TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM ĐỒNG THÁP
KHOA GIÁO DỤC GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ

TIỂU LUẬN CÔNG TÁC XÃ HỘI NHÓM
ĐỀ TÀI

TRUYỀN THƠNG

TRONG NHĨM
GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN:
LỚP:

KIỀU

VĂN

TU

CƠNG TÁC XÃ HỘI 2005
NHĨM TÁM THỰC HIỆN:

NGUYỄN THỊ BẠCH
HỒ VĂN HÀ
PHẠM PHÚC KHÁNH

ĐỒNG THÁP - 2007


MỤC LỤC

I. LỜI MỞ ĐẦU..................................................................................... Trang 02

trình mà chúng ta sử dụng hàng ngày vào mục đích giao tiếp. Tuy nhiên, đứng trên
phương diện công việc, đứng trên phương diện khoa học thì chúng ta vẫn còn những
hạn chế nhất định khi nói về truyền thông và truyền thông nhóm. Vậy, truyền thông
nhóm là gì? Cơ chế truyền thông đó diễn ra như thế nào? Hay những vấn đề nào ảnh
hưởng đến truyền thông và để truyền thông tốt chúng ta cần phải chú ý đến điều gì?...
Đó là những câu hỏi tưởng chừng như khá đơn giản nhưng trên thực tế thì thật không
dễ để trả lời một cách đầy đủ chút nào, bởi đó là cả một vấn đề rất lớn, rất sâu và mang
tính biến động, linh hoạt cũng như mang tính thực tế rất cao. Mặc dù vậy, việc giải đáp
những câu hỏi thắc mắc về truyền thông chắc chắn sẽ đem lại rất nhiều điều thú vị. Đó
cũng là yếu tố chính để nhóm tiến hành bài viết tìm hiểu về vấn đề này. Hy vọng bài
viết của chúng tôi dưới đây sẽ mang lại những điều thú vị, bổ ích cho các bạn, đồng
thời chia sẽ được một số vấn đề có thể rất cần thiết liên quan đến truyền thông trong
nhóm, liên quan đến công tác xã hội. Đây chắc chắn sẽ là nguồn tài liệu hữu hiệu giúp
cho các bạn trong việc học tập và tìm hiểu một số vấn đề liên quan đến truyền thông
nhóm.
Mặc dù bài viết được sự hỗ trợ và giúp đỡ của một số cộng tác viên nhưng thật
khó để tránh khỏi những thiếu sót cho vấn đề mang tính rộng lớn, linh hoạt và thực tế
này. Do đó, chúng tôi rất mong được bạn đọc bỏ qua và đóng góp ý kiến để cho vấn đề
của chúng ta được rõ ràng và phong phú hơn.
Xin chào và trân trọng cảm ơn quý bạn đọc!
Nhóm thực hiện
3


II. NỘI DUNG
1. Truyền thông là gì?
Công tác xã hội (CTXH) nhóm là một trong những phương pháp đặc thù của
CTXH. Phương pháp CTXH với nhóm chính là sự vận dụng kĩ năng mang tính
chuyên nghiệp để can thiệp, hỗ trợ những nhóm xã hội yếu thế nhằm thay đổi nhận
thức, hành vi, tăng cường năng lực giải quyết các vấn đề xã hội của các thành viên

những kích thích ấy rồi từ đó chúng ta đáp ứng (phản ứng) lại đối vói kích thích ấy
và đáp ứng này có thể được bộc lộ hay thầm kín. Ví dụ, khi ta nghe thầy Tu hát
xong thì hầu hết các bạn vỗ tay biểu thị sự thích thú, nhưng cũng có có bạn không
vỗ tay mặc dù vẫn có cảm giác thích thú khi nghe thầy hát.
Như vậy, truyền thông là một tiến trình hai hay nhiều chiều và luôn luôn tiếp
diễn.
Tóm lại, chúng ta có thể nói truyền thông nhóm là một tiến trình trao đổi
thông tin có lời và không lời về vấn đề nào đó liên quan đến nhóm nhằm làm rõ vấn
đề để hiểu, phát triển và tác động đến các mối quan hệ cũng như lợi ích chung của
các thành viên trong nhóm.
Tại sao gọi truyền thông là một tiến trình?
Truyền thông là một tiến trình bởi nó trãi qua các giai đoạn theo tuần tự các
bước cụ thể như sau:
Tiến trình truyền thông
2. Chuyển
thông điệp

