2015
TRƯỜNG CĐ KT-KT KIÊN GIANG

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHŨ NGHĨA VIỆT NAM

KHOA KINH TẾ

ÐỘC LẬP - TỰ DO - HẠNH PHÚC

THÔNG TIN TÁC GIẢ:
Họ và tên, chức vụ : TRỊNH MINH TÂN,
Ngày, tháng, năm sinh: 15/10/1975
Chức vụ/ chức danh: Phó trưởng khoa Kinh Tế
Ðon vị công tác : Trường Cao Đẳng Kinh Tế Kỹ Thuật Kiên Giang.
Tên đề tài :

“THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ
THỰC TẬP TỐT NGHIỆP CHO SINH VIÊN KHOA KINH TẾ,
TRƯỜNG CĐ KINH TẾ KỸ THUẬT KIÊN GIANG”.

1


2015
TRƯỜNG CĐ KT-KT KIÊN GIANG

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHŨ NGHĨA VIỆT NAM

KHOA KINH TẾ

ÐỘC LẬP - TỰ DO - HẠNH PHÚC


2015

giảng đường xa rời với thực tế thì họ sẽ gặp rất nhiều khó khăn khi đi thực tập, thậm chí
có thể làm thui chột tinh thần lao động và tình yêu nghề nghiệp của sinh viên. Nhà trường
còn là cầu nối giữa sinh viên và đơn vị tiếp nhận, thể hiện qua việc nhà trường tìm kiếm
những nơi thích hợp để giới thiệu sinh viên tới thực tập, chuẩn bị cho sinh viên các giấy tờ
cần thiết để đi liên hệ, hướng dẫn trước cho sinh viên một số điều họ cần biết khi tham gia
vào công việc thực tế. Có thể nói, sinh viên thực tập thành công hay không phụ thuộc một
phần lớn vào sự đào tạo và chuẩn bị của nhà trường dành cho sinh viên của mình.
Mối quan hệ giữa nhà trường – sinh viên – đơn vị tiếp nhận sinh viên không chỉ có
sự tác động một chiều. Ngược lại, về phía nhà trường cũng nhận được nhiều ích lợi từ các
kỳ thực tập này. Thông qua việc hướng dẫn, kèm cặp sinh viên thực tập, các cơ quan,
doanh nghiệp giúp nhà trường trang bị kinh nghiệm thực tiễn một cách tốt nhất cho sinh
viên, giúp nâng cao chất lượng đầu ra. Qua quá trình sinh viên thực tập, các doanh nghiệp
thường có những góp ý thiết thực về các nội dung đào tạo mà nhà trường cần bổ sung để
hữu ích cho thực tế hơn. Tự bản thân các Trường thường khó lòng nhận ra được sự chênh
lệch giữa chương trình đào tạo và thực tiễn công việc sinh viên sẽ làm, vì sự góp ý của các
đơn vị, doanh nghiệp là rất cần thiết. Với sự hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp thì
việc theo dõi tình hình việc làm của sinh viên sau khi ra trường và đánh giá chất lượng
đào tạo sẽ dễ dàng và hiệu quả hơn. Các chương trình thực tập cũng mở ra nhiều cơ hội
hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp trong các lĩnh vực khác. VD: Doanh nghiệp tạo
điều kiện cho sinh viên tham quan các hoạt động sản xuất, kinh doanh, làm việc thực tiễn
công việc kế toán viên; quản trị viên, nhân viên bán hàng, tài trợ học bổng cho sinh viên;
tuyển dụng sinh viên sau khi tốt nghiệp…
Đối với sinh viên, kỳ thực tập tốt nghiệp có vai trò quan trọng không chỉ với quá
trình học tập mà còn với cả sự nghiệp của họ sau này. Kỳ thực tập này giúp sinh viên được
tiếp cận với nghề nghiệp mà họ đã lựa chọn khi bước chân vào trường cao đẳng, đại học.
Các hoạt động thực tiễn thêm một lần nữa giúp sinh viên hiểu được mình sẽ làm công việc
như thế nào sau khi ra trường và mình có thực sự phù hợp với công việc đó hay không.

trong trứng nước lại không tốn kém nhiều chi phí. Đồng thời các sinh viên được giữ lại
làm việc thường có xu hướng gắn bó hơn với doanh nghiệp. Chính vì vậy, nâng cao hiệu
quả thực tập tốt nghiệp cho sinh viên có ý nghĩa hết sức quan trọng, bản thân là giáo viên
của trường, nên muốn có một đóng góp nhỏ mong cải thiện được chương trình thực tập
cho sinh viên trước khi ra trường nên tôi đã nghiên cứu và làm đề tài: “Thực trạng và giải
pháp nâng cao hiệu quả thực tập tốt nghiệp cho sinh viên khoa Kinh tế, Trường Cao
Đẳng Kinh Tế Kỹ Thuật Kiên Giang”.
Do thời gian có hạn nên sáng kiến kinh nghiệm này không thể tránh khỏi thiếu sót
trong quá trình thực hiện sáng kiến kinh nghiệm của mình, rất mong hội đồng khoa học
nhà trường cũng như các thầy cô đồng nghiệp có những ý kiến chân tình để sáng kiến kinh
nghiệm này được hoàn thiện hơn.
4


2015

2-NHỮNG KHÓ KHĂN
Sinh viên ngành kinh tế như: tài chính, kế toán, quản trị,… thường có số lượng rất
nhiều, không chỉ ở Trường Cao Đẳng Kinh Tế Kỹ Thuật Kiên Giang mà còn nhiều trường
trung cấp và cao đẳng khác trong tỉnh thì số lượng sinh viên ngành nay cũng rất đông, vì
vậy cơ hội tìm được nơi thực tập tốt, phù hợp với chuyên ngành vẫn còn là vấn đề khó
khăn.
Chất lượng sinh viên thường không đồng đều. Các đơn vị tiếp nhận sinh viên thực
tập thường chỉ muốn hớt lấy phần ngọn là những sinh viên khá giỏi. Vì vậy, các sinh viên
kém hơn có ít cơ hội để hoàn thiện bản thân mình tại những môi trường tốt.
Một số doanh nghiệp làm dịch vụ kế toán thì nhận sinh viên thực tập với số lượng
đông, trong thời gian thực tập doanh nghiệp chỉ cho sinh viên số liệu về nhà thực hiện nên
sinh viên ít được tiếp cận với thực tế công việc.
Do số sinh viên đông nên chương trình thực tập doanh nghiệp của khoa không được
triển khai đến các doanh nghiệp mà chỉ được thực tập trên chứng từ và mô hình ảo ở

tập, điều này khiến họ cảm thấy như công việc bị cản trở trong một thời gian.
Thứ hai: các cơ quan chưa nhìn nhận thấy lợi ích của chương trình thực tập đối
với đơn vị mình nói riêng và ngành nghề, lĩnh vực hoạt động mình đang tham gia nói
chung.
Thứ ba: tồn tại tâm lý không coi trọng khả năng của sinh viên thực tập.
Thứ tư: sinh viên thực tập ở một số vị trí như kế toán, nhân viên kinh doanh cũng
bị e ngại sẽ tiếp xúc được với những thông tin cần bảo mật. Vì thế, thực tập sinh không
được tin tưởng giao cho công việc đúng chuyên môn của mình, không được hướng dẫn
làm việc. Kết quả là kỳ thực tập chỉ thành công trên giấy tờ, sinh viên không tiếp cận được
với công việc, không có thêm kinh nghiệm về nghề nghiệp, thậm chí bị rơi vào trạng thái
tâm lý mệt mỏi, hoang mang và thất vọng. Đây là một thực trạng rất phổ biến, tới độ nhắc
tới kỳ thực tập, nhiều sinh viên đều e ngại mình sẽ trở thành một chân “quét nước, pha trà,
sai vặt” tại một cơ quan, doanh nghiệp nào đó chứ không hy vọng được đối xử như một
nhân viên thực tập. Điều này khiến kỳ thực tập tốt nghiệp trở thành khoảng thời gian lãng
phí, chỉ mang tính hình thức mà không giúp ích gì cho cả sinh viên, nhà trường và các cơ
quan, doanh nghiệp.
3- GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC KHÓ KHĂN

6


2015

Với những điều kiện và bối cảnh như trên, để có thể nâng cao được hiệu quả thực
tập tốt nghiệp dành cho sinh viên, chúng ta cần có những giải pháp tổng thể đến từ cả ba
phía: Nhà trường, Đơn vị sử dụng lao động và Sinh viên.
Về phía nhà trường và khoa chuyên môn:
Thứ nhất: để giúp sinh viên có được kỳ thực tập tốt nghiệp thành công, trước tiên
nhà trường và khoa chuyên môn cần có nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của thực tập
tốt nghiệp. Như đã nêu ở những phần trên, thực tập tốt nghiệp không chỉ hữu ích cho sinh

cập nhật các tri thức mới đi liền với sự phát triển của các ngành nghề. Điều này khiến sinh
viên gặp không ít khó khăn, lúng túng khi tiếp cận với công việc, nhất là trong thời gian
thực tập. Nếu chương trình đào tạo quá xa rời với thực tiễn công việc, khi đi thực tập, có
thể sinh viên còn cảm thấy hoang mang, thất vọng về nghề nghiệp.
Thứ năm: sau khi sinh viên nhận chỗ thực tập, nhà trường và khoa chuyên môn
không nên “khoán trắng” cho đơn vị tiếp nhận sinh viên mà cần liên hệ thường xuyên với
nơi tiếp nhận để tìm hiểu về tình hình thực tập của sinh viên. Như vậy, nhà trường mới
theo dõi được thực chất chất lượng kỳ thực tập tốt nghiệp của sinh viên ra sao, đồng thời
trong nhiều trường hợp cũng cần có sự can thiệp, điều chỉnh của nhà trường đối với sinh
viên.
Thứ sáu: để biết được những hạn chế của chương trình đào tạo, nhà trường nên tổ
chức lấy ý kiến phản hồi của các cơ quan, doanh nghiệp. Những ý kiến này thường rất
thiết thực, giúp nhà trường hiểu được nhu cầu của thị trường lao động nhằm trang bị kiến
thức cho sinh viên. Có thể lấy phản hồi bằng nhiều cách như tổ chức hội thảo, làm
feedback bằng bảng hỏi, hỏi chuyện trực tiếp…Mặt khác, cũng tạo được cầu nối giữa
doanh nghiệp, giáo viên hướng dẫn và sinh viên.
Thứ bảy: giáo viên hướng dẫn có kế hoạch về nội dung hướng dẫn hàng tuần cho
sinh viên, có lịch hướng dân mỗi tuần cho sinh viên để đánh giá và theo dõi tiến độ thực
hiện của sinh viên kịp thời.
Bên cạnh đó, giáo viên hướng dẫn thực tập tốt nghiệp phải thường xuyên có mối
quan hệ với doanh nghiệp để theo dõi quá trình thực tâp của sinh viên, phản ánh kịp thời
cho khoa chuyên môn về tình hình thực tập của sinh viên.
Về phía các đơn vị sử dụng lao động: để nâng cao chất lượng chương trình thực
tập, các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp cần có sự phối hợp tích cực với nhà trường trong
việc sẵn sàng tiếp nhận sinh viên thực tập, tạo những điều kiện tốt nhất để thực tập sinh
tiếp cận với công việc, cử người hướng dẫn sinh viên thực tập tận tình, chu đáo.
8


2015

nhiều hơn. Rất nhiều công ty đã chủ động liên kết với nhà trường để tuyển dụng sinh viên
9


2015

thực tập. Các sinh viên thực tập được tuyển chọn không chỉ được tạo điều kiện làm việc
như một nhân viên mà còn được trả lương thực tập. Hầu hết các công ty khi mở chương
trình thực tập đều nhắm đến việc tuyển dụng những sinh viên đáp ứng được nhu cầu công
việc thành nhân viên chính thức của công ty sau khi ra trường.
Những cơ hội như vậy tạo cho sinh viên tâm lý yên tâm hơn khi đi thực tập và có
thể hoàn thành tốt kỳ thực tập của mình. Về phía khoa trong thời gian qua cũng có nhiều
chuyển biến tích cực mạnh mẽ trong việc tạo điều kiện cho sinh viên đi thực tập. Tại khoa
đã tổ chức các bộ phận để hỗ trợ sinh viên và quan hệ với doanh nghiệp, trở thành cầu nối
giữa sinh viên và các cơ quan, doanh nghiệp. Khoa cũng đã chủ động đặt mối quan hệ với
các đơn vị sử dụng lao động, đề nghị tiếp nhận sinh viên về thực tập. Khi các doanh
nghiệp có chương trình tiếp nhận sinh viên thực tập, khoa Kinh tế đã giúp đỡ bằng cách
tập hợp hồ sơ sinh viên, hướng dẫn sinh viên về thời gian, cách thức thực tập…
Những chuyển biến tích cực này khiến các chương trình thực tập tốt nghiệp của
sinh viên đã được cải thiện về mặt chất lượng một cách đáng kể.
Thăm dò kết quả thực tập tốt nghiệp của sinh viên cao đẳng K6 theo đánh giá của
đơn vị sinh viên đã thực tập như sau:
KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CỦA CÁC ĐƠN VỊ
(Đính kèm phiếu đánh kết quả thực tập 18 sinh viên tôi hướng dẫn
ở các lớp KT cao đẳng khoá 6)

STT

Sinh viên thực tập


Chi
Ngọc
Nhiên
Vàng
Duy
Trung

Trần Phan Thiên
Thị
Vũ Thị Thúy
Phan Cẩm
Trần Thanh
Lê Thị Kiều
Nguyễn Thị Ô
Huỳnh Thị Mộng

Trúc
Hồng
Hồng
Nhân
Nhã
Ni
Sin
Thúy

KT2
KT2
KT2
KT2
KT1


10.0
9.0
9.0
10.0
10.0
9.0
10.0
10.0
10.0
10.0
10.0


2015
15
16
17
18

Huỳnh Khánh
Đoàn Lâm Nguyệt
Nguyễn Thị Mộng

Linh
Quyên
Đẹp

Phương Thu


hợp tác để tổ chức các chương trình thực tập dành cho sinh viên.
Có nhiều các doanh nghiệp khi tiếp nhận sinh viên thực tập đã theo dõi sát sao và
có các bản nhận xét đánh giá cả sinh viên lẫn những kiến thức sinh viên tiếp nhận trong
nhà trường, từ đó sẵn sàng đưa ra các kiến nghị giúp nhà trường nâng cao tính thực tiễn
của chương trình đào tạo.
Hầu hết các giáo viên hướng dẫn đều tạo điều kiện cho sinh viên hoàn thành kỳ
thực tập tốt nghiệp một cách hiệu quả nhất. Nhiều giáo viên sẵn sàng và chủ động hợp tác
cùng các doanh nghiệp không chỉ để tìm nơi thực tập tốt cho sinh viên mà còn nhằm tìm
hiểu xem chương trình đào tạo và thực tiễn nghề nghiệp có sự “chênh” nhau như thế nào
để điều chỉnh sao cho phù hợp.
Về phía sinh viên, hầu hết các bạn đều nhận thức được tầm trọng của kỳ thực tập
tốt nghiệp và sẵn sàng làm việc hết mình để thể hiện năng lực và học tập thêm nhiều kiến

11


2015

thức từ thực tiễn, thiết lập thêm các mối quan hệ và bước đầu làm quen với vai trò là nhân
viên trong một tổ chức, công ty.
Sinh viên ngày nay khá năng động và tự tin, đây cũng là một thuận lợi để chương
trình thực tập tốt nghiệp được hoàn thành một cách thành công.
Kiến nghị:
Nhà trường nên có ký kết bản ghi nhớ cũng như hợp đồng với doanh nghiệp để họ
có trách nhiệm hơn với sinh viên thực tập. Ngoài ra, nhà trường cần có các khoản chi phí
bồi dưỡng cho các doanh nghiệp nhận sinh viên thực tập.
Thường xuyên tổ chức hội thảo với các doanh nghiệp nhằm tạo được cầu nối giữa
doanh nghiệp, giáo viên hướng dẫn và sinh viên.
Tôi hy vọng sẽ nhận được những đóng góp thiết thực và quý báu của Hội đồng
khoa học nhà trường, các nhà quản lý, đồng nghiệp, nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng