TRƢỜNG ĐÀO TẠO CÁN BỘ LÊ HỒNG PHONG TP HÀ NỘI
LỚP BỒI DƢỠNG NGHẠCH CHUYÊN VIÊN K2A-2015

TIỂU LUẬN

TÊN ĐỀ TÀI:
XỬ LÝ TÌNH HUỐNG KHIẾU NẠI VỀ CHÍNH SÁCH BẢO HIỂM
XÃ HỘI CHO NGƢỜI LAO ĐỘNG TRONG DOANH NGHIỆP
HUYỆN THẠCH THẤT - THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Họ và tên học viên: Phùng Thị Thu Thủy
Đơn vị công tác

: Phòng Lao động - TBXH huyện Thạch Thất

Hà Nội, tháng 11 năm 2015


MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU .....................................................................................................1
NỘI DUNG....................................................................................................................................... 3
PHẦN I: MÔ TẢ TÌNH HUỐNG............................................................................................ 3
PHẦN II:............................................................................................................................................ 5
XÁC ĐỊNH MỤC TIÊU XỬ LÝ TÌNH HUỐNG ............................................................ 5
PHẦN III: .......................................................................................................................................... 7
PHÂN TÍCH NGUYÊN NHÂN VÀ HẬU QUẢ .............................................................. 7
1. Nguyên nhân: .............................................................................................................................. 7
2. Hậu quả: ........................................................................................................................................ 9
PHẦN IV:........................................................................................................................................ 10
XÂY DỰNG VÀ LỰA CHỌN PHƢƠNG ÁN GIẢI QUYẾT .................................. 10

khu vực quốc doanh. Trong quá trình thực hiện, BHXH không ngừng đƣợc bổ
sung, sữa đổi cho phù hợp với từng thời kỳ phát triển của đất nƣớc nhằm đảm
bảo quyền lợi cho ngƣời lao động.
Trong quá trình hình thành và phát triển nền kinh tế thị trƣờng, Bộ luật
lao động đã đƣợc Quốc hội khóa IX - kỳ họp thứ 5 thông qua, Chủ tịch nƣớc ký
lệnh công bố số 35/L-CTN ngày 07 tháng 05 năm 1994, có hiệu lực thi hành
ngày 01 tháng 01 năm 1995; trong đó có Chƣơng XII quy định về Bảo hiểm xã
hội, xác định bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của ngƣời lao động và ngƣời sử
dụng lao động; Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định số 12/NĐ-CP ngày
Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
1


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

26/01/1995 kèm theo là điều lệ BHXH; Luật Bảo hiểm xã hội đƣợc Quốc hội
nƣớc Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá XI, kỳ họp thứ 9 thông qua
ngày 29.6.2006; đồng thời các văn bản dƣới luật đã cụ thể hóa các nội dung về
chính sách BHXH nhằm đảm bảo vật chất, góp phần ổn định đời sống của ngƣời
tham gia BHXH.
Trên địa bàn huyện Thạch Thất hiện nay, nhiều doanh nghiệp trong huyện
thƣờng vi phạm nhiều quy định về pháp luật lao động, nhƣ việc ký kết hợp đồng
lao động, an toàn vệ sinh lao động, chế độ BHXH… do đó ảnh hƣởng trực tiếp
đến quyền và lợi ích của ngƣời lao động, làm nảy sinh nhiều tranh chấp lao động
dẫn đến tình trạng đình công, khiếu nại, tố cáo.
Là một công chức Nhà nƣớc, sau khi tham gia lớp bồi dƣỡng kiến thức
quản lý nhà nƣớc, cộng với những kinh nghiệm thực tế trong công tác. Em chọn
đề tài “Xử lý tình huống khiếu nại về chính sách Bảo hiểm xã hội cho người

