TRƯỜNG ĐÀO TẠO CÁN BỘ LÊ HỒNG PHONG
LỚP BỒI DƯỠNG NGẠCH CHUYÊN VIÊN K3A
––––––––––––––––––

TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP
Tên đề tài: Xử lý tình huống về “Giải quyết khiếu nại của
công dân về việc cấp phép xây dựng tại Phường
Lê Đại Hành, Quận Hai Bà Trưng, Thành phố
Hà Nội”.
Họ và tên Học viên: Nguyễn Thị Thu Hà
Chức vụ: Chuyên viên phòng Quản lý kinh tế
Đơn vị công tác: Sở Xây dựng Hà Nội

HÀ NỘI, THÁNG 11 NĂM 2015.



Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

LỜI NÓI ĐẦU
Nhà nước quản lý xã hội trên nhiều mặt. Từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung
quan liêu bao cấp chuyển sang nền kinh tế thị trường định hướng Xã hội chủ nghĩa,
thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước tạo đà thuận lợi cho đô thị hóa
nước ta phát triển với quy mô rộng và tốc độ nhanh trong những thập kỷ tới. Sẽ có
nhiều thành phần kinh tế ngoài Nhà nước tham gia vào xây dựng và phát triển đô
thị, cuộc sống đô thị sẽ trở nên sôi động và phức tạp hơn, đó là thách thức lớn cho
công tác quy hoạch xây dựng, phát triển đô thị và đặc biệt là công tác quản lý nhà
nước ở các đô thị. Chỉ có nhà nước mới có thể thúc đẩy và kiểm soát được sự phát
triển kinh tế xã hội, quy hoạch xây dựng, bảo vệ môi trường ... của các đô thị theo

Tiểu luận gồm những nội dung chủ yếu sau:
Phần Thứ nhất: Giới thiệu tình huống.
Phần Thứ hai: Phân tích xử lý tình huống.
Phần Thứ ba: Một số nhận xét, kiến nghị.
Việc nâng cao hiệu quả, hiệu lực của các quyết định quản lý hành chính nhà
nước đang là mối quan tam của toàn xã hội. Do khả năng và thời gian nghiên cứu
còn hạn chế. Tiểu luận chỉ dùng lý luận phân tích những vấn đề cơ bản, đề xuất
một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả giải quyết các vụ việc tương tự. Bài viết
này này không tránh khỏi những thiếu sót, tôi rất mong nhận được sự chỉ dẫn góp ý
của các thầy cô và bạn đọc để tiểu luận được hoàn chỉnh hơn.

2


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

PHẦN THỨ NHẤT
TÌNH HUỐNG VÀ DIỄN BIẾN
1. Hoàn cảnh ra đời của sự việc
Gia đình ông Tài mua căn nhà của Bà Hải tại số 97 phố Lê Đại Hành, việc mua
bán nhà giữa ông Tài và bà Thu được chính quyền địa phương xác nhận. Căn nhà
khi ông Tài mua đã xuống cấp nhiều, không thể sử dụng lâu dài được nên ông Tài
đã làm đơn gửi Ủy ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng xin cấp phép xây dựng mới.
Sau khi xem xét hồ sơ của ông Tài về việc xin cấp phép xây dựng nhà mới,
đồng thời xét thấy ngôi nhà này khi xây dựng cũng không ảnh hưởng đến quy
hoạch tổng thể chung của phường Lê Đại Hành. Phòng Quản lý Đô thị của Quận
Hai Bà Trưng đã tham mưu cho Ủy ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng cấp giấy
phép xây dựng nhà cho ông Tài

+ Việc xây dựng nhà phù hợp với quy hoạch xây dựng của Quận đã được Ủy ban
nhân dân Thành phố duyệt
+ Bảo đảm các quy định về chỉ giới xây dựng, thiết kế đô thị, các yêu cầu về an
toàn đối với công trình xung quanh
+ Không làm ảnh hưởng đến công trình lân cận về kết cấu, khoảng cách đến các
công trình xung quanh, cấp nước, thoát nước, thông gió, ánh sáng, vệ sinh môi
trường, phòng cháy, nổ
+ Không làm ảnh hưởng đến người sử dụng ở các công trình liền kề xung quanh.
Trên cơ sở kiểm tra xác định việc xây dựng nhà đảm bảo các điều kiện trên,
Phòng Quản lý Đô thị Quận Hai Bà Trưng đã tham mưu cho Uỷ ban nhân dân
Quận cấp giấy phép xây dựng nhà cho ông Tài. Khi xây dựng nhà cho ông Tài phải
tuân thủ các qui định ghi rõ trong giấy phép như :
- Phải đảm bảo chất lượng công trình.
- Phải tôn trọng quyền lợi hợp pháp của những hộ gia đình có liên quan đến công
trình xây dựng và hoàn toàn chịu trách nhiệm khi có tranh chấp

