Chương 2
MÔ HÌNH DỮ LIỆU QUAN HỆ
(RELATIONAL MODEL)





MỘT SỐ KHÁI NIỆM
CÁC PHÉP TOÁN ĐẠI SỐ QUAN HỆ
PHỤ THUỘC HÀM
RÀNG BUỘC TOÀN VẸN

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

1


Ví dụ
Cách quản lý thông tin về sinh viên đăng ký môn học như sau:

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm

LOAI_DAT

001

LUC

Trần văn Thành

1.050

002

BHK

Nguyễn Thị Bé

2.500

003

ONT

Lê Thanh Nam

500

Thursday, July 03, 2014

TEN_CSD


tượng gọi là Bộ. Như vậy có thể nói bộ là một
đối tượng cụ thể.

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

5


MỘ SỐ KHÁI NIỆM


QUAN HỆ (RELATIONSHIP)

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

6



Liệu

8


Khóa - Khóa ngọai của Quan hệ




Siêâu khóa
Khóa
Khóa ngọai

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

9


Khóa - Khóa ngọai của Quan hệ





hẽm. Đường quốc lộ có lộ giới 60m; đường
tỉnh lộ có lộ giới 40m; đường liên xã có lộ
giới 15m và đường hẽm có lộ giới 8m. Mỗi
cấp đường cũng có kết cấu bề mặt khác
nhau; Quốc lộ và tỉnh lộ có kết cấu bê-tông
nhựa; đường liên xã và hẽm thường là
đường cấp phối hoặc đường đất.

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

11


Ví dụ 2


Theo số liệu thống kê năm 2005 Huyện
Hóc Môn có 02 tuyến đường quốc lộ với
chiều dài trên 40km; 06 tuyến đường tỉnh
lộ với chiều dài trên 80km; 15 tuyến
đường liên xã và đường nội bộ với chiều
dài 150km và 60 con hẽm với tổng chiều
dài trên 30km


Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

13


CÁC PHÉP TOÁN ĐẠI SỐ QUAN HỆ


Các phép toán đại số quan hệ là phép toán mà
tất cả các hệ quản trị cơ sở dữ liệu đều cài
đặt cụ thể bằng các lệnh theo ngôn ngữ riêng.
Các phép toán này được thực hiện trực tiếp
trên các bộ của các quan hệ lưu trữ trong máy
tính. Việc tổ chức các quan hệ và các bộ của
nó có thể được xem như biểu diễn tương ứng
một – một qua các tệp(file) và các bản
ghi(Records).

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

14


Cho Q là một quan hệ với tập thuộc tính Q+,
Q+=A1,A2,...,An, X Q+: X là một tập con các thuộc tính
của Q.
Phép chiếu Q lên tập thuộc tính X là phép trích cột từ Q
gồm những thuộc tính có trong X, các bộ là một phần của
các bộ trong Q, được ký hiệu Q[X]
Ví dụ: Người ta chỉ cần biết MA_LD (mã lọai đất) và thời
hạn sử dụng của loại đất đó (TH_SD), thực hiện phép chiếu
tập con gồm các thuộc tính MA_LD và TH_SD lên quan hệ
LOAIDAT. Kết quả ta được một quan hệ với hai thuộc tính
MA_LD và TH_SD, hai thuộc tính này đều nằm trong quan
hệ LOAIDAT.

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

16


Phép chiếu
(ví dụ)

Thursday, July 03, 2014


Sở Dữ Liệ
Liệu

18


Phép chọn (ví dụ)

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

19


Phép tích Đề-cac (cartesian product)


Cho hai quan hệ Q1(A1,A2,...,Am) và Q2(
B1,B2,...,Bn), tích Đề-cac của hai quan hệ Q1
và Q2 là quan hệ Q3 có các thuộc tính là hợp
các thuộc tính Q1 và Q2, các n bộ là nối của
các n bộ trong Q1 và Q2.
Ký hiệu: Q3= Q1* Q2=q3=(q1,q2)Q3/q1Q1
q2Q2, Q3 có m+n ngôi (có m+n thuộc tính)


Điều kiện hạn chế có thể áp dụng trên một hoặc nhiều thuộc
tính của quan hệ. Có hai chuẩn viết về điều kiện hạn chế của
một quan hệ: Chuẩn và (AND) và chuẩn hoặc (OR).
Hạn chế của quan hệ Q bằng tiêu chuẩn T là quan hệ Q' có
cùng lược đồ (số ngôi) trong đó các n bộ thỏa mãn tiêu chuẩn
T.
Ví dụ: Trong quan hệ THUA xác định những thửa có diện
tích >1000 và lọai đất là nông nghiệp. Quan hệ mới từ điều
kiện trên sẽ là các quan hệ có n bộ có đầy đủ những thuộc
tính của quan hệ THUA các bộ thỏa điều kiện DT> 1000
LD ="NN"

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

22


Phép liên kết:(join)


Cho hai quan hệ Q1(A1,A2,...,Am) và Q2(
B1,B2,...,Bn) và hai thuộc tính Ai A1,A2,...,Am ;
Bj B1,B2,...,Bn sao cho MGT (Ai)=MGT(Bj) và
phép liên kết


24


Câu lệnh SQL

Thursday, July 03, 2014

ThS. Lê Ngọ
Ngọc Lãm
Cơ Sở
Sở Dữ Liệ
Liệu

25