mất sức lao động là 29% do Hội đồng Giám định y khoa xác nhận. Chị Phƣơng
đã đến cơ quan Bảo hiểm xã hội để làm thủ tục hƣởng trợ cấp BHXH về chế độ
tai nạn lao động, lúc này cơ quan Bảo hiểm xã hội mới phát hiện là chị Phƣơng
chƣa đƣợc công ty đăng ký tham gia BHXH, nên theo qui định cơ quan Bảo
hiểm xã hội đã từ chối không thanh toán cho chị .
Chị Phƣơng do không đƣợc giải quyết chế độ tai nạn lao động, nên chị đã
làm đơn khiếu nại gửi đến Phòng Lao động Thƣơng binh và Xã hội, Liên đoàn
Lao động huyện và Bảo hiểm xã hội huyện Thạch Thất. Ngày 30 tháng 6 năm
2014 các cơ quan chức năng thành lập đoàn liên ngành đến làm việc với Công ty
TNHH Thƣơng Mại và Xây dựng Bình Minh, yêu cầu công ty phải truy nộp
BHXH cho chị Phƣơng và số lao động làm việc trong công ty chƣa đƣợc tham
gia BHXH. Đồng thời đoàn liên ngành đề xuất hƣớng giải quyết chế độ tai nạn
lao động cho chị Phƣơng đƣợc trợ cấp tai nạn lao động theo quy định trong Luật
BHXH..
Từ những sự việc đã nêu trên ta cần có một cách nhìn khách quan: Đối
với hành vi sai phạm trên của công ty TNHH Thƣơng Mại và Xây dựng Bình
Minh thì sẽ áp dụng hình thức xử lý nhƣ thế nào để đạt hiệu quả, làm cho công
Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
3


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

ty thấy đƣợc hành vi sai phạm của mình, để chấn chỉnh, sửa chữa, khắc phục và
tự giác thi hành kiến nghị của các cơ quan chức năng; đối với các ngành chức
năng trong huyện và cơ quan Bảo hiểm xã hội thì phải giải quyết nhƣ thế nào để
đạt hiệu quả, hợp tình hợp lý, đúng pháp luật và từ đó chúng ta tìm phƣơng án
cụ thể để giải quyết tốt nhất cho sự việc nêu trên.

3. Đối với cơ quan nhà nƣớc và BHXH huyện:
Với tình huống nêu trên, đòi hỏi các cơ quan quản lý Nhà nƣớc phải xem
xét và giải quyết vấn đề vừa đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật, vừa hợp
Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
5


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

tình hợp lý, đồng thời đỡ tốn kém thời gian cũng nhƣ không gây phiền hà cho
ngƣời lao động và ngƣời sử dụng lao động.
Về phía Phòng Lao động - Thƣơng binh và Xã hội phải thực hiện đúng
chức năng quản lý Nhà nƣớc về lao động, thƣờng xuyên kiểm tra xử lý những
trƣờng hợp vi phạm để đảm bảo cho pháp luật lao động đƣợc thực hiện một cách
nghiêm minh và đạt đƣợc mục tiêu đề ra trong việc giải quyết khiếu nại, tố cáo
của công dân.
Đối với Liên đoàn Lao động huyện thực hiện đúng vai trò kiểm tra, giám
sát hoạt động BHXH, phối hợp với phòng Lao động - Thƣơng binh và Xã hội và
các cơ quan có liên quan để giải quyết đơn khiếu nại, tố cáo, các tranh chấp về
BHXH đối với ngƣời lao động. Đồng thời phải quan tâm đến việc thành lập các
tổ chức công đoàn cơ sở trong các doanh nghiệp có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài để
bảo vệ quyền lợi cho ngƣời lao động, ngoài ra còn tƣ vấn cho ngƣời lao động
hiểu biết hơn về chế độ chính sách BHXH để họ tự bảo vệ quyền lợi của mình
trƣớc pháp luật.
Đối với cơ quan BHXH phải nhanh chóng có biện pháp tháo gỡ kịp thời
những vƣớng mắc trong quá trình quản lý thực hiện chế độ chính sách BHXH để
giải quyết kịp thời chế độ trợ cấp BHXH cho ngƣời lao động một cách hợp tình
hợp lý. Qua đó tạo đƣợc niềm tin của ngƣời lao động khi tham gia BHXH.

Trong tình huống này, Công ty TNHH Thƣơng mại và Xây dựng Bình
Minh không chấp hành nghiêm Bộ luật Lao động, những quy định về luật
BHXH, cố tình vi phạm không đăng ký tham gia BHXH cho ngƣời lao động với
mục đích lợi nhuận của công ty. Công ty chỉ quan tâm đến lợi ích, cán bộ phụ

Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
7


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

trách nhân sự thì không nắm rõ pháp luật lao động, xem thƣờng quyền lợi của
ngƣời lao động.
Về phía ngƣời lao động trong công ty: ngƣời lao động chƣa hiểu biết về
pháp luật, về quyền lợi của mình khi tham gia BHXH hoặc do áp lực về việc
làm, về thu nhập, nên không dám đấu tranh đòi hỏi chủ sử dụng lao động phải
tham gia BHXH đầy đủ cho họ.
b. Nguyên nhân từ phía các cơ quan chức năng:
Các cơ quan chức năng không thực hiện hết nhiệm vụ, quyền hạn của đơn
vị mình đó là chức năng quản lý Nhà nƣớc và chức năng giám sát việc quản lý
Nhà nƣớc về lĩnh vực lao động theo quy định của Bộ luật Lao động. Nếu các cơ
quan này thƣờng xuyên kiểm tra, giám sát, chấn chỉnh và xử phạt kịp thời thì
không xảy ra sự việc trên.
Trình độ quản lý của cán bộ công chức thuộc các ngành chức năng còn hạn
chế, chƣa làm hết chức năng tuyên truyền vận động cho ngƣời lao động và ngƣời
sử dụng lao động hiểu biết và chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật về lao động.
Phòng Lao động - Thƣơng binh và Xã hội huyện là cơ quan tham mƣu
giúp Ủy ban nhân huyện quản lý Nhà nƣớc về lao động đã chƣa thực hiện hết

bảo cuộc sống hàng ngày, làm ảnh hƣởng đến đời sống vật chất và tinh thần dẫn
đến sự thiếu tin tƣởng vào việc giải quyết của các cơ quan chức năng Nhà nƣớc.
Hàng trăm lao động trong công ty không đƣợc hƣởng các chế độ trợ cấp
BHXH nhƣ: ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, tuất… theo
quy định của Bộ luật Lao động.
Việc làm công ty đã gây ảnh hƣởng đến việc thực hiện chính sách xã hội
của Đảng và Nhà nƣớc, đến sự phát triển của xã hội, không tạo đƣợc sự bình
đẳng và công bằng xã hội giữa những ngƣời lao động cùng làm trong một công
ty, có ngƣời đƣợc hƣởng chế độ BHXH nhƣng có ngƣời lại không đƣợc hƣởng;
tạo ra mối quan hệ không tốt giữa ngƣời lao động đối với chủ sử dụng lao động
và nếu không giải quyết kịp thời có thể sẽ dẫn đến tình trạng đình công, bãi
công… làm rối loạn an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội. Đồng thời còn
làm hao tốn thời gian và công sức của cơ quan chức năng quản lý Nhà nƣớc khi
Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
9


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

giải quyết sự việc trên, làm giảm lòng tin của ngƣời lao động đối với các cơ
quan chức năng quản lý Nhà nƣớc.

PHẦN IV:
XÂY DỰNG VÀ LỰA CHỌN PHƢƠNG ÁN GIẢI QUYẾT

Để giải quyết tình huống nói trên vừa đảm bảo đúng pháp luật lao động,
vừa hợp tình, hợp lý ta cần phải xây dựng các phƣơng án để thực hiện nhƣ sau:
1. Một số phƣơng án giải quyết:

1.2. Phương án 2:
Khi nhận đƣợc đơn khiếu nại của ngƣời lao động, Ủy ban nhân dân huyện
chỉ đạo cho các ngành chức năng là Phòng Lao động, Liên đoàn lao động và Bảo
hiểm xã hội đến làm việc với Công ty TNHH Thƣơng mại và Xây dựng Bình
Minh đồng thời báo cáo kết quả và hƣớng xử lý cho Ủy ban nhân huyện. Sau khi
làm việc với công ty, các ngành chức năng thống nhất kiến nghị Ủy ban nhân
dân huyện ra quyết định xử lý buộc công ty phải thực hiện đúng quy định tức là
phải truy nộp đủ số tiền BHXH mà công ty đang nợ và chƣa đăng ký tham gia
cho 47 lao động; đồng thời chỉ đạo Công ty TNHH Thƣơng mại và Xây dựng
Bình Minh phải chi trả số tiền trợ cấp tai nạn lao động cho chị Phƣơng theo luật
định và tiếp tục nhận chị Phƣơng vào làm việc tại công ty và phải sắp xếp công
việc phù hợp với sức khỏe của chị Phƣơng.
a. Ưu điểm của phương án:
Công ty phải chấp hành ngay vì Quyết định xử lý của Ủy ban nhân huyện
có hiệu lực pháp lý cao hơn so với Quyết định của các ngành chức năng. Vì vậy
quyền lợi của ngƣời lao động đƣợc giải quyết kịp thời từ đó củng cố và tạo niềm
tin cho ngƣời lao động đối với Nhà nƣớc, đảm bảo tính nghiêm minh của pháp
luật và nguyên tắc của Bảo hiểm xã hội.
b. Hạn chế của phương án:
Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
11