4


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

- Phải thi công đúng theo bản thiết kế đã được duyệt. Nếu thay đổi thiết kế thì
chủ đầu tư phải xin phép điều chỉnh giấy phép đã được cấp và cơ quan cấp giấy
phép xây dựng là cơ quan điều chỉnh giấy phép xây dựng
- Phải đảm bảo tuyệt đối an toàn khi thi công công trình
Trong quá trình xây dựng nhà ông Tài đã thực hiện không đầy đủ những quy
định theo giấy phép xây dựng và đã để xảy ra khiếu nại. Vì là khu dân cư đông đúc
nên để tận dụng mặt bằng trên không, ông Tài đã không thực hiện đúng bản vẽ

Hoa và việc lưu thông đi lại của nhân dân trong khu vực.
Khi thấy việc xây dựng trái phép của ông Tài và bà Hoa đã có ý kiến song ông
Tài không nghe buộc bà Hoa phải làm đơn khiếu nại đến Phòng Quản lý Đô thị
Quận Hai Bà Trưng, Sở Xây dựng Hà Nội về việc làm trái phép của ông Tài và đề
nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét giải quyết.
Sau khu nhận được đơn khiếu nại của bà Hoa, Phòng Quản lý Đô thị Quận Hai
Bà Trưng đã phối hợp với Uỷ ban nhân dân phường, công an phường Lê Đại Hành
và đại diện gia đình ông Tài, bà Hoa, cùng kiểm tra xác minh cụ thể, lập biên bản
gửi lên Uỷ ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng với nội dung như sau :
- Chứng kiến gia đình ông Tài chủ số nhà 97 Phố Lê Đại Hành, Phường Lê Đại
Hành, Quận Hai Bà Trưng xây dựng trái phép trên khoảng không đường dân
sinh phía sau nhà với diện tích là 3,8mx3,8mx1,0m.
- Đoàn kiểm tra, thanh tra yêu cầu gia đình ông Tài ngừng thi công việc xây lắp
trên phần khoảng không trái phép để chờ ý kiến chỉ đạo của cấp trên.
Uỷ ban nhân dân Quận nhận được báo cáo của đoàn Kiểm tra, thanh tra bao
gồm :
+ Biên bản làm việc tại chỗ,
+ Công văn của Phòng Phòng Quản lý Đô thị, báo cáo của Uỷ ban nhân dân
Phường Lê Đại Hành về việc vi phạm của gia đình ông Tài trong xây dựng nhà
ở.
Sau khi đối chiếu với các quy định của pháp luật như: Luật Đất đai, Luật Xây
dựng, Pháp lệnh về xử phạt vi phạm hành chính, Nghị định của Chính phủ về điều
lệ quản lý xây dựng đô thị, Quyết định của Ủy ban nhân dân Thành phố về việc
ban hành quy định cấp giấy phép xây dựng các công trình trên địa bàn Thành phố
và Thông báo của Sở xây dựng về thủ tục cấp giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ

6


Tiểu luận Tôt nghiệp


7


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

- Đây là văn bản cuối cùng của Uỷ ban nhân dân Quận về giải quyết khiếu nại
đối với gia đình ông Tài
Gia đình ông Tài nhận được công văn trả lời của Uỷ ban nhân dân Quận đã tiếp
tục làm đơn gửi lên Thanh tra Sở xây dựng Hà Nội và Uỷ ban nhân dân Thành phố
với nội dung:
- Xin điều chỉnh lại giấy phép xây dựng số 225/QĐ-UB ngày 5/7/2011 của Uỷ
ban nhân dân Quận cấp cho gia đình ông.
- Xin hủy quyết định số 225/QĐ-UB ngày 5/7/2011 về việc xử phạt vi phạm
hành chính đối với gia đình ông và hủy công văn số 150/CV-UB ngày
15/9/2011 của Uỷ ban nhân dân Quận về việc yêu cầu gia đình ông thực hiện
quyết định số 225/QĐ-UB ngày 5/7/2011 của Quận.
Về phía Sở Xây dựng Hà Nội sau khi nhận được đơn khiếu nại của gia đình ông
Tài đã xem xét hồ sơ lưu trữ của cơ quan và có công văn số 282/CV-XD ngày
20/10/2011 gửi Uỷ ban nhân dân Quận với nội dung sau :
Theo đơn trình bày của gia đình ông Tài đối chiếu với tờ bản đồ thửa đất lưu trữ
tại cơ quan và các chứng từ sở hữu nhà hợp pháp của gia đình ông Tài, Sở Xây
dựng không tìm thấy văn bản nào xác nhận diện tích đất sau nhà ông Tài là đường
dân sinh công cộng. Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Sở Xây
dựng sẽ cùng với các cơ quan có liên quan giải quyết dứt điểm vụ việc.
Như vậy, văn bản của Sở xây dựng và văn bản của Uỷ ban nhân dân Quận Hai
Bà Trưng chưa thống nhất về việc giải quyết tranh chấp khoảng không phía sau
nhà ông Tài.

