ĐỊNH HƯỚNG ĐỔI MỚI DẠY HỌC
PHẦN VĂN HỌC TRUNG ĐẠI
TRONG NGỮ VĂN 10

1


NỘI DUNG
A.

Những đđổi mới ở phần văn học (nói chung).

B.

Những đổi mới ở phần văn học trung đại Việt Nam.

C.

Những đổi mới ở phần văn học trung đại nước ngoài.

2


A.

NHỮNG ĐỔI MỚI Ở PHẦN VĂN HỌC
( NÓI CHUNG)
I. Quan điểm kế thừa khi biên soạn phần
Văn Học ở SGK Ngữ Văn 10 :

1. Kế thừa SGK Văn Học 10 ( chương trình cũ) :


6


II. Những đổi mới về phần VH trong SGK Ngữ
Văn 10 :
1. Về mục tiêu :
a.

Cung cấp một hệ thống tri thức phổ thông cơ bản, hiện đại về VH dân tộc và VH thế giới.

b.

Nâng cao năng lực đọc - hiểu cho học sinh.

– Đọc nhanh, đọc chính xác.
– Đọc thẩm mó.
– Đọc sáng tạo.
c.

Bồi dưỡng tư tưởng, tình cảm cho học sinh.

d.

Hình thành và phát triển ở học sinh năng lực ứng dụng những điều đã học vào cuộc sống, hình thành phương pháp học tập, đặc biệt là phương pháp tự học.

7


2. Về cấu trúc bài học :

•

- Kiến thức văn học trong sách Ngữ Văn 10 rộng hơn, nhiều thể loại văn học hơn, nhiều kiểu văn bản hơn.

•

+ Phần văn học dân gian : đưa thêm truyền thuyết, truyện cười, dân ca hài hước … có những văn bản, những trích đoạn mới.

•

+ Phần VHTĐ : tăng thêm đáng kể văn bản nghò luận, đưa thêm các kiểu văn bản sử kí, văn bia, tựa.

•

+ Phần VHNN : đưa thêm thơ Hai-kư (Nhật Bản) vào đọc thêm.

9


-

Kiến thức văn học sử trong sách Ngữ Văn 10
có phần nhẹ hơn so với sách Văn học 10.
+ Chương trình Ngữ Văn 10 hướng chủ yếu vào đọc văn, những tri thức về tác phẩm, về thể loại chứ không phải văn học sử.
Tri thức văn học sử chủ yếu giúp cho đọc văn có căn cứ về ngữ cảnh lòch sử.
+ Sách Ngữ Văn 10 có 5 bài văn học sử trong đó có 3 bài về lòch sử văn học, 2 bài về tác giả văn học : Nguyễn Trãi và Nguyễn Du.

10



Thế kỉ XVI -> nữa
đđầu thế kỉ XVIII
Nữa cuối t/kỉ XVIII
-> nữa đầu thế kỉ
XIX
Cuối thế kỉ XIX

Sách Ngữ Văn 10
Thế kỉ X -> hết thế
kỉ XIV
Thế kỉ XV -> hết thế
kỉ XVII
Thế kỉ XVIII -> nữa đ
đầu thế kỉ XIX
Cuối thế kỉ XIX
12


2. Về nội dung :
•
•

a. SGK Ngữ Văn 10 đưa thêm một số thể loại
văn học mới.

– Thể loại VH mới đưa thêm : sử kí, văn bia,
tựa.
– Số lượng tác phẩm hoặc trích đoạn mới được
đưa thêm : 12.
– Tăng một số lượng đáng kể những VB nghò

+ Vò trí hàng đầu về văn chính luận.

•

+ Vò trí khai sáng thơ ca Tiếng Việt.

15


- Văn học sử về tác giả Nguyễn Du nhấn mạnh :
+ Sáng tạo ở nội dung cảm hứng.
+ Sáng tạo về thể loại.
-

Tác phẩm “Chinh phụ ngâm” : trích đoạn phù
hợp với cảm hứng chủ đạo của tác phẩm.



Việc bổ sung những kiến thức mới hoặc cách nhìn mới về các vấn đề quen thuộc là cần thiết, đảm bảo tính cập nhật – cập nhật về khoa học và cập nhật với đời sống

.

16


* Một số điểm cần chú ý đối với một số bài
mới đưa vào chương trình :
•


•

biểu cảm.)

•

- Tích hợp về kó năng Làm Văn.

•

- Kết hợp tích hợp giáo dục môi trường.

18


* Bộ sách nâng cao :
-

Phần VHTĐ trong sách Ngữ Văn 10 chương trình nâng cao thống nhất với chương trình chuẩn ở hệ thống văn bản, các thể loại được học, hệ thống khái niệm, thuật ngữ, những
vấn đề về qui luật phát triển xã hội, nội dung dạy học và phương pháp dạy.

19


- Tuy nhiên, chương trình nâng cao khác một số
điểm :
+ Số lượng văn bản học và đọc thêm nhiều
hơn, một số bài tăng thêm giờ.
+ Thêm 2 bài về tác giả và 1 bài về tác phẩm.
+ Học kó hơn, sâu hơn, đặc biệt là đi sâu vào

thời trung đại giúp học sinh tiếp xúc với những
thành tựu tiêu biểu trong VHTĐ của hai nước này.
Từ đó, có thể so sánh để thấy được những
tương đồng của khu vực và những khác biệt củ22a


- Phần VH nước ngoài không dạy bài Văn học
sử mà đi trực tiếp vào đọc - hiểu văn bản, tác
phẩm (phần giới thiệu về thời đại, tác phẩm, tác
giả được đưa vào Tiểu dẫn của mỗi bài).
- Về nội dung và phương pháp cũng giống như
ở phần VHTĐ VN, các câu hỏi hướng dẫn học
bài thiên về gợi mở theo hướng qui nạp, giúp
học sinh từng bước tự phát hiện và chiếm lónh tri
thức.
23


II. Những điều cần lưu ý khi dạy phần VHTĐ nước
ngoài :
- Thơ Hai-kư của Ba-sô là một bài hoàn toàn mới
Trước hết, nó là thể thơ ngắn nhất thế giới
(chỉ 17 âm tiết) thoạt nhìn đơn giản nhưng ẩn chứa
chiều sâu triết lí.
+ Bài thơ là một kiểu kết cấu nghệ thuật đặc
thù, không giống với kiểu kết cấu của thơ Đường
đã quen thuộïc với người đọc.
+ Do đó, không phải dễ dàng phát hiện được
ngay cái hay, cái đẹp, giá trò của bài thơ. Giáo viên
cần lưu ý học sinh đọc thật kó phần Tiểu dẫn.