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

Ủy ban nhân dân huyện phải mất thời gian đứng ra giải quyết bằng cách phải
triệu tập các cơ quan chức năng tổ chức hội họp nhiều lần để ra quyết định xử lý.
Việc mở rộng đầu tƣ giải quyết công ăn việc làm cho nhiều ngƣời lao

Qua nghiên cứu, xem xét những ƣu khuyết điểm của mỗi phƣơng án để
giải quyết tình huống trên, thì phƣơng án 2 là phƣơng án tối ƣu nhất vì giải
quyết theo phƣơng án này vừa đảm bảo đúng pháp luật, vừa hợp tình, hợp lý, đỡ
gây phiền hà cho ngƣời lao động và bản thân ngƣời sử dụng lao động, ngoài ra
còn vừa bảo vệ đƣợc quyền lợi cho ngƣời lao động, vừa tạo điều kiện cho công
ty thực hiện đúng nghĩa vụ theo quy định của pháp luật lao động, đồng thời giúp
công ty hiểu rõ thêm về chính sách BHXH.

Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
13


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

PHẦN V:
LẬP KẾ HOẠCH TỔ CHỨC THỰC HIỆN

Để tình huống trên đây đƣợc giải quyết kịp thời, hợp tình hợp lý, nhƣng
vẫn đảm bảo thực hiện đúng pháp luật lao động thì sẽ phải tiến hành theo các
bƣớc sau:
Bƣớc 1 :
Tiếp nhận đơn khiếu nại về chính sách Bảo hiểm xã hội của chị Vũ Thị
Phƣơng đối với Công ty TNHH Thƣơng Mại và Xây dựng Bình Minh - huyện
Thạch Thất - TP Hà Nội.
Bƣớc 2 :
Sau khi nhận đơn khiếu nại của chị Phƣơng, Ủy ban nhân dân Huyện chỉ
đạo các ngành chức năng gồm có: Phòng Lao động - Thƣơng binh và Xã hội,
Liên đoàn Lao động huyện, Bảo hiểm xã hội huyện cùng tiến hành đến làm việc

Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

1. Kết luận:
Bảo hiểm xã hội là một ngành có lịch sử phát triển lâu đời, nhƣng lại là
ngành luôn luôn phát triển với những mô hình rất phong phú và đa dạng, với
những cách thức tổ chức hoạt động rất khác nhau, tuỳ theo điều kiện kinh tế xã
hội, lịch sử và văn hoá của mỗi nƣớc, mỗi vùng lãnh thổ. Bảo hiễm xã hội có
liên quan đến quyền lợi, nghĩa vụ của các bên tham gia BHXH và những tranh
chấp về quyền và nghĩa vụ giữa các bên thƣờng hay xảy ra. Vì vậy, cần phải có
những quy định cụ thể của pháp luật nhằm đảm bảo lợi ích hợp pháp của các bên
tham gia BHXH. Mặc khác, BHXH là một trong những chính sách xã hội quan
trọng của bất kỳ quốc gia nào, vì nó có liên quan đến đời sống của số đông
ngƣời lao động và gia đình họ. Trong nền kinh tế nhiều thành phần, lợi ích của
các bên rất khác nhau với các mối quan hệ cũng rất khác nhau. Trong quan hệ
lao động, ngƣời lao động và chủ sử dụng lao động có những lợi ích khác nhau,
trong hoạt động sản xuất và họ cũng có những lợi ích khác nhau, mối quan tâm
khác nhau khi tham gia BHXH. Vì vậy, mâu thuẫn về lợi ích giữa các bên luôn
luôn tồn tại. Để giải quyết các mâu thuẫn này, cần có ngƣời trọng tài là Nhà
nƣớc với tƣ cách là ngƣời đại diện cho nhân dân quản lý xã hội.
Vai trò của Nhà nƣớc ở đây đƣợc thể hiện ở chỗ, Nhà nƣớc bằng các quy
định pháp luật và các chế tài của mình, buộc ngƣời sử dụng lao động phải đóng
đúng, đóng đủ phí BHXH cho ngƣời lao động. Đồng thời, Nhà nƣớc cũng yêu
cầu ngƣời lao động cũng phải thực hiện nghĩa vụ tự bảo vệ mình bằng cách đóng
một phần trong tiền lƣơng/ thu nhập của mình cho quỹ BHXH. Hơn nữa, quỹ
BHXH là một quỹ tài chính rất lớn, có ảnh hƣởng đến nền tài chính quốc gia. Để
BHXH đi đúng định hƣớng, phục vụ cho lợi ích số đông ngƣời tham gia BHXH,