Khi xây dựng nhà ở hay các công trình phải chấp hành các thủ tục, điều kiện
sau :
- Khi xây dựng và sửa chữa nhà ở phải xin cấp phép xây dựng, tất cả các công
trình xây dựng tạm, xây dựng kiên cố, bán kiên cố của mọi tổ chức cá nhân khi
9


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

xây dựng mới hoặc cải tạo sửa chữa đều phải xin cơ quan Nhà nước có thẩm
quyền cấp giấy phép mới được khởi công xây dựng, sửa chữa
- Khi xây dựng nhà ở mới hoặc cải tạo sửa chữa cần chú ý một số điều kiện sau
đây để vừa thuận tiện cho việc sử dụng riêng vừa không ảnh hưởng đến các
công trình lân cận.
+ Không được trổ cửa hay bất kỳ bộ phận kiến trúc nào như: mái nhà, ống nước, ô
văng, vườn hoa nhô sang không gian lân cận
+ Muốn trổ cửa nhìn ra khu đất chung của nhiều hộ phải được sự đồng ý, thỏa
thuận của tất cả các hộ
+ Khi hai nhà chung tường chịu lực, chỉ được đục tường hoặc xây dựng tiếp khi
nhà có tường chung bên kia đồng ý
- Để đảm bảo quyền khiếu nại tố cáo của công dân, tăng cường pháp chế xã hội
chủ nghĩa, phát huy dân chủ ở cơ sở, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, của tập thể
và quyền lợi của mọi công dân, căn cứ điều 73, điều 100 của Hiến pháp nước
Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt nam năm 1992 đó là :
+ Công dân có quyền tố cáo với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về việc làm
trái pháp luật, gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước,
lợi ích của tập thể, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, của cơ quan Nhà
nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, lực lượng vũ trang (gọi chung là cơ quan)

+ Thứ hai: Nếu công văn của Sở xây dựng là đúng thì khoảng không mặt tiền
trước nhà bà Đào Thị Hoa sẽ bị ảnh hưởng, mỹ quan của khu phố bị lộn xộn
không đẹp mắt. Việc đi lại của nhân dân sẽ bị hạn chế, và như vậy sẽ dẫn đến
các hộ gia đình khác sẽ tự ý lấn chiếm khoảng không như nhà ông Tài, tạo nên
việc lộn xộn về mỹ quan trong khu phố không đảm bảo tính thẩm mỹ trong quy
hoạch xây dựng. Về phía gia đình bà Đào Thị Hoa có thể cho rằng công văn của
Sở xây dựng là chưa phù hợp với luật.
Phương án 1: Giữ nguyên hiện trạng khung sắt có lan can
Theo phương án này như đơn khiếu nại của ông Tài gửi đến Uỷ ban nhân dân
Quận và Sở xây dựng là :

11


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

- Vào giữa năm 2011 ông Tài đã xin phép xây dựng nhà mới toàn bộ, được Uỷ
ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng cấp Giấy phép xây dựng số 135/XD-UB ngày
18/5/2011 có ghi rõ phần diện tích mặt sau nhà của khoảng không là
3,8mx3,8mx1,0m hộ gia đình ông Tài chấp hành đúng thiết kế.
- Trong quá trình xây dựng gia đình ông Tài chấp hành đúng thiết kế bản vẽ.
Riêng phần 3,8mx3,8mx1,0m vốn có trước khi ông Tài mua nhà. Nhưng đây là
phần không được phép sử dụng theo như giấy phép của Uỷ ban nhân dân Quận
cho gia đình ông Tài vì khi xin giấy phép xây dựng gia đình ông Tài xin xây
mới toàn bộ công trình nhà ở. Song thực chất gia đình ông Tài chỉ xây mới 2/3
diện tích phía trước, 1/3 diện tích phía sau ông Tài cải tạo nâng cấp nhà cũ Nên
ông Tài đã cải tạo và sửa sang lại phần phía sau nhà mà không xây dựng kiên
cố, ông chỉ củng cố lại phần khung sắt lan can để bảo vệ tài sản của gia đình