1. Mã hóa
thông điệp

3. Nhận
thông điệp

B

A
8. Giải mã
TĐphản hồi

4. Giải mã

chúng ta có những cảm xúc trên.
- Kĩ năng ngôn ngữ: Cách diễn đạt, từ chuyên môn, hàm ý, từ địa
phương…
- Khả năng cảm nhận thông điệp: nhanh hay chậm của mỗi người.
- Sự phản hồi: Điều này sẽ giúp cho việc truyền thông tốt hơn bởi
muốn phản hồi thì cần phải lắng nghe và thấu hiểu thông điệp.
Như vậy, chúng ta có thể thấy truyền thông trong nhóm là một hoạt động vô
cùng quan trọng và diễn ra thường xuyên. Việc truyền thông trong nhóm sẽ giúp
nhóm hiểu rõ vấn đề của nhóm, hiểu về quan điểm của các nhóm viên…Đồng thời
việc tham gia truyền thông nhóm sẽ tạo nên những mối quan hệ tốt đẹp giữa các
nhóm viên trên cơ sở hiểu nhau, tôn trọng nhau và cùng hướng đến mục tiêu chung
của nhóm.
Trên thực tế, truyền thông là huyết mạch của sinh hoạt nhóm, đồng thời quy
định sự thành công hay thất bại cũng như duy trì sự ổn định và phát triển của nhóm.
Bởi thông qua trò chuyện, truyền thông cho nhau thì chúng ta mới thật sự hiểu
nhau, tin tưởng và gắng bó nhau. Trên cơ sở đó, chúng ta mới có được sự tích cực
giúp đỡ, hợp tác với nhau.
Tuy nhiên, cũng có những trường hợp truyền thông cản trở sự vận hành của
nhóm khi nó bị tắt nghẽn, hoặc gây hiểu lầm dẫn đến mâu thuẫn. Do đó, chúng ta
cần phải có những sự hiểu biết cũng như có những kĩ năng để sử dụng công cụ này
trong quá trình duy trì, điều hành và phát triển nhóm.
6


Trong đời sống hàng ngày cũng như trong công việc, truyền thông là một
công cụ hữu hiệu để xây dựng các mối quan hệ cũng như hoàn thành mục tiêu công
việc. Tất nhiên, trong đời sống thường ngày quá trình truyền thông diễn ra dưới
nhiều hình thức và dưới nhiều dạng khác nhau. Và đối với trong truyền thông nhóm
cũng vậy, việc truyền thông ấy diễn ra ở nhiều dạng khác nhau. Vậy truyền thông
nhóm có những dạng nào?

