MỤC LỤC
Chương II. NHỮNG ĐÓNG GÓP VỀ CHÍNH TRỊ CỦA BARACK OBAMA.....................14
2.1 Về lý luận....................................................................................................................14


Chương I. GIỚI THIỆU VỀ THÂN THẾ SỰ NGHIỆP
1.1 Bối cảnh lịch sử.
Đầu năm 2009 - năm cuối của thập kỷ đầu trong thế kỷ 21 - là thời điểm
thích hợp để nói về quyền lực và những người có quyền lực nhất thế giới, bởi
trật tự thế giới đang được sắp xếp lại theo rất nhiều cách, với sự vươn lên của
các cường quốc mới như Trung Quốc, Ấn Độ và Brazil, và đặc biệt là trong bối
cảnh suy thoái kinh tế. Những hậu quả về văn hóa, chính trị và kinh tế do khủng
hoảng gây ra không thể bị xem nhẹ.
Năm 2009 là một năm rất khó khăn đối với kinh tế thế giới do chưa thoát
khỏi khủng hoảng tài chính toàn cầu. Tại Diễn đàn kinh tế thế giới với chủ đề
“Định hình thế giới sau khủng hoảng” diễn ra từ 28-1 đến 1-2-2009 tại Đa-vốt
(Thụy Sỹ), dư luận được chứng kiến những dự báo không mấy lạc quan. Quỹ
tiền tệ quốc tế (IMF) cảnh báo tăng trưởng của thế giới năm 2009 sẽ chậm nhất
trong vòng 60 năm trở lại đây, với mức tăng 0,5%.
Do khủng hoảng, số doanh nghiệp bị phá sản, dự tính, sẽ nhiều hơn, tình
trạng thất nghiệp sẽ tăng lên nhanh chóng và các nền kinh tế xoay như chong
chóng trong nỗ lực tự cứu mình. Những lời kêu gọi: phải cải cách hệ thống tài
chính và trật tự của kinh tế thế giới, phản đối chủ nghĩa bảo hộ mậu dịch trong
các phương án cứu trợ kinh tế của một số nước, thúc đẩy vòng đàm phán Đô-ha
v.v.. liên tục được đưa ra.
So với đại suy thoái 1929-1933, cuộc khủng hoảng tài chính và suy thoái
kinh tế hiện nay có rất nhiều điểm khác biệt. Khi đó, nền kinh tế chưa toàn cầu
hoá nên để vượt qua đại suy thoái kinh tế, chủ yếu chỉ cần sự nỗ lực riêng lẻ của
từng quốc gia. Ngày nay, trong điều kiện toàn cầu hoá, nền kinh tế của mỗi quốc
gia là một bộ phận của nền kinh tế thế giới, nên các quốc gia đều nhận thấy cần
phải có sự phối hợp hành động mới thoát khỏi thảm hoạ của khủng hoảng tài

với Mỹ về nhiều vấn đề trong quan hệ hợp tác song phương, chứ không chỉ vấn
đề giải trừ trang bị. Đáp lại việc Oa-sinh-tơn tạm ngừng kế hoạch triển khai lá
chắn tên lửa ở Đông Âu, Nga sẽ rút lại kế hoạch bố trí tên lửa I-xcan-đơ ở Ca-linin-grat. Nga cũng sẽ nỗ lực giúp Mỹ ổn định tình hình ở Áp-ga-ni-xtan. Bằng