theo đúng hồ sơ bản vẽ thiết kế được duyệt. Sai với nội dung giấy phép của Ủy ban
nhân dân Quận Hai Bà Trưng cấp đó là phần diện tích khoảng không tiếp giáp với
đường dân sinh, đối diện mặt tiền nhà bà Đào Thị Hoa là 3,8mx3,8mx1,0m phải
được tháo dỡ trước khi xây dựng. Tuy nhiên trong quá trình xây dựng ông Tài đã
không thực hiện mà thiết kế lại theo kiểu bán kiên cố làm ảnh hưởng đến mỹ quan
chung và trực tiếp làm ảnh hưởng đến tầm nhìn của gia đình bà Đào Thị Hoa phía
đối diện. Do đó khi nhận được đơn khiếu nại của gia đình bà Hoa, Uỷ ban nhân
dân Quận Hai Bà Trưng đã xác minh và ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính
với gia đình ông Tài với số tiền phạt là: 500.000 đồng và buộc phải tháo dỡ khung
sắt lan can là đúng với quy định trong giấy phép xây dựng.
Theo các yếu tố pháp lý nêu trên, đơn khiếu nại của ông Tài không có cơ sở để
giải quyết. Như vậy quyết định của Uỷ ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng xử phạt
vi phạm hành chính với gia đình ông Tài và buộc tháo dỡ khung sắt lan can là đúng
với quy định trong giấy phép xây dựng.
Để đảm bảo tính thống nhất của pháp luật, tăng cường pháp chế XHCN, nâng
cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước, tạo cơ sở cho việc áp dụng đúng pháp
luật, tâm lý và dư luận xã hội thì bắt buộc ông Tài phải tháo dỡ khung sắt lan can
trên khoảng không đường dân sinh công cộng phía sau nhà.
Phương án này có những ưu, nhược điểm sau :
13


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

* Ưu điểm :
- Giúp cho khoảng không của trục đường giao thông dân sinh thông thoáng, đảm
bảo cho người và phương tiện lưu thông an toàn.
- Tạo ra khoảng không tầm nhìn của nhà bà Đào Thị Hoa được thông thoáng

+ Phải tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của người có liên quan đến công trình
xây dựng và hoàn toàn chịu trách nghiệm trước pháp luật nếu có tranh chấp.
+ Phải tuân theo đúng bản vẽ thiết kế trong quá trình xây dựng
+ Nếu thay đổi thiết kế phải báo cáo và chờ quyết định của cơ quan cấp phép xây
dựng.
Như vậy, ông Tài khi xây dựng phải thực hiện đúng theo quy định của giấy
phép xây dựng, công trình hoàn thành phải báo cáo cơ quan có thẩm quyền để
kiểm tra và xác nhận công trình đã hoàn thành đúng thiết kế. Nếu có vi phạm theo
quy định hiện hành thì phải khắc phục xong hậu quả trước khi xác nhận công trình
đã hoàn thành.
Căn cứ giấy phép của Uỷ ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng cấp cho ông Tài thì
việc bắt buộc ông Tài phải tháo dỡ khung sắt lan can phía sau nhà là đúng với pháp
luật hiện hành.
- Thứ hai:
Việc tháo dỡ khung sắt lan can có những thuận lợi sau :
+ Chấp hành đúng pháp lệnh khiếu nại tố cáo của công dân
+ Giải quyết nhanh chóng, đúng pháp luật, không làm rắc rối tình hình ở khu vực,
khắc phục tình trạng đùn đẩy trách nhiệm lên cấp trên.
+ Tạo được cơ sở về pháp luật, tâm lý, dư luận xã hội, để xử lý nghiêm minh
những người vi phạm pháp luật.
+ Bảo vệ quyền lợi chính đáng của công dân, tạo thuận lợi trong việc thi hành
pháp luật.
+ Giữ được mỹ quan khu dân cư.