thường thấy rõ ở những buổi họp, buổi diễn thuyết, và gần hơn là ở các lớp học…
Với cơ chế truyền thông trước công chúng, trên thực tế sự phản hồi thông
điệp là rất ít có khả năng xảy ra. Bởi phần lớn thời gian thường dành cho việc trình
bày, còn người nghe thường có “nhiệm vụ” nghe và tự bản thân cảm nhận, giải đáp
các thông điệp của chính mình, chứ rất ít có khả năng phản hồi những thông điệp
của mình đến người nói.
2.4. Truyền thông đại chúng
Là cơ chế truyền thông mà nguồn thông tin công chúng được khuyếch đại
qua các phương tiện kĩ thuật nhằm truyền bá thông tin đến công chúng thật rộng và
nhanh.
Truyền thông công chúng thường phổ biến được thể hiện thông qua báo chí,
phát thanh, truyền hình, internet…
Với cơ chế này thì việc phản hồi lại những thông điệp sẽ khó xảy ra và nếu
có đi chăng nữa thì thật sự là rất chậm. Trên thực tế, truyền thông đại chúng thường
diễn ra một chiều. Chẳng hạn như ta đọc một bài báo in nào đó và ta có một số ý
kiến muốn phản hồi lại tất nhiên phải mất rất nhiều thời gian.
Như vậy, chúng ta có thể thấy, bốn kiểu truyền thông này đều có những mặt
yếu và mặt mạnh khác nhau. Trong kiểu truyền thông nội tâm và cá nhân với cá
nhân tất nhiên tâm lí của những người trao đổi thông tin sẽ thoải mái, không bị gò
bó về ngôn từ, đồng thời sự phản hồi thông điệp diễn ra nhanh chóng. Nhưng
thường thì các kiểu truyền thông này mang chung một đặc điểm là đôi khi vấn đề
không được hiểu một cách chính xác, đầy đủ, ngôn ngữ truyền thông thường mang
đặc tính bình dị dễ hiểu nhưng đôi khi sẽ gây khó hiểu với việc sử dụng những từ
địa phương, nói lắp, nói lững… Còn đối với truyền thông công chúng và truyền
thông đại chúng thì vấn đề được trình bày chính xác, khoa học, ngôn ngữ truyền
thông mang tính trau chuốt, phổ cập nhưng thông thường thì sự phản hồi thông điệp
trở lại sẽ rất khó khăn và rất lâu. Đồng thời, với hai cơ chế truyền thông này thì sẽ ít
có khả năng thay đổi hành vi của con người…
8


và thông điệp không lời được nhận biết qua trực giác (cảm thụ) và qua các giác

9


quan. Do đó, ngôn ngữ không lời thường khó để nhận diện, nhận biết hơn là ngôn
ngữ có lời.
4. Các thành tố chính trong quá trình truyền thông
Thông thường trong quá trình truyền thông chúng ta hay sử dụng kết hợp
giữa truyền thông có lời và không lời. Trong đó, truyền thông không lời mang một
ý nghĩa rất quan trọng, nó không chỉ thể hiện thái độ, cảm xúc của chúng ta khi tiếp
nhận thông điệp và phản hồi thông điệp, mà còn hỗ trợ và làm rõ nghĩa hơn cho
ngôn ngữ có lời. Ví dụ như khi ta nói “Vâng” kết hợp với động tác gật đầu và mỉm
cười điều đó cho thấy rõ sự đồng tình trong vấn đề của người nói.
Như vậy, trong quá trình truyền thông có những thành tố chính nào?
4.1. Đối với truyền thông có lời
Thành tố chính trong truyền thông có lời đó là Lời nói và Chữ viết.
Lời nói là hệ thống âm thanh phát ra thành tiếng từ người nói đến người
nghe.
Chữ viết là hệ thống các kí tự có qui tắc rõ ràng được sử dụng để chuyển tải
những thông điệp đến người đọc.
Như vậy, đối với truyền thông có lời chúng ta có thể tiếp nhận thông điệp,
hiểu và phản hồi thông điệp một cách rõ ràng và nhanh chóng thông qua hai thành
tố chính, cơ bản đó là Lời nói và Chữ viết.
4.2. Đối với truyền thông không lời
Đối với chúng ta, truyền thông không lời mang một ý nghĩa nhất định, trong
quá trình giao tiếp, truyền thông không lời chiếm đến 60 - 70% nhưng nó đòi hỏi
chúng ta phải có những kĩ năng cần thiết mới có thể nhận ra được. Trong truyền
thông không lời gồm có những thành tố cơ bản sau:
* Ngôn ngữ cơ thể (thân thể): gồm có:

Qua thị giác ta có thể quan sát được:
- Hành vi: cử chỉ, điệu bộ…
- Nét mặt: Sự buồn, vui, giận dữ…
- Ánh mắt: Cái nhìn trìu mến, đe dọa, quan tâm…
- Diện mạo: Cách an mặc sang trọng, cẩu thả…

11


- Không gian: Cách sắp xếp, bố trí nơi sống, sinh hoạt, sự gọn
gàng, ngăn nắp…
* Thông qua thính giác
Qua thính giác ta có thể nghe được giọng nói, nghe được tính chất của tiếng
nói. Chúng ta có thể nhận ra được trạng thái, cảm xúc của họ khi chúng ta biết lắng
nghe.
* Thông qua xúc giác
Thông thường trong giao tiếp là cái bắt tay hay cái vỗ vai để thể hiện sự quan
tâm chia sẽ. Chẳng hạng như việc vỗ vai hay nắm tay bạn bè trong cơn buồn bã có
khi sẽ tốt hơn là dùng lời nói.
* Thông qua khướu giác
Thường là thông qua mùi nước hoa trên cơ thể hoặc là mùi hương trong
phòng của người sử dụng, chúng ta có thể suy nghĩ, đánh giá về họ với những đặc
điểm, tính cách và cá tính như thế nào.
5. Một số kênh truyền thông trong nhóm
Truyền thông trong nhóm nhằm mục đích thảo luận, trao đổi và làm rõ một
vấn đề nào đó liên quan đến nhóm. Việc tham gia vào quá trình truyền thông nhóm
là một điều tất yếu của các nhóm viên bởi nó liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến
lợi ích của họ. Tuy nhiên, không phải lúc nào truyền thông nhóm cũng nhận được
sự tham gia của hầu hết các thành phần. Để tìm hiểu về vấn đề này chúng ta đi vào
các kênh truyền thông nhóm, bao gồm:


N
V

Với kênh truyền thông này thì các nhóm viên có cơ hội được học hỏi, phát
triển các kĩ năng của mình, và đặc biệt là họ có được sự chủ động trong việc tìm ra
hướng giải quyết vấn đề của chính mình. Do vậy, trong quá trình sinhhoạt nhóm
chúng ta nên đặt ra vấn đề và áp dụng kênh truyền thông này đối với các nhóm viên,
còn nhân viên xã hội hay trưởng nhóm chỉ đóng vai trò là quan sát viên, và chỉ đưa
ra điều chỉnh khi truyền thông nhóm bị tắc nghẽn hay đi chệnh hướng.
5.3. Trao đổi với nhóm
NVXH

N
V

N
V

N
V

N
V

Khi chúng ta (nhân viên xã hội) cần điều chỉnh một vấn đề nào đó hoặc cần
thảo luận với nhóm một vấn đề nào đó liên quan đến họ thì sử dụng kênh truyền
thông này.
5.4. Trao đổi với những người có liên quan đến nhóm



N
V

N
V

Việc điều hành hoạt động nhóm tất yếu sẽ gặp phải khó khăn nhất là đối với
những người còn non kinh nghiệm. Do đó, việc trao đổi kinh nghiệm với đồng
nghiệp nhằm tìm hướng giải quyết vấn đề của nhóm hiệu quả hơn là hết sức cần
thiết.
6. Các hình thức truyền thông
6.1. Hình thức chữ T
B

A

C

D
E

Còn gọi là hình thức truyền thông theo kiểu lãnh đạo tập trung. A là người
có tinh thần cao còn các người khác thì thiếu sự quan tâm.
6.2. Hình thức sao
C