3


chứng là, Tổng thống Đ.Met-vê-đép đã tuyên bố, Nga sẵn sàng hợp tác với Mỹ
trong cuộc chiến chống khủng bố ở Áp-ga-ni-xtan.
Những động thái nói trên của Mỹ và Nga cho thấy, mối quan hệ giữa hai nước
có thể diễn ra theo chiều hướng hòa dịu.
Trong quan hệ với Trung Quốc, Mỹ khẳng định tầm quan trọng của mối
quan hệ này: “Quan hệ Mỹ - Trung sẽ trở thành quan hệ song phương quan
trọng nhất trên thế giới trong thế kỷ XXI”. “Mối quan hệ đó có ý nghĩa sống còn
đối với hòa bình và sự thịnh vượng không chỉ ở khu vực châu Á - Thái Bình
Dương mà trên toàn thế giới”.
Mỹ sẽ tăng cường hợp lực với Trung Quốc để vượt qua khủng hoảng tài chính,
bởi Mỹ là nước “xuất khẩu” đồng USD duy nhất trên thế giới, còn Trung Quốc
là “công xưởng lớn nhất của thế giới”, giúp Trung Quốc thu về khối lượng ngoại
tệ dự trữ bằng đồng USD lớn nhất thế giới.
Trung Quốc là nước chủ nhà của Cuộc đàm phán sáu bên về vấn đề hạt nhân của
CHDCND Triều Tiên nên có vai trò rất quan trọng trong quá trình phi hạt nhân
hoá bán đảo Triều Tiên. Chính quyền mới của Mỹ mong muốn các cuộc đối
thoại với Trung Quốc được mở rộng sang cả các lĩnh vực khác thay vì chỉ chú
trọng tới kinh tế như trong chính quyền tiền nhiệm. Ngoại trưởng Mỹ Hi-la-ri
Clin-tơn tuyên bố, Mỹ và Trung Quốc cần có các cuộc đối thoại toàn diện, và
cam kết sẽ hợp tác với Nhà Trắng, Bộ Tài chính, các cơ quan khác của Mỹ để
xây dựng ''một cách tiếp cận toàn diện hơn'' phù hợp với vai trò quan trọng của
Trung Quốc trong khu vực và quốc tế đối với các vấn đề chủ chốt.
Việc bà Hi-la-ri Clin-tơn chọn Trung Quốc là một trong những điểm đến của

Nhiều người bình luận rằng, sự lựa chọn Áp-ga-ni-xtan thể hiện một “tầm nhìn
chiến lược” của nước Mỹ bởi quốc gia Trung Á này nằm lọt giữa “tam giác
chiến lược” gồm Nga, Ấn Độ và Trung Quốc. Áp-ga-ni-xtan là đầu mối cuối
cùng trong vòng cung chiến lược của Mỹ, kéo dài từ Cô-xô-vô ở Ban Căng, qua
Gru-di-a ở phía Nam Cáp-ca, đến Trung Á. Tại Cô-xô-vô, Mỹ đã có ảnh hưởng
khá vững chắc; với Gru-di-a, Mỹ đã ký kết Hiệp định đối tác chiến lược. Nếu
5


kiểm soát được Áp-ga-ni-xtan, Mỹ sẽ kiểm soát được vòng cung chiến lược
xuyên Âu - Á.
Vì thế, Áp-ga-ni-xtan sẽ là thách thức lớn nhất mà ông Ô-ba-ma phải đương đầu
ngay trong năm 2009 - năm cầm quyền đầu tiên ở Nhà Trắng. Với sự lựa chọn
Áp-ga-ni-xtan, nước Mỹ đã ngồi vào “bàn cờ lớn” của thế kỷ XXI.
Thứ hai, giải quyết vấn đề hạt nhân của CHDCND Triều Tiên. Ngay trong
những tuần đầu tiên của năm 2009, CHDCND Triều Tiên liên tiếp đưa ra những
tuyên bố như “chiến tranh có thể sẽ nổ ra trên bán đảo Triều Tiên”, “sẽ tiến hành
đối đầu toàn diện với Hàn Quốc”, hoặc “không bao giờ đơn phương từ bỏ vũ khí
hạt nhân”. Có nhiều động thái chứng tỏ, CHDCND Triều Tiên đang ráo riết
chuẩn bị thử tên lửa đạn đạo Tê-pô-đông-2 với tầm bắn 6.700km, hoàn toàn có
khả năng vươn tới mục tiêu ở miền Tây nước Mỹ. Diễn biến mới này đang đẩy
mối quan hệ liên Triều cũng như triển vọng phi hạt nhân hoá bán đảo Triều Tiên
đi vào giai đoạn bế tắc mới. Vấn đề hạt nhân của CHDCND Triều Tiên là hậu
quả của cuộc chiến tranh Triều Tiên do Mỹ gây ra cách đây gần 60 năm. Do đó,
để giải quyết căn bản vấn đề này, vai trò của Mỹ có tính quyết định. Liệu với
chiến lược “thay đổi”, tân Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma có tạo ra đột phá mới
so với những Tổng thống Mỹ tiền nhiệm?
Thứ ba, vấn đề hạt nhân của I-ran. Đầu tháng 2-2009, 5 nước thường trực Hội
đồng Bảo an Liên hợp quốc và Đức đã có cuộc gặp cấp cao để tham vấn về các
chính sách đối với I-ran. Đây là cuộc tham vấn thường niên, nhưng có ý nghĩa

