Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 1 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Giáo viên Báo cáo : Nguyễ n

Thanh

Yên

Sáng kiến kinh nghiệm:
Sử dụng công nghệ thông tin cho
tiết dạy văn bản nhật dụng Ngữ
Văn 8
I/ LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
So với các bộ mơn khác trong trường phổ thơng, bộ mơn Ngữ văn giữ vai trò rất
quan trọng trong nhà trường. Bộ mơn này khơng chỉ là cầu nối giữa các bộ mơn khoa học
tự nhiên, khoa học xã hội mà còn được xem như là một bộ mơn về giáo dục con người,
giúp con người dần hồn thiện về nhân cách và sớm hòa nhập cộng đồng. Trong bộ mơn
này gồm có ba phân mơn nhỏ đó là: Văn – Tiếng Việt – Tập làm văn tạo thành một chỉnh
thể thống nhất với tên gọi chung là Ngữ văn. Trong ba phân mơn kể trên thì văn bản ln
được xếp đầu tiên trong một bài học ở các khối từ 6 đến 9. Tại sao lại có sự sắp xếp như
thế? – Câu trả lời khơng nằm ngồi mục tiêu: Văn bản ln làm nền cho việc khai thác các
tri thức phần Tiếng việt và phần tập làm văn. Đó là việc xét theo phân mơn, còn xét về mặt
nội dung thì văn bản có ý nghĩa vơ cùng to lớn về lịch sử, về văn hóa, về phong tục tập

Dạy văn bản: Thơng tin về ngày trái đất năm 2000 là nhằm chỉ cho học sinh thấy
được tác hại của việc sử dụng bao bì ni lơng và kêu gọi mọi người hạn chế việc sử dụng
bao bì ni lơng nhưng khơng có ảnh minh họa thì các em có tin vào những tác hại mà bao bì
ni lơng gây ra đối với mơi trường và sức khỏe con người khơng? Trong khi mọi người ai
cũng sử dụng thường xun và chủ yếu có cả gia đình của các em.
Dạy văn bản Ơn dịch thuốc lá ở lớp 8 là nhằm chỉ cho các em thấy tác hại của
thuốc lá khơng chỉ đối với sức khỏe người hút mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của mọi
người xung quanh nhưng chỉ nói mà các em khơng trực tiếp nhìn thấy tác hại thì các em
có được thuyết phục khơng? Trong khi đó thanh niên ngày nay hút thuốc chiếm đa số và
rất sành điệu.

II/ PHẦN NỘI DUNG:
1/ CƠ SỞ LÍ LUẬN:
Từ vài thập kỉ nay, với sự phát triển của văn hóa, khoa học giáo dục và với sự mở
rộng giao lưu quốc tế, nền giáo dục nước nhà đang đà phát triển mạnh mẽ chưa từng thấy.
Trong đó, cơng nghệ thơng tin ngày càng được chú trọng nhiều trong giảng dạy ở các
trường, nhất là các trường phổ thơng.
Mơn học Ngữ văn có thể nói là một mơn học có vị trí hết sức quan trọng trong nhà
trường bởi đặc thù mơn học là giáo dục làm người; đào tạo, bồi dưỡng người học thành
những con người mẫu mực có nhân cách chuẩn mực,... ưu điểm là thế nhưng mơn học này
trong nhà trường được học sinh đánh giá là buồn chán vì chỉ khai thác kênh chữ khơng có
hình ảnh sinh động như các mơn học khác. Trên cơ sở đó, các giáo viên dạy mơn Ngữ văn
ngồi việc thay đổi phương pháp còn trang bị thêm hình ảnh trực quan sinh động nhằm
biến tiết học Ngữ văn khơng còn đơn điệu như trước mà trở nên sinh động, hứng thú hơn.
2/ THỰC TRẠNG:
Long vĩnh là một xã thuộc vùng sâu, vùng xa, có đơng đồng bào dân tộc Khmer,
điều kiện đi lại khó khăn nên người dân ít có điều kiện học tập, thơng tin đến với họ rất
chậm.
Học sinh khơng có điều kiện tiếp xúc với cuộc sống bên ngồi, kiến thức các em có
được phần lớn được học trong nhà trường là chủ yếu.

tầm một vài ảnh có liên quan đến bài học (nếu có),...
Một tiết dạy sử dụng cơng nghệ thơng tin người giáo viên khơng chỉ truyền tải
những nội dung trên mà đòi hỏi người giáo viên phải sử dụng thành thạo cơng nghệ thơng
tin như vi tính, máy chiếu,...; phải có hình ảnh trực quan sinh động, những đoạn phim tư
liệu để học sinh nhận biết thơng qua các giác quan như nghe, nhìn và từ đó các em phân
tích, rút ra bài học chứ khơng đơn thuần chỉ là vấn đáp. Giáo viên còn phải điều chỉnh, sắp
xếp các hình ảnh cho thật phù hợp với từng đơn vị kiến thức của bài học,...
Sau đây là một số nội dung mẫu để giảng dạy một số văn bản nhật dung lớp 8 trong
việc giáo dục học sinh về mơi trường, sức khỏe, dân số,...
Dạy văn bản Thơng tin về ngày trái đất năm 2000 ( tuần 10 – tiết 39) có thể cung
cấp cho học sinh một số thơng tin sau để dẫn vào bài:
Báo đưa tin việc cơng ty Vedan gây ơ nhiễm sơng Thị Vải

XN NGHI
15:57 (GMT+7) - Thứ Tư, 17/9/2008

Việc bắt quả tang Cơng ty Vedan Việt Nam xả nước thải xuống dòng sơng Thị Vải
đã làm bàng hồng dư luận. Dù đã có thơng tin từ phía người dân về việc Cơng ty
Vedan Việt Nam xả thải ra sơng Thị Vải và dù đã từng có “tiền án” hơn 2 năm về
trước, nhưng cơ quan chức năng là Cục Cảnh sát mơi trường cùng đồn kiểm tra liên
ngành Bộ Tài ngun và Mơi trường đã phải mật phục ròng rã 3 tháng trời, mới bắt
được quả tang Vedan xả nước thải chưa qua xử lý xuống sơng Thị Vải.
Hệ thống “tinh vi”. Việc Cơng ty Vedan xả nước thải chưa qua xử lý theo quy định
và có chứa rất nhiều chất độc hại ảnh hưởng nghiêm trọng đến mơi trường sống bên
ngồi, nhất là dòng sơng Thị Vải, vốn dĩ khơng còn xa lạ gì với cơng luận và dư luận
người dân quanh khu vực này, từ hàng chục năm về trước. Từ những năm 90 của thế
kỷ trước, cụ thể là những năm 1994 - 1995, Cơng ty Vedan đã lắp đặt một “hệ thống
xử lý” có chủ ý: hệ thống bơm nhiều tầng nấc có các van đóng - mở linh hoạt và dẫn
ra một đường ống “bí mật” được cắm sâu trong lòng đất trực chỉ ra sơng Thị Vải.
Chỉ cần một cái lắc tay nhẹ nhàng, tồn bộ nước thải, lẽ ra đi vào hệ thống vận hành,

việc xử lí rác thải chưa hợp lí.

Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 5 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Tác dụng: Học sinh thấy được bao bì ni lơng xử lí khơng hợp lí khơng chỉ làm ảnh hưởng
đến mơi trường mà còn ảnh hưởng đến thực vật như làm cản trở q trình sinh trưởng của
cây khi bào bì ni lơng xen vào trong đất, ơ nhiễm mơi trường.
Mục đích dùng các hình ảnh sau để học sinh thấy rõ hậu quả của việc vứt bao bì ni lơng
xuống các cống rãnh

Tác dụng của các tranh là: học sinh dễ dàng nhận ra việc vứt bao bì ni lơng xuống cống
rãnh làm tắt nghẽn các đường dẫn nước thải Ngập lụt về mùa mưa Muỗi phát sinh
dịch bệnh,…
Mục đích sử dụng hai tranh sau để học sinh nhận ra ngun nhân nào dẫn đến cá chết hàng
loạt trên biển

Tác dụng của tranh là học sinh dễ dàng nhận ra bao bì ni lơng trơi ra biển các sinh vật nuốt
phải  chết.

Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 6 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Tác dụng: Học sinh dễ dàng nhận ra được khi đốt bao bì ni lơng  sinh ra khí Đi-ơ-xin 
ngộ độc, gây ngất, khó thở, nơn ra máu,…  ảnh hưởng đến tuyến nội tiết, giảm miễn
dịch, ung thư, dị tật bẩm sinh cho trẻ sơ sinh.
3. Giải pháp:
Mục đích: cũng cần đưa ra những hình ảnh minh họa và giáo dục học sinh trong
việc hạn chế sử dụng bao bì ni lơng

Tác dụng: Học sinh nhận ra đây là giải pháp hữu hiệu, dễ thực hiện lại thẩm mĩ và vệ sinh,
cần khun mọi người nên chọn giải pháp trên.
Mục đích: Dùng các hình ảnh sau để giáo dục học sinh giữ gìn vệ sinh, bảo vệ mơi trường.

Tác dụng: học sinh ý thức được rằng việc bảo vệ mơi trường khơng của riêng ai mà là sự
chung tay của tất cả mọi người. Trong đó, bản thân các bạn học sinh cũng góp phần khơng
nhỏ trong việc bảo vệ mơi trương, đồng thời vận động tất cả mọi người cùng tham gia nhặt
các loại bao bì ni lơng để đúng nơi quy định.
 Tuần 12 – tiết 45 : Văn bản

ƠN DỊCH THUỐC LÁ
Giáo viên dùng hình ảnh sau để hỏi học sinh: trường học chúng ta có hiện tượng này xảy
ra khơng?

Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 9 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8


Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 12 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Tác dụng: Học sinh nhận ra chất lượng cuộc sống rất thấp như áo khơng đủ mặc, cơm ăn
khơng đủ no, làm nhiều mà khơng thấy có dư,…
Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 13 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Dùng hai hình ảnh sau để cho học sinh thấy dân số đơng dẫn đến những hậu quả như thế
nào?

Tác dụng: học sinh nhận ra được dân số đơng dẫn đến nhiều mối lo như: ơ nhiễm mơi

trường tăng, thiếu đất canh tác, chất lượng cuộc sống thấp, tắt ngẽn giao thơng,…

Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 14 -


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8


720,6%
8/3
30
21 = 70%
9 = 30%
8/1
39
32 = 82,1%
7 = 17,9%
2009 – 2010 8/2
38
30 = 78,9%
8 = 21,1%
8/3
35
24 = 68,6% 11 = 31,4%
8/1
38
29 = 76,3% 8 = 23,7%
2010 – 2011 8/2
39
33 = 84,6% 6 = 15,4%
Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
8/3
37
27 = 73%
10 = 27%
Trang - 15 -




Người thực hiện

Yên
Ý kiến của Tổ chun mơn

Ý kiến của UBND xã
Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 16 -

Nguyễn Thanh
Ý kiến của Ban Giám Hiệu

Ý kiến của Phòng Giáo Dục


Trường Trung học cơ sở Long Vónh
Sáng kiế n kinh nghiệm giảng dạ y Ngữ Văn 8

Giá o viê n thự c hiệ n : Nguyễ n Thanh Yê n
Trang - 17 -