B

A

Trong truyền thông thường thực hiện theo 3 hướng:
7.1. Hướng từ trên xuống
Thông điệp chỉ chuyển từ trưởng nhóm (nhân viên xã hội) đến các nhóm
viên. Cụ thể như là việc quyết định của thủ trưởng đối với nhân viên về một vấn đề
nào đó.
7.2. Hướng ngang bằng
Thường là trong khi thảo luận giữa các nhóm viên, chia sẽ thông tin, giải
quyết xung đột, phối hợp công tác giữa các nhóm viên…
7.3. Hướng từ dưới lên
Đây là hướng phức tạp hơn, mà theo đó cấp trên (nhóm trưởng) nhận thông
tin ở nhiều mức độ cảm xúc khác nhau tùy vào mỗi nhóm viên.
8. Các yếu tố ảnh hưởng đến truyền thông nhóm
Quá trình truyền thông diễn ra thường xuyên và liên tục trong giao tiếp. Tuy
nhiên, đôi khi chúng ta tiếp nhận nguồn tin không rõ ràng và hệ quả là thường gây
cho ta sự khó hiểu, hay hiểu mập mờ vấn đề. Đó là do trong quá trình truyền thông
đã chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố:
8.1. Các yếu tố chủ quan từ phía người phát hay người nhận
Về phía người phát (người nói) ta có thể thấy hai vấn đề cơ bản ảnh hưởng
rất lớn đến truyền thông.
15


Thứ nhất: Người phát thông tin diễn đạt rành mạch, rõ ràng, thuyết phục thì
buổi sinh hoạt nhóm sẽ đem lại hiệu quả rất tốt.
Thứ hai: Do trình độ hay một số lí do nào khác mà người phát thông tin diễn
đạt không rõ ràng (nói ấp úng, lung túng, cách diễn đạt từ ngữ không rõ ràng…) thì
chắc chắn buổi sinh hoạt nhóm sẽ không có được kết quả tốt nhất.
Thêm vào đó, người phát biểu (người phản hồi) cũng rất quan trọng trong
buổi truyền thông. Có không ít người phản hồi không tập trung, dài dòng, không đi
vào trọng tâm làm cho buổi truyền thông bị kéo dài thời gian không cần thiết. Ở

* Một số cách sắp xếp chỗ ngồi trong truyền thông nhóm:
Trong một buổi truyền thông có rất nhiều cách sắp xếp chỗ ngồi khác nhau.
Tuy nhiên không phải cách nào cũng đem lại hiệu quả cao. Thông thường thì tùy
vào số lượng nhóm viên tham gia để có cách sắp xếp chỗ ngồi hợp lí. Nếu số lượng
nhóm viên tham dự tương đối ít thì ta có thể sắp xếp chỗ ngồi theo hình bầu dục.
Nếu có đồng thành phần tham dự thì ta sắp xếp theo hình tròn tuyệt đối, hoặc cũng
có thể sắp xếp theo hình chữ U. Những khoảng cách giữa nhóm trưởng và nhóm
viên không được quá xa nhau, và trong buổi sinh hoạt nhóm mọi người đều phải
nhìn thấy được mặt nhau.
Mô hình sắp xếp chỗ ngồi khi truyền thông nhóm
TN

N
V

N
V

N
V

N
V

N
V

N
V


C

Mô hình không tốt
TN1 không thấy A và B; TN2 không nghe A và D
A, B, C, D có thể không thấy và khó nghe nhau

17


A

B

C

D

TN

N
V

N
V
N
V

N
V


N
V

N
V
N
V

N
V

N
V

N
V

Mô hình tạm được nhưng vị trí cách biệt không cần thiết
TN

N
V

N
V

N
V

N

Trên thực tế, truyền thông là một quá trình trao đổi thông điệp diễn ra theo
hai chiều, do đó, trong truyền thông chúng ta không chỉ cần có kĩ năng nói mà còn
phải biết lắng nghe. Sự chú ý lắng nghe là đồng nghĩa với việc thể hiện sự quan
tâm, muốn được biết và sự tôn trọng người nói. Đó là cơ sở để người nói tin tưởng,
bộc lộ tâm sự của mình. Từ đó, trên cơ sở hiểu nhau mới có sự hợp tác và thông
cảm cho nhau được.
Đối với chúng ta, ai cũng muốn trò chuyện với một người phải biết lắng
nghe và hiểu mình. Tuy nhiên, lắng nghe là một việc không đơn giản tý nào vì xu
hướng chung là chúng ta hay hướng về mình, thích nói về mình. Do vậy, chúng ta
thường cắt ngang lời người nói, khuyên nhủ, an ủi khi họ đang nói.
Trong truyền thông, không ít người nghĩ rằng muốn truyền thông tốt phải có
thuật “ăn nói” nhưng nếu chỉ nói mà không biết lắng nghe thì chỉ thành công nửa
vời, hay thậm chí là không thành công vì truyền thông là một quá trình hai chiều.
Được sự quan tâm, được sự lắng nghe chăm chú người đối diện mới nói, mới bộc lộ
tâm tư của họ. Thật hiểu nhau mới thông cảm nhau, hợp tác với nhau được. Trên cơ
sở đó, nhóm mới phát triển, hoàn thành tốt công việc với hiệu quả cao và các nhóm
viên sẽ tự tin hơn.
19