tình hình đất nước sau khi quân Mỹ bắt đầu rút quân. Tuy nhiên, cục diện chính
trị ở I-rắc vẫn là một ẩn số ở quốc gia Trung Đông vốn đầy bất ổn và mâu thuẫn
tôn giáo.
Kết quả bầu cử tại một số nước
Năm 2009, trên thế giới sẽ diễn ra một số cuộc bầu cử hứa hẹn sẽ mang lại
những thay đổi lớn. Vào tháng 5-2009, dự kiến sẽ diễn ra cuộc tổng tuyển của
Ấn Độ - đất nước đông dân thứ 2 thế giới và đang ngày càng nổi lên như một
nền kinh tế động lực toàn cầu.
Tại Nhật Bản, nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới, năm 2009 có thể sẽ là năm quyết
định đối với Đảng cầm quyền Dân chủ tự do LDP. Họ có tiếp tục giành được
quyền lãnh đạo đất nước như trong mấy thập kỷ vừa qua, hay phải nhường chỗ
cho đảng đối lập là Đảng Dân chủ DPJ trong cuộc bầu cử Hạ viện sắp tới.
7


Những khó khăn kinh tế và sự ra đi liên tiếp của 3 vị thủ tướng thuộc đảng Dân
chủ tự do LDP trong 2 năm trở lại đây đang tạo lợi thế rất lớn cho đảng Dân chủ
DJP. Tuy vậy, uy tín của LDP vẫn lớn trên chính trường Nhật Bản vì họ luôn
giành thắng lợi trong các cuộc bầu cử và liên tục cầm quyền từ năm 1955 đến
nay, chỉ trừ 10 tháng quyền lực rơi vào tay lực lượng đối lập.
Ngoài cuộc bầu cử tại hai nước lớn ở châu Á, năm 2009 cũng là năm diễn ra
nhiều cuộc bầu cử quan trọng tại các nước như Mỹ, I-ran, I-rắc, I-xra-en, Áp-gani-xtan v.v.. Những cuộc bầu cử này không chỉ có ý nghĩa chính trị nội bộ của
từng nước, mà nó còn có tác động trực tiếp tới quá trình giải quyết các “điểm
nóng” trên thế giới trong năm 2009.
1.2 Thân thế sự nghiệp.
Barack Hussein Obama sinh ngày 4.8.1962 tại Honolulu, Hawaii trong
một gia đình cha là Barack Obama.Sr người da đen ở Nyang’oma Kogelo, vùng
Siaya, Kenya Phi Châu; mẹ là Ann Dunham người Mỹ da trắng ở Wichita, tiểu
bang Kansas. Cha là sinh viên du học gặp mẹ khi cùng học đại học Hawaii ở
Manoa. Sau đó hai người lấy nhau, rồi ly dị lúc Barack Obama mới 2 tuổi. Gia

chức vụ chủ nhiệm tạp chí trường luật Harvard và tốt nghiệp tiến sĩ luật năm
1991.
Việc được chọn làm chủ nhiệm tạp chí trường luật của đại học Harvard là
cơ hội tốt khiến đại học luật Chicago trao tặng Obama bằng hữu nghị và cung
cấp một văn phòng để viết sách. Ban đầu Obama tính viết xong quyển sách
trong vòng một năm. Nhưng sách bị kéo dài vì có liên quan tới hồi ký cá nhân.
Để công việc không bị gián đoạn, Obama và vợ du lịch tới Bali, Indonesia, nơi
Obama dùng thời gian rỗi và cảnh trí yên tĩnh để viết sách trong nhiều tháng.
Bản thảo kết thúc và in thành sách có tựa đề "Những ước mơ từ cha tôi" (The
Dreams from My Father) xuất bản giữa năm 1995.
Obama gặp vợ, nữ luật sư Michelle Robinson, vào tháng 6/1989, khi ông
được nhận làm việc cho công ty luật pháp Sidley Austin. Hai người thành hôn
vào ngày 3/10/1992 và cho ra đời hai con gái: Malia sinh năm 1998 và Natasha
năm 2001. Do lợi tức bán sách, năm 2005 gia đình dời Hyde Park thuộc tiểu
bang Chicago tới căn nhà trị giá 1,6 triệu Mỹ-kim (MK) ở vùng phụ cận
Kenwood. Tháng 12/2007, tạp chí Money ước lượng gia đình Obama có khoảng
1,3 triệu MK. Dựa vào số tiền thuế trả lại người ta biết lợi tức của gia đình
9


