NGĂN CHẶN BẠO LỰC HỌC ĐƢỜNG NHÌN TỪ GÓC ĐỘ
GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM
ThS. Lê Văn Tùng*
Lê Ngọc Hân**
Bạo lực học đƣờng vẫn đang là một đề nhức nhối. Nó không chỉ thu hút sự quan
tâm của gia đình, nhà trƣờng, các ngành chức năng mà còn cả toàn xã hội. Tình trạng
này diễn ra khá phổ biến ở các trƣờng trung học phổ thông và kể cả cao đẳng, đại học.
Vấn nạn bạo lực học đƣờng ngày càng có chiều hƣớng gia tăng không chỉ về số lƣợng,
đối tƣợng tham gia mà còn tính chất nguy hiểm của vụ việc. Trong những năm vừa
qua tình trạng về bạo lực học đƣờng đã và đang đặt ra rất nhiều khó khăn trong việc
giáo dục nhân cách, đạo đức và lối sống lành mạnh,… cho thế hệ trẻ.
Nói đến bạo lực học đƣờng, ngƣời ta thƣờng nghĩ ngay đến nam thanh, thiếu niên
hơn là nữ. Nhƣng trong thực tế, trong những năm gần đây đối tƣợng nữ tham gia vào
các ẩu đả, khiêu khích, gây rối trật tự nơi học đƣờng có chiều hƣớng ngày càng tăng và
đi đến mức đáng báo động. Đó nhƣ là một hồi chuông cảnh báo về tình trạng suy thoái
đạo đức của giới trẻ nói chung và tầng lớp học sinh, sinh viên nói riêng. Bên cạnh đó
độ tuổi của các chủ thể tham gia cũng rất đa dạng từ những học sinh đang ngồi trên
ghế nhà trƣờng ở cấp tiểu học, trung học cho đến những sinh viên cũng tham gia vào
các vụ bạo hành học đƣờng. Theo quan niệm của các chủ thể, đây đƣợc xem là cách
thức để giải quyết những mâu thuẫn một cách nhanh, gọn và hiệu quả nhất. Đa phần
giới trẻ nay có xu hƣớng giải quyết các tranh chấp, mâu thuẫn bằng bạo lực nhiều hơn
là muốn giải quyết trong hòa bình và thƣơng lƣợng. Điều đó cũng lý giải vì sao vấn
nạn bạo lực học đƣờng diễn ra ngày càng phổ biến. Và hậu quả của nó để lại về thể
xác và cả tinh thần cho không chỉ ngƣời bị bạo hành mà còn cho ngƣời gây bạo hành.
Ngƣời bị bạo hành thì sẽ luôn bị áp lực, tâm lý hoang mang, lo sợ, thậm chí tình trạng
này có thể kéo dài suốt cuộc đời. Các em không dám ra ngoài chơi hoặc đến trƣờng,
không thể tập trung vào học hành còn ngƣời bạo hành thì nơm nớp trong nỗi lo vì sợ bị
trả thù từ đối phƣơng. Bạo lực học đƣờng diễn ra mọi lúc, mọi nơi, có thể là ngay trên
lớp học, sân trƣờng, nhà vệ sinh,…hoặc có thể diễn ra bên ngoài trƣờng học để tránh
sự truy cứu trách nhiệm, kỷ luật từ nhà trƣờng và sự can thiệp của bảo vệ. Cùng với nó
là sự phân chia thành những băng, nhóm, đảng trong cùng một lớp học, các thành viên
trong việc đào tạo, giáo dục năng lực, phẩm chất và trí tuệ cho thế hệ mai sau. Nhƣng
giữ vai trò quan trọng nhất là giáo viên chủ nhiệm trong việc gắn kết giữa gia đình và
nhà trƣờng. Thông qua những cuộc họp với phụ huynh, giáo viên chủ nhiệm có thể
thông báo cho gia đình biết về nề nếp, tác phong, tình hình học tập của con em mình,
triển khai một số thông báo từ nhà trƣờng đến phụ huynh. Qua đó, giúp cho phụ huynh
nắm bắt đƣợc những thông tin cần thiết, kịp thời uốn nắn, định hƣớng, điều chỉnh
những nhận thức và hành vi sai lệch hoặc khích lệ những thành tích mà các em đạt
đƣợc. Bên cạnh đó, giáo viên chủ nhiệm có thể trao đổi và biết thêm hoàn cảnh gia
đình của từng học sinh trong lớp để có biện pháp phù hợp tạo điều kiện cho những bạn
có hoàn cảnh khó khăn cũng đƣợc đến trƣờng.