Nhưng như đã nói, lắng nghe thật khó vì xu hướng tự nhiên của chúng ta là
hướng về mình, nghĩ về mình, thích nói về mình. Nếu quan sát sẽ thấy phần lớn các
thành viên trong nhóm chưa nói hết lời thì đã bị người khác xen vào cắt ngang, cho
họ lời khuyên, an ủ hay đưa ra giải đáp… Trong buổi họp, khi người kia nói thì ta
giơ tay phát biểu, có nghĩa là ta không nghe mà tập trung chuẩn bị lời phát biểu của
chính mình.
Như vậy, lắng nghe không phải đơn thuần là tiếp thu một âm thanh bằng tai
mà còn hiểu được ý nghĩa của điều được nói và nhất là tiếp nhận được cảm xúc của
người đang nói. Từ “nghe” của chúng ta theo tiếng Pháp cũng có hai từ khác nhau,
trước hết là “Entendre” nghĩa là một phản ứng vật lí ghi nhận một âm thanh, một

nảy sinh có nguy cơ gây bất lợi cho tiến trình sinh hoạt nhóm…
* Bầu không khí trong truyền thông
Trong giao tiếp hàng ngày, trong bầu không khí xã hội ta có thể thấy đó là
một bầu không khí tự do, thoải mái, thư giản. Mọi người được quyền nói tự do, nói
những cảm xúc, những điều mình nghĩ, không hình thức, khách sáo…Ngược lại, ở
trong nhóm có bầu không khí căng thẳng, lạnh lùng, hình thức sẽ ảnh hưởng đến
cảm xúc của các thành viên, tác động đến sự tham gia của nhóm viên, tác động đến
kết quả và hiệu quả của buổi truyền thông.
Do đó, bầu không khí của buổi truyền thông cũng rất quan trọng. Nó cũng là
một yếu tố thúc đẩy sự tham gia, thúc đẩy sự chia sẽ, quan tâm lẫn nhau giữa các
nhóm viên khi có một bầu không khí vui vẻ, thân thiện, gần gũi, thoải mái trong
buổi truyền thông. Chính vì vậy, khi điều hành sinh hoạt nhóm, chúng ta cần phải
chú ý đến bầu không khí của nhóm, chúng ta cần phải “hâm nóng” bầu không khí
đó một cách đúng lúc, hợp lí thì sẽ góp phần rất lớn cho thành công của buổi truyền
thông cũng như góp phần thắt chặt hơn mối quan hệ giữa các nhóm viên.
11. Một số vấn đề gặp phải trong truyền thông nhóm
Truyền thông là một tiến trình luôn tiếp diễn, và trong tiến trình đó có sự chi
phối bởi các yếu tố bên ngoài là nguyên nhân dẫn đến những vấn đề gây ảnh hưởng
đến hiệu quả của buổi truyền thông. Dưới đây là một số vấn đề gây ảnh hưởng
thường gặp trong truyền thông:
- Truyền thông kém dẫn đến hiểu nhầm, bất mãn, thiếu hợp tác, quan hệ
kém…
- Không nghe hay có thái độ xao nhãng trong khi người khác nói.
- Nghe không chính xác.
- Quên thông điệp.
21