Obama khoảng 4,2 triệu MK, gia tăng 1 triệu so với năm 2006 và 1,6 triệu so
với năm 2005. Lợi tức thu được phần lớn do việc bán các tác phẩm của Obama:
"Những ước mơ từ cha tôi" (The Dreams from My Father (1995) – "Sự dũng
cảm của Hy vọng" (The Audacity of Hope (2006) - "Quốc gia của người Mỹ da
đen" (The State of Black America (2007) - "Cải tiến lãnh đạo Mỹ" (Renewing
American Leadership (2007) -"Ông ta tin gì?" (What He Believes In (2008) –
"Barack Obama và John McCain" (Barack Obama vs. John McCain 2008).
Về bên cha, Obama có 7 anh chị em cùng cha khác mẹ, 6 người còn sống.
Về bên mẹ Obama có cô em gái cùng mẹ khác cha tên Maya Soetoro-Ng. Cô
Maya kết hôn với một người Tầu quốc tịch Gia Nã Đại. Trong tác phẩm "Những

mình;-đề cao chương trình "Sự phân phối mới" (New Deal) mà tổng thống
Franklin D. Roosevelt đã đề ra từ năm 1933-1939, sau cuộc khủng hoảng tài
chính và kinh tế thế giới năm 1929, nhằm mục tiêu giúp đỡ người nghèo, cải tổ
hệ thống tài chính và phục hồi kinh tế;
Đề cao Đạo luật Chiến binh "G.I.Bill" (tên chính là Servicemen’s
Readjustment Act of 1944) nhằm giúp lính Mỹ trở về từ chiến trường Đệ II Thế
chiến được đền bù một năm lương thất nghiệp; cho họ vay tiền mua nhà và mở
mang nghề nghiệp.
Dựa vào lịch sử Hoa Kỳ, Obama phê bình quan điểm của người tham gia
bầu cử và đặt vấn đề dân chúng Mỹ phải tìm ra sự thống nhất trong các khác biệt
qua lời phát biểu: "Không có một nước Mỹ tự do và một nước Mỹ bảo thủ; chỉ
có Hiệp Chủng Quốc Mỹ" (There is not a liberal America and a conservative
America; there’s the United States of America).
Dựa vào lịch sử và thành quả của các chính sách của cố tổng thống
Roosevelt, Obama chú tâm vào chương trình thay đổi kinh tế và các ưu tiên về
xã hội của chính phủ Mỹ. Obama đặt vấn đề với chính quyền Bush về điều khiển
chiến tranh Iraq và trách nhiệm của Hoa Kỳ đối với các chiến binh.
Bài diễn văn được phần lớn hệ thống truyền thông và báo chí phổ biến khiến
Obama trở thành một nhân vật chính trị được nhiều người biết tiếng. Nhờ vậy,
Obama thành công trong cuộc tranh cử vào Thượng Viện Hoa Kỳ năm 2004.
Tháng 11/2004, Obama đạt được 70% số phiếu, tỷ lệ cao nhất trong lịch sử bầu
cử của tiểu bang Illinois. Đối thủ Alan Keyes chỉ được 27%. Obama là thượng
nghị sĩ da đen thứ năm trong Thượng Viện Hoa Kỳ và là người thứ ba được dân
bầu.
Tranh cử tổng thống năm 2008:

