I. SỰ CẦN THIẾT, MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC THỰC HIỆN
Học sinh giỏi hơn lúc nào hết luôn được các trường rất chú trọng và cũng
được cả xã hội quan tâm, nhất là những người làm công tác quản lý giáo dục.
Nhiều năm qua Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Trần Văn Thời, Sở Giáo dục và
Đào tạo Cà Mau, tổ chức thi học sinh giỏi cấp tiểu học chủ yếu là học sinh lớp 5
môn Toán, Tiếng Việt và Tiếng Anh.
Là một người quản lý phụ trách chuyên môn khối lớp 4,5 bản thân luôn suy
nghĩ trăn trở cần phải chỉ đạo cho giáo viên bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi với
nội dung gì, như thế nào để đạt hiệu quả cao, đó cũng là một bài toán nan giải.
Theo tôi học sinh giỏi ở tất cả các môn học đặc biệt là môn Toán, Tiếng Việt đạt
giải cao trong các kỳ thi có rất nhiều yếu tố quyết định: Đầu tiên là phải nói đến tố
chất học sinh, thứ hai là sự quan tâm của gia đình, thứ ba là ý thức học tập của học
sinh, thứ tư là việc tổ chức bồi dưỡng cho các em.
Qua mười năm làm công tác quản lý giáo dục tiểu học tôi đã chỉ đạo sâu sát
việc bồi dưỡng học sinh giỏi môn Toán và Tiếng Việt lớp 5, nên qua các kỳ thi
học sinh giỏi các cấp đều đạt kết quả khá khả quan. Xuất phát từ những lý do trên
khiến tôi mạnh dạn đưa ra “Một số kinh nghiệm chỉ đạo giáo viên bồi dưỡng
học sinh giỏi môn Toán, Tiếng Việt lớp 5 ở trường Tiểu học 1 Trần Văn Thời
đạt hiệu quả”.
II. PHẠM VI TRIỂN KHAI THỰC HIỆN
Sáng kiến này được triển khai tại trường Tiểu học 1 Trần Văn Thời trong
công tác chỉ đạo giáo viên bồi dưỡng học sinh giỏi môn Toán và Tiếng Việt lớp 5.
III. MÔ TẢ SÁNG KIẾN
1. Sơ lược đặc điểm tình hình trường Tiểu học 1 Trần Văn Thời:
Năm học 2012-2013 tổng số cán bộ, giáo viên, nhân viên 38 người. Đảng
viên 21 người. Tổng số 22 lớp với 771 học sinh, khối lớp 5 có 144 học sinh. Cơ sở
vật chất có 20 phòng học và 6 phòng chức năng.

1





Thứ nhất: Tham mưu với hiệu trưởng chọn giáo viên dạy lớp 5 có trình độ,
năng lực chuyên môn vững vàng và đạt giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh, nhưng phải
nhiệt tình. Khi có kết quả thi cấp trường chọn được hai đội tuyển Olympic Tiếng
Việt và Toán tuổi thơ chuẩn bị thi cấp huyện chọn hai giáo viên đặc biệt có kinh
nghiệm và thật sự tâm huyết trong việc bồi dưỡng môn Toán và Tiếng Việt. Vì tôi
thấy vai trò của giáo viên là rất quan trọng, tục ngữ có câu “Không thầy đố mày
làm nên”, người giáo viên tổ chức hướng dẫn cho học sinh nắm vững kiến thức cơ
bản, phương pháp giải, cách trình bày bài giải toán sao cho chặt chẽ, lô gic, kỹ
năng viết những câu văn sinh động, gợi tả, gợi cảm, giàu hình ảnh và nhạc
điệu...từ đó sẽ làm thức dậy tố chất thông minh của học sinh.
Thứ hai: Chỉ đạo giáo viên dạy lớp 5 chọn đúng đối tượng, cần phân loại học
sinh qua khảo sát chất lượng đầu năm học để bồi dưỡng môn Toán, Tiếng Việt.
Sau khi khảo sát có danh sách học sinh giỏi, mỗi giáo viên chủ nhiệm bắt đầu bồi
dưỡng khoảng một tháng tiếp tục tự ra đề thi chọn lọc thật chính xác đội tuyển
mỗi môn 6 em của lớp mình phụ trách. Mặt khác, cần phát hiện học sinh giỏi
trong quá trình giảng dạy như: Những câu hỏi mở rộng, những bài toán nâng cao
được giáo viên đưa ra, những học sinh làm được và làm rất tốt thì đó chính là đối
tượng học sinh giỏi mà giáo viên cần quan tâm và có thể bồi dưỡng các em trở
thành học sinh giỏi. Hoặc qua các tiết dự giờ trên lớp tôi thấy ở môn toán có
những em tư duy tốt, nhanh nhẹn, tính chính xác cao và có nhiều cách giải một bài
toán, cách diễn đạt ngắn gọn. Môn tiếng Việt có những em cách phát biểu, cách
trả lời câu hỏi luôn thể hiện cái riêng của mình rất sáng tạo, tố chất của các em
được thể hiện ngay trong lời nói, giọng đọc, lời kể, trình bày bài viết thể hiện tính
khoa học và lô gic. Những học sinh đó tôi đã chỉ đạo giáo viên chọn trong đội
tuyển để bồi dưỡng.
Thứ ba: Xây dựng kế hoạch chung chỉ đạo giáo viên lập kế hoạch riêng cụ
thể với lớp, với đội tuyển mình dạy để bồi dưỡng cho các em đến thời điểm thi
cấp trường, cấp huyện, cấp tỉnh.

dạy hai buổi/ngày đều phải có bài nâng cao dành cho học sinh giỏi. Ngoài ra còn
tổ chức bằng nhiều hình thức bồi dưỡng khác như trong thời gian 15 phút đầu giờ,
học nhóm, đôi bạn cùng tiến, học thêm 2 buổi chiều ngoài thời khóa biểu. Riêng

4


lớp 3,4 cũng tổ chức thi Olympic Tiếng Việt, Toán tuổi thơ giúp học sinh làm
quen, nắm vững kiến thức cơ bản và chọn đội tuyển cho năm sau.
Thứ sáu: Chỉ đạo giáo viên lựa chọn nội dung chương trình bồi dưỡng thật cụ
thể và trọng tâm, soạn bài phải đi từ kiến thức cơ bản đến kiến thức nâng cao. Lựa
chọn phương pháp dễ hiểu, dễ thực hành nhất để cho học sinh không ngán học,
nếu bồi dưỡng toàn bộ nội dung nâng cao các em sẽ chán nản bởi có rất nhiều bài
toán khó. Đặc biệt phát huy tính tích cực, độc lập, tự giác, sáng tạo của học sinh.
Thời gian đầu mới bồi dưỡng thì cho các em nắm vững các dạng bài vài tuần sau
đó mới làm theo cấu trúc đề để các em làm quen với bộ đề Olympic Toán, Tiếng
Việt. Bởi vì chỉ trong thời gian 30 phút các em phải giải quyết 16 bài Tiếng Việt
hoặc 16 bài Toán trong đó có 15 bài trắc nghiệm khách quan chỉ ghi kết quả, 1 bài
tự luận. Bản thân đã lựa chọn đưa ra một số dạng bài cơ bản bài như sau:
- Dạng Toán phân số; Luyện tập về dãy số; Toán về tỉ số phần trăm; Toán về
hình học; Toán về lịch; Toán tính tuổi; Toán về đếm số trang sách...
Ví dụ: Người ta viết 3897 chữ số để đánh số trang của một quyển sách. Hỏi
sách có bao nhiêu trang ?
+ Giáo viên cho học sinh phân tích kỹ bài toán, gợi mở, giúp các em tìm ra
phương pháp giải như sau:
9 trang (từ 1 đến 9), phải viết 9 chữ số.
90 trang (từ 10 đến 99), phải viết: 90 x 2 = 180 (chữ số)
900 trang (từ 100 đến 999), phải viết: 900 x 3 = 2700 (chữ số)
Vì 9 + 180 + 2700 = 2889 < 3897 nên quyển sách có những trang được
đánh số với 4 chữ số (bắt đầu từ trang 1000).

đoạn thơ là:
+ Đất nước Việt Nam thật giàu đẹp và đáng yêu, thể hiện qua những hình
ảnh: biển lúa mênh mông (hứa hẹn sự ấm no), cánh cò bay lả dập dờn (gợi nét
giản dị, đáng yêu).
+ Đất nước Việt Nam thật đáng tự hào với cảnh hùng vĩ mà nên thơ, thể hiện
qua hình ảnh: đỉnh Trường Sơn cao vời vợi sớm chiều mây phủ.
Thứ bảy: Phải tổ chức hội thi cấp trường thật nghiêm túc. Mở chuyên đề bồi
dưỡng học sinh giỏi lớp 5 môn Toán và Tiếng Việt. Thường xuyên động viên giáo
viên và học sinh, kiểm tra giáo án, dự giờ một số tiết dạy của giáo viên bồi dưỡng
Toán, Tiếng Việt để nắm bắt tình hình học tập của các em. Tham mưu với hiệu
trưởng, Ban đại diện cha mẹ học sinh (BĐDCMHS) của trường khen thưởng kịp
thời cho học sinh đạt giải và giáo viên bồi dưỡng. Hình thức bồi dưỡng cho học
sinh trước khi đi thi và học sinh đạt giải cấp nào thì giáo viên bồi dưỡng được
thưởng tương đương với giải của học sinh cấp đó. Cụ thể năm học 2012-2013

6


BĐDCMHS của trường đã bồi dưỡng và thưởng cho giáo viên, học sinh đạt giải
trong các kỳ thi học sinh giỏi các cấp là 19.600.000 đồng.
IV. KẾT QUẢ, HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN
Chỉ đạo giáo viên bồi dưỡng học sinh giỏi lớp 5 của trường Tiểu học 1 Trần
Văn Thời đạt kết quả năm sau cao hơn năm trước. Năm học 2011-2012 và 20122013 hai đội tuyển Olympic Tiếng Việt và Toán tuổi thơ của trường đều đạt giải
nhất toàn đoàn cấp huyện. Riêng năm học 2012-2013 dự thi cấp huyện 12 em đạt
12 giải tỷ lệ 100%.
Năm học
2010 - 2011
2011 - 2012
2012 - 2013


6

HS giỏi cấp tỉnh
TSHS
dự thi
14
2
3

Toán

Tiếng Việt

10 (1 em thi cả 2
môn)
2
0

0
3 giải nhất

V. ĐÁNH GIÁ VỀ PHẠM VI ẢNH HƯỞNG CỦA SÁNG KIẾN
Theo tôi sáng kiến này không chỉ áp dụng trong phạm vi trường Tiểu học 1
Trần Văn Thời. Mà còn có thể áp dụng với cán bộ quản lý tiểu học trong huyện và
cả tỉnh việc chỉ đạo giáo viên bồi dưỡng học sinh giỏi lớp 5 đạt hiệu quả.
VI. KIẾN NGHỊ, ĐỀ XUẤT
1. Đối với Hiệu trưởng:
Cần quan tâm sâu sắc cả về tinh thần và vật chất đến mũi nhọn của nhà
trường đặc biệt là đội tuyển học sinh giỏi, giáo viên bồi dưỡng học sinh giỏi,
nhằm nâng cao hơn nữa những thành tích nhà trường đã đạt được, xứng danh là