15


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

16


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

2. Kiến nghị :
Qua vụ việc trên cần:
Tăng cường công tác đào tạo cán bộ về pháp luật, đổi mới công tác cán bộ, xây
dựng đội ngũ cán bộ đồng bộ, có chất lượng và đặc biệt phải xây dựng đội ngũ
lãnh đạo kế tiếp
Tăng cường giáo dục pháp luật, tuyên truyền pháp luật rộng rãi trong nhân dân
để người dân hiểu và thực hiện đúng pháp luật. Bên cạnh đó, những sai trái do cố ý
vi phạm cũng cần phải nghiêm khắc và kịp thời xử lý, để đảm bảo cách hiểu, cách
làm theo pháp luật đồng nhất, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa.
Các cơ quan hành chính nhà nước ở các cấp, các ngành thực hiện chức năng
quản lý nhà nước trên các lĩnh vực của đời sỗng xã hội cần thực hiện tốt nhiệm vụ,
chức trách đã được giao. Hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước gắn liền
với cuộc sống hàng ngày của mỗi công dân, vì vậy các cơ quan hành chính nhà
nước phải hoạt động liên tục, khẩn trương để giải quyết một cách kịp thời những
vấn đề của đời sống xã hội đặt ra, thường xuyên đổi mới cơ quan hành chính nhà
nước về hình thức và biện pháp quản lý mới đáp ứng yêu cầu của đời sống xã hội
Cần kịp thời đề ra những chủ trương, biện pháp thích hợp để làm cơ sở cho các
cơ quan có thẩm quyền xem xét giải quyết, tránh đùn đẩy hoặc không phối hợp giải
quyết.
Thường xuyên rà soát, sửa đổi bổ sung, loại bỏ những văn bản quy phạm pháp
luật chống chéo, thiếu nhất quán để làm nền tảng cho việc điều chỉnh mọi quan hệ
giữa các thành viên trong xã hội và trong quan hệ với Nhà nước đồng thời mở rộng
dân chủ, công khai hóa mọi giải quyết khiếu nại của công dân.

các trường học, cán bộ quản lý các cấp, các ngành từ trung ương đến cơ sở phải có
kiến thức quản lý hành chính và hiểu biết pháp luật. Giáo dục và nâng cao ý thức
pháp luật của mọi tầng lớp dân cư và làm tư vấn pháp luật cho nhân dân
Tăng cường công tác kiểm tra giám sát việc thực hiện pháp luật đó là trách
nhiệm chung của các cơ quan nhà nước, các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị xã
hội, đoàn thể, các tập thể lao động và mọi công dân, nhưng trực tiếp là các cơ quan

18


Tiểu luận Tôt nghiệp

Nguyễn Thị Thu Hà-Lớp CV K3A-2015

kiểm tra, thanh tra nhà nước, thanh tra nhân dân, tăng cường vai trò, vị trí, chức
năng, kiện toàn tổ chức và đẩy mạnh hoạt động của các cơ quan nhằm phát huy vai
trò của bộ máy nhà nước trong củng cố, bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa, đấu
tranh chống mọi hành vi vi phạm
Tăng cường nguyên tắc pháp chế trong quản lý nhà nước để xây dựng nhà nước
pháp quyền Việt nam thực sự là Nhà nước của dân, do dân, vì dân và vì mục tiêu
“Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”./.
Phường Lê Đại Hàng là một trung tâm của Quận B là một Phường đông dân và
đất đai rộng. Trong những năm qua, Phường đã có bước phát triển đáng kể: Kinh tế
tăng trưởng, đời sống nhân dân được cải thiện đáng kể, kết cấu hạ tầng ngày được
nâng cao, đồng bộ và mở rộng không ngừng, văn hoá xã hội có nhiều khởi sắc, trật
tự an toàn xã hội và vệ sinh môi trường được đảm bảo, tốc độ xây dựng nhà ở của
nhân dân trong phường cũng tăng lên nhanh chóng, tạo nên những khu dân cư
đông đúc khang trang.
Bên cạnh thành tích trên, trong thời gian gần đây trên địa bàn Phường liên tiếp
xảy ra việc xây dựng nhà sai giấy phép trên khoảng không ở các đường phụ ô bàn

trật tự xây dựng đô thị.
7. Nghị định số 12/2009/NĐ-CP ngày 12/02/2009 của Chính phủ về quản lý
dự án đầu tư xây dựng công trình; Nghị định số 83/2009/NĐ-CP ngày
15/10/2009 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung Nghị định 12/2009/NĐCP ngày 12/02/2009.
8. Quyết định số 04/2010/QĐ-UBND ngày 20/01/2010 của UBND Thành
phố Hà Nội ban hành Quy định cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn
thành phố Hà Nội.
9. Quyết định số 11/2009/QĐ-UBND ngày 09/01/2009 của UBND thành
phố Hà Nội về việc thu lệ phí cấp Giấy phép xây dựng trên địa bàn thành
phố Hà Nội.

20