12


Ngày 10.2.2008, Barack Obama tuyên bố ra tranh cử tổng thống Mỹ từ

truyền thông đã giúp kiến tạo hình ảnh của Obama như là một chính khách tầm
cỡ quốc gia, và là điều kiện thuận lợi cho chiến dịch tranh cử vào Thượng viện
của ông.
Một chủ đề trong bài diễn văn quan trọng đọc tại Đại hội Toàn quốc Đảng
Dân chủ năm 2004, cũng là tựa đề một quyển sách xuất bản năm 2006 của
Obama, The Audacity of Hope, được truyền cảm hứng bởi quản nhiệm nhà thờ
của ông, Mục sư Jeremiah Wright. Trong chương 6 tựa đề "Đức tin", Obama
viết ông "không được nuôi dưỡng trong một gia đình có niềm tin tôn giáo";
nhưng mẹ ông, khi đến với tôn giáo, trở thành "người sùng tín nhất mà tôi từng
biết". Obama miêu tả người cha gốc Kenya của mình dù "được giáo dưỡng trong
môi trường Hồi giáo" lại là "một người vô thần" và người cha kế gốc Indonesia
là "người xem tôn giáo là điều chẳng mang lại lợi ích cụ thể nào".
Cuốn sách cũng thuật lại sự kiện Obama, lúc ấy ở tuổi hai mươi, khi đang
làm việc cho một nhà thờ địa phương trong cương vị một nhân viên tổ chức
cộng đồng, đã nhận ra rằng "sức mạnh của truyền thống tôn giáo trong cộng
đồng người Mỹ gốc Phi có thể kích hoạt các thay đổi trong xã hội". Obama viết:
"Từ những nhận thức này – niềm tin tôn giáo không đòi hỏi tôi phải từ bỏ ý thức
phê phán, chấm dứt các nỗ lực tranh đấu cho sự công bằng xã hội và kinh tế, hay
14


rút lui khỏi thế giới mà tôi hiểu biết và yêu quí – tôi đã đến Nhà thờ Trinity
United Church of Christ (thuộc giáo phái Tự trị Giáo đoàn) để chịu lễ báp têm”.
2.2. Về thực tiễn
Obama đắc cử vào Thượng viện Illinois năm 1996, thế chỗ của Alice
Palmer để đại diện cho Hạt 13 của thành phố Chicago[27]. Obama giành được sự
ủng hộ lưỡng đảng cho các dự luật chấn hưng đạo đức và cải tổ hệ thống chăm
sóc sức khỏe. Ông cũng đứng ra bảo trợ luật tăng mức tín dụng cho công nhân
lợi tức thấp, thương thảo cho kế hoạch cải tổ phúc lợi và vận động cho đề án
tăng các khoản trợ cấp cho việc chăm sóc trẻ em. Năm 2001, trong cương vị

hơn đối thủ kế cận. Đối thủ của Obama trong kỳ tổng tuyển cử, ứng viên Đảng
Cộng hòa Jack Ryan rút lui khỏi cuộc đua vào tháng 6 năm 2004 vì một scandal.
Tháng 8 năm 2004, khi chỉ còn chưa đầy 3 tháng trước ngày bầu cử, Alan
Keyes chấp nhận sự đề cử của Đảng Cộng hòa để thay thế Jack Ryan. Là cư dân
lâu năm ở Maryland, Keyes trở thành cư dân Illinois khi nhận sự đề cử. Trong
kỳ bầu cử tháng 11 năm 2004, Obama nhận được 70% phiếu bầu, trong khi
Keyes chỉ có được 27%. Đây là sự cách biệt lớn nhất trong một kỳ bầu cử toàn
tiểu bang trong lịch sử của Illinois.
Thượng Nghị sĩ Hoa Kỳ, 2005-2008
Ngày 4 tháng 1 năm 2005, Obama tuyên thệ nhậm chức Thượng nghị sĩ. Dù
chỉ là một cư dân mới của Washington, ông đã kịp tuyển dụng một nhóm cố vấn
vững chãi và có chuyên môn cao nhằm mở rộng các chủ đề vượt quá yêu cầu
dành cho một tân nghị sĩ như ông. Ông thuê Pete Rouse, 60 tuổi, một chuyên gia
nhiều kinh nghiệm về chính trị liên bang và là cựu chánh văn phòng của Lãnh tụ
Đảng Dân chủ tại Thượng viện, cho vị trí chánh văn phòng của ông, và Karen
Kornbluh, một kinh tế gia, từng là phó chánh văn phòng cho Bộ trưởng Ngân
khố Robert Rubin phụ trách về chính sách. Ông cũng tuyển dụng Samantha
Power, một tác giả về nhân quyền và nạn diệt chủng, Anthony Lake và Susan
Rice, từng phục vụ trong chính phủ Clinton trong cương vị cố vấn đối ngoại.
Trong lịch sử của Thượng viện Hoa Kỳ, Obama là thượng nghị sĩ người Mỹ
gốc Phi thứ năm, và là người thứ ba được bầu theo thể thức phổ thông đầu
phiếu. Hiện ông là người da đen duy nhất phục vụ ở Thượng viện. Dựa trên
những phân tích bỏ phiếu ở Thượng viện trong thời gian 2005-2007, CQ
Weekly, một tập san không đảng phái, xếp loại Obama là "Đảng viên Dân chủ
16


trung kiên", còn tờ National Journal gọi ông là thượng nghị sĩ có khuynh hướng
cấp tiến nhất.Nhưng Obama tỏ ý nghi ngờ về phương pháp khảo sát của những
tờ báo trên, gọi đó là lề thói của "nền chính trị già nua" phân biệt các lập trường

Các ủy ban
Trong năm 2006, Obama có chân trong các ủy ban Thượng viện như
Ngoại giao, Môi trường và Tiện ích công và Cựu Chiến binh. Tháng 1 năm
2007, ông rời Ủy ban Môi trường và Tiện ích công, nhận nhiệm vụ ở Ủy ban Y
tế, Giáo dục, Lao động và Hưu trí và Ủy ban Nội chính và Chính quyền. Ông
cũng là Chủ tịch Tiểu ban Thượng viện về Âu châu.
Là thành viên Ủy ban Ngoại giao Thượng viện, Obama mở các cuộc
viếng thăm chính thức đến Đông Âu, Trung Đông và Phi châu. Tháng 8 năm
2005, ông đến Nga, Ukraina và Azerbaijan. Chuyến đi tập chú vào chiến lược
kiểm soát nguồn cung cấp vũ khí quy ước, vũ khí sinh học và vũ khí hủy diệt
hàng loạt như là biện pháp ban đầu chống các cuộc tấn công khủng bố [70]. Sau
những lần thăm binh sĩ Mỹ trú đóng ở Kuwait và Iraq trong tháng 1 năm 2006,
Obama đến Jordan, Israel và lãnh thổ Palestine. Trong một lần gặp gỡ sinh viên
Palestine hai tuần lễ trước khi Hamas thắng cuộc bầu cử, Obama đã cảnh báo:
"Hoa Kỳ sẽ không bao giờ công nhận các ứng viên Hamas thắng cử trừ khi họ từ
bỏ lập trường xóa bỏ quốc gia Israel". Tháng 8 năm 2006, ông đến thăm Nam
Phi, Kenya, Djibouti, Ethiopia và Tchad. Khi diễn thuyết tại Đại học Nairobi,
ông đề cập đến nạn tham nhũng và sự bất hòa giữa các chủng tộc [71], khơi dậy
những tranh cãi trong vòng giới lãnh đạo Kenya, một số người xem nhận xét của
ông là thiếu chính xác và không công bằng, trong khi những người khác bênh
vực ông.
Tranh cử tổng thống năm 2008
Tháng 2 năm 2007, đứng trước tòa nhà Old State Capitol tại Springfield,
Illinois, Obama tuyên bố chính thức tham gia cuộc đua vào Tòa Bạch Ốc năm
2008. Điểm lại quá trình hoạt động của mình tại Illinois trong hàm ý liên kết với
hình ảnh của Abraham Lincoln khi đọc bài diễn văn "Ngôi nhà bị chia cắt" năm
1858 tại chính địa điểm này, Obama nói: "Đó là lý do, ngay dưới bóng tòa nhà
Old State Capitol, nơi Lincoln đã một lần kêu gọi sự hòa giải và đoàn kết cho
ngôi nhà bị chia cắt, nơi những niềm hi vọng và những giấc mơ được mọi người


thống. Tại Đại hội Toàn quốc Đảng Dân chủ ở Denver, Colorado, đối thủ cũ của
Obama, Hillary Clinton, đọc diễn văn mạnh mẽ ủng hộ ông. Ngày 28 tháng 8,
diễn thuyết trước 84.000 người ủng hộ tụ họp về vận động trường Invesco Field
ở Denver, Obama chấp nhận sự đề cử của đảng và trình bày chi tiết các chính
sách của ông.

20


Ngày 2 tháng 11 năm 2008, bà ngoại của Obama, Madelyn Dunham, mất vì
bệnh ung thư ở tuổi 86. Obama biết tin này vào ngày 3 tháng 11, chỉ một ngày
trước kỳ tổng tuyển cử.
Ngày 4 tháng 11, Obama đánh bại John McCain để trở thành tổng thống
thứ 44 của Hiệp Chúng Quốc Hoa Kỳ, và là người Mỹ gốc Phi đầu tiên trong
lịch sử nước Mỹ được bầu vào chức vụ này. Trong kỳ tổng tuyển cử này, ông
giành được 365 phiếu đại cử tri, gấp hơn 2 lần so với số phiếu được bầu cho
thượng nghị sĩ John McCain (163 phiếu). Về số phiếu phổ thông, Obama giành
được 53% so với 46% của McCain.
Trong diễn từ chiến thắng đọc trước một đám đông hơn 100 000 người ở
Chicago, Obama tuyên bố "sự thay đổi đã đến với nước Mỹ." Vang vọng từ bài
diễn văn "Tôi đã lên đỉnh núi" của lãnh tụ Phong trào Dân quyền Mỹ, Martin
Luther King, Jr., ông nói: "Con đường phía trước sẽ còn dài, dốc núi còn cao.
Có thể chúng ta sẽ không đến đó trong một năm, thậm chí trong một nhiệm kỳ,
nhưng nước Mỹ chưa bao giờ hi vọng như đêm nay rằng chúng ta sẽ tới đích".
Ngày 13 tháng 11, Obama tuyên bố sẽ rời khỏi chức vụ ở Thượng viện kể từ
ngày 16 tháng 11 để chuẩn bị nhậm chức tổng thống.
Ngày 8 tháng 1 năm 2009, trước phiên họp chung của lưỡng viện Quốc
hội Hoa Kỳ, Phó Tổng thống Hoa Kỳ Dick Cheney đã xác nhận kết quả bầu cử
dựa trên kết quả kiểm phiếu đại cử tri rằng Barrack Obama được đa số phiếu đại
cử tri. Ông tuyên bố rằng Barak Obama sẽ trở thành Tổng thống Hoa Kỳ thứ 44

lược của ông cho cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu, Obama nhận xét, "quả là
một sai lầm khủng khiếp khi không chịu hành động" kịp thời vào lúc các lãnh
đạo al-Qaeda tụ tập trong một cuộc họp tại một địa điểm ở Pakistan trong năm
2005, và nói thêm nếu là Tổng thống, ông sẽ không bỏ qua một cơ hội tương tự
như thế, ngay cả nếu không có được sự ủng hộ từ chính quyền Pakistan.
Trên chuyên mục "Quan điểm" của tờ Washington Post, tháng 12 năm 2005
và tại cuộc tụ họp Cứu Darfur vào tháng 4 năm 2006, Obama nói rằng cần có
một hành động thiết thực hơn nhằm chống lại nạn diệt chủng trong vùng Darfur
ở Sudan. Ông rút 180.000 USD tiền đầu tư chứng khoán liên quan đến Sudan và
kêu gọi mọi người thu hồi tiền đầu tư khỏi các công ty đang làm ăn tại Iran [123].
Trên tờ Foreign Affairs số tháng 7-8 năm 2007, Obama kêu gọi hướng về chính
sách ngoại giao hậu chiến tranh Iraq, đổi mới quân sự, ngoại giao và vai trò lãnh
22