Qua tìm hiểu và đƣa ra một số phƣơng án để giải quyết khiếu nại chính
sách BHXH của chị Vũ Thị Phƣơng tại công ty TNHH Thƣơng mại và Xây
dựng Bình Minh, bản thân tôi đã rút ra một số kinh nghiệm công tác để giải
quyết những khiếu nại của ngƣời lao động trong các doanh nghiệp. Giải quyết
trƣờng hợp này góp phần nâng cao nhận thức tham gia BHXH của ngƣời sử

Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
17


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

dụng lao động và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của ngƣời lao động trong các
doanh nghiệp trên địa bàn huyện Thạch Thất.
2. Kiến nghị:
a. Đối với Trung ƣơng:
+ Theo tinh thần của Chỉ thị số 22/2001/CT-TTg ngày 11/09/2001 của
Thủ tƣớng Chính phủ về chấn chỉnh công tác thanh tra, kiểm tra doanh nghiệp
thì trong một năm các ngành chức năng chỉ có quyền đến thanh, kiểm tra doanh
nghiệp một lần, đây cũng chính là kẻ hở để các doanh nghiệp lợi dụng vi phạm
pháp luật trong thời gian dài mà các cơ quan chức năng không đƣợc thƣờng
xuyên kiểm tra giám sát để phát hiện và xử lý kịp thời những hành vi sai phạm
đó. Do đó, kiến nghị Trung ƣơng cần xem xét lại Chỉ thị này.
+ Kiến nghị Nhà nƣớc nên giao nhiệm vụ, quyền hạn thanh tra và xử phạt
đến với những trƣờng hợp vi phạm pháp luật lao động về BHXH cho Bảo hiểm
xã hội Việt Nam để sớm phát hiện, uốn nắn, ngăn chặn kịp thời các hành vi sai
phạm và xử lý nghiêm minh những trƣờng hợp có ý vi phạm chính sách BHXH.
b. Đối với Ủy ban nhân dân huyện:

nghiệp cố tình vi phạm pháp luật về lao động.
+ Liên đoàn Lao động huyện cần quan tâm hơn nữa trong việc tổ chức
thành lập công đoàn tại doanh nghiệp nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho
ngƣời lao động.
+ Cần xác định rõ cơ chế phối hợp giữa các cơ quan hữu quan nhƣ Phòng
Lao động - Thƣơng binh và Xã hội, Liên đoàn Lao động, Bảo hiểm xã hội huyện
trong việc giải quyết khiếu nại tố cáo của ngƣời lao động.
+ Cần phải giáo dục ý thức pháp luật cho ngƣời lao động và ngƣời sử
dụng lao động ở các doanh nghiệp. Tổ chức tuyên truyền, học tập rộng rãi Bộ
luật Lao động trong các doanh nghiệp nhất là các doanh nghiệp có vốn đầu tƣ
nƣớc ngoài.

Học viên: Phùng Thị Thu Thủy. Phòng Lao động – TBXH huyện Thạch Thất
19


Trường ĐTCB Lê Hồng Phong - TP Hà Nội

Lớp Bồi dưỡng chuyên viên K2A-2015

+ Đề nghị Sở kế hoạch và đầu tƣ khi cấp giấy phép đăng ký kinh doanh
thành lập doanh nghiệp cần ràng buộc nghĩa vụ pháp lý cho đơn vị sử dụng lao
động là phải tham gia BHXH đầy đủ cho ngƣời lao động.
+ Riêng đối với ngành Bảo hiểm xã hội cần tăng cƣờng hơn nữa công tác
thông tin, tuyên truyền trên các phƣơng tiện thông tin đại chúng, trực tiếp hƣớng
dẫn, tổ chức thực hiện các chế độ chính sách về BHXH cho các tầng lớp nhân
dân lao động. Tiếp tục thực hiện cải cách hành chính theo mô hình một cửa thể
hiện là cơ quan phục vụ cho ngƣời lao động trong lĩnh vực BHXH hết lòng vì
đối tƣợng để nâng cao vai trò là cơ quan thực hiện chức năng bảo đảm an sinh
xã hội theo Nghị quyết lần thứ X của Đảng. Tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy