
b c
T ng
c ng
23,45
24,57
100
i v i khía c nh này, V n hóa Th ng quy có đi m cao nh t (26,75 đi m). c
đi m ch đ o c a khoa QTKD chính là m t m t môi tr ng h c t p n ng đ ng, sáng
t o; m i ng i s n sàng nh n vi c và dám r i ro. Các ki u v n hóa khác có các s
đi m theo sau l n l t là: V n hóa thân t c, v n hóa th b c và v n hóa th tr ng.
23,45
27,82
100
Lãnh đ o khoa, l p đ c nói đ n nh ng nhà nhà đi u ph i và t ch c (V n hóa
th b c: 27,82 đi m). Và h có thêm nh ng ph m ch t nh m t c v n, nhà đ nh
h ng, t o đ ng l c (V n hóa thân t c). H c ng đ c xem nh là nh ng con ng i
đ nh h ng vào k t qu công vi c (V n hóa th tr ng). H ít đ c nh c đ n nh m t
nhà m o hi m và sáng t o (V n hóa th ng quy).
Qu nălỦăconăng
i
B ng 2-4. Qu n lý con ng
V n hóa thân
t c
Hi n
t i
i trong v n hóa h c đ ng hi n t i c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng
KTQD
V n hóa th
quy
25,12
t i
23,49
V n hóa th
quy
22,79
ng
V n hóa th
tr ng
V n hóa th
b c
T ng
c ng
23,19
30,53
100
15
Ch t keo g n k t các sinh viên trong khoa QTKD l i v i nhau chính là h
th ng các chính sách, các quy đ nh c a khoa (v n hóa th b c: 30,53 đi m). Ti p theo
T ng
c ng
24,76
28,98
100
Khoa QTKD t p trung vào s n đ nh. Ki m soát và đi u ph i nh p nhàng
đ c đánh giá cao (v n hóa th b c 29,98 đi m). Ti p đó là v n hóa Th tr ng, v n
hóa Thân t c, v n hóa Th ng quy.
Quanăđi m v thành công
B ng 2-7. Quan đi m v thành công trong v n hóa h c đ ng hi n t i c a sinh viên
khoa QTKD, tr ng
KTQD
V n hóa thân
t c
Hi n
t i
24,87
V n hóa th
quy
22,75
ng
V n hóa th
30.53
28.98
23.45
25.98
21.75
23.89
23.19
24.76
21.81
22.79
21.66
22.75
26.98
25.12
23.49
50%
40%
30%
25.23
20%
10%
0%
c đi m ch
đ o
T
Th
ng qui
C
C
T
ình 2-2. Các khía c nh trong v n hóa h c đ ng hi n t i c a sinh viên khoa QTKD,
tr ng
KTQD
Có th nh n th y, ki u V n hóa Th b c có s đi m cao nh t c a 4 trong 6 khía
c nh c a v n hóa h c đ ng. i u đó cho th y sinh viên khoa QTKD đang h c t p,
sinh ho t trong m t môi tr ng mang tính “hành chính”, “c p b c”, t p th đ c hình
Formatted: Font color: Auto, English (U.S.)
17
sinh viên nhi u n i ch a đ p. S g n k t gi a các sinh viên trong khoa ch a cao;
ch a có nhi u ho t đ ng giao l u gi a các sinh viên các Khoa, các l p.
2.4.3. Nguyên nhân
- Nguyên nhân ch quan: V n đ v n hóa ch a đ c quan tâm đúng m c, v n đ
t ch c, qu n lý, giáo d c ch a t t; m i ch coi tr ng vi c trang b ki n th c
chuyên môn, nghi p v mà l i qua xem nh vi c giáo d c v n hóa h c đ ng;
ph ng châm giáo d c “Tiên h c l , h u h c v n” b xem nh , sinh viên ch a
có nh n th c đúng đ n v v n đ v n hóa h c đ ng.
- Nguyên nhân khách quan: H c theo tín ch khi n sinh viên ch a có s g n bó
v i l p; sinh viên trong khoa đông, thông tin liên l c h n ch , nh h ng t
khoa h c công ngh , v n hóa th c d ng; quan tâm đ n làm thêm h n vi c h c;
ph n l n sinh viên s ng xa gia đ nh, t do s ng theo ý thích nên d buông th .
18
CH
NGă3: M T S KI N NGH
XÂY D NGă V Nă HịAă H C
NG C A SINH VIÊN KHOA QU N TR KINH DOANH,
TR
NGă I H C KINH T QU C DÂN
3.1.
100
100
ng quy
V n hóa th tr
ng
V n hóa th b c
T ng c ng
V n hóa ch đ o
Thân t c
Bên trong
Linh ho t
30
25
20
15
10
5
0
Th b c
ng mong mu n c a sinh viên khoa
căđi m ch đ o
c đi m ch đ o trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên
khoa QTKD, tr ng
KTQD
B ng 3-2.
Hi n t i
V n hóa thân t c
25,23
V n hóa thân t c
V n hóa th ng quy
26,75
V n hóa th ng
V n hóa th quy
tr ng
23,45
ng
V n hóa th Vb nc hóa th tr24,57
23,45
17,75
24,21
c
T ng c ng V n hóa th b100
15
10
5
0
Th b c
Th
ng quy
Th tr
ng
n đ nh
Hi n t i
ình 3-2.
Mong mu n
c đi m ch đ o trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng
KTQD
V n hóa Th ng quy có đi m cao nh t: sinh viên c a khoa mong mu n khoa,
l p là m t t ch c n ng đ ng, m i ng i s n sàng nh n vi c và dám r i ro.
Formatted Table
27,82
23,34
100
100
ng quy
V n hóa th tr
ng
V n hóa th b c
T ng c ng
Formatted Table
Lãnh đ o t ch c
Thân t c
Bên trong
Linh ho t
30
25
20
15
V khía c nh này, đi m s c a các ki u v n hóa trong v n hóa h c đ
hi n t i và mong mu n t ng đ i đ ng đ u, không có s bi n đ ng quá m nh.
ng
21
Qu nălỦăconăng
i
B ng 3-4. Qu n lý con ng i trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên
khoa QTKD, tr ng
KTQD
Hi n t i
Mong mu n
V n hóa thân t c
25,12
28,06
V n hóa th
21,81
26,79
20
15
10
5
0
Th b c
i
Th
ng quy
Bên ngoài
Th tr
ng
n đ nh
Hi n t i
Mong mu n
ình 3-4. Qu n lý con ng i trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên
khoa QTKD, tr ng
KTQD
Làm vi c nhóm, s đ ng thu n và tham gia c a các thành viên là đi u quan
tr ng nh t: V n hóa thân t c.
đây, chúng ta c n chú ý h n đ n v n hóa th ng quy và v n hóa th tr
100
100
ng quy
V n hóa th tr
ng
V n hóa th b c
T ng c ng
Ch t keo c a t ch c
Thân t c
Bên trong
Linh ho t
35
30
25
20
15
10
5
0
Th b c
c trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng
KQTD
Hi n t i
Mong mu n
V n hóa thân t c
24,60
32,23
V n hóa th
21,66
26,15
24,76
21,43
28,98
20,19
100
ng quy
Bên ngoài
Th tr
ng
n đ nh
Hi n t i
ình 3-6. N l c chi n l
Mong mu n
c trong v n hóa h c đ ng mong mu n c a sinh viên khoa
QTKD, tr ng
KTQD
Các sinh viên trong khoa QTKD mong mu n khoa, l p t p trung vào v n đ
phát tri n con ng i. Các thành viên đ c tin t ng cao, c i m và đ c tham gia
vào quá trình ra quy t đ nh. N l c chi n l c này thu c ki u v n hóa Thân t c.
C n chú ý v n thân t c và v n hóa th b c trong n l c chi n l
v n hóa thân t c t ng 7,63 đi m; v n hóa th b c gi m 8,79 đi m.
c c a khoa:
24
100
ng quy
V n hóa th tr ng
Quan đi m v thành công
V n hóa th b c
Thân t c
Bên trong
Linh ho t
30
25
20
15
10
5
0
Th b c
T ng c ng
Th
ng quy
Th tr
ng