đạo tinh thần của nước Mỹ trên thế giới, "chúng ta không thể rút lui khỏi thế
giới, cũng không thể hăm dọa để khiến thế giới phục tùng" và kêu gọi người Mỹ
"hướng dẫn thế giới bằng hành động và bằng cách làm gương".
Về các vấn đề kinh tế, tháng 4 năm 2005, Obama bênh vực chính sách phúc
lợi xã hội của Franklin D. Roosevelt và chống lại các đề án của Đảng Cộng hòa
nhằm thiết lập các tài khoản tư cho chương trình an sinh xã hội. Sau thảm họa
bão Katrina, ông lên tiếng chỉ trích thái độ vô cảm của chính phủ để cho khoảng
cách giàu nghèo gia tăng và kêu gọi hai chính đảng cùng hành động nhằm phục
hồi mạng lưới an toàn xã hội cho người nghèo. Chỉ ít lâu sau khi tuyên bố tranh
cử tổng thống, Obama cho biết ông ủng hộ kế hoạch chăm sóc sức khỏe cho mọi
người tại Hoa Kỳ. Obama giới thiệu kế hoạch giảm thuế cho công dân lớn tuổi
có lợi tức dưới mức 50.000 USD mỗi năm, đồng thời hủy bỏ chính sách giảm
thuế cho người có lợi tức trên 250.000 USD, cho tiền lãi từ các khoản đầu tư và
cổ tức, cũng như cần có biện pháp lấp các lổ hỗng trong hệ thống thuế đánh trên
các tập đoàn[128]. Tháng 10 năm 2007, khi công bố chiến lược năng lượng trong

Obama, chúng ta thấy nhân vật này có cả ưu điểm và hạn chế, nhưng không có
di lụy bất lợi do chính quyền của Đảng Dân Chủ để lại cho ông phải hứng chịu.
3.1 Ưu điểm của Barack Obama
Dù là có các nhược điểm về bẩm sinh là một người Da Đen và hoàn
cảnh gia đình (không xuât thân từ gia đình có thế lực, khác với những chính
khách khác như Tổng Thống Bush (cha), Tổng Thống Bush (con) và nhiều
chính khách khác), ông Barack Obama vẫn có thể đánh bại khoảng 6 ứng cử
viên người Da Trắng trong Đảng Dân Chủ để được bầu chọn làm đại diện cho
chính đảng này ra tranh cử với đại diện của Đảng Cộng Hòa, rồi lại đánh bại
luôn cả ứng cử viên người Da Trắng của Đảng Cộng Hòa trong kỳ bầu vào
tháng 11 năm 2008 để trở thành tổng thống Hoa Kỳ. Như vậy, tất nhiên là ông
Obama phải có những tài năng khác thường. Vấn đề đặt ra là ông Obama có
những tài năng nổi bật như thế nào?
Nhìn vào tiểu sử và cung cách ứng xử, theo dõi những họat động trong
hơn một năm từ khi nhậm chức cho đến nay, chúng ta thấy, Tổng Thống Obama
vừa là một nhà trí thức thuộc lọai tri hành hợp nhất, có tài tháo vát về chính trị,
có lý tưởng cao cả giúp cho đại khối nhân dân trút bỏ được gánh nặng lo âu về ý
tế, và có “cái tâm” cương quyết làm cho cái lý tưởng mà ông theo đuổi được cụ
thế hóa thành hành động.
Ngay từ khi nhậm chức vào ngày 20/1/2009, ông đã bắt tay vào việc vận
động cho dự luật cải cách y tế được cả Thượng Viện và Hạ Viện thông qua.
Ông đã thành công dù rằng Đảng Cộng Hòa và các thế lực liên minh với chính
đảng này chống đối vô cùng mãnh liệt, hết sức điên cuồng và man rợ giống như
những tín đồ Ki-tô trong các đoàn quân thập tự chiến trong thời Trung Cổ ở Âu
Châu và những người lính đạo người Việt chiên đấu bên cạnh Liên Quân Xâm
Lược Pháp - Vatican tại Đông Dương trong suốt chiều dài lịch sử từ năm 1858
cho đến năm 1954 và trong đạo quân đánh thuê cho Liên Minh Xâm Lược Mỹ Vatican ở miền Nam trong những năm 1954-1975. Bằng chứng là họ bất chấp cả
25