- Mâu thuẫn giữa truyền thông có lời và không lời.
- Chỉ nghe những vấn đề, những đề tài mà mình thích nghe. Khi thấy khó,

- Hộp thư góp ý.
- Nói chuyện điện thoại, fax…
12. Chúng ta làm gì để cải thiện truyền thông nhóm
Cải thiện truyền thông nhóm cũng là một yếu tố hết sức quan trọng bởi sinh
hoạt nhóm không phải lúc nào cũng giống lúc nào, do đó, đòi hỏi chúng ta phải thật
sự linh hoạt trong việc điều chỉnh và cải thiện truyền thông nhóm. Để cải thiện
truyền thônng nhóm chúng ta cần lưu ý những vấn đề sau:
- Phải hiểu thông điệp và đưa ra ý kiến phản hồi
- Theo nguyên tắc kiss (keep it short and simple): cố giữ lời nói ngắn gọn và
đơn giản
- Giao tiếp qua lời nói không dễ dàng và thường thì bị chi phối bởi kĩ năng
diễn đạt, kĩ năng ngôn ngữ, sự thiếu hiểu biết về người khác, vì vậy, khi nói cần chú
ý:
+ Lời nói phải đúng vai trò xã hội: vị trí của mình và vị trí của người
giao tiếp
+ Nhận sự tồn tại quan điểm của người khác, hiểu cả quan điểm củât
và của người khác, lắng nghe để phát triển mối quan hệ.
+ Làm chủ cảm xúc và suy nghĩ của chúng ta (nên sử dụng ngôn ngữ
mô tả sự kiện hơn là ngôn ngữ phê phán).
+ Tôn trọng những gì người khác nói về suy nghĩ và cảm xúc của họ
+ Cẩn thận khi dùng từ có tính tuyệt đối (rất, tất cả, hầu như…)
+ Lời nói phải phù hợp với người nghe, họ muốn nghe cái gì?...
+ Thời điểm thuận lợi, không gian phù hợp
+ Nói thẳng, nói tế nhị, nói có tình cảm, thái độ khi nói, giọng nói,
tránh nói mỉa mai, châm chọc…
+ Nguồn thông tin phải chính xác

23




24


nhóm có sự gắn bó với nhau, hỗ trợ nhau và cùng hoàn thành mục tiêu chung của
nhóm.
Với vai trò nhân viên xã hội chúng ta cần phải tìm hiểu thông tin chính xác
về thân chủ của mình và có sự phản hồi thích hợp với vấn đề của thân chủ. Cần phải
biết lắng nghe để thân chủ tin tưởng mà bộc lộ những cảm xúc, tâm tư, vấn đề của
họ, giúp họ bình tĩnh và đối mặt với vấn đề của bản thân để giải quyết nó.
Tóm lại, truyền thông nhóm là một công cụ không thể thiếu đối với công tác
xã hội. Đây là một công cụ hữu hiệu giúp cho nhân viên xã hội giải quyết vấn đề
được chính xác hơn khi làm việc với nhóm. Chính vì có tầm quan trọng đó mà đòi
hỏi chúng ta cần phải có kĩ năng cần thiết khi truyền thông nhóm như: Kĩ năng viết,
kĩ năng nói và trên hết đó là kĩ năng lắng nghe. Trên cơ sở lắng nghe tích cực chúng
ta có thể hiểu, đồng cảm và thấu cảm với những gì mà thân chủ (nhóm) đang gặp
phải. Từ đó chúng ta mới có thể phản hồi và giúp họ tìm ra những hướng giải quyết
thích hợp với vấn đề của chính họ.
Trong quá trình truyền thông, chúng ta cũng cần phải chú ý đến ngôn ngữ
không lời từ phía đối tượng, chú ý đến cách sắp xếp chỗ ngồi, phản ứng của đối
tượng để có hướng khắc phục nhằm đạt hiệu quả cao nhất trong các buổi truyền
thông của nhóm.

25