Qua quá trình nghiên cứu và thực tiễn vấn nạn bạo lực học đƣờng đang diễn ra,
chúng thấy rằng, một số giải pháp sau sẽ góp phần ngăn chặn nạn bạo lực học đƣờng:
Một, giáo viên nên thƣờng xuyên tâm sự và trao đổi với học sinh không chỉ vào
những buổi sinh hoạt lớp mà còn cả ở ngoài đời sống thƣờng ngày, có thể về vấn đề
vƣớng mắc trong học tập và kể cả trong cuộc sống. Qua đó, giúp giáo viên và học sinh
có sự gần gũi, mật thiết, cảm thông với nhau. Đồng thời qua những cuộc trò chuyện
giúp giáo viên hiểu đƣợc tâm tƣ, tình cảm, nguyện vọng của các em. Kịp thời điều
chỉnh những nhận thức chƣa đúng đắn và những hành vi chƣa phù hợp với những
chuẩn mực đạo đức của xã hội.
Hai, thông qua những buổi sinh hoạt lớp hay hoạt động ngoài giờ lên lớp giáo
viên có thể lồng ghép vào những trò chơi, câu hỏi đố vui có nội dung về giáo dục ý
thức đạo đức, qua đó góp phần phát triển nhân cách, lối sống lành mạnh cho học sinh,
giúp cho học sinh hiểu trong quá trình học tập, học sinh không những chỉ cần phải
trang bị cho mình những tri thức khoa học mà bên cạnh đó cần phải tu dƣỡng, rèn
80
luyện về đạo đức và tác phong, phẩm chất tốt đẹp. Đó là điều cần thiết góp phần phát
triển toàn diện con ngƣời mới về cả phẩm chất và năng lực.
Ba, giáo viên nên đƣa ra các hình thức kỷ luật đối với những học sinh vi phạm,
(nhƣ, trả bài và làm bài tập đƣợc điểm 5 trở lên,…) thì đƣợc cộng thêm 5 điểm trên
một lần. Các tổ có thể bắt chéo nhau để thi đua tổ một với hai, ba với bốn, cứ thế xoay
vòng thay đổi liên tục. Nhƣ vậy, sẽ tạo đƣợc sự khách quan và trung thực trong thi đua,
tránh việc tổ trƣởng bao che cho các thành viên trong tổ. Cuối tuần tổ trƣởng có nhiệm
vụ báo cáo kết quả. Tổ nào có điểm số ít nhất hoặc kết quả điểm bị âm sẽ bắt phạt
đóng tiền xung vào quỹ lớp.
Sáu, nhân dịp những ngày lễ lớn nhƣ: 20/10, 20/11, 22/12,… giáo viên nên tổ
chức cho học sinh tham gia tìm hiểu về lịch sử, truyền thống vẻ vang của dân tộc ta.
81
Thông qua việc đọc các tiểu sử, đố vui, trò chơi rung chuông vàng, thi kể chuyện về
tấm gƣơng đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh giúp cho học sinh có thể học tập theo
tấm gƣơng đạo đức của Bác đồng thời xây dựng và củng cố niềm tin, niềm tự hào dân
tộc, qua đó ý thức đƣợc trách nhiệm và nghĩa vụ của bản thân đối với việc duy trì và
phát huy những truyền thống tôt đẹp ấy.
Bảy, mỗi học sinh sẽ là những cộng sự tốt trong việc ngăn chặn bạo lực học
đƣờng. Mỗi thành viên phải có nhiệm vụ thông báo tố giác các vụ bạo lực có thể trong
và ngoài trƣờng học để giáo viên chủ nhiệm có biện pháp xử lý kịp thời. Khuyến khích
tố giác trực tiếp và gián tiếp qua của phƣơng tiện thông tin (tin nhắn, email, face
book,…). Nên tuyên dƣơng những bạn có tinh thần tố giác, biết đấu tranh chống lại cái
sai trái, cái tiêu cực, cái ác,...trong học đƣờng và kể cả trong cuộc sống đời thƣờng.
Tám, mỗi tháng giáo viên nên dành một đến vài buổi để họp phụ huynh, qua đó
thông báo cho gia đình biết về tình hình học tập, nề nếp tác phong trong lớp của con
em mình trong tháng đó, tuyên dƣơng đối với những học sinh có thành tích tốt trong
học tập và chấp hành nghiêm chỉnh nội quy, quy chế của nhà trƣờng. Đồng thời, động
viên kích lệ những học sinh yếu cố gắng nỗ lực học tập, nhắc nhở hoặc khiển trách đối
với những học sinh vi phạm quá nhiều những quy định của nhà trƣờng.
Chín, giáo viên nên có những hình thức tuyên dƣơng, khen thƣởng trƣớc lớp đối
với những học sinh luôn đạt những thành tích tốt trong học tập, tham gia tích cực
t huvie nhoit hao.blogspot.com
t huvie nt hamluan.blogspot.com
CHIA SẺ TRI THỨC